ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθ. Αρ.: 5094/2024

03 Απριλίου, 2026

[Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

J.T. από την Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό

Αιτητή

- και -

 

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου

 

Καθ' ων η Αίτηση

Εμφανίσεις:

Κ. Κουπαρή (κα), Δικηγόρος για τον Αιτητή.

Ε. Ιωάννου (κα), Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου επιστολής ημερομηνίας 18/12/24 (του κοινοποιήθηκε στις 23/12/24) με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας ως άκυρη, παράνομη, αντισυνταγματική και στερημένη οποιουδήποτε νόμιμου αποτελέσματος και/ή ζητείται απόφαση του Δικαστηρίου για αναγνώριση του Αιτητή ως δικαιούχου διεθνούς προστασίας και/ή οποιαδήποτε άλλη θεραπεία υπό τις περιστάσεις. 

 

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

Ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για διεθνή προστασία στις 21/05/21, στις 25/10/22 και 19/08/24 διεξήχθησαν συνεντεύξεις και στις 11/12/24 ετοιμάστηκε εισήγηση/έκθεση. Ο εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης στις 13/12/24, απόφαση που αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

Η δικηγόρος για τον Αιτητή μέσω της Γραπτής της Αγόρευσης πρόβαλε διάφορους νομικούς λόγους ακύρωσης της επίδικης πράξης. Κατά την ημέρα των διευκρινίσεων περιόρισε όμως τους νομικούς λόγους ακύρωσης της απόφασης στην έλλειψη επαρκούς έρευνας/αιτιολογίας της υπόθεσης, την παραβίαση των σχετικών προνοιών που αφορούν ευαλωτότητα προσώπων διεθνούς προστασίας ήτοι των Άρθρων 9 και 15 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025 (Ν. 6(Ι)/2000) και/ή ζήτησε την ακύρωση της απόφασης ή την εξέταση επί της ουσίας της. Απέσυρε δε ρητώς τους λοιπούς νομικούς ισχυρισμούς συμπεριλαμβανομένης και της αναρμοδιότητας αποφασίζοντος οργάνου.

 

Οι Καθ' ων η αίτηση υιοθέτησαν την ένσταση τους και έκθεση/εισήγηση, υπεραμύνονται της προσβαλλόμενης απόφασης και ισχυρίζονται ότι η απορριπτική απόφαση επί της αίτησης ασύλου του Αιτητή έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, μετά από δέουσα έρευνα και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα ουσιώδη στοιχεία, γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης και ότι η επίδικη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη.

 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

Δεδομένων των δηλώσεων της συνηγόρου του Αιτητή και της ρητής απόσυρσης συγκεκριμένων λόγων ακύρωσης, το Δικαστήριο αξιολογεί πρώτα την κατ’ ισχυρισμό παράβαση των διατάξεων των Άρθρων 9 και 15 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025 (Ν. 6(Ι)/2000). Το σχετικό άρθρο του Νόμου για ιατρική και ψυχολογική εξέταση αιτούντα άσυλο αφορά περιπτώσεις όπου υπάρχουν: «(α) Ενδείξεις που ενδεχομένως υποδηλώνουν διώξεις ή σοβαρή βλάβη που υπέστη κατά το παρελθόν∙ και (β) συμπτώματα και ενδείξεις βασανιστηρίων ή άλλων σοβαρών πράξεων σωματικής ή ψυχολογικής βίας, περιλαμβανομένων των πράξεων σεξουαλικής βίας.». Στην παρούσα περίπτωση ο λειτουργός προέβη σε παραπομπή του Αιτητή στις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας καθώς και σε ψυχιατρική υποστήριξη σύμφωνα με την επιθυμία του Αιτητή καθώς εξέφρασε παρελθούσες αυτοκτονικές σκέψεις (ερυθρό 17-16, 26 ΔΦ). Ωστόσο, κατά το στάδιο της συνέντευξης, ημερομηνίας 19/08/24, ο Αιτητής δήλωσε ότι δεν έχει πλέον αυτοκτονικές σκέψεις, ούτε πρόθεση να βλάψει με οιοδήποτε τρόπο τον εαυτό του. Ως υποστήριξε, η βοήθεια που έλαβε από τον ψυχολόγο, είχε άμεση επίδραση και η ψυχική του υγεία είναι πολύ καλή. Ερωτηθείς αν η μία συνεδρία που είχε με τον ψυχολόγο ήταν αρκετή, ο Αιτητής απάντησε θετικά (ερυθρό 63/7Χ ΔΦ). Σημειώνεται ότι, η συνήγορος του Αιτητή δεν υπέδειξε μέσω τεκμηριωμένων λόγων ακύρωσης κατά πόσο επηρεάστηκαν οι δηλώσεις του κατά την συνέντευξη λόγω δυσχερούς ψυχολογικής και/ή σωματικής κατάστασης και/ή ούτε υποδείχθηκαν σοβαρές ενδείξεις ευαλωτότητας και/ή οποιαδήποτε ένδειξη ότι ο Αιτητής χρήζει συνεχούς ψυχολογικής ή ψυχιατρικής παρακολούθησης ή νοσηλείας που τυχόν επηρέαζε την αξιολόγηση του αιτήματός του. Ούτε δε προκύπτουν μέσω του φακέλου του, της συνέντευξης του ότι ο Αιτητής έχει αυτοκτονικές σκέψεις (μόνο μέσω της δήλωσης του που έκανε το 2021), πρόθεση να βλάψει με οιοδήποτε τρόπο τον εαυτό του, ή ότι λαμβάνει οποιαδήποτε φαρμακευτική αγωγή επί τούτου ενώ όταν ερωτήθηκε απάντησε ότι ήτο έτοιμος για να προβεί στην συνέντευξη και/ή ότι δεν αντιμετωπίζει οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας. Σημειώνεται, επίσης, ότι ο Αιτητής εργάζεται χωρίς να αντιμετωπίζει οποιοδήποτε πρόβλημα και/ή κατά την παραμονή του στη Δημοκρατία δεν αντιμετωπίζει οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας. Πέραν των πιο πάνω, το κατ΄ ισχυρισμό ιατρικό πιστοποιητικό που προσκόμισε από την χώρα καταγωγής (ημερομηνίας 15/07/24 στο ερυθρό 50 ΔΦ – μετάφραση του στο ερυθρό 81) δημιουργεί αμφιβολίες επί των πραγματικών κινήτρων του Αιτητή που παρουσιάστηκε ως ευάλωτο πρόσωπο για τους λόγους που θα αναλυθούν κατωτέρω κατά την εξέταση της ουσίας του αιτήματος του.

 

Αντλώντας τις εξουσίες που ορίζονται στο Άρθρο 11 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2026 (Ν. 73(Ι)/2018), προχωρώ να εξετάσω μόνο τους λόγους ακύρωσης που καλύπτονται επαρκώς από τους νομικούς ισχυρισμούς του δικογράφου της προσφυγής και πληρούν τις προϋποθέσεις αιτιολόγησης. Οι λόγοι αυτοί συναρτώνται άμεσα με ζητήματα ουσίας του αιτήματος του Αιτητή και με ισχυρισμούς που αφορούν έλλειψη δέουσας έρευνας, μη εξατομικευμένης αξιολόγησης της περίπτωσης του, καθώς και λόγων που αφορούν αιτιολογία και πλάνη κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης πράξης. Αξιολογούνται δεόντως οι ισχυρισμοί του δικηγόρου του Αιτητή σε συνάρτηση με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης για μη παροχή προσφυγικού καθεστώτος σε αυτόν λαμβάνοντας υπόψη, όπως αναφέρει, της σαφήνειας και επάρκειας των απαντήσεων του επί των ερωτημάτων του λειτουργού-εξεταστή της υπόθεσης και/ή ανάλυσης και αξιολόγησης των απαντήσεων του κατά την εφαρμογή του μοντέλου DSSH (Difference, Stigma, Shame, Harm - Διαφορετικότητα, Στίγμα, Ντροπή, Βλάβη).

 

Ως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου του Αιτητή κατά την υποβολή της αίτησής του, δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του λόγω της δίωξης, του ξυλοδαρμού, της εγκατάλειψης και των απειλών κατά της ζωής του από την ίδια του την οικογένεια, εξαιτίας των σεξουαλικών του προτιμήσεων (ερυθρό 1 και μετάφραση αυτού ερυθρό 27 ΔΦ). Κατά τη συνέντευξη ημερομηνίας 25/10/22 δήλωσε ως τόπο καταγωγής και συνήθους διαμονής την πρωτεύουσα Kinshasa (ερυθρά 34-33 ΔΦ). Είναι άγαμος και άτεκνος, οι γονείς του έχουν χωρίσει, ο πατέρας του διαμένει στην Kinshasa με την νέα του σύζυγο και τα τρία παιδιά τους, και η μητέρα του – κατά τη διεξαγωγή της συνέντευξης – βρισκόταν στην Τουρκία (ερυθρά 36-35 ΔΦ). Ως προς το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο, δήλωσε ότι είναι απόφοιτος δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, και φοίτησε σε πανεπιστήμιο στην Kinshasa από το 2017-2020, χωρίς ωστόσο να ολοκληρώσει τις σπουδές του στην πληροφορική (ερυθρά38-36 ΔΦ). Ομιλεί Lingala και γαλλικά (ερυθρό 36/1Χ ΔΦ) και αναφορικά με την επαγγελματική του εμπειρία, δήλωσε ότι εργάστηκε για ένα χρόνο (2019) σε κατάστημα ένδυσης (ερυθρό 34/3Χ και 1Χ ΔΦ). Εγκατέλειψε τη χώρα νόμιμα με χρήση διαβατηρίου (ερυθρό 32 ΔΦ).

 

Αναφορικά με το λόγο για τον οποίο εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, κατά την ελεύθερη αφήγησή του στη συνέντευξη ημερομηνίας 25/10/22, ανέφερε ότι από μικρός συσχετιζόταν με αγόρια είτε σε φιλικό είτε σε ερωτικό επίπεδο. Τον 11^ο/2020 πήγε στο σπίτι του πατέρα του και η σύζυγος του πατέρα του τους βρήκε εν μέσω ερωτικής συνεύρεσης. Φώναξε, και τότε πήγε ο πατέρας του και άρχισε να τους χτυπά∙ τους κράτησε εκεί κάποιες μέρες, τους χτυπούσε και τους απειλούσε ότι θα τους σκοτώσει. Με τη βοήθεια του συγκεκριμένου αγοριού κατάφεραν να φύγουν και ο ίδιος πήγε στο σπίτι του ξαδέρφου του Ν.[1], ενώ ο πατέρας του έβαλε άτομα να τον βρουν και να τον σκοτώσουν. Άρχισαν να λαμβάνουν τηλεφωνήματα, ο ξάδερφος του φοβήθηκε, και τότε συνειδητοποίησε ότι δεν τον ήθελε κανείς και αποφάσισε να βάλει τέλος στη ζωή του μέσω απαγχονισμού. Όταν ξύπνησε βρισκόταν σε νοσοκομείο, και ο γιατρός τον παρότρυνε να του αφηγηθεί την ιστορία του. Τον εμψύχωσε και τον έφερε σε επαφή με μια οργάνωση που τον βοήθησε να εγκαταλείψει την χώρα (ερυθρά 31/3Χ, 31/1Χ-4Χ, και 30/1Χ ΔΦ). Λόγω έλλειψης χρόνου η συνέντευξη διακόπηκε και συνεχίστηκε στις 19/08/24, όπου ερωτηθείς αν υπάρχει οποιαδήποτε εξέλιξη που θα ήθελε να προσθέσει, ο Αιτητής πρόβαλε ότι η σύζυγος του πατέρα του απεβίωσε με τον πατέρα του να θεωρεί ότι απεβίωσε εξ’ υπαιτιότητάς του λόγω αυτού που συνέβη, υποστηρίζοντας ότι απειλεί να τον βλάψει με οποιοδήποτε μέσο (ερυθρό 76/1Χ ΔΦ). Σε διευκρινιστικές ερωτήσεις, ανέφερε ότι ενημερώθηκε για τον θάνατό της μέσω φίλων, οι οποίοι έλαβαν την πληροφορία από την οικογένεια της μητέρας του και συγκεκριμένα την μικρότερη της αδερφή (ερυθρό 75/2Χ-3Χ ΔΦ). Ως υποστήριξε, ενημερώθηκε από δύο φίλους του (ερυθρό 75/5Χ και 6Χ ΔΦ) μέσω κλήσης στο Instagram, ότι η γυναίκα του πατέρα του απεβίωσε εξ’ υπαιτιότητας του (ερυθρό 74/2Χ ΔΦ). Ως περαιτέρω ισχυρίστηκε, η θεία του δεν επικοινώνησε απευθείας μαζί του καθότι δεν είχε καλή σχέση με την οικογένεια της μητέρας του καθώς τον απογοήτευσαν, ενώ η θεία γνώριζε τους φίλους του καθώς συνήθιζαν να τον επισκέπτονται στο σπίτι τους (ερυθρό 74/7Χ-7Χ ΔΦ).   

 

Ακολούθως, τέθηκαν διευκρινιστικού τύπου ερωτήματα στη βάση του μοντέλου DSSH. Στα πλαίσια των ερωτήσεων που του τέθηκαν, δήλωσε ότι αυτοπροσδιορίζεται ως αμφιφυλόφιλος (bisexual), και ότι συνειδητοποίησε τον σεξουαλικό του προσανατολισμό το 2015 όταν γνώρισε τον πρώτο του σύντροφο (ερυθρό 71/3Χ ΔΦ). Το 2019 έλαβε χώρα το περιστατικό στο σπίτι του πατέρα του, και συνειδητοποίησε την έλξη που νιώθει για άντρες (ερυθρό 70/1Χ ΔΦ). Κληθείς να περιγράψει τα συναισθήματα και τις σκέψεις που βίωσε από την επίγνωση της σεξουαλικότητάς του, ο Αιτητής δήλωσε ότι ένιωθε καλά, παρά το ότι δεν ήταν επιτρεπτό στην χώρα καταγωγής του (ερυθρό 70/6Χ ΔΦ). Ως υποστήριξε, πριν το εν λόγω περιστατικό κανείς δεν γνώριζε για την σεξουαλικότητα του παρά μόνο τα άτομα με τα οποία είχε σχέση, ωστόσο, στη συνέχεια το έμαθαν όλοι με αποτέλεσμα κάποιοι φίλοι του να απομακρυνθούν κατόπιν προτροπής της μητέρας τους (ερυθρό 70/9Χ και 10Χ ΔΦ). Σε ερωτήσεις αναφορικά με το περιστατικό στο σπίτι του πατέρα του, ο Αιτητής επανέλαβε όσα ανέφερε στην ελεύθερη αφήγηση, συμπληρώνοντας ότι η γυναίκα του πατέρα του έχασε τις αισθήσεις της, από τις φωνές της πήγε ο πατέρας του και τους χτύπησε, και εν τέλει ο πατέρας του κανόνισε τη σύλληψη τους και κατέληξε σε κελί (ερυθρό 69/6Χ ΔΦ) όπου παρέμεινε για περίπου ένα μήνα (ερυθρό 68/6Χ ΔΦ). Ο θείος του προσώπου που ήταν μαζί του τους βοήθησε να φύγουν (ερυθρό 67/12Χ ΔΦ). Ως προς τις συνθήκες της κράτησής τους, ο Αιτητής ανέφερε ότι στο κελί βρίσκονταν 7 άτομα στο σύνολο, τους χτυπούσαν οι αστυνομικοί, και επί καθημερινής βάσεως καθάριζαν το κελί και έπλεναν ρούχα (ερυθρό 67/ 11Χ και 10Χ ΔΦ). Αναφορικά με την απελευθέρωση του, ο Αιτητής δήλωσε ότι ένα βράδυ, ενώ στο κελί πλέον ήταν τρία άτομα στο σύνολο, αστυνομικός άνοιξε την πόρτα, φώναξε τα ονόματά τους και τους είπε ότι είναι ελεύθεροι (ερυθρό 65/2Χ και 3Χ ΔΦ). Όταν βγήκαν έξω τους περίμενε ο θείος του ατόμου που ήταν μαζί του, με τον φίλο του να τον ενημερώνει ότι είναι ο στρατιωτικός θείος του που τους βοήθησε (ερυθρό 65/3Χ ΔΦ), μπήκαν στο αυτοκίνητο και άφησαν τον Αιτητή στην οικογένεια της μητέρας του όπου αρνήθηκαν να τον φιλοξενήσουν (ερυθρό 65/5Χ ΔΦ). Κατέληξε στο σπίτι του ξαδέρφου του, όπου παρέμεινε από τον Δεκέμβριο μέχρι τον Φεβρουάριο ενώ ο πατέρας του εξακολουθούσε να τον ψάχνει (ερυθρό 65/5Χ ΔΦ). Η σύζυγος του ξαδέρφου του άρχισε να τον προσβάλει, άρχισε να νιώθει μοναξιά, με αποτέλεσμα να αναπτύξει αυτοκτονικές σκέψεις και επιχείρησε να τερματίσει την ζωή του (ερυθρό 65/5Χ ΔΦ). Στο νοσοκομείο, ένας γιατρός τον έφερε σε επαφή με ΜΚΟ[2] η οποία τον βοήθησε να φύγει από την χώρα (ερυθρό 65/5Χ ΔΦ). Ως προς τις απειλές του πατέρα του, ο Αιτητής πρόβαλε ότι ενημερώθηκε από τον ξάδερφο του ότι ο πατέρας του τον έψαχνε, και επικοινώνησε με την οικογένεια της μητέρας του απειλώντας ότι όταν τον βρει θα τον σκοτώσει (ερυθρά 65/6Χ και 64/1Χ και 2Χ ΔΦ). Ως περαιτέρω ισχυρίστηκε έλαβε απειλητικά μηνύματα στο τηλέφωνό του, χωρίς ωστόσο να απαντήσει σε αυτά (ερυθρό 64/5Χ-7Χ ΔΦ). Αναφορικά με τη απόπειρα αυτοκτονίας που έκανε, ο Αιτητής ανέφερε ότι έγινε 25/02, μέσω απαγχονισμού στο σπίτι του ξαδέρφου του (ερυθρό 64/10Χ-12Χ ΔΦ), μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο όπου και παρέμεινε μέχρι τις 17/03 και στη συνέχεια του παρείχε διαμονή ο γιατρός μέχρι που εγκατέλειψε την χώρα (ερυθρό 63/1Χ, 5Χ και 6Χ ΔΦ).

 

Σε ερωτήσεις αναφορικά με τις σχέσεις που είχε, ο Αιτητής ανέφερε ότι είχε δύο δεσμούς στη ΛΔΚ, η μία ξεκίνησε το 2015 και η δεύτερη το 2019, ενώ στο χρονικό διάστημα 2015-2019 δημιούργησε σύντομες σχέσεις με μία γυναίκα και δύο άντρες τους οποίους γνώρισε σε μπαρ (ερυθρά 61/4Χ και 60/1Χ ΔΦ). Αναφορικά με την σχέση που ανέπτυξε με συμμαθητή του το 2015, πρόβαλε ότι ξεκίνησε φιλικά και περνούσαν ωραία (ερυθρό 59/2Χ και 9Χ ΔΦ). Ως προς την σχέση που δημιούργησε το 2019, ανέφερε ότι διήρκησε ένα χρόνο και πέντε μήνες, προερχόταν από πλούσια οικογένεια, και του άρεσε που τον συμβούλευε και τον φρόντιζε (ερυθρά 58/2Χ και 57/4Χ ΔΦ). Τέλος, ανέφερε ότι η αμφιφυλοφιλία στον χριστιανισμό θεωρείται αμάρτημα, η τιμωρία αν συλληφθεί κάποιος είναι η φυλάκιση, ενώ επιπρόσθετα, θεωρείται κοινωνικά απορριπτέα και μη αποδεκτή (ερυθρά 57/8Χ και 9Χ, 56/1Χ-7Χ ΔΦ).

 

Αφού ο λειτουργός αξιολόγησε τα όσα καταγράφηκαν κατά την συνέντευξη αποδέχθηκε τους ισχυρισμούς του Αιτητή ως προς τα προσωπικά στοιχεία και το εν γένει προφίλ του (πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός).  Απέρριψε, όμως, ως εσωτερικά αναξιόπιστο τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του, για τον σεξουαλικό του προσανατολισμό ως αμφιφυλόφιλου ατόμου.

 

Σε σχέση με τον δεύτερο ισχυρισμό του, ο λειτουργός αφού παρουσίασε το μοντέλο DSSH, προέβη σε αξιολόγηση της εσωτερικής αξιοπιστίας του Αιτητή, μέσα από σειρά ερωτήσεων (ανοικτού και κλειστού τύπου), προκειμένου να διαπιστωθεί η εσωτερική αξιοπιστία του, που αφορούσαν:

(α) Διαφορετικότητα: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του Αιτητή σε ερωτήματα που του τέθηκαν υπό το σκέλος της διαφορετικότητας, ο λειτουργός έκρινε ότι δεν παρουσίασε με επαρκή σαφήνεια και επάρκεια πληροφοριών τον τρόπο με τον οποίο συνειδητοποίησε και βίωσε τον σεξουαλικό του προσανατολισμό. Κρίθηκε  ότι αντιλαμβάνεται την σεξουαλική του ταυτότητα κυρίως μέσα από τη σεξουαλική πράξη, χωρίς να αναγνωρίζει τη συναισθηματική της διάσταση. Επισημάνθηκε ότι ενώ στην πρώτη συνέντευξη ανέφερε ότι άρχισε να έχει αισθήματα για άτομα του ιδίου φύλου το 2015, στη δεύτερη συνέντευξη του δήλωσε το 2019, χωρίς να είναι σε θέση να εξηγήσει την εν λόγω αντίφαση αρνούμενος την αρχική του δήλωση. Οι απαντήσεις του κρίθηκαν ανεπαρκείς, ασαφείς και αόριστες. Δεν παρείχε πληροφορίες ως προς τα συναισθήματά που ανέπτυσσε προς άτομα και των δύο φύλων, ενώ δεν ήταν σε θέση να παραθέσει με βιωματικό τρόπο την ψυχολογική, συναισθηματική και/ή πνευματική κατάσταση στην οποία βρισκόταν κατά τη διαδικασία συνειδητοποίησης του σεξουαλικού του προσανατολισμού. Λαμβανομένου υπόψη του νομικού και κοινωνικού πλαισίου που διέπει τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα (συντομογραφία για Λεσβίες, Ομοφυλόφιλους, Αμφιφυλόφιλους, Τρανς και Ίντερσεξ άτομα - LGBTI = lesbian, gay, bisexual, transgender, intersex) στη χώρα καταγωγής του, θα αναμενόταν να είναι σε θέση να αποδώσει με μεγαλύτερη σαφήνεια και λεπτομέρεια τις εσωτερικές του διεργασίες κατά το χρονικό διάστημα τόσο της συνειδητοποίησης όσο και της αποδοχής της σεξουαλικής του ταυτότητας. Τέλος, οι απαντήσεις του κρίθηκαν ελλιπείς και σε ερωτήματα αναφορικά με τις εμπειρίες του, τους συντρόφους και την καθημερινότητα του, καθώς δεν ήταν σε θέση να περιγράψει τον τρόπο με τον οποίο προσέγγιζε ή τον προσέγγιζαν άτομα, τα στοιχεία που του προκαλούσαν έλξη, και τα συναισθήματα που ανέπτυσσε στην εκάστοτε σχέση του.

Αρχή φόρμας

 

 

(β) Στίγμα/Ντροπή: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του Αιτητή σε ερωτήματα που του τέθηκαν υπό το σκέλος του στίγματος και της ντροπής, ο λειτουργός έκρινε ανεπαρκείς και ελλιπείς τις δηλώσεις του, ειδικότερα, αυτές που αφορούν την αποκάλυψη της σεξουαλικής του ταυτότητας στην οικογένειά του. Επιπρόσθετα, κρίθηκε ότι δεν εκφράστηκαν αισθήματα ντροπής, απομόνωσης ή δυσκολίας λόγω της σεξουαλικότητας του, τουναντίον, ανέφερε ότι το θεωρούσε κάτι φυσιολογικό και ένιωθε άνετα. Παρόλο που διαθέτει μια γενική εικόνα της επικρατούσας κατάστασης στη χώρα καταγωγής του αναφορικά με την αντίληψη της κοινωνίας και της κυβέρνησης για τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα, εντοπίστηκαν ανακρίβειες και ελλείψεις στις δηλώσεις του, ενώ δεν αποτυπώθηκε με σαφήνεια η στάση της κοινωνίας, των αρχών και της θρησκείας, ενώ παράλληλα δεν ήταν σε θέση να εκφράσει με επάρκεια τα προσωπικά του συναισθήματα ή βιώματα φόβου και καταπίεσης.

(γ) Βλάβη: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του ως προς το στοιχείο της βλάβης, καταγράφηκε ότι εντοπίστηκαν αρκετές αντιφάσεις, ασάφειες, ανεπάρκεια λεπτομερειών και πληροφοριών. Ειδικότερα, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παραθέσει με σαφήνεια και ακριβή λεπτομερή περιγραφή τη σωματική επίθεση που δέχθηκε από τον πατέρα του, στο σπίτι του τελευταίου, κατά την διάρκεια ερωτικής συνεύρεσης. Επισημαίνεται ότι ο λειτουργός κάνει αναφορά σε αντιφάσεις που εντοπίστηκαν και αφορούν την χρονική εξέλιξη και αλληλουχία των γεγονότων, καθώς αναφέρθηκε σε εγκλεισμό τους στο δωμάτιο, παροχή περίθαλψης στη σύζυγό του η οποία μετά την ανακάλυψη του Αιτητή με τον ερωτικό του σύντροφο έχασε τις αισθήσεις της, τη σύλληψη, τον ξυλοδαρμό και την κράτηση τους σε κελί αστυνομικού σταθμού. Τα εν λόγω γεγονότα σε διαφορετικά σημεία των συνεντεύξεων παρουσιάζονται με διαφορετική σειρά, με τον Αιτητή να μη είναι σε θέση να δώσει ακριβείς και σαφείς εξηγήσεις. Ομοίως ανεπαρκείς κρίθηκαν και οι δηλώσεις του αναφορικά με τις φερόμενες απειλές του πατέρα του, καθώς ο Αιτητής πρόβαλε αντιφατικές πληροφορίες χωρίς επαρκή εξήγηση.

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του υπό κρίση ισχυρισμού, ο λειτουργός παρέθεσε πληροφορίες από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης από την χώρα του Αιτητή από τις οποίες προκύπτει πως παρόλο που η ομοφυλοφιλία δεν ποινικοποιείται στην χώρα, τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα συχνά υπόκεινται σε εκφοβισμό, παρενοχλήσεις και άλλης μορφής λεκτική ή σωματική βία. Επιπρόσθετα, αξιολογήθηκε εκτενώς η ιατρική έκθεση (ερυθρό 50 ΔΦ) που προσκόμισε ο Αιτητής, η οποία δεν έγινε αποδεκτή ως αξιόπιστο έγγραφο προς επίρρωση των ισχυρισμών του (ερυθρά 154-152 ΔΦ). Ειδικά επί αυτού σημειώνεται από τον λειτουργό ότι δεν αναγράφεται οτιδήποτε σχετικό με τυχόν διάγνωση ή θεραπεία που δέχθηκε πέραν της ψυχολογικής και ηθικής υποστήριξης, ενώ κατά την συνέντευξη είχε αναφερθεί σε χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής. Επίσης, ορθώς αμφισβητείται από τον λειτουργό η γνησιότητα/αυθεντικότητα του, ότι δεν μπορούν να ενισχύσουν την αξιοπιστία των ισχυρισμών του, ο χρόνος/μέσα προσκόμισης του, ο συντάκτης του, ούτε επαρκής ευλογοφάνεια εντοπίζεται μεταξύ των δηλώσεων του ίδιου του Αιτητή σε σχέση με το έγγραφο. Ως εκ τούτου, ενόψει της μη θεμελιωθείσας εσωτερικής αξιοπιστίας του υπό κρίση ισχυρισμού, αυτός δεν έγινε αποδεκτός στο σύνολο του.

 

Από συνολική αξιολόγηση της γενικότερης αξιοπιστίας του Αιτητή, των όσων τέθηκαν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου υπό μορφή δηλώσεων και εγγράφου^[3] διαπιστώνω ότι η αξιοπιστία του επί του συνόλου του αιτήματός του, δεν τεκμηριώνεται. Η πλήρης εικόνα που διαμορφώνεται μέσω των στοιχείων του φακέλου του, κατόπιν ορθολογικής ανάλυσης και δίκαιης στάθμισής τους^[4], επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα του λειτουργού. Το αφήγημά του εμπεριείχε δηλώσεις που δεν θεωρούνταν αληθοφανείς. Οι συνθήκες δίωξής του, οι περιγραφές των πρωταγωνιστών του αφηγήματός του, οι ελλιπείς πληροφορίες και λεπτομέρειες, η μη ύπαρξη βιωματικών στοιχείων αποδυνάμωναν σημαντικά τους δείκτες αξιοπιστίας του στο σύνολό τους. Ούτε σε διευκρινιστικές ερωτήσεις του λειτουργού για αριθμό ζητημάτων απάντησε με επαρκή λεπτομέρεια (Άρθρο 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000), βλέπε επίσης Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων, Μάρτιος 2015, σελ.11 και Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System της EUAA, February 2023, σελ.57-72, 103-112, 120-131, βλέπε επίσης, § 205 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών).  Ούτε θα μπορούσε να τύχει του ευεργετήματος της αμφιβολίας το οποίο δίνεται μόνο όταν έχουν προσκομισθεί όλα τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία και όταν ο εξεταστής είναι γενικά ικανοποιημένος από την αξιοπιστία του Αιτητή (Βλέπε §204 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Δεν θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός ο ισχυρισμός του Αιτητή για τον σεξουαλικό του προσανατολισμό, ούτε ο ισχυρισμός του για δίωξη του από μέλη της οικογενείας του, και ειδικότερα τον πατέρα του. Δεδομένων των γεγονότων της περίπτωσής του σε συνάρτηση με τα στοιχεία του φακέλου και τις αιτιάσεις του, δεν προκύπτει να συντρέχουν στο πρόσωπο του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά κριτήρια που μπορούν να στοιχειοθετήσουν το γεγονός ότι εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του και δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτή λόγω δικαιολογημένου φόβου δίωξης (§37-38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Ο Αιτητής απέτυχε να εξηγήσει με λεπτομέρειες την διαφορετικότητα του όσον αφορά τον σεξουαλικό προσανατολισμό του, αλλά ούτε και ήταν σε θέση να τεκμηριώσει επαρκώς εμπειρίες που να παραπέμπουν σε βιωματικό γεγονός κατά το οποίο ένιωθε στιγματισμένος ή ντροπιασμένος από τον περίγυρό του και/ή την οικογένεια του. Ούτε ήταν σε θέση να αναφερθεί εκτενέστερα στα βιώματα και τις εμπειρίες του σχετικά με τη διαφορετικότητα του. Οι απαντήσεις του αναφορικά με τις σκέψεις, τα συναισθήματά και εν γένει τον εσωτερικό του κόσμο σχετικά με τον σεξουαλικό του προσανατολισμό ήταν γενικές και αόριστες επιδεικνύοντας επιπολαιότητα και απουσία βιωματικού χαρακτήρα σε όσα ανέφερε. Το δε αφήγημα του ως προς την αποκάλυψη της σεξουαλικής του ταυτότητας, της σωματικής επίθεσης που δέχθηκε από τον πατέρα του, τη σύλληψη και κράτησή του στερούνται ουσιωδών στοιχείων και ευλογοφάνειας ενδεικτικών μιας γνήσιας προσωπικής εμπειρίας. Οι ουσιώδεις αντιφάσεις που εντοπίστηκαν από τον λειτουργό, και ειδικά η αδυναμία του να τοποθετήσει τα γεγονότα σε σταθερή χρονική αλληλουχία πλήττει περαιτέρω την ήδη αδύναμη αξιοπιστία του. Σημειώνεται δε ότι, όταν παρουσιάζονται πληροφορίες που δημιουργούν ισχυρούς λόγους αμφισβήτησης της αλήθειας των ισχυρισμών ενός αιτούντος άσυλο, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να παράσχει ικανοποιητική εξήγηση των προβαλλόμενων ανακριβειών των ισχυρισμών του.^[5]  Αναφορικά, τώρα, με τις συνθήκες που επικρατούν για τα ΛΟΑΤΚΙ/LGBTQ άτομα στην χώρα του Αιτητή  σημειώνεται ότι δεν υφίσταται συγκεκριμένη νομοθεσία η οποία να ποινικοποιεί τις ομοφυλοφιλικές σχέσεις.^[6] Ωστόσο, πηγές αναφέρουν ότι ο ποινικός κώδικας έχει χρησιμοποιηθεί για την ποινικοποίηση των ομοφυλοφιλικών σχέσεων βάσει διατάξεων περί της «προσβολής των ηθών» και «προσβολής της ευπρέπειας/σεμνότητας».^[7]  Το άρθρο 176 του ποινικού κώδικα της χώρας αναφέρει πως «όποιος έχει προσβάλει τα δημόσια τα ήθη με πράξεις που βλάπτουν τη σεμνότητα, θα τιμωρούνται με ποινή από 8 ημέρες έως 3 χρόνια και ή μόνο μία από αυτές τις ποινές».^[8] Παρατηρήθηκε από την τοπική οργάνωση Rainbow Sunrise Mapambazuko, η οποία έχει ως στόχο την προώθηση των δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας στη χώρα και γενικά στην Αφρική^[9], καθώς και από το Οικονομικό και Κοινωνικό Συμβούλιο των Ηνωμένων Εθνών (Committee on Economic, Social and Cultural Rights) ότι το Άρθρο 176 του Ποινικού Κώδικα χρησιμοποιείται συχνά προς τον σκοπό της ποινικοποίησης των ομόφυλων σχέσεων.^[10] Αυτό επιβεβαιώνεται από έκθεση της Διεθνούς Ένωσης Λεσβιών, Ομοφυλοφίλων, Αμφιφυλόφιλων, Τρανς και Διαφυλικών (ILGA World) σχετικά με την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των ατόμων LGBTIQ, η οποία αναφέρει ότι το άρθρο 176 του Ποινικού Κώδικα που ποινικοποιεί δραστηριότητες κατά της «δημόσιας αξιοπρέπειας έχει χρησιμοποιηθεί ως νόμιμη βάση για την ποινικοποίηση των LGBT ατόμων».^[11] Την ίδια ανησυχία εξέφρασε και η ομάδα εργασίας του Συμβουλίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα του ΟΗΕ σε περιοδική έκθεση της για την προώθηση και προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η οποία  αναφέρει τη συχνή χρήση του άρθρου 176 του Ποινικού Κώδικα με σκοπό την ποινικοποίηση των ομοφυλοφιλικών σχέσεων.^[12]  Σε σχέση με την μεταχείριση από τις κρατικές αρχές, έκθεση του USDOS η οποία καλύπτει το έτος 2023 αναφέρει πως «τα LGBTQI+ άτομα υπέστησαν παρενόχληση, στιγματισμό και βία, συμπεριλαμβανομένου του λεγόμενου διορθωτικού βιασμού, τόσο από κρατικούς όσο και από μη κρατικούς φορείς. Η ανωτέρω έκθεση επικαλείται, επίσης, αναφορές οι οποίες καταγράφουν ότι αστυνομικοί ή άλλοι κυβερνητικοί πράκτορες υποκίνησαν, διέπραξαν, συγχώρησαν ή ανέχτηκαν  βία ή παρενόχληση κατά ατόμων LGBTQI+ ή κατά όσων κατήγγειλαν τέτοια κακοποίηση. Περαιτέρω, στην ανωτέρω έκθεση καταγράφεται πως τοπικές ΜΚΟ ανέφεραν ότι σπάνια υπήρξε καταδίκη σε περιπτώσεις επιθέσεων κατά ατόμων LGBTQI+». Κανένας νόμος στην χώρα δεν απαγορεύει ρητά τις διακρίσεις από κρατικούς ή μη φορείς με βάση τον σεξουαλικό προσανατολισμό, την ταυτότητα ή έκφραση φύλου ή τα χαρακτηριστικά του φύλου, αλλά ο νόμος προέβλεπε δικαίωμα στην απασχόληση, την υγειονομική περίθαλψη και την εκπαίδευση για όλα τα άτομα.^[13] Άλλες πηγές επιβεβαιώνουν ότι τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα δέχθηκαν στίγμα και διακριτική μεταχείριση στην πρόσβαση τους στην εργασία, στην στέγαση, στην εκπαίδευση και στο σύστημα υγείας.^[14] Πληροφορίες που παρουσιάστηκαν ενώπιον της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών τον Αύγουστο του 2024 από τοπικούς μη – κυβερνητικούς οργανισμούς, αναφέρεται ότι, «αν και δεν υπήρχε ρητή ποινικοποίηση των σχέσεων του ίδιου φύλου, το 75% των λεσβιών, γκέι, αμφιφυλόφιλων, τρανς και διαφυλικών ατόμων στη χώρα δεν είχαν πρόσβαση σε υπηρεσίες όπως η εκπαίδευση, η εργασία, η στέγαση, η υγειονομική περίθαλψη και η κοινωνική ασφάλιση, λόγω συστηματικής στιγματοποίησης και διάκρισης. Οι θρησκευτικοί ηγέτες και οι διαδεδομένες πολιτισμικές πεποιθήσεις για την μαγεία συνέβαλαν στη στιγματοποίηση και περιθωριοποίηση αυτών των ατόμων. Επιπλέον, τα μέσα ενημέρωσης και οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης είχαν χρησιμοποιηθεί για να προωθήσουν βία και διάκριση εναντίον τους».^[15] Άλλη πηγή σημειώνει ότι η εργασία των LGBTI ατόμων καταγράφεται κυρίως στον ανεπίσημο τομέα καθότι αυτό γίνεται ανεκτό σε γενικές γραμμές από την κοινωνία, ωστόσο, στον επίσημο τομέα οι LGBTI προτιμούν να μην αποκαλύπτουν τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό καθότι φοβούνται τις συνέπειες απόλυσης, εξευτελισμού και περιθωριοποίησης.^[16] Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα άτομα LGBTQI+ αναγκάστηκαν υπό την απειλή βίας να αποσυρθούν από τα σχολεία και άλλα δημόσια και κοινοτικά ιδρύματα.^[17] Ως προς τις κοινωνικές αντιλήψεις που επικρατούν, πηγές ανέφεραν πως ο προσδιορισμός/ταυτοποίηση ως LGBTIQ+ άτομο θεωρείται «πολιτιστικό ταμπού»^[18] και ότι τα LGBTIQ+ άτομα «περιθωριοποιούνται και αναγκάζονται να κρύψουν τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό».^[19] Εκθέσεις του USDOS για την χώρα οι οποίες καλύπτουν τόσο το έτος 2022 όσο και το 2023 ανέφεραν πως σύμφωνα με τοπικές ΜΚΟ που προάγουν τα δικαιώματα των LGBTIQ+ ατόμων, υπήρξαν πολυάριθμες περιπτώσεις όπου άτομα LGBTIQ+ υποβλήθηκαν αναγκαστικά σε ψυχιατρική θεραπεία ή θρησκευτικά τελετουργικά με σκοπό την «αλλαγή» του σεξουαλικού τους προσανατολισμού ή της ταυτότητας/έκφρασης φύλου τους. Κατά καιρούς, τα LGBTIQ+ άτομα υπέστησαν σωματική βία κατά τη διάρκεια αυτών των τελετουργικών ή των συνεδριών.^[20] Επίσης και μη κρατικοί φορείς επιχείρησαν να εξαναγκάσουν άτομα LGBTIQ+  να «αλλάξουν» τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό μέσω βίας. Επίσης, κατά την διάρκεια της πανδημίας COVID, τα LGBTIQ+  άτομα αντιμετώπισαν βία, απειλές και διακρίσεις καθότι ορισμένοι θρησκευτικοί ηγέτες προώθησαν την ιδέα ότι η πανδημία ήταν η τιμωρία του Θεού στην κοινωνία για την συμπεριφορά των LGBTIQ+ ατόμων.^[21] Σε σχέση με την κρατική προστασία, πηγές που παραπέμπουν σε τοπικές οργανώσεις αναφέρουν ότι οι αρχές σπανίως προέβαιναν στην διερεύνηση, δίωξη ή τιμωρία οργάνων του κράτους που πραγματοποιούσαν παραβιάσεις δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.^[22] Ακόμη δε, σύμφωνα με συλλογή πληροφοριών της ΑCCORD, 23 ΛΟΑΤΚΙ+  άτομα συνελήφθησαν αφότου αναζήτησαν προστασία από την αστυνομία, ενώ 4 ομοφυλόφιλοι άνδρες συνελήφθησαν επειδή ‘έμοιαζαν’ ομοφυλόφιλοι.^[23] Έκθεση της CEDOCA αναφέρει ότι, σύμφωνα με εκπρόσωπο της MKO Si Jeunesse Savait (SJS), όταν ένα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομο προσφεύγει στην αστυνομία για να υποβάλει καταγγελία, οι αστυνομικοί αρχίζουν να τον ανακρίνουν σχετικά με τον σεξουαλικό του προσανατολισμό και του δηλώνουν ότι οι σχέσεις μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου απαγορεύονται στη χώρα.^[24] Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, σε έκθεση του USDOS τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα αποτέλεσαν στόχο συγκεκριμένων μορφών έμφυλης βίας, συμπεριλαμβανομένου του λεγόμενου «διορθωτικού» βιασμού. Γενικά, οι περισσότεροι/ες επιζώντες/επιζώσες βιασμού δεν προχώρησαν σε επίσημες νομικές ενέργειες λόγω έλλειψης πόρων, έλλειψης εμπιστοσύνης στο δικαστικό σύστημα, πίεσης από την οικογένεια και φόβου εξευτελισμού, αντιποίνων ή και των δύο.^[25] Δεν θα μπορούσε, όμως, η αρμόδια αρχή λόγω μόνο της επικρατούσας κατάστασης για τα ΛΟΑΤKΙ+ άτομα στη χώρα καταγωγής του Αιτητή (ως ανωτέρω) ή των δηλώσεων του περί του σεξουαλικού του προσανατολισμού, να θεωρήσουν εξ υπαρχής ότι έχει τον συγκεκριμένο σεξουαλικό προσανατολισμό. Συγκεκριμένα, στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις C‑148/13 έως C‑150/13, Α, Β και C κατά Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie, ημερ.02/12/2014, σκέψη 49, αναφέρθηκε ότι (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου):

 

«Συναφώς, επισημαίνεται εκ προοιμίου ότι, αντιθέτως προς τα υποστηριζόμενα από τους αναιρεσείοντες των κύριων δικών, κατά τους οποίους οι αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για την εξέταση αιτήσεως ασύλου στηριζόμενης σε φόβο διώξεως λόγω του γενετήσιου προσανατολισμού του αιτούντος άσυλο οφείλουν να θεωρήσουν τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό ως πραγματικό γεγονός που έχει αποδειχθεί αποκλειστικά και μόνον βάσει των δηλώσεων του ενδιαφερόμενου αιτούντος, οι οικείες δηλώσεις δεν μπορούν, λαμβανομένου υπόψη του ιδιαίτερου πλαισίου στο οποίο εντάσσονται οι αιτήσεις ασύλου, παρά να συνιστούν απλώς το σημείο αφετηρίας της διαδικασίας εξετάσεως των κρίσιμων γεγονότων και περιστάσεων την οποία προβλέπει το άρθρο 4 της οδηγίας 2004/83.»

 

Κατά τα πιο πάνω, το ΔΕΕ απέρριψε το επιχείρημα των αιτούντων ότι οι αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για την εξέταση αιτήσεως ασύλου στηριζόμενης σε φόβο διώξεως λόγω του γενετήσιου προσανατολισμού του αιτούντος άσυλο οφείλουν να θεωρήσουν τον προβαλλόμενο γενετήσιο προσανατολισμό ως πραγματικό γεγονός που μπορεί να αποδειχθεί αποκλειστικά και μόνο βάσει των δηλώσεων του ενδιαφερόμενου αιτούντος.^[26] Σε αυτά τα πλαίσια, θεωρείται δεδομένο ότι στη χώρα καταγωγής του Αιτητή υφίστανται διώξεις τα πρόσωπα που ανήκουν στην ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα. Παρά ταύτα, οι σχετικές δηλώσεις του Αιτητή ως μη εσωτερικά αξιόπιστες δεν μπορούν να οδηγήσουν σε τεκμηρίωση ότι ανήκει στην συγκεκριμένη ομάδα, ούτε δε τεκμηριώνεται μέσω των δηλώσεων του ότι καταζητείται και σε περίπτωση επιστροφής του θα διωχθεί, συλληφθεί ή καταδικασθεί λόγω του ότι ανήκει σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα. Με βάση τα ανωτέρω κρίνεται ότι δεν τεκμηρίωσε ο Αιτητής με τους ισχυρισμούς του και/ή κρίθηκε εσωτερικά αναξιόπιστος ότι ανήκει σε οποιαδήποτε πολιτική, θρησκευτική, εθνική, στρατιωτική ή κοινωνική οργάνωση ή ομάδα στη χώρα καταγωγής του, ούτε ότι καταζητείται και σε περίπτωση επιστροφής του θα διωχθεί, συλληφθεί ή καταδικασθεί λόγω του ότι ανήκει σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα. Επομένως, η κατάληξη της Υπηρεσίας Ασύλου είναι αιτιολογημένη, λήφθηκε μετά από δέουσα έρευνα και στα πλαίσια του Νόμου καθότι από τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον της και από τις παραστάσεις του Αιτητή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000).

 

Ούτε η περίπτωση του Αιτητή εμπίπτει στις προϋποθέσεις παροχής σε αυτόν καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας. Ο λειτουργός εξέτασε κατά πόσο ο Αιτητής θα υπόκειτο σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής σε οποιαδήποτε τέτοια σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη ως προσδιορίζεται στο Άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν.6(Ι)/2000), καταλήγοντας ότι τέτοιος κίνδυνος δεν υφίσταται. Ουδείς εκ των ισχυρισμών που πρόβαλε τεκμηριώνει την ύπαρξη ουσιωδών λόγων ώστε να πιστεύεται ότι ο ίδιος προσωπικά, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, θα υποβληθεί σε κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης ή σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία, βάσει του Άρθρου 15, εδάφια (α) και (β), της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ  που αντιστοιχεί στο Άρθρο 19(2), εδάφια (α) και (β), του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025, (Ν. 6(Ι)/2000). Ειδικά δε ως προς το σκέλος της διακινδύνευσης λόγω βίας ασκούμενης αδιακρίτως σε καταστάσεις ένοπλης σύρραξης, ο λειτουργός κατέληξε ότι με την επιστροφή του Αιτητή στη χώρα του δεν θα αντιμετωπίσει δίωξη ή σοβαρή βλάβη στην Κινσάσα καθότι δεν παρατηρούνται συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων, ενώ σημειώνεται ότι ο ίδιος σε κανένα στάδιο της διαδικασίας αξιολόγησης της αίτησης του ανέφερε ότι κινδυνεύει λόγω ένοπλης σύρραξης στη χώρα του. Αναφορικά με την γενικότερη κατάσταση ασφαλείας, σύμφωνα με την ιστοσελίδα Global Conflict Tracker, o στρατός της ΛΔΚ και οι κάτοικοι της ανατολικής περιφέρειας της χώρας συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν αυξανόμενες επιθέσεις από τις Συμμαχικές Δημοκρατικές Δυνάμεις (ADF) που συνδέονται με το Ισλαμικό Κράτος. Οι ανταλλαγές πυρών, οι επιθέσεις με πυραύλους και οι αψιμαχίες μεταξύ της M23, στρατευμάτων της Ρουάντα, δυνάμεων της ΛΔΚ και άλλων ομάδων πολιτοφυλακής παραμένουν συνήθεις ενέργειες.[27] To δε International Crisis Group, σε έκθεση για τη χώρα το 2024 αναφέρει ότι  ένοπλες συγκρούσεις εξακολουθούν να εντοπίζονται στις ανατολικές περιοχές όπως το Nord-Kivu, το Sud-Kivu και το Ituri, χωρίς να γίνεται καμία αναφορά είτε στην πόλη Kinshasa ή στην ομώνυμη περιφέρεια.^[28] Έκθεση του Amnesty International η οποία καλύπτει το έτος 2023 επιβεβαιώνει πως δεκάδες ένοπλες ομάδες παρέμειναν ενεργές, κυρίως στις ανατολικές επαρχίες Ituri, Nord-Kivu και Sud-Kivu.^[29] Στο ίδιο πλαίσιο και έκθεση του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών του Ιουνίου 2024 αναφέρει πως η κατάσταση ασφαλείας και η ανθρωπιστική κατάσταση στο ανατολικό Κονγκό συνέχισε να χειροτερεύει. Αναφορικά με την Kinshasa, έκθεση της Cedoca (2^ος/2025) εστιασμένη στην κατάσταση ασφαλείας, καταγράφει πως κατά το έτος 2024 αναφέρθηκαν σποραδικά περιστατικά ασφαλείας, όπως διαδηλώσεις, μια απόπειρα πραξικοπήματος, απόδραση από τις φυλακές Makala, καθώς και ορισμένα επεισόδια στη αγροτική περιοχή της κοινότητας Maluku, εξαιτίας της σύγκρουσης που εκτυλίσσεται στη γειτονική επαρχία Mai-Ndombe. Από την επιδείνωση της κατάστασης ασφαλείας στα ανατολικά το 2025, εκτός από τις διαδηλώσεις προς τις δυτικές πρεσβείες, δεν έχουν αναφερθεί μεγάλα περιστατικά ασφαλείας στην Kinshasa.^[30] Στις 29/01/25, αγανακτισμένοι διαδηλωτές βανδάλισαν δυτικές πρεσβείες διαμαρτυρόμενοι για την αδράνεια της διεθνούς κοινότητας απέναντι στην διαμάχη που μαίνεται στην Goma.^[31] Σύμφωνα με έρευνα στη βάση δεδομένων ACLED στην πρωτεύουσα Kinshasa της ΛΔΚ, τόπος συνήθους διαμονής του Αιτητή, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 20/03/2026), καταγράφηκαν 54 περιστατικά πολιτικής βίας[32] τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα 50 απώλειες σε ανθρώπινες ζωές.^[33] Σημειώνεται ότι ο πληθυσμός της πρωτεύουσας Kinshasa εκτιμάται ότι ανέρχεται στα 18,552,800 (2026) κατοίκους.[34] Από αναθεωρημένη έρευνα του Δικαστηρίου, λοιπόν, επιβεβαιώνονται τα συμπεράσματα της Υπηρεσίας Ασύλου, ότι παρόλο που στην περιοχή του Αιτητή λαμβάνουν χώρα κάποια περιστατικά ασφαλείας, ο αριθμός των επεισοδίων αυτών είναι χαμηλός σε συνάρτηση με τον πληθυσμό – επομένως ο βαθμός αδιάκριτης βίας δεν φτάνει το βαθμό κατά τον οποίο να τεκμηριώνεται ότι και μόνη η παρουσία του Αιτητή στο έδαφος της περιοχής τον εκθέτει σε πραγματικό κίνδυνο βλάβης.

 

Απορρίπτονται και οι ισχυρισμοί επί της διαδικασίας εξέτασης της αίτησης ασύλου του Αιτητή, αφού αυτή διενεργήθηκε σε πλήρη σύμπνοια με τις διατάξεις του Άρθρου 13, 13^Α και 18 περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2025 (Ν.6(Ι)/2000), αλλά και με βάση τα κριτήρια και/ή προϋποθέσεις που τηρούνται κατά την εξέταση αίτησης ασύλου. Ο Αιτητής ενημερώθηκε πλήρως από τον λειτουργό για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του και κατά τη συνέντευξη του έγιναν επαρκείς ερωτήσεις για να περιγράψει τους λόγους που υπέβαλε αίτημα ασύλου όπως επίσης και άλλα ζητήματα που αφορούν τις προσωπικές του περιστάσεις. Δεν εντοπίζω οτιδήποτε παράτυπο, παράνομο και μεμπτό στην διαδικασία που ακολουθήθηκε που μπορεί να οδηγήσει σε ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης καθότι διενεργήθηκαν εκτενείς ερωτήσεις, τόσο κλειστού όσο και ανοικτού τύπου όπως επίσης και διευκρινιστικές για να μπορεί ο ενδιαφερόμενος να τοποθετηθεί στα βιώματα και τις εμπειρίες του, ωστόσο, δεν κατάφερε να τεκμηριώσει με τις απαντήσεις του επαρκώς το αίτημα του. Ούτε διαπιστώνω από τα ενώπιον μου στοιχεία ελλιπή έρευνα αλλά ούτε πλάνη περί το νόμο και των πραγματικών δεδομένων που λήφθηκαν από την Υπηρεσία Ασύλου κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης. Αποτελεί δε βασική νομολογιακή αρχή ότι η έκταση της έρευνας, ο τρόπος και η διαδικασία που θα ακολουθηθεί ποικίλλει ανάλογα με το υπό εξέταση ζήτημα, ανάγεται δε στη διακριτική ευχέρεια της διοίκησης (Βλέπε Δημοκρατία ν. Κοινότητας Πυργών κ.ά. (1996) 3 Α.Α.Δ. 503). Η δε επάρκεια της αιτιολογίας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τα πραγματικά και νομικά περιστατικά της υπόθεσης, ενώ η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξης συμπληρώνεται και/ή αναπληρώνεται μέσα από τα στοιχεία του φακέλου του Αιτητή ήτοι της έκθεσης/εισήγησης του λειτουργού η οποία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της απόφασης του εξουσιοδοτημένου από τον Υπουργό Εσωτερικών αρμόδιου λειτουργού, όπως επίσης και από το σύνολο της όλης διοικητικής ενέργειας με αποτέλεσμα να καθίσταται εφικτός ο δικαστικός έλεγχος (Βλέπε Φράγκου ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ.270). Σημειώνεται σε αυτό το σημείο ότι υπάρχει εκτενέστατη αξιολόγηση όλων των συναφών στοιχείων του αιτήματος του Αιτητή από τον λειτουργό στο μέρος της έκθεσης/εισήγησης και/ή αξιολόγησης κινδύνου επιστροφής σε συνάρτηση με την περιοχή διαμονής του όπου γίνεται παράθεση πληροφοριών αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας και/ή εκτενής καταγραφή εξωτερικών πηγών πληροφόρησης. Το Δικαστήριο μετά από έλεγχο νομιμότητας/ορθότητας και πραγματικό έλεγχο των περιστάσεων του Αιτητή, όπως αναλύεται ανωτέρω, καταλήγει στο ίδιο εύρημα ότι δηλαδή δεν μπορεί να του αναγνωριστεί το καθεστώς του πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας.

 

Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται με €1300 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση.

 

Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

 

 

Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.