ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθεση αρ. 1731/2023
29 Μαΐου 2026
[Χ. ΠΛΑΣΤΗΡΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
N.U.K.
Αιτήτρια
Και
Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η αίτηση
Γ. Καρατσίολη (κα) για Χρύσα Ματθαίου (κα), Δικηγόρος για την Αιτήτρια
Κ. Σάββα (κα), Δικηγόρος για τους Καθ' ων η αίτηση
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Χ. ΠΛΑΣΤΗΡΑ Δ.Δ.Δ.Δ.Π: Με την προσφυγή της, η αιτήτρια αιτείται την ακύρωση της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 29/05/2023, η οποία κοινοποιήθηκε στην αιτήτρια στις 29/05/2023 και δια της οποίας απορρίφθηκε η αίτηση της για παροχή διεθνούς προστασίας, ως άκυρης, παράνομης, αντισυνταγματικής, στερούμενης έννομου αποτελέσματος.
Ως εκτίθεται στην Ένσταση που καταχωρήθηκε από τους Καθ' ων η αίτηση και προκύπτει από το περιεχόμενο του σχετικού Διοικητικού Φάκελου που κατατέθηκε στα πλαίσια των διευκρινήσεων της παρούσας προσφυγής ως Τεκμήριο 1, η αιτήτρια κατάγεται από τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (εφεξής ΛΔΚ), και υπέβαλε αίτηση για παροχή διεθνούς προστασίας στις 14/03/2022.
Στις 19/01/2022 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη στην αιτήτρια από αρμόδιο λειτουργό του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (εφεξής EUAA) προς εξέταση του αιτήματός της για διεθνή προστασία.
Μετά το πέρας της συνέντευξης, στις 21/02/2023 ο αρμόδιος λειτουργός του EUAA υπέβαλε σχετική Έκθεση και Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου για απόρριψη της αίτησης της αιτήτριας. Στις 28/02/2023, ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου αποφάσισε την απόρριψη του αιτήματος για διεθνή προστασία της αιτήτριας. Ακολούθως, στις 29/05/2023, ετοιμάστηκε σχετική επιστολή ενημέρωσης της αιτήτριας για την απόφαση του Προϊστάμενου της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία παραλήφθηκε και υπογράφτηκε ιδιοχείρως από την αιτήτρια την ίδια μέρα, αφού κοινοποιήθηκε σε γλώσσα κατανοητή για την αιτήτρια κατά την λήψη της, μαζί με την σχετική αιτιολογία αυτής.
Στη συνέχεια, η αιτήτρια καταχώρησε την υπό εξέταση προσφυγή εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου.
Η συνήγορος της αιτήτριας στα πλαίσια της προσφυγής και της γραπτής αγόρευσης, προώθησε διάφορους λόγους ακύρωσης προς υποστήριξη του αιτήματος για ακύρωσης της προσβαλλόμενης πράξης, τους οποίους εν τέλει εγκατέλειψε κατά το στάδιο των διευκρινήσεων και διατήρησε μόνο το λόγο ακύρωσης που αφορά την μη διεξαγωγή δέουσας έρευνας. Ενόψει των δηλώσεων της ευπαίδευτης συνηγόρου της αιτήτριας, όλοι οι λόγοι ακύρωσης ως καταγράφονται στην προσφυγή, πέραν από το λόγο ακύρωσης που αφορά τη μη δέουσα έρευνα εκ μέρους των Καθ΄ων η αίτηση, αποσύρονται και απορρίπτονται.
Οι καθ' ων η αίτηση αντιτάσσουν ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι καθ' όλα νόμιμη, λήφθηκε κατόπιν δέουσας έρευνας και σωστής ενάσκησης των εξουσιών που δίνει ο Νόμος στους καθ΄ ων η αίτηση, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη και απορρίπτουν τους προωθούμενους ισχυρισμούς ως νόμω και ουσία αβάσιμους.
Ακολούθως, θα προχωρήσω να εξετάσω τον λόγο ακύρωσης που διατήρησε η συνήγορος του αιτητή ήτοι τον ισχυρισμό περί μη διενέργειας της δέουσας έρευνας εκ μέρους των καθ' ων η αίτηση.
Κατά πάγια νομολογία, η επάρκεια της έρευνας, η έκταση και ο τρόπος διεξαγωγής της, ποικίλει ανάλογα με τα υπό διερεύνηση γεγονότα. Προκαθορισμένος τρόπος δεν υπάρχει. Με την προϋπόθεση ότι η έρευνα είναι επαρκής, το Δικαστήριο δεν επεμβαίνει στον τρόπο που η διοίκηση επέλεξε να διερευνήσει το θέμα, ούτε και υποκαθιστά τα υπ' αυτής διαπιστωθέντα πρωτογενή ευρήματα (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών κ.ά. (1999) 3 Α.Α.Δ. 447 και Ράφτης ν. Δημοκρατίας κ.ά. (2002) 3 Α.Α.Δ. 345 και Κώστας Γρηγορίου ν. Δημοκρατίας, Υποθ. Αρ. 1002/2009, ημερ. 27.10.2011).
Στη βάση της πιο πάνω υποχρέωσης του αρμόδιου οργάνου για δέουσα έρευνα θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν οι ισχυρισμοί της αιτήτριας σε όλα τα στάδια εξέτασης του αιτήματός της, για να διαφανεί εάν όντως το αρμόδιο όργανο προέβη στη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα.
Κατά την υποβολή αιτήματος διεθνούς προστασίας, αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, δήλωσε ότι όταν ο πατέρας της απεβίωσε, η οικογένειά του άρχισε να την απειλεί για περιουσιακούς λόγους και βρισκόταν κάτω υπό την απειλή τους (ερ. 2 του διοικητικού φακέλου).
Κατά το στάδιο της συνέντευξης της, αναφορικά με τα προσωπικά της στοιχεία, η αιτήτρια δήλωσε ότι η εθνοτική της ομάδα είναι οι Mukongo (ερ. 38 του διοικητικού φακέλου). Αναφορικά με το εκπαιδευτικό και επαγγελματικό της υπόβαθρο, δήλωσε ότι είναι απόφοιτος στον τομέα της κοινωνικής επιστήμης και ότι διατηρούσε τη δική της προσωπική επιχείρηση, η οποία δραστηριοποιείτο στη μεταπώληση τροφής από την επαρχία στην πόλη (ερ. 37 του διοικητικού φακέλου). Όσον αφορά στην οικογένειά της, δήλωσε ότι είναι άγαμη και άτεκνη, ότι είναι έχει έναν αρραβωνιαστικό στη Γαλλία, όπου έχει επίσης ξαδέρφια, και ότι έχει επίσης ξαδέρφια στην Κινσάσα. Επιβεβαίωσε ότι ο πατέρας της απεβίωσε και δήλωσε ότι η μητέρα της και τα αδέρφια της βρίσκονται στην επαρχία Matadi, με εξαίρεση ένα από τα αδέλφια της που ζει στην Κινσάσα. Αναφορικά με τον τόπο διαμονής της, δήλωσε ότι γεννήθηκε και έζησε αποκλειστικά στην Κινσάσα (ερ. 35 του διοικητικού φακέλου).
Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, δήλωσε ότι, μετά την απώλεια του πατέρα της το 2007, τα αδέλφια του κληρονόμησαν το σπίτι τους και το πούλησαν, όπως πούλησαν επίσης και την επιχείρηση πλυντηρίου ρούχων του πατέρα της, χωρίς να δώσουν στη δική της οικογένεια χρήματα, αφήνοντάς τους σε δυσχερή οικονομική κατάσταση (ερ. 34-33, 31 του διοικητικού φακέλου). Ως η μεγαλύτερη κόρη της οικογένειας, προσπάθησε να διεκδικήσει τα δικαιώματά της και, ενώ στην αρχή της έλεγαν ότι θα την βοηθήσουν, όταν επέμεινε άρχισαν να στέλνουν άτομα να την απειλούν (ερ. 34 του διοικητικού φακέλου). Η αιτήτρια δήλωσε ότι ένας από τους αδελφούς του πατέρα της, ο οποίος είναι δικηγόρος, πραγματοποίησε απάτη στα έγγραφα σχετικά με την περιουσία για να την ιδιοποιηθεί, ότι η ίδια παρουσιαζόταν στα έγγραφα ως κληρονόμος, και ότι όταν ζήτησε το νόμιμο μερίδιό της άρχισαν να την κτυπούν, ενώ όταν επίμεινε άρχισαν να στέλνουν κακοποιούς στο σπίτι της να την απειλούν και γι’ αυτό το λόγο έφυγε από το σπίτι της και ζούσε στην εκκλησία μέχρι να φύγει από τη χώρα καταγωγής της (ερ. 32-31 του διοικητικού φακέλου).
Δήλωσε ότι τα πρώτα περιστατικά ανάμεσα σε αυτήν και τους συγγενείς του πατέρα της, κατά τα οποία την κτύπησαν, τραυματίζοντας την ίδια και τον αδελφό της και έστειλαν κακοποιούς στο σπίτι της για να τους απειλήσουν, ενώ λάμβαναν επίσης τηλεφωνικές απειλές για να σταματήσουν να διεκδικούν μέρος της περιουσίας, έλαβαν χώρα το 2008 και κατά το ίδιο έτος η μητέρα της πήγε να ζήσει στην επαρχία με τη δική της οικογένεια, ενώ η ίδια η αιτήτρια κατέφυγε σε μία εκκλησία και κρυβόταν (ερ. 30 του διοικητικού φακέλου).
Πέντε χρόνια αργότερα, το 2013, προσπάθησε ξανά να διεκδικήσει την περιουσία που της αναλογούσε από τον θείο της, ο οποίος της επιτέθηκε με ζεστό νερό, αφήνοντάς της ουλές στα πόδια, και η μητέρα της τη συμβούλεψε να αφήσει στην άκρη το ζήτημα, το οποίο και έπραξε (ερ. 30 του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείς για το τι ακολούθησε από το 2013 μέχρι και την αποχώρησή της από τη χώρα, η αιτήτρια δήλωσε ότι υπέφεραν, ότι αντιμετώπιζαν οικονομικές δυσκολίες και λάμβαναν βοήθεια από την εκκλησία, ενώ επιβεβαίωσε ότι τα τελευταία περιστατικά βίας έλαβαν χώρα το 2013 (ερ. 29 του διοικητικού φακέλου). Δήλωσε ότι από το 2013 έλαβε πολλές τηλεφωνικές απειλές από άγνωστους αριθμούς και ότι η τελευταία κλήση που έλαβε ήταν το Δεκέμβριο του 2013 (ερ. 29-28 και 26 του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείς για τυχόν άλλα διαβήματα στα οποία προχώρησε, δήλωσε ότι δεν προσπάθησε να καταφύγει στη δικαιοσύνη λόγω του ότι ο θείος της ήταν δικηγόρος και θα την εμπόδιζε (ερ. 28 του διοικητικού φακέλου) και ότι κατήγγειλε τα περιστατικά στην αστυνομία το 2008, όμως της ζήτησαν χρήματα για να την βοηθήσουν, τα οποία δεν κατείχε (ερ. 27 του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείς για ποιο λόγο διατηρεί φόβο κατά την επιστροφή της, δεδομένου ότι οι τελευταίες απειλές που δέχτηκε ήταν το 2013, δήλωσε ότι επί του παρόντος ανησυχεί για τον αδελφό της, ο οποίος βρίσκεται ακόμα στη ΛΔΚ, και ότι αν γυρίσει θα λάβει απειλές για να σταματήσουν να διεκδικούν αυτά που τους ανήκουν (ερ. 26 του διοικητικού φακέλου).
Ο αρμόδιος λειτουργός αξιολογώντας τις δηλώσεις της αιτήτριας, κατά το στάδιο της συνέντευξης της, διέκρινε δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς απορρέοντες από τις δηλώσεις της. Ο πρώτος αναφορικά με το προφίλ, τη χώρα καταγωγής και την ταυτότητά της, ενώ ο δεύτερος αναφορικά με το ότι η αιτήτρια δέχθηκε απειλές από τα αδέλφια του πατέρα της σε σχέση με την ιδιοκτησία που κληρονόμησε από αυτόν και ήταν σχετικά θύμα δύο επιθέσεων από κακοποιούς.
Αποδεκτός έγινε μόνον ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός, καθώς οι δηλώσεις της αιτήτριας κρίθηκαν συνεπείς και συνεκτικές, ενώ επιβεβαιώθηκαν από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης και χαρτογράφησης, συμπεριλαμβανομένου και του διαβατηρίου της.
Ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός της αιτήτριας, ότι εγκατέλειψε τη ΛΔΚ επειδή δέχθηκε απειλές από τα αδέλφια του πατέρα της σε σχέση με την ιδιοκτησία που κληρονόμησε από αυτόν και ήταν σχετικά θύμα δύο επιθέσεων από κακοποιούς, απορρίφθηκε από τον αρμόδιο λειτουργό λόγω έλλειψης εσωτερικής αξιοπιστίας. Ειδικότερα, ο λειτουργός σημείωσε ότι, παρότι οι δηλώσεις της αιτήτριας αναφορικά με το περιεχόμενο της κληρονομίας, το μερίδιό της, την ταυτότητα των αδελφών του πατέρα της και τις δράσεις που ακολούθησε να την διεκδικήσει από αυτούς ήταν συγκεκριμένες και επαρκώς λεπτομερείς, η αιτήτρια δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει τις συνθήκες κάτω από τις οποίες οι τελευταίοι διέπραξαν απάτη για να την ιδιοποιηθούν ενώ προέβη και σε γενικές δηλώσεις αναφορικά με τους κακοποιούς που την επισκέφτηκαν. Επιπλέον, ο λειτουργός σημείωσε ότι οι δηλώσεις της αιτήτριας αναφορικά με τις τηλεφωνικές απειλές τις οποίες έλαβε δεν ήταν λεπτομερείς και συγκεκριμένες, αλλά γενικές, ενώ η ίδια η αιτήτρια δεν εξήγησε με συνεκτικό τρόπο για ποιο λόγο θα αντιμετώπιζε ακόμα κίνδυνο δεδομένου του χρονικού διαστήματος που πέρασε από τις τελευταίες απειλές τις οποίες ισχυρίστηκε ότι δέχτηκε το 2013.
Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο λειτουργός σημείωσε ότι πηγές εξωτερικής πληροφόρησης αναφέρουν ότι ο νόμος στη ΛΔΚ προβλέπει ότι τα παιδιά έχουν δικαίωμα να κληρονομήσουν ίσα μερίδια της περιουσίας των γονέων τους και ότι οι κληρονομικές διαφορές είναι συνήθεις στη ΛΔΚ λόγω του ότι υπάρχουν εθιμοτυπικές πρακτικές οι οποίες εμποδίζουν τις γυναίκες να απολαμβάνουν ίσα κληρονομικά δικαιώματα με τους άνδρες, και ότι οι περιουσιακές κτηματικές διαφορές μεταξύ των παιδιών, όταν έχουν αποβιώσει οι γονείς τους, χωρίζουν τις οικογένειες, πληροφορίες οι οποίες μπορούν να επιβεβαιώσουν τα περιστατικά τα οποία ισχυρίστηκε η αιτήτρια. Ωστόσο, λόγω της μη στοιχειοθέτησης της εσωτερικής αξιοπιστίας της αιτήτριας, ο ισχυρισμός απορρίφθηκε εν συνόλω.
Κατά το στάδιο της νομικής ανάλυσης, ο αρμόδιος λειτουργός κατέληξε ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για χορήγηση προσφυγικού καθεστώτος στην Αιτήτρια, δεδομένου ότι στο πρόσωπό της δεν τεκμηριώθηκε ότι συντρέχουν εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να στοιχειοθετήσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης συνδεόμενο με την εθνικότητα, τη φυλή, τη θρησκεία, την ιδιότητα μέλους σε συγκεκριμένη κοινωνική ομάδα ή την πολιτική γνώμη όπως περιγράφεται στο άρθρο 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951, στο άρθρο 10 της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ και στο άρθρο 3 και 3Δ του Περί Προσφύγων Νόμου.
Περαιτέρω, ο αρμόδιος λειτουργός κατέληξε ότι δεν δικαιολογείται αναγνώριση συμπληρωματικής προστασίας στο πρόσωπο της αιτήτριας, δυνάμει του άρθρου 15, εδάφια (α) και (β), της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (αντίστοιχο άρθρο 19(2), εδάφια (α) και (β), του περί Προσφύγων Νόμου), καθότι δεν διαπιστώθηκε ότι σε περίπτωση επιστροφής της στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ή βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή/και εξευτελιστικής μεταχείρισης ή/και τιμωρίας. Επιπρόσθετα, η αρμόδια αρχή, στη βάση πληροφοριών αναφορικά με την κατάσταση που επικρατεί στην Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, κατέληξε ότι δεν παρατηρούνται συνθήκες ενόπλων συγκρούσεων και έκρινε ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για χορήγηση συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ (αντίστοιχο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου), καθότι δεν διαπιστώθηκε ότι υπάρχει λόγος να πιστεύεται ότι η αιτήτρια θα αντιμετωπίσει σοβαρή και προσωπική απειλή ως άμαχος πολίτης, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης κατά την επιστροφή της στην χώρα καταγωγής της.
Ενόψει των πιο πάνω αναφερθέντων, κρίνω ότι ουδεμία περαιτέρω έρευνα χρειαζόταν για την εξέταση της αίτησης της αιτήτριας και ο περί αντιθέτου ισχυρισμός απορρίπτεται ως αβάσιμος.
Ενόψει των πιο πάνω αναφερθέντων, θα προχωρήσω να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης στη βάση του άρθρου 11 (3) (α) του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν. 73(I)/2018) και ενόψει τούτου να κρίνω αν ορθά το αρμόδιο όργανο απέρριψε το αίτημα της αιτήτριας.
Ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός, ο οποίος έγινε αποδεκτός από την Υπηρεσία Ασύλου και αφορά την ταυτότητα, τη χώρα καταγωγής και διαμονής και το προφίλ της αιτήτριας δεν χρειάζεται περαιτέρω σχολιασμό, εφόσον προκύπτει πως ορθά έγινε αποδεκτός από τους Καθ’ ων η αίτηση.
Λαμβάνοντας υπόψιν τις δηλώσεις της αιτήτριας, ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό της, ήτοι περί του ότι εγκατέλειψε τη ΛΔΚ επειδή δέχθηκε απειλές από τα αδέλφια του πατέρα της σε σχέση με την ιδιοκτησία που κληρονόμησε από αυτόν και ήταν σχετικά θύμα δύο επιθέσεων από κακοποιούς, παρατηρώ εκ προοιμίου ότι αυτή δεν ήταν σε θέση να τεκμηριώσει επαρκώς τον ισχυρισμό αυτό. Παρά τις ευκαιρίες που της δόθηκαν, έτσι ώστε να μπορεί να γίνει αποδεκτή η αξιοπιστία της, η αιτήτρια έδωσε γενικόλογες, ασαφείς και μη ευλογοφανείς απαντήσεις σε διευκρινιστικές ερωτήσεις που της τέθηκαν, χωρίς να παραθέτει λεπτομέρειες για τα περιστατικά που αφηγήθηκε. Ειδικότερα, κρίνω σκόπιμο να σημειώσω ότι τα τελευταία περιστατικά στα οποία αναφέρθηκε η αιτήτρια, έλαβαν χώρα το 2013 και έκτοτε έχουν παρέλθει παρα πολλά χρόνια χωρίς να έχει προβληθεί από την ίδια ότι έκτοτε απειλήθηκε με οποιοδήποτε τρόπο ή ότι υφίσταται οποιοσδήποτε συγκεκριμένος κίνδυνος προς το πρόσωπο της. Οι ανεπαρκείς και ασαφείς απαντήσεις της αιτήτριας δεν αντικατοπτρίζουν βιωματικής φύσης γεγονότα. Θα συμφωνήσω με την αξιολόγηση στην οποία έχει προβεί ο αρμόδιος λειτουργός ως καταγράφεται στην έκθεση – εισήγηση και με τα σημεία που εντόπισε περί του να καταλήξει σε εύρημα περί της μη αξιοπιστίας της αιτήτριας, και επομένως παρέλκει η όποια επανάληψη τους.
Στη βάση των ανωτέρω συμπερασμάτων, διαπιστώνω ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις για την αναγνώριση της αιτήτριας ως πρόσφυγα, καθώς όπως προκύπτει από το πιο πάνω ιστορικό, η αιτήτρια δεν στοιχειοθέτησε κανένα απολύτως ισχυρισμό επί του οποίου θα μπορούσε να πιθανολογηθεί ευλόγως βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξής του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας, ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων σε περίπτωση επιστροφής της στην Λ.Δ.Κ, ο οποίος θα ενέπιπτε στις προϋποθέσεις αναγνώρισης του καθεστώτος του πρόσφυγα στο πρόσωπό της αιτήτριας, έτσι όπως η έννοια του πρόσφυγα ερμηνεύεται στην Σύμβαση της Γενεύης του 1951 και σύμφωνα με το άρθρο 3 του Περί Προσφύγων Νόμου.
Συνακόλουθα, ελλείψει οιασδήποτε πραγματικής, προσωπικής και υφιστάμενης απειλής εις βάρος της, δεν προκύπτουν στοιχεία εκ των οποίων θα μπορούσε να πιθανολογηθεί ευλόγως ότι σε περίπτωση επιστροφής της στην Λ.Δ.Κ, η αιτήτρια θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, προκειμένου να κριθεί ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις χορήγησης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας προς το πρόσωπό της, σύμφωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 19 του Περί προσφύγων Νόμου. Ειδικότερα, δεν ανέκυψε οιοσδήποτε πραγματικός κίνδυνος θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ή βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας εις βάρος της αιτήτριας, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής της, δυνάμει του άρθρου 19(2), εδάφια (α) και (β), του Περί Προσφύγων Νόμου.
Περαιτέρω, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν συντρέχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, η αιτήτρια, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής της θα αντιμετωπίσει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής της ακεραιότητας λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, ως οι διατάξεις του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου προβλέπουν, το Δικαστήριο ανέτρεξε σε έγκυρες πηγές πληροφόρησης για τη χώρα της αιτήτριας, προς εξέταση της κατάστασης που επικρατεί στην Κινσάσα, η οποία έχει γίνει δεκτό ότι αποτελεί τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής της αιτήτριας στη χώρα καταγωγής της.
Σύμφωνα με το WAR WATCH (World Assessment and Tracking of Civilian Harm), που αποτελεί διαδικτυακή πληροφοριακή πύλη της Ακαδημίας της Γενεύης (Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights) για την καταγραφή και ανάλυση ενόπλων συγκρούσεων σε παγκόσμιο επίπεδο, με περίοδο (αναφοράς) μεταξύ Ιουλίου 2024 και Ιουνίου 2025, η ΛΔΚ εμπλέκεται στο έδαφός της και συγκεκριμένα στις ανατολικές περιοχές της χώρας, σε διεθνή ένοπλη σύγκρουση με την Rwanda, καθώς και σε διάφορες μη διεθνείς ένοπλες συγκρούσεις εναντίον διαφορετικών μη κρατικών ένοπλων ομάδων.[1]
Η σύγκρουση μεταξύ των κοινοτήτων Teke και Yaka[2], η οποία ξεκίνησε το 2022 λόγω μιας εδαφικής διαμάχης, «προκάλεσε επιδείνωση» της ανθρωπιστικής κατάστασης και της κατάστασης ασφαλείας σε πολλές επαρχίες κοντά στην πρωτεύουσα Kinshasa.[3] Η σύγκρουση έφτασε επίσης στην ίδια την Kinshasa.[4]
Σύμφωνα με το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, στην περιοχή Kwamouth και στη δημοτική κοινότητα Maluku της Kinshasa, η σύγκρουση οδήγησε στην καταστροφή των μισών χωριών, όπου «εκατοντάδες σχολεία και ιατρικά κέντρα καταστράφηκαν ή αναγκάστηκαν να κλείσουν». Αναφέρθηκαν σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής βίας, των απαγωγών για λύτρα και των βασανιστηρίων.[5]
Όσον αφορά συγκεκριμένα την πόλη της Kinshasa, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ανέφερε ότι οι ένοπλες δυνάμεις της ΛΔΚ είχαν αναπτυχθεί ώστε να αποτρέψουν την επέκταση των συγκρούσεων μεταξύ των κοινοτήτων Teke και Yaka[6], η βία ωστόσο από τις εν λόγω συγκρούσεις είχε επηρεάσει ορισμένες συνοικίες της Kinshasa, ειδικότερα όπου ‘ζουν μέλη των δύο εν λόγω κοινοτήτων’[7]. Ωστόσο, ένα άρθρο του Ιουλίου του 2024 των New York Times ανέφερε πως ‘η βία δεν απειλούσε άμεσα την Kinshasa’[8], όπου δε, σύμφωνα με αναφορά του Συμβούλιου Ασφαλείας του ΟΗΕ αρκετοί πολίτες της χώρας που διέφυγαν των συγκρούσεων βρήκαν καταφύγιο στις μεγαλουπόλεις, περιλαμβανομένης και της Kinshasa[9].
Η Διεθνής Αμνηστία (Amnesty International – AI) ανέφερε το 2022 ότι «οι διοικητικές αρχές στην Kinshasa απαγόρευσαν παράνομα και συστηματικά όλες τις διαδηλώσεις που θεωρούνταν επικριτικές προς τον Πρόεδρο Tshisekedi ή την κυβέρνησή του».[10]
Για παράδειγμα, στις 20 Μαΐου 2023, οι δυνάμεις ασφαλείας «έριξαν δακρυγόνα και συγκρούστηκαν στους δρόμους της πρωτεύουσας Kinshasa με αντικυβερνητικούς διαδηλωτές» που διαμαρτύρονταν για την αύξηση του κόστους ζωής, την ανασφάλεια και τις παρατυπίες στην εγγραφή ψηφοφόρων.[11] Σύμφωνα με το International Crisis Group, οι δυνάμεις ασφαλείας αντέδρασαν με βία, που είχε ως αποτέλεσμα «δεκάδες τραυματισμούς», σύμφωνα με την αντιπολίτευση.[12] Τον Δεκέμβριο του 2023, 11 πολίτες φέρεται να τραυματίστηκαν κατά τη διάρκεια σύγκρουσης μεταξύ της αστυνομίας και διαδηλωτών της αντιπολίτευσης στην Kinshasa.[13] Επιπλέον, τον Ιανουάριο του 2025, διαδηλωτές στην Kinshasa είχαν επιτεθεί σε πρεσβείες και έβαλαν φωτιές, εν μέσω διαδηλώσεων που είχαν ξεσπάσει[14],[15], ωστόσο, πέραν των εν λόγω διαδηλώσεων εναντίον Δυτικών πρεσβειών, δεν αναφέρθηκαν οιαδήποτε άλλα σημαντικά περιστατικά ασφαλείας για την Kinshasa[16].
Στην ετήσια έκθεση του 2025 του Human Rights Watch για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων για το έτος 2024 στη Λ.Δ.Κ., σε σχέση με τις ένοπλες συγκρούσεις στην ανατολική πλευρά της χώρας, αναφέρεται ότι εκεί δραστηριοποιούνται πάνω από 100 ένοπλες ομάδες, κυρίως στις περιοχές Ituri, North Kivu, και South Kivu.[17] Σε έκθεση της UNHCR που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2025, αναφέρεται ότι μετά από συνεχιζόμενη επιδείνωση της ασφάλειας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ανθρωπιστικής κατάστασης στις περιοχές North Kivu, South Kivu και Ituri από τον Νοέμβριο του 2022, η ένοπλη βία στις ανατολικές επαρχίες της Λ.Δ.Κ. κλιμακώθηκε τον Ιανουάριο του 2025.[18]
Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων ACLED, παρατίθενται τα πλέον πρόσφατα ποσοτικά δεδομένα αναφορικά με τα περιστατικά ασφαλείας στην επαρχία Kinshasa της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, που αποτέλεσε τον τόπο της τελευταίας συνήθους διαμονής της αιτήτριας πριν εγκαταλείψει την χώρα καταγωγής της. Συγκεκριμένα, όσον αφορά στην εν λόγω επαρχία, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 22/05/2026), καταγράφηκαν 57 περιστατικά πολιτικής βίας ("political violence", που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/ απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 49 θάνατοι.[19]
Σημειώνεται δε πως ο πληθυσμός της επαρχίας Kinshasa για το έτος 2020 εκτιμήθηκε στους 14,565,700 κατοίκους[20] και για το 2026 εκτιμάται στους 21,852,144 κατοίκους.[21]Εκ των ανωτέρω πληροφοριών καθίσταται σαφές ότι ο ανωτέρω αναφερόμενος αριθμός θανάτων στην εν λόγω περιοχή από περιστατικά ασφαλείας δεν ανέρχεται σε τόσο υψηλά επίπεδα σε σχέση με τον συνολικό πληθυσμό της περιοχής, έτσι ώστε να μπορεί να συναχθεί ότι στην Κινσάσα επικρατούν συνθήκες αδιακρίτως ασκούμενης βίας κατά των αμάχων στα πλαίσια οιασδήποτε εσωτερικής και/ή διεθνούς ένοπλης σύγκρουσης. Συνεπώς, δεν υπάρχει πραγματικός κίνδυνος για κάποιον πολίτη να επηρεαστεί προσωπικά από συνθήκες οι οποίες εμπίπτουν στις πρόνοιες του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ.
Κατά συνέπεια, η πόλη Κινσάσα, τόπος καταγωγής και τελευταίας συνήθους διαμονής της αιτήτριας, δεν φαίνεται να πλήττεται από συγκρούσεις και περιστατικά βίας οι οποίες πληρούν το όριο του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, ως αυτό ερμηνεύθηκε νομολογιακά στις αποφάσεις C-465/07 - Elgafaji και C‑285/12 - Diakité του ΔΕΕ[22]. Πέραν τούτου, λαμβάνοντας υπόψιν και το προσωπικό προφίλ της αιτήτριας, διαπιστώνω ότι απουσιάζουν ιδιαίτερες επιβαρυντικές περιστάσεις, δεδομένου ότι η αιτήτρια συνιστά ενήλικη, υγιή, με ικανοποιητικό μορφωτικό επίπεδο και με υποστηρικτικό/οικογενειακό δίκτυο στη ΛΔΚ. Συμπερασματικά, δεν κρίνω ότι ανακύπτουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι η αιτήτρια θα διατρέξει κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της και συγκεκριμένα στην πόλη Κινσάσα.
Με βάση το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου τα οποία περιορίζονται στο περιεχόμενο του σχετικού διοικητικού φακέλου, αφού ουδεμία περαιτέρω μαρτυρία προσκομίστηκε στα πλαίσια της παρούσας προς υποστήριξη της αιτήσεως και αφού εξέτασα τόσο τη νομιμότητα όσο και την ουσία της υπό αναφορά υπόθεσης, καταλήγω ότι το αίτημα της αιτήτριας εξετάστηκε επιμελώς σε κάθε στάδιο της διαδικασίας και εύλογα η Υπηρεσία Ασύλου απέρριψε την αίτηση της αιτήτριας.
Η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με €1000 έξοδα υπέρ των Καθ’ ων η αίτηση και εναντίον της αιτήτριας.
Χ. ΠΛΑΣΤΗΡΑ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π
[1] WAR WATCH (World Assessment and Tracking of Civilian Harm) - Geneva Academy of International Humanitarian Law and Human Rights, Armed conflicts in Democratic Republic of the Congo' (Reporting period: July 2024 - June 2025), διαθέσιμο στο: https://warwatch.ch/situations/non-international-armed-conflicts-in-democratic-republic-of-the-congo/
[2] UN Security Council, Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo, 30 December 2023, https://digitallibrary.un.org/record/4032027?v=pdf, paras. 7-14
[3] Reuters, Ethnic conflict kills 11 people in western Congo, 31 January 2024, https://www.reuters.com/world/africa/ethnic-conflict-kills-11-people-western-congo-2024-01-31/; UN Security Council, Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo, 30 December 2023, https://digitallibrary.un.org/record/4032027?v=pdf, para. 7
[4] New Humanitarian (The), Conflict in western DRC simmers unnoticed amid rebel gains in the East, 12 February 2024, https://www.thenewhumanitarian.org/news-feature/2024/02/12/conflict-western-drc-democratic-republic-of-the-congo-amid-rebel-gains-east
[5] UN Security Council, Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo, 30 December 2023, https://digitallibrary.un.org/record/4032027?v=pdf, para. 9
[6] UN Security Council, ‘Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo’, 30 December 2023, διαθέσιμο στο: https://reliefweb.int/attachments/a473eefb-0611-4d04-9534-eea099af26bb/N2336437.pdf, σελ.30
[7] UN Security Council, ‘Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo’, 30 December 2023, διαθέσιμο στο: https://reliefweb.int/attachments/a473eefb-0611-4d04-9534-eea099af26bb/N2336437.pdf, παρ.7
[8] New York Times (The), ‘Congo’s ‘Other’ Conflict Kills Thousands in West Near the Capital’, 19 July 2024, διαθέσιμο στο: https://www.nytimes.com/2024/07/19/world/africa/crisis-western-congo.html, σελ.30
[9] UN Security Council, ‘Midterm report of the Group of Experts on the Democratic Republic of the Congo’, 30 December 2023, διαθέσιμο στο: https://reliefweb.int/attachments/a473eefb-0611-4d04-9534-eea099af26bb/N2336437.pdf, σελ.31
[10] AI, Amnesty International Report 2022/23; The State of the World's Human Rights; Democratic Republic of The Congo 2022, 27 March 2023, https://www.amnesty.org/en/location/africa/east-africa-the-horn-and-great-lakes/democratic-republic-of-the-congo/report-democratic-republic-of-the-congo/
[11] Reuters, DR Congo security forces clash with anti-govt protesters in Kinshasa, 25 May 2023, https://www.france24.com/en/africa/20230520-dr-congo-security-forces-clash-with-anti-govt-protesters-in-kinshasa
[12] International Crisis Group, Tracking Conflicts Worldwide - Democratic Republic of Congo, May 2023, https://www.crisisgroup.org/crisiswatch/july-alerts-and-june-trends-2023
[13] BBC News, DR Congo elections: Fayulu's supporters clash with police in Kinshasa, 27 December 2023, https://www.bbc.com/news/world-africa-67826862; Africanews, Opposition protesters clash with police in Kinshasa after partial results released, 28 December 2023, https://www.africanews.com/2023/12/28/opposition-protesters-clash-with-police-in-kinshasa-after-partial-results-released/; France 24, DR Congo police disperse banned protest by the opposition, 27 December 2023, https://www.france24.com/en/africa/20231227-dr-congo-police-disperse-banned-protest-by-the-opposition
[14] Reuters, ‘Congo protesters storm Kinshasa embassies over conflict in east’, 28 January 2025, διαθέσιμο στο: https://www.reuters.com/world/africa/congo-protesters-attack-kinshasa-embassies-over-conflict-east-2025-01-28/
[15] Euro News, ‘Protesters attack foreign embassies in DR Congo over M23 rebel advance’, 28 January 2025,, διαθέσιμο στο: https://www.euronews.com/2025/01/28/protesters-attack-foreign-embassies-in-dr-congo-over-m23-rebel-advance
[16] Belgium, CEDOCA, COI Focus: Republique Democratique du Congo: Situation sécuritaire [Democratic Republic of the Congo: Security Situation], 25 February 2025, διαθέσιμο στο: https://www.cgrs.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_rdc._situation_securitaire_20250225_2.pdf, σελ.2
[17] HRW - Human Rights Watch, 'World Report 2025 - Democratic Republic of Congo' (16 January 2025)
διαθέσιμο σε https://www.ecoi.net/en/document/2120071.html
[18] UNHCR - UN High Commissioner for Refugees, 'UNHCR Position on Returns to North Kivu, South Kivu and Ituri in the Democratic Republic of the Congo - Update IV' (March 2025) 2-3, διαθέσιμο σε
https://www.ecoi.net/en/file/local/2122583/unhcr_position_on_returns_to_the_drc_-_march_2025_final.pdf
[19] Πλατφόρμα ACLED Explorer, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Democratic Republic of Congo, Kinshasa, Events / Fatalities, Political Violence (violence against civilians, explosions/remote violence, riots, battles, protests), Past Year (last update 22.05.2026), https://acleddata.com/platform/explorer [Ημερομηνία Πρόσβασης 29/05/2026]
[20] City Population, Congo (Democratic Republic), Provinces, Kinshasa: διαθέσιμος σε: https://www.citypopulation.de/en/drcongo/cities/ (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 29/05/2026)
[21] Ιστότοπος World Population Review/ DR Congo/ Kinshasa, διαθέσιμος σε: https://worldpopulationreview.com/cities/dr-congo/kinshasa (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 29/05/2026)
[22] Βλ. Απόφαση ΔΕΕ C-285/12 Aboubacar Diakité ν. Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides ημερ.30/01/2014 (βλ. σκέψη 31), όπως επίσης απόφαση ΔΕΕ C-465/07 Meki Elgafaji, Noor Elgafali v Staatssecretaris van Justitie ημερ. 17/2/2009 (βλ. σκέψη 39, 43).
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο