ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ‑ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Ποινική Έφεση Αρ. 203/2026)
3 Σεπτεμβρίου 2026
[Μ. ΑΜΠΙΖΑΣ, ΣΤ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΟΥ‑ΜΕΣΣΙΟΥ, Ι. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΟΥ, Δ/ΣΤΕΣ]
ΝΕΟΦΥΤΟΣ ΝΕΟΦΥΤΟΥ,
Εφεσείων,
v.
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,
Εφεσίβλητης.
_______________________
Προσωπικά ο Εφεσείων
Μ. Μασούρα (κα) εκ μέρους Χ. Καραολίδου (κα) για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για την Εφεσίβλητη
ΑΜΠΙΖΑΣ, Δ.: Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΑΜΠΙΖΑΣ, Δ.: Η παρούσα έφεση είναι η τέταρτη έφεση που ο εφεσείων καταχώρισε αναφορικά με τη διαταγή της κράτησής του εκκρεμούσης της εκδίκασης ποινικής υπόθεσης ενώπιον του Κακουργιοδικείου Λευκωσίας. Στην ΝΕΟΦΥΤΟΥ v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 174/2026, ημερομηνίας 14.7.2026, είχαμε εισάξει το υπό κρίση θέμα αναφέροντας ότι:
«Η παρούσα έφεση αποτελεί συνέχεια των Ποινικών Εφέσεων 129/2026 και 130/2026 με αντικείμενο τη συνέχιση της κράτησης του εφεσείοντα εκκρεμούσης της ακροαματικής διαδικασίας της υπόθεσης την οποία αντιμετωπίζει ενώπιον του Κακουργιοδικείου Λευκωσίας. Καταγράφεται, σχετικά, ότι ο εφεσείων τελεί υπό κράτηση στη βάση του κινδύνου διάπραξης άλλων αδικημάτων και στη βάση του κινδύνου επηρεασμού μαρτύρων, αποφάσεις οι οποίες έχουν καταστεί τελεσίδικες. Παρά, λοιπόν, όσα τέθηκαν από τον εφεσείοντα στις ως άνω Ποινικές Εφέσεις 129/2026 και 130/2026 (αμφότερες οι αποφάσεις είναι ημερομηνίας 29.5.2026), κατά τη δικάσιμο κατά την οποία η υπόθεση επαναορίστηκε στις 27.7.2026, για συνέχιση της ακρόασης με την έκδοση της απόφασης του Κακουργιοδικείου επί εισήγησης αναφορικά με την ύπαρξη εκ πρώτης όψεως υπόθεσης, ο εφεσείων, και πάλι, ήγειρε θέμα τερματισμού της κράτησής του. Το Κακουργιοδικείο, για τους λόγους που εξήγησε διέταξε τη συνέχιση της κράτησης του εφεσείοντα μέχρι την ως άνω ημερομηνία συνέχισης της ακρόασης.»
Στην ως άνω διαδικασία, μεταξύ των όσων απασχόλησαν το Δικαστήριο ήταν και η επικαλούμενη από τον εφεσείοντα δυσχέρεια του να προετοιμάσει την υπεράσπισή του, δεδομένου ότι αναφορές που έχει να αντιμετωπίσει επιβάλουν την έρευνά του σε φακέλους στο ιατρείο του ώστε να μπορεί να θέσει σε επαφή με τον δικηγόρο του συγκεκριμένα άτομα.
Επί του προκειμένου, είχαμε αποφασίσει ότι:
«Ούτε, όμως, προκύπτει οποιοδήποτε ζήτημα σε σχέση με την προετοιμασία της υπεράσπισης του εφεσείοντα. Είναι προφανές ότι, μέσα στο ευρύτερο πλαίσιο της παροχής ευχέρειας σε υπόδικο να προετοιμάσει την υπεράσπισή του, οι αναφερόμενες ανάγκες μπορούν να ικανοποιηθούν με τον κατάλληλο χειρισμό, παρέχοντας στον εφεσείοντα κάθε τέτοια δυνατή ευχέρεια. Υπό οποιεσδήποτε συνθήκες, δεν προκύπτει οποιοδήποτε νέο στοιχείο που να καθιστά διαταγή κράτησης του εφεσείοντα ανεπίτρεπτη επιλογή.»
Υποδεικνύοντας, περαιτέρω, ότι:
«Τέλος, είναι επίσης γεγονός ότι, δεδομένης και της διαταγής κράτησης του εφεσείοντα στη βάση του κινδύνου επηρεασμού μαρτύρων, ακόμη και να υφίστατο έρεισμα σε θέματα ως τα ως άνω, δεν θα μπορούσε να ανατραπεί η πρωτόδικη κρίση στη βάση εκείνη. Ως λέχθηκε στην ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, (1997) 2 Α.Α.Δ. 109 και υποδείξαμε επανειλημμένως, ως και στην Ποινική Έφεση 129/2026 ανωτέρω: «Έχουμε την άποψη πως από τη στιγμή που διαπιστώνεται η πιθανότητα διάπραξης νέων αδικημάτων και η πιθανότητα επηρεασμού μαρτύρων δεν παρέχεται πεδίο εξέτασης της εξασφάλισης της παρουσίας του κατηγορουμένου με εγγυήσεις. Η διασφάλιση της απρόσκοπτης πορείας της δικαιοσύνης και η αποτροπή διάπραξης νέων αδικημάτων αποτελούν ζητήματα υψίστου δημοσίου συμφέροντος έναντι των οποίων πρέπει να υποχωρούν τα συμφέροντα των κατηγορουμένων περιλαμβανομένου και εκείνου της ατομικής ελευθερίας».»
Κατά την ενώπιον του Κακουργιοδικείου δικάσιμο της 27.7.2026, εκδόθηκε η ενδιάμεση απόφαση με την οποία κρίθηκε η ύπαρξη εκ πρώτης όψεως υπόθεσης εναντίον του εφεσείοντα και των συγκατηγορούμενων του. Αφού το Κακουργιοδικείο προέβηκε στον προγραμματισμό της συνέχισης της ακρόασης με βάση τις επιλογές των κατηγορουμένων (περιλαμβανομένου του εφεσείοντα) ορίζοντας ως ημερομηνία την 7.9.2026 με ενδεχόμενο συνέχισης ολόκληρη την εβδομάδα, το αίτημα συνέχισης της κράτησης του εφεσείοντα αντιμετώπισε την ένστασή του. Βασίστηκε στα θέματα εντοπισμού μαρτύρων από τα αρχεία και φακέλους του ιατρείου του επί των οποίων δεν μπορεί να έχει πρόσβαση άλλο πρόσωπο. Επικαλέστηκε δε αδυναμία των φυλακών να τον μεταφέρουν στο ιατρείο του συχνά εκτός εάν εκδοθεί διάταγμα του Δικαστηρίου. Πέραν της αδυναμίας προετοιμασίας της υπεράσπισής του, ο εφεσείων επικαλέστηκε ότι υφίσταται νέο δικονομικό στάδιο αλλά και αναμενόμενη επιμήκυνση του χρονικού πλαισίου της υπόθεσης.
Το Κακουργιοδικείο, στη βάση των όσων εξήγησε στην απόφασή του και με επίκληση και των προηγούμενων αποφάσεων του αλλά και του Εφετείου, διέταξε τη συνέχιση της κράτησης του εφεσείοντα.
Την εν λόγω πρωτόδικη απόφαση, ο εφεσείων προσβάλλει με την παρούσα έφεση επικαλούμενος, ως λόγο έφεσης, ότι «το πρωτόδικο δικαστήριο παρέλειψε να λάβει υπόψη ουσιώδη σχετικά στοιχεία, αναφορικά με την δυνατότητα μου, ως αυτοπροσώπως εκπροσωπούμενου, να προετοιμάσω την υπεράσπιση μου ενόψει πλέον του νέου γεγονότος κατόπιν ενδιάμεσης απόφασης εκ πρώτης όψεως βέβαιης δίκης ορισμένης 7/9/26, κατά παράβαση της αρχής που εκτίθεται στη Λυσώτη v. Δημοκρατίας (2000) 1 ΑΑΔ 364 και από τις ιδιάζουσες συνθήκες της υπόθεσης να μεριμνήσει στην έκδοση απόφασης που να μου δίνει την ευχαίρεια για δίκαιη δίκη. και ότι λόγω του ιατρικού απορρήτου κανένας τρίτος (ούτε συνήγορος) δεν δικαιούται και μπορεί να διερευνήσει τα αρχεία στο ιατρείο μου, για εντοπισμό πέραν των 150 ασθενών που εμπλέκονται στα γεγονότα της υπόθεσης για να διερευνήσω πιθανούς μάρτυρες υπεράσπισης καθώς και αρχεία και αλληλογραφία με ΟΑΥ. Στα αρχεία ευρίσκονται τεκμήρια για την απολογία μου στις 7.9.2022».
Είναι προφανές ότι ο εφεσείων προκρίνει ως διαφοροποιητικό στοιχείο που επιτρέπει την εκ νέου έγερση του θέματος ανατροπής της διαταγής κράτησής του το ότι κρίθηκε πλέον ύπαρξη εκ πρώτης όψεως υπόθεσης έτσι ώστε να πρέπει να προβάλει την υπεράσπισή του. Δεν μας βρίσκει σύμφωνους τέτοια θέση. Η ενδιάμεση αυτή κρίση του Κακουργιοδικείου ουδόλως συνιστά νέο δεδομένο το οποίο να διαφοροποιεί την κρίση του Δικαστηρίου επί του θέματος της κράτησης. Εξ ου, άλλωστε, το ίδιο ζήτημα είχε απασχολήσει και στην προηγούμενη δικάσιμο με όμοιο τρόπο και η πρωτόδικη κρίση επικυρώθηκε από το Εφετείο (ανωτέρω).
Ούτε, όμως, τα όσα τέθηκαν σε σχέση με την επικαλούμενη αδυναμία ετοιμασίας της υπεράσπισης ή τον χρόνο κράτησης ένεκα των απαιτήσεων της υπόθεσης εγείρουν νέα δεδομένα. Αντιθέτως, είχαν προβληθεί προηγουμένως και αποφασίστηκαν τόσο πρωτοδίκως όσο και κατ’ έφεση. Ως το Κακουργιοδικείο εξηγεί στην απόφασή του:
«Τα όσα ο Κατηγορούμενος 1 προέβαλε σήμερα τόσο γραπτώς στην αγόρευση του όσο και προφορικώς και τα οποία συσχέτισε με αυτό το κατ' ισχυρισμό νέο δεδομένο απαντώνται πλήρως από τα ως άνω αποσπάσματα. Το μόνο που θα προσθέταμε είναι ότι δεν μας λέχθηκε ότι υποβλήθηκε οποιοδήποτε αίτημα που αφορά την προετοιμασία της υπεράσπισης του προς τη Διεύθυνση των Κεντρικών Φυλακών και αυτό δεν ικανοποιήθηκε με τον «κατάλληλο χειρισμό», ως ακριβώς επισημαίνεται και από το ως άνω απόσπασμα από την απόφαση του Εφετείου. Επαναλαμβάνουμε ότι καταχρηστικά εγείρεται εκ νέου το ζήτημα της αδυναμίας προετοιμασίας της υπεράσπισης του, δεδομένης της προγενέστερης προώθησης ανάλογης επιχειρηματολογίας και της επαναλαμβανόμενης κρίσης επί του εν λόγω ζητήματος από το υφιστάμενο Δικαστήριο αλλά προπάντων και από το Εφετείο με αποτέλεσμα να μην έχει καταδειχθεί οποιοδήποτε νέο διαφοροποιητικό γεγονός που αφορά το εν λόγω ζήτημα. Παρ' όλα ταύτα, εγκύψαμε και σε αυτή την πτυχή του αιτήματος και παρατηρούμε ότι το αίτημα δεν τέθηκε με την απαιτούμενη συγκεκριμενοποίηση. Αρχικώς υποστήριξε ότι θα καλέσει 20 μάρτυρες, ενώ στο έγγραφο Χ10 αναφέρονται 30 μάρτυρες. Ούτε όμως ανέφερε ποιοι είναι αυτοί, αν έχουν ειδοποιηθεί να τον επισκεφτούν και αδυνατούν, ή οποιοδήποτε άλλο πραγματικό κώλυμα. Η απλή και μόνο θέση ότι χρειάζεται να επισκεφτεί το ιατρείο για να εντοπίσει τούτους, δεν μπορεί να ικανοποιήσει και αναδεικνύει την αοριστία της εν λόγω θέσης. Η εκδίκαση άρχισε την 13/10/2025 και αναμένετο να γνωρίζει τις θέσεις του όπως μάλιστα αυτές κατά κόρον υποβλήθηκαν από τον συνήγορο του. Συνεπώς, δεν κατανοούμε προς τι χρειάζεται ειδική επίσκεψη στο ιατρείο και μένουμε μέχρι αυτού του σημείου ένεκα της ασάφειας με την οποία τέθηκε το επιχείρημα, χωρίς να αποκλείουμε στο μέλλον τυχόν διαφορετική ρύθμιση, υπό τις προϋποθέσεις βεβαίως που η νομολογία ορίζει.»
Είναι ορθή η πρωτόδικη κρίση. Ούτε διαπιστώνεται οτιδήποτε που να συνιστά στέρηση του εντός των επιτρεπτών πλαισίων δικαιώματος ετοιμασίας της υπεράσπισης του εφεσείοντα, ούτε τα όσα ο εφεσείων ανέφερε ενώπιόν μας σε ό,τι αφορά μεταγενέστερα της πρωτόδικης διαδικασίας γεγονότα είναι ικανά να στοιχειοθετήσουν τέτοια αποστέρηση δικαιώματος.
Δεν εντοπίζουμε σφάλμα στην πρωτόδικη κρίση, αντιθέτως έχουμε την άποψη ότι αποδόθηκε η αναγκαία σημασία στα προβληθέντα από τον εφεσείοντα, τα οποία, όμως, στερούνται ερείσματος. Δεν είναι, άλλωστε, άνευ σημασίας τα όσα εξηγήθηκαν από το Κακουργιοδικείο στο πιο πάνω απόσπασμα.
Ορθή, επίσης, κρίνεται η πρωτόδικη προσέγγιση και κρίση του Κακουργιοδικείου επί του θέματος της επιμήκυνσης του χρόνου κράτησης, με αναφορά και στην επί του προκειμένου εφετειακή κρίση. Δεν εντοπίζουμε πεδίο επέμβασής μας στην πρωτόδικη κρίση.
Αν είναι κάτι που θα μπορούσε να λεχθεί επικουρικά στην παρούσα είναι ότι από μόνη της η αναζήτηση εκ μέρους του εφεσείοντα διαταγής από το Εφετείο για εποπτευόμενη και υπό όρους μεταφορά του εφεσείοντα σε χώρο εξασφάλισης στοιχείων από το αρχείο του (μη επιτρεπτή ως διαταγή από μέρους μας υπό τα δεδομένα) φανερώνει την ύπαρξη ευχέρειας για ετοιμασία της υπεράσπισης, εφόσον, ασφαλώς, αποδειχθεί δεόντως, αφενός, η αναγκαιότητα τέτοιας μετάβασης και, αφετέρου, όλα εκείνα τα στοιχεία που θα επέτρεπαν τέτοια ρύθμιση από μέρους του Κακουργιοδικείου.
Ως αποτέλεσμα των ως άνω, η παρούσα έφεση κρίνεται αβάσιμη και ως τέτοια απορρίπτεται. Η πρωτόδικη απόφαση επικυρώνεται.
Μ. ΑΜΠΙΖΑΣ, Δ.
ΣΤ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΟΥ‑ΜΕΣΣΙΟΥ, Δ.
Ι. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΟΥ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο