ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθ. Αρ. 2798/2024
26 Ιανουαρίου, 2026
[Χ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, ΔΔΔΔΠ.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
J. C. C.
Αιτητή
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η αίτηση.
..................................................
Ο αιτητής παρουσιάστηκε ενώπιον του Δικαστηρίου
Αυγούστα Πραστίτη για Ελευθερία Ράατ, Δικηγόρος για τον Αιτητή
Νικόλας Κουρσάρης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας για τους καθ' ων η αίτηση
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Ο αιτητής προσφεύγει με την παρούσα αίτηση ακυρώσεως εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 19/6/2024, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.
Όπως προκύπτει από την Ένσταση που καταχωρήθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο που εκπροσωπεί τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας τα γεγονότα της υπό εξέταση περίπτωσης έχουν ως κατωτέρω: Ο Αιτητής είναι υπήκοος της Νιγηρίας και αφού εισήλθε παράνομα στις ελεγχόμενες από τη Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές, υπέβαλε στις 27/09/2019 αίτηση για παροχή διεθνούς προστασίας. Στις 28/09/2021 ο Αιτητής παρέλαβε βεβαίωση υποβολής αιτήματος διεθνούς προστασίας. Στις 03/06/2024, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο (στο εξής: ΕUAA) στο εξεταστικό Κέντρο Πουρνάρα. Ο αρμόδιος λειτουργός της EUAA ετοίμασε Έκθεση/Εισήγηση σχετικά με την συνέντευξη και το αίτημα του Αιτητή.
Η έκθεση/εισήγηση διαβιβάστηκε στον αρμόδιο εξουσιοδοτημένο λειτουργό που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου και αφού μελετήθηκε και υιοθετήθηκε το περιεχόμενο της Έκθεσης/Εισήγησης, αποφάσισε την απόρριψη του αιτήματος του Αιτητή και την επιστροφή του στην Νιγηρία. Η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε επιστολή στην οποία συμπεριέλαβε την απόφασή της σχετικά με το αίτημα του Αιτητή. Η εν λόγω επιστολή παραλήφθηκε αυθημερόν από τον Αιτητή. Στη συνέχεια, καταχωρήθηκε ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας, η υπό εξέταση προσφυγή αμφισβητώντας την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου.
Η ευπαίδευτη συνήγορος του Αιτητή μέσω της Γραπτής της Αγόρευσης ισχυρίζεται πως η όλη διαδικασία της απόφασης διεξήχθη καταχρηστικά και κατά παράβαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης. Προωθεί επιπλέον ότι η απόφαση είναι προϊόν μη δέουσας έρευνα και ότι παραβίασαν τα δικαιώματα του αιτητή κατά την διαδικασία που ακολούθησαν προτού λάβουν την προσβαλλόμενη απόφαση.
Από την πλευρά τους οι καθ' ων η αίτηση επισημαίνουν ότι παρατηρείται έλλειψη εξειδίκευσης και/ή τεκμηρίωσης των λόγων ακυρώσεως που προωθεί ο αιτητής υποβάλλοντας ότι για το λόγο αυτό δεν θα πρέπει να τύχουν εξέτασης από το Δικαστήριο. Επιπλέον, υποστήριξε τη νομιμότητα και ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης και ανέφερε ότι η εν λόγω προσφυγή θα πρέπει να απορριφθεί εφόσον το αρμόδιο όργανο αποφάσισε αφού διεξήγαγε τη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα και έλαβε δεόντως αιτιολογημένη απόφαση. Εισηγείται ότι ο αιτητής φέρει το βάρος απόδειξης των λόγων ακυρώσεως και των ισχυρισμών του που θεμελιώνουν το αίτημά του για παραχώρηση διεθνούς προστασίας, το οποίο δεν κατάφερε ο αιτητής να αποσείσει στην προκειμένη περίπτωση εφόσον δεν απέδειξε βάσιμο φόβο δίωξης για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, όπως προβλέπεται από το άρθρο 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου, έτσι ώστε να του αναγνωρισθεί το καθεστώς του πρόσφυγα, αλλά ούτε απέδειξε ότι δύναται να του χορηγηθεί το καθεστώς της συμπληρωματικής προστασίας.
Θα πρέπει να επισημανθεί ότι σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας. Το γεγονός αυτό, οφείλεται στο ότι η υπό εξέταση υπόθεση αφορά αίτηση που χρονικά εμπίπτει στις προϋποθέσεις του άρθρου 11 του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), οι οποίες δίδουν στο Δικαστήριο την υποχρέωση ελέγχου νομιμότητας και ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.
Προχωρώ να εξετάσω τον ισχυρισμό που προωθεί ο αιτητής περί του ότι εσφαλμένα και λόγω έλλειψης δέουσας και/ή επαρκούς έρευνας, το αρμόδιο όργανο απέρριψε το αίτημά του για χορήγηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που πρόβαλε ο αιτητής σε όλα τα στάδια της εξέτασης του αιτήματός του, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν το αρμόδιο όργανο αποφάσισε μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της σχετικής νομοθεσίας.
Ο αιτητής στην αίτηση που υπέβαλε στην Υπηρεσία Ασύλου, δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή η ζωή του κινδυνεύει από τη μητριά του και τα αδέλφια του. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι ο πατέρας του είχε δύο συζύγους με τη μητέρα του να αποτελεί τη δεύτερη σύζυγο του. Η πρώτη σύζυγος του πατέρα του (μητριά του) και ο πατέρας του είχαν αποκτήσει τρείς υιούς οι οποίοι ανήκουν σε μία αδελφότητα. Ο ίδιος δε αποτελεί το μόνο τέκνο της μητέρας του και του πατέρα του. Ο πατέρας του, ανέφερε μεταβίβασε όλη του τη περιουσία στον Αιτητή με αποτέλεσμα η μητριά του και τα ετεροθαλή αδέλφια του να σκοτώσουν τον πατέρα του. Μετά τη πάροδο τριών μηνών από τον θάνατο του πατέρα του, η μητέρα του ενώ ασχολούνταν με αγροτικές εργασίες στη περιουσία που κληρονόμησε ο αιτητής από τον πατέρα του, δέχθηκε επίθεση από την μητριά του και τα ετεροθαλή του αδέλφια με αποτέλεσμα να αποβιώσει. Ο Αιτητής αναφέρει ότι αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη περιοχή όπου διέμενε και μετέβη στην πόλη Benin όπου διέμενε η θεία του, η οποία τον συμβούλευσε και τον βοήθησε να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του. Επιπλέον, ανέφερε ότι η θεία του τον βοήθησε με τις σπουδές του, ωστόσο το τελευταίο διάστημα είχε χάσει την επικοινωνία μαζί της με αποτέλεσμα να αναγκαστεί να πωλήσει το κινητό του τηλέφωνο για να λάβει χρήματα με τα οποία εισήλθε στις ελεγχόμενες από τη Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές.
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του, ο αιτητής ως προς τα προσωπικά του στοιχεία δήλωσε ότι είναι υπήκοος της Νιγηρίας, με τόπο γέννησης και τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του στο Umunede της πολιτείας Delta, όπου μεγάλωσε και έζησε το μεγαλύτερο διάστημα της ζωής του μέχρι την ημερομηνία αναχώρησής του από τη χώρα καταγωγής του (ερυθρό 45του διοικητικού φακέλου). Περαιτέρω, ανέφερε πως είναι άγαμος, χωρίς παιδιά (ερυθρό 46 του διοικητικού φακέλου), ενώ δήλωσε ότι είναι Χριστιανός Καθολικός (ερυθρά 47, του διοικητικού φακέλου) ανήκει στην εθνοτική ομάδα Igbo και πως μιλά Αγγλικά και την διάλεκτο Igbo (ερυθρό 46 του διοικητικού φακέλου).
Αναφορικά με το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο, ισχυρίστηκε ότι ολοκλήρωσε το λύκειο στη περιοχή Unumede της πολιτείας Delta το 2018 και δεν έλαβε οποιαδήποτε άλλη εκπαίδευση (ερυθρό 46 του διοικητικού φακέλου). Τέλος, δήλωσε ότι ο πατέρας του απεβίωσε μετά από πρόβλημα στην υγεία του λόγω των προβλημάτων που αντιμετώπισε με την περιουσία του το 2022 (ερυθρό 46 του διοικητικού φακέλου), η μητέρα του διαμένει στο Unumede της πολιτείας Delta, ενώ έχει μία αδελφή που διαμένει επίσης στο Unumede της πολιτείας Delta στη χώρα καταγωγής του (ερυθρό 46 του διοικητικού φακέλου).
Κληθείς να παραθέσει τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, ο αιτητής κατά την ελεύθερη αφήγησή του δήλωσε, ότι εγκατέλειψε τη χώρα του εξαιτίας των προβλημάτων που βίωνε με τη μητριά του. Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι προέρχεται από πολυγαμική οικογένεια και μετά τον θάνατο του πατέρα του αντιμετώπισε προβλήματα με τη μητριά του, καθότι ο ίδιος πρόκειται για το μόνο υιό της οικογένειας. Επιπλέον, ανέφερε ότι η μητριά του προσπάθησε να τον βλάψει μέσω μαύρης μαγείας με αποτέλεσμα να τραυματισθεί. Έλαβε οικονομική βοήθεια από την εκκλησία και εισήλθε στις μη ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές για να σπουδάσει.
Κατά το στάδιο των διευκρινίσεων που ακολούθησε, δόθηκε η ευκαιρία στον Αιτητή μέσω πρόσθετων ερωτήσεων να εμπλουτίσει την επιχειρηματολογία του και να αποσαφηνίσει τα κρίσιμα γεγονότα της αφήγησής του όπου ανέφερε ότι αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του λόγω περιουσιακής διαφοράς με την μητριά του. Επιπλέον, ανέφερε ότι τα προβλήματα ξεκίνησαν μετά την διαδικασία ταφής του πατέρα του το 2022. Κληθείς να εξηγήσει πως τα προβλήματα ξεκίνησαν σε μεταγενέστερη ημερομηνία από την ημέρα που ο ίδιος εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του ο Αιτητής ανέφερε, ότι αφού απεβίωσε ο πατέρας του η μητέρα του και ο ίδιος δυσκολεύονταν να αντεπεξέλθουν στη καθημερινότητα τους και όταν έφτασε η στιγμή να τακτοποιήσουν τα περιουσιακά του πατέρα του ξεκίνησαν και τα προβλήματα. Ερωτηθείς εκ νέου να εξηγήσει το γεγονός ότι ο ίδιος εγκατέλειψε τη Νιγηρία το έτος 2020 ενώ ο πατέρας του απεβίωσε το έτος 2022 ο Αιτητής διόρθωσε ότι ο πατέρας του απεβίωσε το έτος 2002 και τα προβλήματα ξεκίνησαν το 2009. Ανέφερε επιπλέον ότι η περιουσία του πατέρα του αφορούσε κάποια φοινικόδεντρα, ένα οικόπεδο, δύο οικίες και πέντε τεμάχια γης (ερυθρό 42 του διοικητικού φακέλου).
Όταν ρωτήθηκε για τη σχέση του με τη μητριά του όσο ο πατέρας του βρισκόταν στη ζωή, δήλωσε ότι διατηρούσαν καλή σχέση. Μετά τον θάνατο του πατέρα του, η συμπεριφορά της μητριάς του μεταβλήθηκε αισθητά εξαιτίας της κληρονομικής διαφοράς. Διευκρίνισε πως η μητριά του ανέφερε ότι είχε πέντε θυγατέρες (ερυθρό 42 του διοικητικού φακέλου). Όταν του ζητήθηκε να αναφερθεί στη χρονική απόσταση μεταξύ του θανάτου του πατέρα του (2002) και της έναρξης των κληρονομικών διαφορών (2009), ανέφερε ότι η μητριά του πίεζε τον πατέρα του ήδη πριν τον θάνατό του να συντάξει διαθήκη υπέρ των παιδιών της. Σύμφωνα με τον Αιτητή, ο πατέρας του αρνήθηκε, επικαλούμενος την παράδοση, γεγονός που συνέβαλε στον θάνατό του. Οι σχέσεις του με τη μητριά του κατά την περίοδο 2002–2009, δήλωσε πως ήταν καλή, αν και όχι όπως πριν τον θάνατο του πατέρα του. Ανέφερε ότι, όταν προέκυψαν τα ζητήματα κληρονομιάς, αντιλήφθηκε την αλλαγή της συμπεριφοράς της μητριάς του, η οποία, όπως ισχυρίζεται, τον μεταχειριζόταν άλλοτε καλά και άλλοτε άσχημα (ερυθρό 41 του διοικητικού φακέλου).
Σε ερώτηση σχετικά με τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων του πατέρα του μετά τον θάνατό του, ο αιτητής ανέφερε ότι δεν γνωρίζει τι πραγματικά συμβαίνει καθότι πλέον δεν διαμένει στη Νιγηρία. Επιπλέον, ανέφερε ότι μετά τον θάνατο του πατέρα του αρχικά την ευθύνη είχαν ο ίδιος, η μητέρα του και η μητριά του, ωστόσο στην πράξη η μητριά του είχε τον έλεγχο. Επιπλέον ανέφερε ότι η μητριά του ήταν βαθιά συνδεδεμένη με τον πατέρα του και είχε τη δύναμη να τον επηρεάζει, ενώ η ίδια είχε αναλάβει την διαχείριση της περιουσίας του πατέρα του (ερυθρό 41 του διοικητικού φακέλου). Δήλωσε ότι, σύμφωνα με την τοπική παράδοση, ο ίδιος ήταν ο μοναδικός νόμιμος κληρονόμος. Ανέφερε επίσης ότι υπήρχαν έγγραφα ιδιοκτησίας στα οποία αναγραφόταν το όνομά του και ότι τα έγγραφα αυτά τα είχε αφήσει στη μητέρα του (ερυθρό 40 του διοικητικού φακέλου).
Κληθείς να εξηγήσει γιατί το ζήτημα της κληρονομιάς προέκυψε επτά χρόνια μετά τον θάνατο του πατέρα του, ο αιτητής απέδωσε την καθυστέρηση σε ενέργειες και σχέδια της μητριάς του. Ανέφερε ότι το 2009 οι πρεσβύτεροι της κοινότητας επιχείρησαν να διευθετήσουν την κληρονομιά σύμφωνα με την παράδοση, αναφορικά με την οποία οι γυναίκες δεν κληρονομούν. Δήλωσε ότι η μητριά του αντέδρασε έντονα και προσβλητικά, γεγονός που οδήγησε στην αναστολή της διαδικασίας (ερυθρό 40 του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής ανέφερε ότι, αν και η κληρονομιά τυπικά του ανήκε, η χρήση της περιουσίας ανεστάλη από το 2009 μέχρι το 2019 λόγω των προβλημάτων που δημιουργούσε η μητριά του. Δήλωσε ότι το 2019 η διαδικασία ολοκληρώθηκε και τα ακίνητα μεταβιβάστηκαν επισήμως στο όνομά του (ερυθρό 39 του διοικητικού φακέλου).
Όταν του ζητήθηκε να αναφερθεί στη σχέση του με τη μητριά του κατά την περίοδο 2009–2019, ο αιτητής δήλωσε ότι ήταν ιδιαίτερα δύσκολη και ότι δεν μπορούσε να χρησιμοποιήσει τα περιουσιακά του στοιχεία, ούτε να ζει φυσιολογικά στον κοινό χώρο όπου διέμεναν. Ισχυρίστηκε επιπλέον ότι η μητριά του ασκούσε μαύρη μαγεία εναντίον του από το 2009 μέχρι το 2019, αναφέροντας ως παράδειγμα ότι την είδε να θάβει αντικείμενα κοντά στο παράθυρό του (ερυθρό 39 του διοικητικού φακέλου). Ο αιτητής δήλωσε ότι κατά το διάστημα αυτό υπέστη δύο σοβαρά ατυχήματα, ένα το 2015 με μοτοσικλέτα και ένα το 2018 σε τροχαίο δυστύχημα κατά τη διάρκεια ταξιδιού προς το Benin. Ισχυρίστηκε ότι θεωρεί τη μητριά του υπεύθυνη, καθώς όπως ανέφερε, την είχε ακούσει να τον απειλεί ότι θα χάσει τη ζωή του και να σχολιάζει τα ατυχήματα μετά την εκδήλωσή τους (ερυθρό 38 του διοικητικού φακέλου).
Όταν του ζητήθηκε να αναφέρει εάν η μητριά του προέβη σε άλλες ενέργειες εναντίον του, απάντησε αρνητικά και δήλωσε ότι η τελευταία απειλή έλαβε χώρα τον Ιούλιο του 2019. Ερωτηθείς αν κατήγγειλε τις απειλές στις αρχές, απάντησε ότι δεν το έπραξε, καθώς τα ζητήματα αντιμετωπίζονταν από τους πρεσβύτερους της κοινότητας (ερυθρό 37 του διοικητικού φακέλου). Ο Αιτητής κλήθηκε επίσης να εξηγήσει τι τον οδήγησε να εγκαταλείψει τη χώρα του, δεδομένου ότι η μητριά του δεν τον ενόχλησε εκ νέου για σχεδόν ενάμιση έτος όπου δήλωσε εκ νέου σύμφωνα με την κρίση του λειτουργού με αόριστο τρόπο ότι «είδε πολλά» και πως «όσα έβλεπε εκείνη την περίοδο δεν ήταν καλά» (ερυθρό 37του διοικητικού φακέλου).
Κληθείς να εξηγήσει γιατί αποφάσισε να εγκαταλείψει τη χώρα του τον Νοέμβριο του 2020, παρότι οι τελευταίες απειλές είχαν λάβει χώρα το 2019, ανέφερε ότι φοβόταν για τη ζωή του λόγω των απειλών και των ατυχημάτων. Δήλωσε ότι αναζήτησε βοήθεια μέσω εκκλησίας την οποία έλαβε και κατάφερε να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του (ερυθρό 37 του διοικητικού φακέλου). Ο Αιτητής ανέφερε ότι αρχικά μετέβη στις μη ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές το Νοέμβριο του 2020 και εισήλθε στις ελεγχόμενες από τη Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές στις 11 Σεπτεμβρίου 2021 (ερυθρό 37 του διοικητικού φακέλου).
Αναφορικά με τη σχέση του με τις ετεροθαλής αδελφές του δήλωσε ότι είναι κακές, αντίστοιχες με αυτές που είχε με τη μητέρα τους (ερυθρό 37 του διοικητικού φακέλου). Ανέφερε επιπλέον ότι σήμερα είναι ο νόμιμος ιδιοκτήτης των περιουσιών και ότι τη διαχείρισή τους έχει αναλάβει η μητέρα του, η οποία, όπως ισχυρίζεται, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας και παρενόχληση από τη μητριά του.
Όταν του ζητήθηκε να αναφέρει πότε ο ίδιος εγκατέλειψε οριστικά το κοινό οικογενειακό συγκρότημα ο αιτητής ανέφερε τον Ιούλιο του 2020 και μετοίκησε στην οικία της θείας του στη πόλη Benin (ερυθρό 37 και ερυθρό 36 του διοικητικού φακέλου). Όπως ανέφερε, δεν θα μπορούσε να μετεγκατασταθεί σε άλλη περιοχή της Νιγηρίας, εφόσον όπως εξήγησε θα βρίσκεται στην ίδια χώρα με τη μητριά του και δεν γνωρίζει τι ενδέχεται να του συμβεί. Το ίδιο ανέφερε και σε ερώτησή του σχετικά με πιθανή μετεγκατάστασή του στη πόλη Benin όπου διαμένει η θεία του, καθώς όπως ανέφερε είναι η θεία του που τον βοήθησε να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του, γεγονός που γνωρίζει η μητριά του και με αυτό το τρόπο θα μάθει μέσω μαύρης μαγείας και για την επιστροφή του στη Νιγηρία (ερυθρό 36 του διοικητικού φακέλου).
Στη βάση των ανωτέρω ισχυρισμών, ο αρμόδιος λειτουργός σχημάτισε δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς οι οποίοι προκύπτουν από τις δηλώσεις του Αιτητή ως ακολούθως: (α) τα προσωπικά στοιχεία, ο τόπος καταγωγής και το προφίλ του Αιτητή και (β) ο ισχυρισμός ότι αντιμετώπιζε κτηματικές διαφορές με τη μητριά του από το 2009 μέχρι και το 2020 οι οποίες τον ανάγκασαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του. Ο πρώτος ισχυρισμός έγινε αποδεκτός από τους καθ' ων η αίτηση, καθότι κρίθηκε ότι πληρούται τόσο η εσωτερική όσο και η εξωτερική αξιοπιστία των δηλώσεών του, λαμβανομένου υπόψη και του διαβατηρίου που προσκόμισε ο αιτητής.
Ωστόσο, ο δεύτερος ισχυρισμός δεν έτυχε αποδοχής. Αναφορικά με τις ισχυριζόμενες κτηματικές διαφορές μεταξύ του 2009 μέχρι και το 2020 οι οποίες τον ανάγκασαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του , ο λειτουργός υποστηρίζει ότι οι δηλώσεις του Αιτητή σε θέματα που άπτονται στον πυρήνα του αιτήματός του στερούνται συνοχής, λεπτομερειών και εξειδίκευσης και επομένως δεν θεωρούνται αξιόπιστες (ερυθρά 66 - 64 του διοικητικού φακέλου). Ειδικότερα, ο λειτουργός διαπίστωσε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες, οι απαντήσεις του κρίθηκαν γενικές, αόριστες και ότι στερούνταν συγκεκριμένων στοιχείων. Ο λειτουργός διέκρινε ότι η περιγραφή της μεταχείρισής του από τη μητριά του υπήρξε αόριστη και χωρίς περαιτέρω επεξήγηση ή αναφορά σε συγκεκριμένες πράξεις ή γεγονότα που να τεκμηριώνουν τους ισχυρισμούς του για κακομεταχείριση από την μητριά του.
Περαιτέρω, ο λειτουργός διέκρινε ότι το χρονοδιάγραμμα που παρέθεσε ο Αιτητής σχετικά με την έναρξη των κληρονομικών διαφορών στερείται ακρίβειας, καθώς αναφέρει ότι τα ζητήματα περιουσίας ξεκίνησαν το 2009, ενώ ταυτόχρονα ισχυρίζεται ότι ο πατέρας του απεβίωσε το 2002 λόγω της πίεσης που του προκάλεσαν τα ζητήματα αυτά. Όταν ο Αιτητής κλήθηκε να εξηγήσει την εν λόγω αντίφαση, απάντησε ότι η μητριά του ευθυνόταν για τα γεγονότα αυτά, καθώς κατά το διάστημα εκείνο πίεζε τον πατέρα του να συντάξει διαθήκη ώστε να κληρονομήσουν τα παιδιά της. Οι ισχυρισμοί του Αιτητή σχετικά με τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων μετά τον θάνατο του πατέρα του κρίθηκαν από τον λειτουργό επίσης ασαφείς και μη συγκεκριμένοι, καθώς ο Αιτητής δήλωσε ότι διαχειρίζονταν την περιουσία τους, τόσο ο ίδιος και η μητέρα του, αλλά και η μητριά του.
Ο λειτουργός σημειώνει πως αναμενόταν από τον Αιτητή να είναι σε θέση να παράσχει περισσότερες πληροφορίες τόσο για τη διαχείριση της περιουσίας, όσο και για τη φερόμενη κακή συμπεριφορά της μητριάς του. Όσον αφορά τους ισχυρισμούς του Αιτητή ότι η μητριά του, του προκάλεσε βλάβη μέσω μαύρης μαγείας, ο λειτουργός διαπίστωσε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες για το ζήτημα αυτό. Οι απαντήσεις του κρίθηκαν ως γενικές και αόριστες και πως στερούνται συγκεκριμένων στοιχείων. Ειδικότερα, ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι η μητριά του ασκούσε μαύρη μαγεία εναντίον του από το 2009 μέχρι το 2019, αλλά παραθέτει μόνο ένα συγκεκριμένο περιστατικό, κατά το οποίο την είδε να θάβει κάτι δίπλα στο παράθυρό του, χωρίς – σύμφωνα με την κρίση του λειτουργού- να παρέχει οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία ή άλλα παραδείγματα.
Κληθείς να αναφέρει σε σχέση με τις δυσκολίες ή τις συνέπειες που υπέστη εξαιτίας της φερόμενης μαύρης μαγείας, ανέφερε δύο τροχαία ατυχήματα, χωρίς να εξηγήσει με συγκεκριμένο τρόπο πώς η μητριά του συνδέεται με τα εν λόγω ατυχήματα ενώ οι αναφορές του κρίθηκαν αόριστες. Όταν ρωτήθηκε εάν, πέραν της μαύρης μαγείας, η μητριά του τον παρενόχλησε με κάποιον άλλο τρόπο, ο αιτητής απάντησε αρνητικά. Ο Αιτητής κλήθηκε επίσης να εξηγήσει τι τον οδήγησε να εγκαταλείψει τη χώρα του, δεδομένου ότι η μητριά του δεν τον ενόχλησε εκ νέου για σχεδόν ενάμιση έτος, όπου δήλωσε εκ νέου με αόριστο τρόπο ότι «είδε πολλά», χωρίς να παράσχει περαιτέρω πληροφορίες, παρά το γεγονός ότι ερωτήθηκε επανειλημμένα, επαναλαμβάνοντας απλώς ότι «όσα έβλεπε εκείνη την περίοδο δεν ήταν καλά». Ο λειτουργός σημειώνει ότι θα ήταν ευλόγως αναμενόμενο από τον Αιτητή να μπορεί να παράσχει περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη φερόμενη μαύρη μαγεία και τον τρόπο με τον οποίο η μητριά του συνδέεται με αυτήν.
Κατά την αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας του Αιτητή, και ανατρέχοντας σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης ο λειτουργός διαπιστώνει ότι οι εξωτερικές πηγές καταδεικνύουν ότι οι ενδοοικογενειακές διαφορές είναι συχνό φαινόμενο στη Νιγηρία και έχουν σοβαρές επιπτώσεις στα άτομα και τις κοινότητες ενώ όσον αφορά τη μαγεία διαπιστώνει ότι η πίστη στη μαγεία (ή juju) ήταν και εξακολουθεί να είναι διαδεδομένη στη Νιγηρία.
Ωστόσο ο λειτουργός αναφέρει πως με βάση την εσωτερική αξιοπιστία του Αιτητή, οι πληροφορίες που παρασχέθηκαν μέσω των δηλώσεών του ήταν ασαφείς, ανεπαρκώς τεκμηριωμένες και αντιφατικές ενώ δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τη σχέση του με τη μητριά του και με ποιο τρόπο έκανε χρήση μαύρης μαγείας εις βάρος του Αιτητή. Καταληκτικά ο λειτουργός έκρινε ότι η εσωτερική αξιοπιστία του Αιτητή δεν καθίσταται επαρκής, με αποτέλεσμα ο ισχυρισμός του να μην γίνει αποδεκτός στο σύνολό του.
Υπό το φως του μοναδικού αποδεκτού ισχυρισμού σχετικά με τα προσωπικά στοιχεία του Αιτητή, ο αρμόδιος λειτουργός συνήγαγε κατά την αξιολόγηση κινδύνου, αφού παρέθεσε πληροφορίες αναφορικά με την επικρατούσα κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής του, ότι δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι συντρέχει εύλογη πιθανότητα να αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής του τη Νιγηρία.
Ακολούθως, κατά τη νομική ανάλυση κρίθηκε πως δεν προκύπτει βάσιμος φόβος δίωξης βάσει του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000, αλλά ούτε και πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης στο πλαίσιο του άρθρου 19 του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000. Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (α) και (β) του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000, κρίθηκε πως ο αιτητής κατά την επιστροφή του στην Νιγηρία, δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ούτε μπορεί να θεωρηθεί ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας. Κατά την αξιολόγηση των προϋποθέσεων του άρθρου 19 (2) (γ) του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000, ο λειτουργός κατέληξε στο συμπέρασμα ότι στη Νιγηρία και συγκεκριμένα στην πολιτεία Delta, ο αιτητής δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, αφού η κατάσταση στη Νιγηρία, δεν χαρακτηρίζεται από καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. Το περιεχόμενο της υπό αναφορά Έκθεσης-Εισήγησης υιοθέτησε ο αρμόδιος εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου και απέρριψε το αίτημα του Αιτητή.
Στα πλαίσια εξέτασης της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, προχωρώ να εξετάσω κατ' ουσίαν το αίτημα του αιτητή λαμβάνοντας υπόψη βεβαίως όλα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από την συνήγορο του αιτητή, αλλά και από τον συνήγορο που εκπροσωπεί τους καθ' ων η αίτηση. Αναφορικά με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό ο οποίος έγινε αποδεκτός από την Υπηρεσία Ασύλου και αφορά την ταυτότητα, το προφίλ και τη χώρα καταγωγής του αιτητή, δεν χρειάζεται περαιτέρω σχολιασμό, εφόσον προκύπτει πως ορθά έγινε αποδεκτός.
Αναφορικά με τον δεύτερο ισχυρισμό, θα συμφωνήσω με τα ευρήματα του αρμόδιου λειτουργού, ο οποίος έκρινε πως οι δηλώσεις του αιτητή στερούντο επάρκειας πληροφοριών συνοχής και συνέπειας. Οι δηλώσεις του αναφορικά με τον πυρήνα του αιτήματος του είναι ιδιαίτερα συνοπτικές και σε αρκετές περιπτώσεις λακωνικές παρά τον αριθμό ερωτημάτων που του τέθηκαν και τις ευκαιρίες που του δόθηκαν για να αναπτύξει περαιτέρω το αφήγημα του και να στοιχειοθετήσει τους ισχυρισμούς του. Ο αιτητής αναμενόταν να δώσει λεπτομέρειες και να είναι συγκεκριμένος κατά το αφήγημά του, τόσο σε σχέση με τη διαχείριση της περιουσίας του, όσο και σε σχέση με τη συμπεριφορά της μητριάς του. Επιπρόσθετα, θα πρέπει να αναφερθεί πως ο αιτητής στην αίτησή του ανέφερε γεγονότα που δεν συνάδουν με τα λεγόμενά του στη συνέντευξη, όπως για παράδειγμα ότι η μητριά του είχε τρείς υιούς ενώ στη συνέντευξή του ανέφερε πως η μητριά του είχε πέντε θυγατέρες. Επιπλέον, στην αίτησή του ισχυρίστηκε πως η μητέρα του ενώ ασχολούνταν με αγροτικές εργασίες στη περιουσία που κληρονόμησε ο αιτητής από τον πατέρα του, δέχθηκε επίθεση από την μητριά του και τα ετεροθαλή του αδέλφια με αποτέλεσμα να αποβιώσει, ενώ στη συνέντευξή του ανέφερε πως η μητέρα του διαμένει στην ίδια περιοχή που διαμένει και η αδελφή του (ερυθρό 45, του διοικητικού φακέλου). Γενικώς, το αφήγημα του στερείται εξειδίκευσης, περιγραφικότητας και εκείνα τα στοιχεία τα οποία αναδεικνύουν τον βιωματικό χαρακτήρα των περιγραφόμενων γεγονότων. Κατά συνέπεια, η εσωτερική αξιοπιστία του δεύτερου ουσιώδους ισχυρισμού δεν τεκμηριώνεται.
Σε σχέση με την εξωτερική αξιοπιστία του δεύτερου ουσιώδους ισχυρισμού θα πρέπει να αναφερθεί πως τα όσα αναφέρει ο αιτητής σχετίζονται με γεγονότα που αφορούν προσωπικά τον αιτητή και δεν θα μπορούσαν να επιβεβαιωθούν με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης για τη χώρα καταγωγής του αιτητή. Αναφορικά τώρα με τις πνευματικές επιθέσεις, καθώς και την πίστη στην μαγεία στην Νιγηρία, ανέτρεξα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης προκειμένου να επιβεβαιώσω τους ισχυρισμούς του αιτητή, εφόσον ισχυρίζεται ότι η μητριά του, του έκανε κακό μέσω μαύρης μαγείας. Σύμφωνα με την επιστολή πληροφοριών του Υπουργείου Εξωτερικών της Ολλανδίας, αναφέρονται περιπτώσεις πνευματικών επιθέσεων (spiritual reprisals) που σχετίζονται με παραβίαση όρκων που είχαν δοθεί πριν από το ταξίδι.[1] Οι επιθέσεις αυτές συνδέονται με ατυχία, ασθένεια (σωματική ή ψυχική) και θάνατο. Παραδείγματα περιλαμβάνουν άτομα που επέστρεψαν στη Νιγηρία με τη βοήθεια ΜΚΟ και αρρώστησαν ή πέθαναν, καθώς και περιπτώσεις ατόμων που βρέθηκαν ξαφνικά στη Νιγηρία χωρίς αποσκευές, δηλώνοντας ότι «τους κάλεσαν πίσω φαντάσματα». Οι πηγές της έκθεσης επισημαίνουν ότι τα θύματα ήταν πεπεισμένα για την πραγματικότητα αυτών των πνευματικών επιθέσεων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις και οι ίδιες οι πηγές συμμερίζονταν αυτή την πεποίθηση.
Περαιτέρω, σύμφωνα με την έκθεση των Asylos & ARC Foundation, υπάρχουν αναφορές ότι παιδιά με αναπηρίες συχνά θεωρούνται «καταραμένα» ή ότι έχουν δεχθεί πνευματικές επιθέσεις, ιδιαίτερα σε αγροτικές ή παραδοσιακές κοινότητες.[2] Επιπλέον, η πίστη στη μαγεία συχνά συνυπάρχει με τον Χριστιανισμό και το Ισλάμ.[3] Σύμφωνα με άρθρο του BBC, ένας ακτιβιστής, μετά την ολοκλήρωση του διδακτορικού του στις θρησκευτικές επιστήμες το 2017, ανέλαβε ενεργό δράση για την προστασία ατόμων που κατηγορούνται για μαγεία στη Νιγηρία.[4] Όπως δήλωσε στο BBC, δεν άντεχε να παρακολουθεί αμέτοχος την αυθαίρετη θανάτωση ανθρώπων. Το BBC έχει τεκμηριώσει περιπτώσεις Πεντηκοστιανών παστόρων που πραγματοποιούν λειτουργίες στοχεύοντας υποτιθέμενους μάγους, πρακτική που, σύμφωνα με τον ακτιβιστή, είναι συνηθισμένη σε μια χώρα όπου η πίστη στο υπερφυσικό είναι ευρέως διαδεδομένη.
Από την πιο πάνω έρευνα επιβεβαιώνεται η πίστη στις πνευματικές επιθέσεις και η πίστη στη μαγεία στη Νιγηρία, αλλά αυτό δεν είναι αρκετό για να χορηγηθεί καθεστώς διεθνούς προστασίας, λαμβάνοντας υπόψη την γενικότητα με την οποία προβλήθηκαν οι ισχυρισμοί του. Για να καταστούν αποδεκτοί οι ισχυρισμοί του, απαιτείται να συνοδεύονται από σαφή, λεπτομερή και εξατομικευμένα στοιχεία που να αποδεικνύουν τον ουσιώδη ισχυρισμό του. Οι δηλώσεις του αιτητή κρίνω ότι είναι ασαφείς και επιφανειακές, στερούμενες της αναγκαίας πειστικότητας ώστε να θεμελιώνουν τον ισχυρισμό του. Κατά συνέπεια, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός.
Το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000 προβλέπει πως (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου): «Ως πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο που, λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγενείας του και δεν είναι σε θέση, ή, λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής».
Είναι ξεκάθαρο τόσο από το προαναφερόμενο άρθρο, όσο και από το άρθρο 1 Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951, πως για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό όσο και το αντικειμενικό στοιχείο πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση (§37,38 του Εγχειριδίου για τις διαδικασίες και τα κριτήρια καθορισμού του καθεστώτος των προσφύγων της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών).
Οι διαπιστώσεις του αρμόδιου εξουσιοδοτημένου από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργού που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου και του λειτουργού της Υπηρεσίας Ασύλου, περί του ότι ο αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις για αναγνώριση του καθεστώτος του πρόσφυγα (άρθρο 3, του περί Προσφύγων Νόμου, Ν.6(Ι)/2000), συνιστούν διαπιστώσεις εύλογα επιτρεπτές ενόψει των στοιχείων που είχε ο Προϊστάμενος ενώπιον του, όπως αυτά διαφαίνονται από τον διοικητικό φάκελο που κατατέθηκε στο Δικαστήριο ως Τεκμήριο 1.
Ο «Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων» (Μάρτιος 2015) καθορίζει πως στη βάση της συλλογής πληροφοριών θα πρέπει να προσδιορίζονται τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά τα οποία στη συνέχεια θα πρέπει να συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του πρόσφυγα και αν δεν υπάρχει κατάληξη ότι μπορεί να δοθεί προσφυγικό καθεστώς, τότε το αρμόδιο όργανο θα πρέπει να εκτιμήσει εάν τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του προσώπου που δικαιούται επικουρική προστασία.
Ορθά κρίθηκε από τον αρμόδιο εξουσιοδοτημένο από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργό που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου, ότι δεν στοιχειοθετούνταν ούτε οι προϋποθέσεις του άρθρου 19 του Ν. 6 (Ι)/2000 για να παραχωρηθεί στον αιτητή το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, εφόσον δεν αποδείχθηκε ότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αναφορικά με τον κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του.
Για τη διαπίστωση αυτού του πραγματικού κινδύνου θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1) του Ν. 6 (Ι)/2000, «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη κατά το εδάφιο (2) του άρθρου 19 του Ν. 6 (Ι)/2000, σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015), ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619.
Στα πλαίσια του κατ' ουσίαν ελέγχου της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης διεξήγαγα επικαιροποιημένη έρευνα σε πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής του αιτητή, αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφάλειας στον τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του.
Η έκθεση της EUAA για την κατάσταση ασφαλείας στη Νιγηρία αναφέρει ότι Νιγηρία συνεχίζει να αντιμετωπίζει μια ποικιλία ταυτόχρονων προκλήσεων ασφάλειας[5], καθεμία από τις οποίες είναι πολυδιάστατη και συνιστά σοβαρή απειλή για τη σταθερότητα της χώρας. Οι προκλήσεις αυτές έχουν διατηρήσει τη χώρα σε κατάσταση κρίσης ασφάλειας τα τελευταία είκοσι χρόνια[6]. Η βόρεια Νιγηρία εξακολουθεί να πλήττεται από την ισλαμιστική εξέγερση που διαρκεί εδώ και δεκαπέντε περίπου χρόνια[7]. Ενώ η εξέγερση αυτή, με επικεφαλής τη Boko Haram και συναφείς οργανώσεις της Al-Guida και του Ισλαμικού Κράτους, θεωρούνταν επί μακρόν η σημαντικότερη απειλή για τη σταθερότητα της χώρας[8].
Ο ΟΗΕ σημείωσε αύξηση της ανασφάλειας κατά το πρώτο εξάμηνο του 2024[9].
Πολλές πηγές υπογράμμισαν την αστάθεια της κατάστασης ασφάλειας στη βορειοανατολική ζώνη της Νιγηρίας[10], στις συνοριακές περιοχές μεταξύ Νιγηρίας, Νίγηρα και Μπενίν[11], καθώς και σε ολόκληρη την περιοχή του Σαχέλ[12]. Ο Δείκτης Παγκόσμιας Τρομοκρατίας (GTI) για τα γεγονότα του 2024 κατέταξε τη Νιγηρία στην έκτη θέση μεταξύ των χωρών που πλήττονται περισσότερο από την τρομοκρατία (επιδείνωση κατά δύο θέσεις σε σχέση με το 2023)[13], με βάση σταθμισμένη ανάλυση περιστατικών τρομοκρατίας, θανάτων, τραυματισμών και ομηριών[14]. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης 2025, η Νιγηρία κατατάχθηκε 148η μεταξύ 163 ανεξάρτητων χωρών και επικρατειών που εξετάστηκαν (επιδείνωση κατά τρεις θέσεις από το προηγούμενο έτος)[15]. Ο Δείκτης Ευάλωτων Κρατών για το 2024 κατέταξε τη Νιγηρία ως τη 15η πλέον ευάλωτη χώρα μεταξύ των 179 κρατών που αξιολογήθηκαν[16].
Αναφορικά με τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού με έργο τη συλλογή, ανάλυση και χαρτογράφηση δεδομένων σχετικά με τις ημερομηνίες, τους δρώντες, τις τοποθεσίες, τους θανάτους και τους τύπους όλων των καταγεγραμμένων γεγονότων πολιτικής βίας και διαμαρτυρίας σε παγκόσμια κλίμακα, στη διάρκεια ενός έτους (Past year of ACLED Data) και συγκεκριμένα με ημερομηνία καταγραφής το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης τον Ιανουάριο 2026), όσον αφορά την πολιτεία Delta της Νιγηρίας, τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, έχουν καταγραφεί 94 περιστατικά πολιτικής βίας (“Political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 99 θάνατοι[17]. Να σημειωθεί επίσης ότι ο πληθυσμός της Νιγηρίας ανέρχεται στα 216,783,400 ενώ o πληθυσμός της πολιτείας Delta ανέρχεται στα 5,636,100 (καταμέτρηση 2022) [18].
Αποτιμώντας τα προαναφερόμενα δεδομένα, δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή του κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του όπου αναμένεται να επιστρέψει, δεν είναι τέτοιας έντασης ώστε να διατρέχει κίνδυνο εξαιτίας και μόνο της παρουσίας του να τεθεί σε κίνδυνο η ζωή του. Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή, παρατηρώ ότι αυτός είναι άνδρας, υγιής, πλήρως ικανός προς εργασία, χωρίς στοιχεία ευαλωτότητας και με υποστηρικτικό δίκτυο στη χώρα καταγωγής του. Ο αιτητής δεν έχει θέσει οποιαδήποτε ατομικά χαρακτηριστικά στην ενώπιον μου δικαστική διαδικασία, που να υποδηλώνουν ότι μπορεί να έχει τεθεί με οποιονδήποτε τρόπο σε δυσμενή θέση ή σε κίνδυνο δίωξης ή βλάβης.
Κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447). Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στην διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Ττουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2 Α.Α.Δ. 120). Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωση του για επαρκή έρευνα.
Οι καθ' ων η αίτηση συνεκτίμησαν και αξιολόγησαν όλα τα στοιχεία που είχαν ενώπιον τους προτού καταλήξουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και ενόψει των ισχυρισμών που πρόβαλε ο αιτητής διεξήγαγαν τη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα. Συνεπώς, ο ισχυρισμός της ευπαίδευτης συνηγόρου του αιτητή περί έλλειψης δέουσας έρευνας εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου, αλλά και ο ισχυρισμός περί του ότι το αρμόδιο όργανο δεν μελέτησε διεξοδικά τους ισχυρισμούς του αιτητή, απορρίπτονται στο σύνολό τους.
Η συνήγορος του αιτητή στα πλαίσια της Γραπτής της Αγόρευσης, προβάλλει πως η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται επαρκούς αιτιολογίας. Η συνήγορος των καθ' ων η αίτηση αντιτείνει ότι όλες οι ενέργειες των καθ' ων η αίτηση είναι πλήρως και επαρκώς αιτιολογημένες κατά τρόπο που καθίσταται εφικτός ο δικαστικός έλεγχος.
Η αιτιολόγηση των αποφάσεων της διοίκησης είναι επιβεβλημένη για να μπορεί το Δικαστήριο να ελέγξει εάν η απόφαση λήφθηκε σύμφωνα με το Νόμο και για να παρέχεται η δυνατότητα να αντιληφθεί το Δικαστήριο που βασίστηκε το αρμόδιο όργανο για να καταλήξει στην απόφασή του (Γρηγορόπουλος κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, (1997) 4 ΑΑΔ 1414).
Μέσα από την αιτιολογία του οργάνου θα πρέπει να διαφαίνεται ο συλλογισμός του, ο οποίος οδήγησε στην προσβαλλόμενη απόφαση ή τουλάχιστον να υπάρχουν στοιχεία στον φάκελο της υπόθεσης που να μπορούν να συμπληρώσουν την αιτιολογία της απόφασης του αρμόδιου οργάνου (βλ. Στέφανος Φράγκου v. Κυπριακή Δημοκρατίας, (1998) 3ΑΑΔ 270).
Η αιτιολογία της απόφασης του διοικητικού οργάνου συμπληρώνεται από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου (άρθρο 29 του Ν. 158 (Ι)/1999, Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου κ.α. ν. Δημοκρατίας (1990) 3 Α.Α.Δ. 1171 και Διογένους ν. Δημοκρατίας (1999) 4 Α.Α.Δ., 371). Η δυνατότητα αυτή υπάρχει όταν τα στοιχεία που βρίσκονται στο φάκελο του Δικαστηρίου συνδέονται με την απόφαση και αποκαλύπτουν τους λόγους που οδήγησαν στην προσβαλλόμενη απόφαση.
Από τα στοιχεία του φακέλου που έχω ενώπιον μου, μπορεί να λεχθεί ότι αυτά βρίσκονται αναπόφευκτα πίσω από την προσβαλλόμενη απόφαση και ούτως ή άλλως διαφαίνεται η αιτιολογία της απόφασης και από το κείμενό της (Ηλιόπουλος ν. Α.Η.Κ., Α.Ε. 2452, ημερομηνίας 21.7.2000, Χρυστάλλα Συμεωνύδου κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Προσφυγή αρ. 911/93 κ.α., ημερ. 18.4.97). Συνεπώς, από όσα έχω επεξηγήσει ανωτέρω προκύπτει ότι, το αρμόδιο όργανο έλαβε δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένη απόφαση και ως εκ τούτου ο προβαλλόμενος ισχυρισμός απορρίπτεται.
Η ευπαίδευτη συνήγορος του αιτητή, μέσω του πρώτου λόγου ακυρώσεως εισηγείται μεταξύ άλλων πως η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε καθ' υπέρβαση και/ή κατάχρηση εξουσίας και κατά παράβαση της αρχής της φυσικής δικαιοσύνης. Κρίνω ότι ο ισχυρισμός περί κατάχρησης εξουσίας εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου δεν έχει έρεισμα και απορρίπτεται, εφόσον ο αιτητής για να στοιχειοθετήσει τον προβαλλόμενο ισχυρισμό του, όφειλε να αποδείξει τον κατάδηλα ξένο σκοπό από το σκοπό του νόμου που επεδίωξε το αρμόδιο όργανο και την υπέρβαση των ορίων της διακριτικής εξουσίας του αρμόδιου οργάνου.
Όπως χαρακτηριστικά λέχθηκε στην απόφαση της υπόθεσης Τριλλίδου v. Δημοτικού Συμβουλίου Στροβόλου, (1993) 3 ΑΑΔ 284, ο λόγος ακυρώσεως περί κατάχρησης εξουσίας δεν εξετάζεται αφηρημένα και ακαδημαϊκά, αλλά με βάση συγκεκριμένα γεγονότα της κάθε υπόθεσης και «απαιτείται παράβαση του σκοπού του γράμματος και του πνεύματος του νόμου».
Ο λόγος ακυρώσεως προβάλλεται από τον συνήγορο του αιτητή αόριστα, χωρίς να προσδιορίζεται ποιος είναι ο ξένος σκοπός από το γράμμα του Νόμου ο οποίος επιδιώκεται. Ο αιτητής πρέπει να εξειδικεύει τον προβαλλόμενο νομικό ισχυρισμό αφού φέρει και ο βάρος απόδειξής του. Στην απόφαση της υπόθεσης Καλλιμάχου Χρυσταλλένη κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία (1994) 4ΑΑΔ, 314 αναφέρθηκε πως η κατάχρηση εξουσίας «Πρέπει να αποδεικνύεται είτε από την ίδια την πράξη είτε από τα στοιχεία του φακέλου και μάλιστα κατά τρόπο κατάδηλο».
Πρόσθετα, ο ισχυρισμός περί παραβίασης της αρχής της φυσικής δικαιοσύνης δεν επεξηγείται πως παραβιάστηκε και προβάλλεται κατά γενικό και αόριστο τρόπο χωρίς να υποδεικνύεται οποιοδήποτε σφάλμα στη διαδικασία που ακολουθήθηκε. Ενόψει των ανωτέρω, δεν διακρίνω ότι η προσβαλλόμενη απόφαση εκδόθηκε με σκοπό κατάδηλα διαφορετικό από εκείνο που ο νομοθέτης θέλησε και η συνήγορος του αιτητή δεν υπέδειξε στο Δικαστήριο οποιαδήποτε παρατυπία ούτε απέδειξε παράβαση της αρχής της φυσικής δικαιοσύνης την οποία οφείλει η διοίκηση να εφαρμόζει. Αντιθέτως, η απόφαση εκδόθηκε εντός των πλαισίων του νόμου.
Έχω εξετάσει τα ζητήματα που τέθηκαν ενώπιον μου λαμβάνοντας υπόψη τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου. Διαφαίνεται πως τέθηκαν αρκετές ερωτήσεις στον αιτητή και ο αιτητής είχε τη δυνατότητα να παραθέσει με λεπτομέρεια τον πυρήνα του αιτήματός του και να αφηγηθεί ότι ο ίδιος έκρινε αναγκαίο. Ο αιτητής υπέγραψε κάθε σελίδα των πρακτικών της συνέντευξης και επιβεβαίωσε στο τέλος της συνέντευξης πως όσα ανέφερε στη συνέντευξή του ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Επιπρόσθετα, ο αιτητής είχε τη δυνατότητα να διευκρινίσει στην ενώπιον μου διαδικασία τις ασάφειες και αντιφάσεις που εντοπίστηκαν, όπως επίσης και να ενισχύσει τον πυρήνα του αιτήματός του με το ορθό δικονομικό διάβημα, πράγμα που δεν έπραξε. Κατά συνέπεια ο προβαλλόμενος ισχυρισμός δεν τεκμηριώθηκε και απορρίπτεται στο σύνολό του.
Επιπρόσθετα, λαμβάνεται υπόψη ότι ο Υπουργός Εσωτερικών στα πλαίσια των εξουσιών του δυνάμει του άρθρου 12 Β τρις του περί Προσφύγων Νόμου (Ν. 6 (Ι)/2000) με την Κ.Δ.Π. 145/2025, καθόρισε τη χώρα καταγωγής του αιτητή ως ασφαλή χώρα ιθαγένειας, εφόσον ικανοποιήθηκε βάσει της νομικής κατάστασης, της εφαρμογής του δικαίου στο πλαίσιο δημοκρατικού συστήματος και των γενικών πολιτικών συνθηκών, ότι στην οριζόμενη χώρα γενικά και μόνιμα δεν υφίστανται πράξεις δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 3Γ, ούτε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία, ούτε απειλή η οποία προκύπτει από τη χρήση αδιάκριτης βίας σε κατάσταση διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύγκρουσης.
Με βάση λοιπόν το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω ότι το αίτημα του αιτητή εξετάστηκε με επάρκεια και υπήρξε επαρκής αιτιολόγηση. Το περιεχόμενο της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία συμπληρώνεται από την αιτιολογημένη εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού και στην οποία αναφέρονται οι λόγοι της απόρριψης του αιτήματος, αποκαλύπτει ότι η απόφασή τους ήταν απόλυτα ορθή και στα πλαίσια της σχετικής νομοθεσίας.
Η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €1000 υπέρ των καθ' ων η αίτηση, και εναντίον του αιτητή.
[1] Netherlands Ministry of Foreign Affairs: Explanatory note for the Country of Origin Information Report on Nigeria, January 2023, 21 March 2024
https://www.ecoi.net/en/file/local/2106946/2024-1172 MinBuZa Brief aanvullende informatie ambtsbericht Nigeria 2023 vertaling EN.pdf
[2] Asylos, ARC - Asylum Research Centre: Nigeria: Children and Young People with Disabilities, October 2021
https://www.ecoi.net/en/file/local/2061263/AsylosARC-Foundation_Nigeria-disability-report_October-2021.pdf
[3] BBC, The hunt for Nigerians who can change into cats, 21.03.2022, https://www.bbc.com/news/world-africa-60749496?at_medium=RSS&at_campaign=KARANGA,
[4] BBC, The man battling Nigeria’s 'witch-hunters', 2024, 26 October 2024, https://www.bbc.com/news/articles/cd0z0r5dgg1o
[5] International Crisis Group, Restoring Nigeria’s Leadership for Regional Peace and Security, 11 December 2024, https://www.crisisgroup.org/sites/default/files/2024-12/b203-nigeria-leadership.pdf, σελ. 8; Jones, M., & Kotarska, G., Crime, Terror and Insecurity in Nigeria. (RUSI Whitehall Report). Royal United Services Institute, 2025, https://static.rusi.org/crime-terror-and-insecurity-in-nigeria.pdf , σελ. 1
[6] Aboh, A., Nigeria’s security problems deepen as Anglophone insurgency in Cameroon spills across border, The Conversation, 28 February 2024, https://theconversation.com/nigerias-security-problems-deepen-as-anglophone-insurgency-in-cameroon-spills-across-border-223078
[7] International Crisis Group, Restoring Nigeria’s Leadership for Regional Peace and Security, 11 December 2024, https://www.crisisgroup.org/sites/default/files/2024-12/b203-nigeria-leadership.pdf, σελ. 8
[8] Wiehler, C. and Malefakis, M., Time to Make ‘Peace’ with the Bandits, CSS, April 2024, https://css.ethz.ch/content/dam/ethz/special-interest/gess/cis/center-for-securities-studies/pdfs/PP12-1_2024-EN.pdf σελ. 1
[9] UNSG, Activities of the United Nations Office for West Africa and the Sahel, S/2024/521, 1 July 2024, https://digitallibrary.un.org/record/4053798/files/S_2024_521-EN.pdf, παράγρ. 17
[10] GPC, Protection Sector North-East Nigeria (PSNE), Annual Report 2024, 13 March 2025, https://globalprotectioncluster.org/sites/default/files/2025-03/psne_2024_annual_report.pdf, σελ. 4
[11] ACLED, New frontlines: Jihadist expansion is reshaping the Benin, Niger, and Nigeria borderlands, 27 March 2025, https://acleddata.com/2025/03/27/new-frontlines-jihadist-expansion-is-reshaping-the-benin-niger-and-nigeria-borderlands/
[12] UNSG, Activities of the United Nations Office for West Africa and the Sahel, S/2025/187, 26 March 2025, https://digitallibrary.un.org/record/4079680/files/S_2025_187-EN.pdf, παράγρ. 18
[13] IEP, Global Terrorism Index 2025, 5 March 2025, https://www.economicsandpeace.org/wp-content/uploads/2025/03/Global-Terrorism-Index-2025.pdf, σελ. 6, 20
[14] IEP, Global Terrorism Index 2025, 5 March 2025, https://www.economicsandpeace.org/wp-content/uploads/2025/03/Global-Terrorism-Index-2025.pdf, σελ. 20
[15] IEP, Global Terrorism Index 2025, 5 March 2025, https://www.economicsandpeace.org/wp-content/uploads/2025/03/Global-Terrorism-Index-2025.pdf, σελ. 9
[16] FFP, Fragile States Index – Annual Report 2024, 18 February 2025, https://fragilestatesindex.org/wp-content/uploads/2025/02/FSI-2024-Report-A-World-Adrift.pdf , σελ. 7
[17] Πλατφόρμα ACLED Explorer, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Nigeria, Events / Fatalities, Political Violence, Past Year, διαθέσιμη σε https://acleddata.com/platform/explorer
[18] City population: Nigeria: States & Agglomerations - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information: https://www.citypopulation.de/en/nigeria/cities/agglos/
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο