ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθ. Αρ.: 169/2024

30 Ιουνίου, 2026

[Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

Ε. Ν.

Αιτητής

-και-

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπουργείου Εσωτερικών, Υπηρεσίας Ασύλου

 

Καθ' ων η Αίτηση

 

Ο. Ηλιάδης (κ), για Έλενα Μυριάνθους, Δικηγόρος για τον Αιτητή

Ε. Ιωάννου (κα)για Κ. Μιχαηλίδη (κα), Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π: Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση των Καθ’ ων η Αίτηση, ημερομηνίας 06.12.2023, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για διεθνή προστασία ως άκυρη και/ή παράνομη και/ή αντισυνταγματική και στερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος.

 

Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης έχουν τεθεί στην Ένσταση των Καθ’ ων η αίτηση και υποστηρίζονται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου που έχει κατατεθεί ως Τεκμήριο Α κατά τις διευκρινήσεις και έχουν ως ακολούθως:

 

Ο Αιτητής είναι ενήλικας πολίτης του Καμερούν και στις 17.04.2019 υπέβαλλε ενώπιον των αρχών της Δημοκρατίας αίτημα χορήγησης διεθνούς προστασίας.

 

Στις 02.11.2023 πραγματοποιήθηκε προσωπική συνέντευξη του Αιτητή από λειτουργό του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (εφεξής «EUAA»), ο οποίος με την από 27.11.2023 Έκθεση/Εισήγησή, εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματος και την έκδοση απόφασης επιστροφής εις βάρος του.

 

Δεόντως εξουσιοδοτημένος να εκτελεί τα καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου Λειτουργός ενέκρινε την εισήγηση στις 06.12.2023, αποφασίζοντας την απόρριψη της αίτησης και την επιστροφή του Αιτητή στην χώρα καταγωγής του.

 

Η ανωτέρω απόφαση κοινοποιήθηκε νομότυπα στον Αιτητή στις 08.01.2024.  Εμπρόθεσμα, και συγκεκριμένα στις 18.01.2024, ο Αιτητής καταχώρισε την υπό κρίση προσφυγή. 

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

Με τη γραπτή του αγόρευση, ο Αιτητής προέβαλε πλείονες λόγους ακύρωσης, πλην όμως κατά το στάδιο της επ’ακροατηρίω διαδικασίας περιόρισε τους ισχυρισμούς του στην έλλειψη δέουσας έρευνα των Καθ’ ων η αίτηση κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης και στην έλλειψη επαρκούς και/ή εσφαλμένης αιτιολογίας.

Οι Καθ' ων η αίτηση, με τη Γραπτή τους Αγόρευση, αναπτύσσουν επιχειρηματολογία προς αντίκρουση των λόγων ακυρώσεως που προβάλλονται από την συνήγορο του Αιτητή και υποστηρίζουν ότι η επίδικη απόφαση έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος και των Νόμων, μετά από δέουσα έρευνα και σωστή ενάσκηση των εξουσιών που δίδει ο Νόμος στους Καθ΄ ων η Αίτηση και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης και ότι η επίδικη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη. Από την πλευρά τους, κατά την ακροαματική διαδικασία, οι Καθ’ων η αίτηση υιοθέτησαν το περιεχόμενο της γραπτής τους αγόρευσης.

 

ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Θα προχωρήσω με την εξέταση των ισχυρισμών που προώθησαν οι συνήγοροι του Αιτητή, ενόψει και της υποχρέωσης που έχει το παρόν Δικαστήριο να προβαίνει σε έλεγχο, εκτός της νομιμότητας, και της ορθότητας κάθε προσβαλλόμενης απόφασης, εξετάζοντας πλήρως τα γεγονότα και τα νομικά ζητήματα που τη διέπουν, και την ανάγκη χορήγησης διεθνούς προστασίας σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Προσφύγων Νόμου (βλ. άρθρο 11(3) του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν. 73(I)/2018)). 

 

Περί τούτου, κρίνω σκόπιμη την παράθεση αρχικά των ισχυρισμών του Αιτητή, ως αυτοί προβλήθηκαν καθ' όλη την διάρκεια της διαδικασίας εξέτασης του αιτήματός του και οι οποίοι συμπεριλαμβάνονται στο περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου. 

 

Κατά την υποβολή της αίτησης του, ο Αιτητής δήλωσε ότι εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του για να διαφύγει του στρατού και των αποσχιστών. Προσέθεσε ότι εξαναγκάστηκε να ενταχθεί στους αποσχιστές, μεταφέρθηκε σε θαμνώδη περιοχή από όπου κατάφερε να δραπετεύσει και η γυναίκα του διαβιεί στο δάσος με το τέκνο τους (Ερ. 1 ΔΦ.).

 

Κατά την συνέντευξη του ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου επιβεβαίωσε ότι είναι υπήκοος Καμερούν, γεννηθείς στο χωριό Matoh Butu, Meme division, Νοτιοδυτικό Καμερούν, όπου διέμενε μέχρι να εγκαταλείψει την χώρα καταγωγής του. Δήλωσε έγγαμος, η σύζυγός του και η κόρη τους διαμένουν στην πατρική της οικία στο Matoh Butu (Ερ. 51 2χ, 3χ ΔΦ.). Ως προς την πατρική του οικογένεια δήλωσε ότι η μητέρα του διαβιεί στο χωριό Bombelu και ο πατέρας του στο Matoh Butu, ο ένας αδελφός και μια αδελφή του βρίσκονται στη Γερμανία και ο άλλος αδελφός του διαμένει στη Γουινέα (Ερ. 51 4χ, 5χ, 50 2χ, 3χ  ΔΦ.). Φοίτησε για τέσσερα έτη στο γυμνάσιο και εργαζόταν ως αγρότης στο χωράφι (με καλλιέργεια κακάο) του πατέρα του (Ερ. 49 1χ, 2χ ΔΦ.). Εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του παράνομα, διασχίζοντας τα σύνορα με τη Νιγηρία (Ερ. 50 1χ ΔΦ.). Επιβεβαίωσε ότι είναι καλά στην υγεία του. 

 

Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, δήλωσε στο στάδιο της ελεύθερης αφήγησης ότι, έφυγε από την χώρα του εξαιτίας της συνεχιζόμενης διαμάχης μεταξύ των Ambazonians και της κυβέρνησης της χώρας, η οποία ξεκίνησε το 2016. Συνέχισε ότι μια ημέρα οι Amba boys πήραν όλους τους νέους από το χωριό του, συμπεριλαμβανομένου και του ιδίου, και τους μετέφεραν στο στρατόπεδο τους σε θαμνώδη περιοχή. Την επόμενη ημέρα οι Amba boys ενημερώθηκαν ότι ο στρατός θα πήγαινε στο χωριό και για αυτό το λόγο τους άφησαν ελεύθερους. Ο Αιτητής κατόπιν τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον πατέρα του, ενημερώθηκε ότι το χωριό καταλήφθηκε από τους στρατιώτες. Δήλωσε ότι ο πατέρας του ήταν πρόεδρος του χωριού και μέλους του  αντιπολιτευτικού κόμματος SCNC και εξαιτίας αυτής της ιδιότητας, οι στρατιώτες τον ξυλοκόπησαν και αναζητούσαν τον Αιτητή. Ο Αιτητής δήλωσε ότι είχε ήδη προλάβει να διαφύγει και να εγκαταλείψει τη χώρα (Eρ.48 3χ-6χ  2χ του ΔΦ).

 

Κληθείς να αποκριθεί για ποιο λόγο δεν επιθυμεί να επιστρέψει στην χώρα καταγωγής του δήλωσε εξαιτίας της ανασφάλειας στην περιοχή, επειδή ο πατέρας του χτυπήθηκε από τον στρατό που τον αναζητεί και επειδή οι αποσχιστές κατέλαβαν τη γη τους (Ερ.42 2χ, 41 1χ ΔΦ.).  Εν συνεχεία τέθηκαν στον Αιτητή διευκρινιστικές ερωτήσεις σε σχέση με τους ουσιώδεις ισχυρισμούς του. Κληθείς να αποκριθεί αν αντιμετώπισε κάποιο πρόβλημα από τους αποσχιστές ή το στρατό πριν τα επίμαχα γεγονότα του 2019, αποκρίθηκε αρνητικά. Δήλωσε υποστηρικτής του κόμματος SCNC και όχι μέλος αυτού. Αναφέρθηκε σε ένα περιστατικό πριν πολλά έτη (προ του 2016) κατά το οποίο φυλακίστηκε μαζί με άλλα άτομα επειδή συμμετείχε σε μια διαδήλωση/απεργία του ανωτέρω κόμματος  στην Buea. Παρέμεινε σε κράτηση για τρεις ημέρες και στη συνέχεια αφέθηκε ελεύθερος, έκτοτε δεν αντιμετώπισε κάποιο άλλο πρόβλημα. 

 

Ως προς τα γεγονότα του Ιανουαρίου 2019 ανέφερε ότι οι Ambas πήραν τους νέους και τους μετέφεραν στο στρατόπεδο τους σε θαμνώδη περιοχή, όπου τους ζητήθηκε να ενταχθούν στον ένοπλο αγώνα τους. Ο ίδιος αρνήθηκε, δηλώνοντας ότι υποστήριζε τον αγώνα μόνο οικονομικά. Κατά την κράτησή του, ξυλοκοπήθηκε όπως και άλλοι νέοι, και κρατήθηκε για μία ημέρα έως ότου οι Ambas αποχώρησαν λόγω επικείμενης άφιξης του στρατού στο χωριό.  Στη συνέχεια δήλωσε ότι  δεν επέστρεψε στο χωριό του λόγω της παρουσίας του στρατού και επειδή ο πατέρας του είχε κακοποιηθεί σωματικά από τον στρατό, οι οποίοι τον αναζητούσαν καθότι τον υποψιάζονταν ως αυτονομιστή λόγω της φερόμενης σχέσης του πατέρα του με το SCNC (Ερ. 42 4χ ΔΦ.).  Σε άλλο σημείο δήλωσε ότι τον κατηγορούσαν ως αυτονομιστή επειδή οι αποσχιστές τον πήραν μαζί τους και σε άλλο σημείο της συνέντευξης του ανέφερε ότι όλοι οι νέοι των χωριών θεωρούνται ύποπτοι για εμπλοκή στους αποσχιστές (Ερ.40 3χ, 4χ ΔΦ.).

 

Περαιτέρω, σε άλλο σημείο της συνέντευξης του ανέφερε ότι αφετηρία για την κράτηση τους από τους Ambas και η μεταφορά τους στο στρατόπεδο ήταν η δολοφονία ενός νέου από αυτονομιστή μαχητή, που προκάλεσε ένταση στο χωριό με τους νέους του χωριού να καταστρέφουν τα όπλα και τους Ambazonias να τους συλλαμβάνουν ώστε να τους αποζημιώσουν χρηματικά για τα όπλα που κατέστρεψαν (Ερ. 43 1χ, 3χ ΔΦ.).

 

Κληθείς να αποκριθεί εάν υπάρχει κάποια εξέλιξη με τη δική του υπόθεση από την έξοδο του από τη χώρα, αποκρίθηκε ότι ο θείος του που τον βοήθησε κατέρρευσε κατά τη διάρκεια συγκρούσεων των αντιμαχόμενων πλευρών. Επεξήγησε ότι δεν έχει συμβεί κάτι στον πατέρα του κατά το διάστημα της εξόδου του από τη χώρα.

 

Σε σχέση με την ιδιότητα του πατέρα του ως προέδρου του κόμματος SCNC στο χωριό διαμονής του δήλωσε ότι ο πατέρας του ήταν αυτός που συγκέντρωνε το χωριό και τους μιλούσε για την διακυβέρνηση της χώρας και ότι σταμάτησε να είναι μέλος του ανωτέρω κόμματος όταν ξεκίνησε να τρομοκρατείται από τους Ambas boys. Κληθείς να επεξηγήσει από ποιους εν τέλει ξυλοκοπήθηκε ο πατέρας του, δήλωσε ότι οι στρατιώτες τον χτύπησαν κατά την επίθεση στο χωριό και ότι οι Amba boys κατέλαβαν τη γη.  Αυτή την πληροφορία την έμαθε κατόπιν τηλεφωνικής επικοινωνίας από τον πατέρα του μετά που εγκατέλειψε το χωριό.

 

Ο αρμόδιος λειτουργός στην Έκθεση/Εισήγησή του, εντόπισε με βάση τις δηλώσεις του Αιτητή και αξιολόγησε τους κάτωθι ουσιώδεις ισχυρισμούς: 1) Ταυτότητα, προφίλ και χώρα καταγωγής του Αιτητή,

2) Στην περιοχή του Αιτητή επικρατούσε διαμάχη μεταξύ των αυτονομιστών μαχητών με την ονομασία Ambazonians και της Δημοκρατίας του Καμερούν, η οποία ξεκίνησε το 2016,

3) Ο Αιτητής κρατήθηκε από τους Ambas για μια ημέρα,

4)  Ο Αιτητής κρατήθηκε επειδή θεωρήθηκε υποστηρικτής του SCNC, και ο πατέρας του ήταν πρόεδρος του SCNC στο χωριό Matoh Butu,

5) Οι Ambas κατέλαβαν την γη του Αιτητή και

6) ο Αιτητής κατηγορήθηκε ως αυτονομιστής από τις αρχές και για αυτό το λόγο αναζητείται από το στρατό.

 

Ο πρώτος ισχυρισμός περί του προσωπικού του προφίλ έγινε αποδεκτός στο σύνολο του. Ομοίως αποδεκτός έγινε και ο δεύτερος ισχυρισμός του περί της υφιστάμενης, κατά τον χρόνο διαμονής του στην περιοχή καταγωγής του, διαμάχης μεταξύ της κυβέρνησης και των αποσχιστών, καθότι οι αποκρίσεις του σχετικά με την ένταση στην περιοχή και τον αντίκτυπό της στη ζωή του ιδίου και των κατοίκων κρίθηκαν συνεπείς και λεπτομερείς, ενώ βρίσκονται σε συμφωνία και με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

Σε σχέση με τον τρίτο ισχυρισμό του Αιτητή, περί του ότι κρατήθηκε για μια ημέρα από τους Ambas, αυτός απορρίφθηκε. Ειδικότερα, κρίθηκε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να επεξηγήσει με συνέπεια και σαφήνεια το λόγο για τον οποίο κρατήθηκε ο ίδιος και οι άλλοι νέου του χωριού από τους αυτονομιστές, παραθέτοντας διαφορετικές εκδοχές περί των κινήτρων των τελευταίων.  Συγκεκριμένα, σε ορισμένα στάδια της συνέντευξής του υποστήριξε ότι η μεταφορά τους στο στρατόπεδο αποσκοπούσε στην καταβολή αποζημίωσης για τις ζημιές που προκλήθηκαν στα όπλα των αυτονομιστών μετά από σχετικό περιστατικό στο χωριό,  ενώ σε άλλα σημεία ανέφερε ότι τους ζητήθηκε να ενταχθούν στις τάξεις τους και να συμμετάσχουν στον ένοπλο αγώνα.  Σε σχέση με την εξωτερική αξιοπιστία του υπό κρίση ισχυρισμού κρίθηκε ότι οι ισχυρισμοί του βρίσκουν έρεισμα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με τις καταχρήσεις κατά αμάχων από τους αποσχιστές κατά τη χρονική περίοδο που τοποθέτησε τα γεγονότα ο Αιτητής, ωστόσο ένεκα της μη θεμελιωθείσας εσωτερικής του αξιοπιστίας, αυτός απορρίπτεται στο σύνολο του.

 

Σε σχέση με τον τέταρτο ισχυρισμό του Αιτητή, περί της κράτησης του ως φερόμενου υποστηρικτή του κόμματος SCNC και της ιδιότητας του πατέρα του ως προέδρου του ανωτέρου κόμματος στο χωριό Matoh Butu, αυτός απορρίφθηκε. Ειδικότερα, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει συγκεκριμένες και συνεκτικές πληροφορίες αναφορικά με τη δική του και του πατέρα του σχέση με το SCNC. Ειδικότερα, παρότι αρχικώς ανέφερε ότι ο πατέρας του είναι μέλος του ανωτέρω κόμματος από το 1998 και ότι ο ίδιος ήταν υποστηρικτής αυτού, οι δηλώσεις του παρέμειναν αόριστες και μη συγκεκριμένες, χωρίς να ανταποκρίνονται σε βιωματική αφήγηση γεγονότων που να έχει ο ίδιος προσωπικά έχει βιώσει. Επιπλέον, ανέφερε με ασυνέπεια ότι συνελήφθη «μία-δύο φορές» λόγω συμμετοχής σε διαμαρτυρίες του SCNC, χωρίς ωστόσο να μπορεί να προσδιορίσει με σαφήνεια τον χρόνο, τις συνθήκες ή άλλες ουσιώδεις λεπτομέρειες της σύλληψης, περιοριζόμενος σε γενικές αναφορές ότι το περιστατικό έλαβε χώρα «πριν από την έναρξη της κρίσης» και «πολλά χρόνια πριν». Επίσης, οι δηλώσεις του Αιτητή σχετικά με τη φερόμενη εμπλοκή του πατέρα του στο SCNC και τον ισχυρισμό ότι ήταν «πρόεδρος» του SCNC στο χωριό τους κρίθηκαν αόριστες και μη συγκεκριμένες. Παρά το ότι θα αναμενόταν, λόγω της στενής τους σχέσης και της κοινής διαμονής στο ίδιο χωριό, να είναι σε θέση να παράσχει σαφείς πληροφορίες για τις δραστηριότητες και τα καθήκοντα του πατέρα του, ο Αιτητής περιορίστηκε σε γενικές αναφορές. Ανέφερε μόνο ότι ο πατέρας του μιλούσε στον κόσμο για την κακή διακυβέρνηση και ότι αργότερα σταμάτησε τη δράση του επειδή «δεν είχε πλέον τη δύναμη», χωρίς να δώσει περαιτέρω συγκεκριμένες λεπτομέρειες.

 

Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του υπό κρίση ισχυρισμού, κρίθηκε ότι παρότι οι δηλώσεις του Αιτητή εκ πρώτης όψεως συνάδουν με πληροφορίες από τη χώρα καταγωγής  του Αιτητή, στις οποίες ανέτρεξε, σχετικά με την ύπαρξη και τη δράση του SCNC στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν, ενόψει της μη θεμελιωθείσας εσωτερικής αξιοπιστίας του υπό κρίση ισχυρισμού, αυτός απορρίπτεται στο σύνολο του.

 

Αναφορικά με τον πέμπτο ισχυρισμό του Αιτητή περί κατάληψης της γης του από τους Ambas, αυτός απορρίφθηκε στο σύνολό του, καθώς ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκώς συγκεκριμένες και συνεκτικές πληροφορίες σχετικά με τον χρόνο και τις ακριβείς συνθήκες της φερόμενης κατάληψης από τους αυτονομιστές, παρότι θα αναμενόταν να είναι σε θέση να το πράξει, δεδομένου ότι η καλλιέργεια της γης τους αποτελούσε την κύρια πηγή εισοδήματος τόσο για τον ίδιο όσο και για τον πατέρα του.

 

Σε σχέση με τον έκτο και τελευταίο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, ότι κατηγορείται από τις αρχές για υποτιθέμενη εμπλοκή με τους αποσχιστές και ότι, εξαιτίας αυτού, αναζητείται από τον στρατό, ο ισχυρισμός αυτός δεν έγινε αποδεκτός, καθότι κρίθηκε εσωτερικά και εξωτερικά αναξιόπιστος. Ειδικότερα, επισημάνθηκε ότι η φερόμενη γενεσιουργός αιτία της αναζήτησής του από τον στρατό ερείδεται στους ισχυρισμούς του ότι μεταφέρθηκε στη βάση των Ambas τον Ιανουάριο του 2019, ότι ήταν υποστηρικτής του SCNC και ότι ο πατέρας του κατείχε τη θέση του «προέδρου» του SCNC στην τοπική κοινότητα, οι οποίοι έχουν ήδη απορριφθεί ως μη εσωτερικά αξιόπιστοι. Πέραν των ανωτέρω, ο λειτουργός έκρινε ότι ο ισχυρισμός του Αιτητή περί αποδιδόμενης σε αυτόν ιδιότητας αποσχιστή από τις αρχές της χώρας του στηρίζεται αποκλειστικά σε πληροφορίες που φέρεται να έλαβε τηλεφωνικώς, χωρίς να επικαλεστεί οιονδήποτε έτερο στοιχείο ικανό να τεκμηριώσει την εν λόγω πεποίθησή του. Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του υπό κρίση ισχυρισμού κρίθηκε ότι οι ισχυρισμοί του συμφωνούν με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης από την χώρα καταγωγής του Αιτητή σε σχέση με την μεταχείριση των αρχών του Καμερούν απέναντι στο αγγλόφωνο πληθυσμό, ωστόσο ενόψει του ότι δεν στοιχειοθετήθηκε η εσωτερική του αξιοπιστία, ο ισχυρισμός απορρίφθηκε στο σύνολο του.

 

Προχωρώντας σε αξιολόγηση κινδύνου επί τη βάσει των πρώτων δύο αποδεκτών ισχυρισμών έκρινε ότι, επί τη βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών από εξωτερικές πηγές αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στο αγγλόφωνο τμήμα της χώρας, προκύπτει εύλογη πιθανότητα να υποβληθεί ο Αιτητής σε μεταχείριση η οποία θα μπορούσε να ανέλθει σε επίπεδο δίωξης ή σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στο χωριό Matoh Butu(Meme Division, South West Region) εξαιτίας της κατάστασης ανασφάλειας εκεί.

 

Κατά το στάδιο της νομικής ανάλυσης, ο/η αρμόδια λειτουργός έκρινε ότι ο Αιτητής δεν εμπίπτει στις πρόνοιες του Περί Προσφύγων Νόμου για χορήγηση προσφυγικού καθεστώτος καθότι ο προβαλλόμενος φόβος του περί δίωξης ή σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στο χωριό Matoh Butu(Meme Division, South West Region) εξαιτίας της γενικότερης κατάστασης ασφαλείας εκεί δεν συνδέεται με κανέναν από τους περιοριστικά αναφερόμενους  λόγους του άρθρου 1 (Α) 2 της Σύμβασης της Γενεύης. Επιπλέον, κατά την αξιολόγηση του νομοθετικού πλαισίου για το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, ο λειτουργός έκρινε ότι ο κίνδυνος που μπορεί να αντιμετωπίσει ο Αιτητής κατά την επιστροφή του στο Καμερούν δεν συνιστά πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης σύμφωνα με το άρθρο 15 (α) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, ούτε μπορεί να θεωρηθεί ως πραγματικός κίνδυνος βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας δυνάμει του άρθρου 15 (β) της ανωτέρω Οδηγίας.

 

Αναφορικά δε με το άρθρο 15 (γ)  της ανωτέρω Οδηγίας, ο λειτουργός έκρινε πως, επί τη βάσει πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή τελευταίας διαμονής του Αιτητή(στο χωριό  Matoh Batu, Meme Division, Νοτιοδυτικό Καμερούν) σε συνδυασμό με τις ατομικές περιστάσεις αυτού(ενήλικος άνδρας, ηλικίας 40 ετών, υγιής, με εργασιακή εμπειρία, υποστηρικτικό δίκτυο στην περιοχή διαμονής του, και χωρίς να προκύπτει ότι, κατά τη διαμονή του στην περιοχή διαμονής του, η καθημερινή του ζωή επηρεάστηκε δυσανάλογα από τους λοιπούς κατοίκους), προκύπτει πως στον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή (Matoh Batu, Meme Division)  λαμβάνει μεν χώρα αδιάκριτη βία λόγω εσωτερικής ένοπλης σύρραξης εκεί αλλά όχι σε τέτοιο επίπεδο ώστε μόνη η παρουσία του  εκεί να τον θέσει αντιμέτωπο με πραγματικό κίνδυνο σοβαρής απειλής κατά το 15 (γ)  της ανωτέρω Οδηγίας.  Ως εκ τούτου, ο λειτουργός κατέληξε ότι ο Αιτητής δεν δικαιούται ούτε το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Τέλος, ο λειτουργός εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματός της περί χορήγησης καθεστώτος διεθνούς προστασίας και την επιστροφή του στην χώρα καταγωγής του.

 

Αξιολογώντας το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου και την Έκθεση-Εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού, κρίνω ότι έγιναν στον Αιτητή επαρκείς ερωτήσεις για να διερευνηθεί ο πυρήνας του αιτήματός του για διεθνή προστασία και ορθά οι Καθ’ων η Αίτηση αξιολόγησαν τα όσα ανέφερε.  Όσον δε αφορά τα ευρήματα περί αναξιοπιστίας του Αιτητή, ορθώς κρίθηκε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει ικανοποιητικές και επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τα ζητήματα που ήγειρε και τα ισχυριζόμενα περιστατικά και τις απειλές στις οποίες αναφέρθηκε, αλλά και να υποστηρίξει με σαφήνεια και ευλογοφάνεια τους ισχυρισμούς του περί δίωξης στη χώρα καταγωγής του, λαμβανομένου άλλωστε υπόψη και των αντιφάσεων που εντοπίστηκαν στο αφήγημά του, ως εκτενώς αναφέρονται ανωτέρω.

 

Κατά συνέπεια, από τα ανωτέρω προκύπτει ότι έγινε δέουσα έρευνα πριν τη λήψη της επίδικης απόφασης, η αιτιολόγηση της οποίας συμπληρώνεται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου ως ανωτέρω αναλύεται (βλ. άρθρο 29 του Ν. 158(Ι)/1999, Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου κ.α. ν. Δημοκρατίας (1990) 3 Α.Α.Δ. 1171 και Διογένους ν. Δημοκρατίας (1999) 4 Α.Α.Δ. 371 και Στέφανος Φράγκου ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ. 270). Είναι δε πάγια νομολογημένο ότι η έρευνα είναι επαρκής εφόσον εκτείνεται στη διερεύνηση κάθε γεγονότος που σχετίζεται με το θέμα που εξετάζεται (βλ. Motorways Ltd v. Δημοκρατίας Α.Ε. 2371/25.6.99).   Εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός, μετά από μελέτη της Έκθεσης-Εισήγησης, ενέκρινε την εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού και ορθά και νόμιμα απορρίφθηκε το αίτημα του Αιτητή.  Η έρευνα που είχε προηγηθεί ήταν επαρκής και είχαν συλλεγεί και διερευνηθεί όλα τα ουσιώδη στοιχεία σε συνάρτηση πάντα με τους ισχυρισμούς που είχε προβάλει ο Αιτητής, όπως αναλύεται ανωτέρω.  

 

Η απόφαση είναι δεόντως αιτιολογημένη, αφού η αιτιολόγηση της συμπληρώνεται και ενισχύεται και από την Έκθεση-Εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού, στη βάση της οποίας απορρίφθηκε το αίτημά του για διεθνή προστασία.  Σχετική είναι και η υπόθεση αρ. 128/2008 Jamal Karou v. Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων, ημερ. 1 Φεβρουαρίου 2010, όπου αναφέρεται ότι «Η αιτιολογία μιας απόφασης για να θεωρείται ότι είναι σύμφωνη με τις  γενικές αρχές του διοικητικού δικαίου, άρθρα 26 και 28 του Νόμου 158(I)/1999 και την πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, θα πρέπει να περιέχει τους πραγματικούς λόγους και την νομική βάση στην οποία υπήγαγε τα γεγονότα ώστε να καταλήξει στη συγκεκριμένη απόφαση. Όμως η διατύπωση θα πρέπει να γίνεται με τρόπο που να δίνει την δυνατότητα στο Δικαστήριο να ελέγξει τη νομιμότητα της.» 

 

Ως εκ τούτου, απορρίπτω τους ισχυρισμούς που προβλήθηκαν από τη συνήγορο του Αιτητή και αφορούσαν στην έλλειψη δέουσας έρευνας και στην μη επαρκή και/ή δέουσα αιτιολογία της επίδικης απόφασης.

 

Κατά συνέπεια, στην προκειμένη περίπτωση, κρίνω ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του Αιτητή εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που δικαιολογούν την θεμελίωση δικαιολογημένου φόβου δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 3(1) του Περί Προσφύγων Νόμου.  Επίσης, με βάση το προσωπικό του προφίλ υπό το φως των ισχυρισμών που ο ίδιος προώθησε και σε σχέση με το άρθρο 19(1) και 19(2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου, δεν θεωρώ ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, υπό την μορφή θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ή βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας. 

 

Αναφορικά με την υπαγωγή του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου  19(1) και 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, το οποίο προϋποθέτει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιακρίτως ασκούμενης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, υπάρχει ευρεία νομολογία τόσο του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619) όσο και του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakité v. Commissaire general aux réfugiés et aux apatrides, 30/01/2014, C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014), Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011) στις οποίες ερμηνεύεται η έννοια της «αδιακρίτως ασκούμενης βίας» και της «ένοπλης σύρραξης» και τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου. 

 

Για την εξέταση του άρθρου 19(2)(γ) του Περί Προσφύγων Νόμου, δέον να εξεταστεί εκ νέου η κατάσταση ασφαλείας στη Νοτιοδυτική περιφέρεια («South-West Region») του Καμερούν και στην περιοχή καταγωγής και συνήθους διαμονής του Αιτητή.

 

Σύμφωνα με  ανάλυση για την χώρα στην ιστοσελίδα του ACAPS (Φεβρουαρίου 2024) αναφέρεται πως το Καμερούν βιώνει διάφορες κρίσεις στην χώρα. Οι μακροχρόνιες δυσαρέσκειες της αγγλόφωνης κοινότητας στις βορειοδυτικές και νοτιοδυτικές περιοχές, μετά από δεκαετίες περιθωριοποίησης των μειονοτικών αγγλόφωνων περιοχών από τη γαλλόφωνη Κυβέρνηση, κλιμακώθηκαν σε εκτεταμένες διαμαρτυρίες και απεργίες στα τέλη του 2016. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την εμφάνιση διαφορετικών αυτονομιστών να φωνάζουν/διαδηλώνουν υπέρ της αυτοαποκαλούμενης Δημοκρατίας της Ambazonias στα βορειοδυτικά και νοτιοδυτικά. Οι συγκρούσεις μεταξύ του στρατού και των αυτονομιστικών δυνάμεων έχουν εντείνει την ανασφάλεια στις ανωτέρω περιοχές, οδηγώντας 638.400 ανθρώπους σε εκτοπισμό  στο εσωτερικό της χώρας και 64.000 σε αναζήτηση καταφυγίου στη γειτονική Νιγηρία μέχρι τις 9 Φεβρουαρίου 2024. Επίσης, η εξέγερση της Boko Haram  στα βορειοανατολικά της Νιγηρίας έχει επίσης εξαπλωθεί στην περιοχή του Άπω Βορρά (extreme Nord), όπου 120.869 Νιγηριανοί πρόσφυγες έχουν καταφύγει στον Άπω Βορρά του Καμερούν, ενώ η βία από την Μπόκο Χαράμ και το Ισλαμικό Κράτος έχει εκτοπίσει εσωτερικά περισσότερους από 453.600 ανθρώπους.^[1]

 

Τον Ιούνιο του 2025, το Γραφείο του Γενικού Επιτρόπου για τους Πρόσφυγες και τους Ανιθαγενείς σημειώνει, όπως παρατίθεται σε έκθεση του Refugee Documentation Centre, ότι: «Η βία περιορίζεται σε μεγάλο βαθμό στις αγγλόφωνες περιοχές της χώρας και είναι πιο έντονη στη Βορειοδυτική σε σχέση με τη Νοτιοδυτική. Οι αυτονομιστές είναι πιο δραστήριοι σε αγροτικές, απομακρυσμένες και υπανάπτυκτες περιοχές. Παρότι η στρατιωτική παρουσία έχει ενισχυθεί στις πόλεις, δεν επαρκεί για να αποτρέψει περιστατικά ανασφάλειας».^[2]

 

Τον Ιούνιο του 2025, το Γραφείο του ΟΗΕ για τον Συντονισμό Ανθρωπιστικών Υποθέσεων επισημαίνει ότι: «Η κατάσταση στην Βορειοδυτική και Νοτιοδυτική Περιφέρεια (NWSW) παρέμεινε εύθραυστη και ασταθής, με συνεχείς επιθέσεις και συγκρούσεις μεταξύ κρατικών δυνάμεων ασφαλείας (SSFs) και ένοπλων μη κρατικών ομάδων (NSAGs). Συνεχίστηκαν να αναφέρονται απαγωγές για λύτρα, στοχευμένες δολοφονίες, αυθαίρετες συλλήψεις και θύματα μεταξύ των αμάχων».^[3]

Σύμφωνα με την Διεθνή Αμνηστία, σε έκθεση της για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα, για το έτος 2024, αναφέρει πως περισσότεροι από 580.000 άνθρωποι έχουν εκτοπισθεί εξαιτίας της ένοπλης βίας στο Βορειοδυτικό και Νοτιοδυτικό Καμερούν.^[4]

 

Έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για την κατάσταση στην Κεντρική Αφρική αναφέρεται ότι «τις βορειοδυτικές και νοτιοδυτικές περιοχές του Καμερούν, τα περιστατικά ασφάλειας συνέχισαν να προκαλούν θανάτους και να διαταράσσουν τις κοινωνικοοικονομικές δραστηριότητες. Ενδεικτικά περιστατικά ασφαλείας που έχουν καταγραφεί στο Νοτιοδυτικό τμήμα της χώρας, σύμφωνα με την ανωτέρω έκθεση: στις 5 Σεπτεμβρίου, ένας αυτοσχέδιος εκρηκτικός μηχανισμός στην άκρη του δρόμου εξερράγη κοντά στο Μαλέντε, στη Νοτιοδυτική Περιφέρεια, σκοτώνοντας επτά στρατιώτες. […]. Στις 21 Σεπτεμβρίου, ένας αυτοσχέδιος εκρηκτικός μηχανισμός που φέρεται να τοποθετήθηκε από αυτονομιστές στο Kumbo σκότωσε έναν στρατιώτη και τραυμάτισε σοβαρά άλλους δύο, ενώ μια ακόμη επίθεση με αυτοσχέδιο εκρηκτικό μηχανισμό σε στρατιωτική περίπολο στη Muyuka, στη Νοτιοδυτική Περιφέρεια, είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο τεσσάρων στρατιωτών και τον τραυματισμό έξι άλλων την 1η Οκτωβρίου. Μεταξύ Ιουλίου και Σεπτεμβρίου, ένοπλες ομάδες πραγματοποίησαν επιθέσεις σε στρατιωτικές θέσεις, σκοτώνοντας περισσότερους από 20 στρατιώτες και τραυματίζοντας άλλους 12. Αυτονομιστικές ομάδες επέβαλαν lockdowns από τις 8 Σεπτεμβρίου έως τις 14 Οκτωβρίου 2025, με στόχο να εμποδίσουν την έναρξη του ακαδημαϊκού έτους και να διαταράξουν τις προεδρικές εκλογές, σκοτώνοντας ορισμένους αμάχους που κατηγόρησαν ότι συνεργάζονταν με τον στρατό και επιτιθέμενες σε κρατικά σχολεία. Μια επίθεση αυτονομιστών στη Muea, στη Νοτιοδυτική Περιφέρεια, στις 16 Σεπτεμβρίου, είχε ως αποτέλεσμα τουλάχιστον τρεις θανάτους.^[5]

 

Για λόγους πληρότητας της έρευνας θα παρατεθούν ποσοτικά δεδομένα αναφορικά την κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή South West( στην οποία υπάγεται η Meme Division, Matoh Batu). Σύμφωνα με έρευνα στη βάση δεδομένων ACLED κατά το τελευταίο έτος σημειώθηκαν στην περιοχή SouthWest συνολικά 1176 περιστατικά ασφαλείας(διαδηλώσεις, πολιτική βία, τρομοκρατική δραστηριότητα, ανταρσία, καταστολή, βιαιότητες, εμπλοκή ξένων δυνάμεων) τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα 619 απώλειες.^[6]  Ο πληθυσμός της Νοτιοδυτικής περιοχής σύμφωνα με την επίσημη καταμέτρηση του 2015 ανέρχεται σε 1,553,300 κατοίκους.^[7]

 

Η κατάσταση γενικευμένης βίας χαρακτηρίζεται από διαρκή, γενικά και παρατεταμένα επίπεδα βίας σε μια χώρα ή σε μια περιοχή. Δεν αρκεί για τη συνδρομή των προϋποθέσεων της παραπάνω διάταξης η διαπίστωση σποραδικών και μεμονωμένων περιστατικών τρομοκρατικών ενεργειών ή άλλων βίαιων επεισοδίων ούτε αυξημένης εγκληματικότητας, η οποία αντιμετωπίζεται στο πλαίσιο της έννομης τάξης και των μέτρων για τη δημόσια ασφάλεια κάθε οργανωμένου κράτους. 

 

Από τις ανωτέρω πληροφορίες προκύπτει ότι στη Νοτιοδυτική Περιφέρεια του Καμερούν,  λαμβάνει χώρα εσωτερική ένοπλη σύρραξη μεταξύ των κρατικών δυνάμεων και των αυτονομιστών, που συμπαρασύρει τον άμαχο πληθυσμό, σημειώνοντας αρκετές απώλειες. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τα περιστατικά ασφαλείας για το τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή, ως αναλύθηκαν ανωτέρω, συνάγεται ότι η ένοπλη σύρραξη που συντελείται, δεν επηρεάζει τη πόλη συνήθους διαμονής του σε τέτοιο βαθμό ώστε μόνη η παρουσία κάποιου εκεί να τον εκθέτει σε κίνδυνο. Επικουρικά, λαμβάνοντας υπόψιν και τις ιδιαίτερες περιστάσεις του Αιτητή για την αξιολόγηση του προσωπικού κινδύνου που θα αντιμετωπίσει ως άμαχος αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, ήτοι ότι πρόκειται για ενήλικο άτομο, υγιή, με ικανότητα να εργαστεί και με υποστηρικτικό/οικογενειακό δίκτυο στη χώρα καταγωγής του, καταλήγω ότι δεν συντρέχουν ουσιώδεις λόγοι στο πρόσωπο του, ώστε να πιστεύεται ότι αν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη.

 

Επομένως, στη βάση των όσων αναλύθηκαν ανωτέρω, κρίνω πως ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι πάσχει η ορθότητα και νομιμότητα της επίδικης απόφασης και ότι στο πρόσωπό του πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του στο καθεστώς του πρόσφυγα ή για να του παραχωρηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου (Ν. 6(Ι)/2000) και της Σύμβασης της Γενεύης του 1951.  

 

Ως εκ τούτου, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Επιδικάζονται €800 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η Αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.