ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθεση Αρ. 5048/24
16 Ιουνίου,2026
[X. ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
I.L.Y.T.
Αιτητή
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας
μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ’ ων η Αίτηση
...........................
Ο Αιτητής εμφανίζεται ενώπιον του Δικαστηρίου
Γεωργία Καρατσιόλη, για Νίκο Α. Λοίζου και Χ. Χριστούδιας, Δικηγόρος για τον Αιτητή
Θεοχάρια Παπανικολάου για Άρτεμις Πάλλη, Δικηγόρος για τους Καθ’ ων η Αίτηση
[Παρούσα η κυρία Μαρίνα Κατσατριάν για πιστή μετάφραση από Αγγλικά σε Ελληνικά και αντίστροφα.]
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: : Ο Αιτητής με την παρούσα αίτηση ακυρώσεως προσφεύγει εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 19/11/2024, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.
Όπως προκύπτει από την Ένσταση που καταχωρήθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο που εκπροσωπεί τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τα γεγονότα της υπό εξέταση περίπτωσης έχουν ως κατωτέρω: Ο Αιτητής είναι υπήκοος του Καμερούν και υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας στις 18/02/2022, αφού εισήλθε παράνομα στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές στις 27/12/2021. Αυθημερόν, παρέλαβε Βεβαίωση Υποβολής Αιτήματος Διεθνούς Προστασίας («Confirmation of Submission of an Application for International Protection»).
Στις 04/09/2024, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από λειτουργό του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (EUAA), ο οποίος, στις 07/11/2024, ετοίμασε Έκθεση – Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου εισηγούμενος την απόρριψη του αιτήματος του Αιτητή. Στις 19/11/2024, ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου υιοθέτησε την εισήγηση για απόρριψη της αίτησης του Αιτητή. Αυθημερόν, η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε επιστολή σχετικά με το αίτημα του Αιτητή, η οποία παραλήφθηκε ιδιοχείρως από τον Αιτητή. Στη συνέχεια, ο Αιτητής καταχώρησε την υπό εξέταση προσφυγή κατά της απορριπτικής απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας.
Η ευπαίδευτη συνήγορος του αιτητή, κατά την δικάσιμο όπου η υπόθεση ήταν ορισμένη για διευκρινίσεις και παρουσίαση φακέλου, απέσυρε όλους τους νομικούς ισχυρισμούς που προωθούσε μέσω της Γραπτής της Αγόρευσης και δήλωσε πως προωθεί μόνο το νομικό ισχυρισμό περί έλλειψης δέουσας αιτιολογίας, κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης, εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου. Κατά συνέπεια, οι νομικοί ισχυρισμοί που αποσύρθηκαν, απορρίφθηκαν από το Δικαστήριο κατά την ίδια δικάσιμο.
Η ευπαίδευτη συνήγορος των καθ' ων η αίτηση, μέσω της Γραπτής της Αγόρευσης, αλλά και προφορικά ενώπιον του Δικαστηρίου, υποστηρίζει τη νομιμότητα της προσβαλλόμενης απόφασης και αναφέρει πως αυτή έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, κατόπιν δέουσας έρευνας αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά στοιχεία της υπόθεσης και αναφέρει πως η προσβαλλόμενη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη. Κατά συνέπεια, εισηγείται πως η υπό εξέταση προσφυγή θα πρέπει να απορριφθεί από το Δικαστήριο και να επικυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.
Θα πρέπει να επισημανθεί ότι, σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας. Το γεγονός αυτό, οφείλεται στο ότι η υπό εξέταση υπόθεση αφορά αίτηση που χρονικά εμπίπτει στις προϋποθέσεις του άρθρου 11 του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), οι οποίες δίδουν στο Δικαστήριο την υποχρέωση ελέγχου νομιμότητας και ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.
Προχωρώ να εξετάσω κατά πόσον το αρμόδιο όργανο ορθά απέρριψε το αίτημα του αιτητή για χορήγηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που πρόβαλε ο αιτητής σε όλα τα στάδια της εξέτασης του αιτήματός του, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν το αρμόδιο όργανο αποφάσισε μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της σχετικής νομοθεσίας και αν εξέδωσε δεόντως αιτιολογημένη απόφαση.
Κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης και ως προς τα προσωπικά του στοιχεία, ο Αιτητής ανέφερε ότι ομιλεί γαλλικά και Buda, που είναι η μητρική του γλώσσα, είναι χριστιανός καθολικός στο δόγμα και ανήκει στην εθνοτική ομάδα Bamileke (ερ. 54/1Χ του διοικητικού φακέλου). Οι γονείς του απεβίωσαν το 2010 σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα, δεν έχει αδέλφια, είναι άγαμος και άτεκνος (ερ. 54/1Χ, 53/1Χ του διοικητικού φακέλου). Ολοκλήρωσε την δευτεροβάθμια εκπαίδευση στην Babadjou το 2016 – 2017 και μεταξύ 2019 και 2021 εργαζόταν περιστασιακά ως μηχανικός στην Mbouda και απασχολούνταν και σε άλλες εργασίες (ερ. 52/1Χ, 51/1Χ του διοικητικού φακέλου).
Ο Αιτητής γεννήθηκε και ανετράφη στην Babadjou, δήλωσε δε ότι διέμενε συγκεκριμένα σε μία περιοχή ονόματι Toumaka (ερ. 53/1Χ, 52/1Χ του διοικητικού φακέλου). Ο Αιτητής μετοίκησε με τον θείο του κατόπιν του θανάτου των γονέων του και δεν διατηρεί επί του παρόντος επικοινωνία μαζί του (ερ. 53/1Χ, 52/1Χ του διοικητικού φακέλου). Όπως ανέφερε, μέχρι το 2017 διέμενε στην Babadjou και μεταξύ του έτους 2017 και 2021 βρισκόταν στην Mbouda. Ισχυρίστηκε πως ήταν άστεγος για ένα έτος (2017 μέχρι 2018) αφότου εγκατέλειψε την οικία του θείου του (ερ. 50/1Χ του διοικητικού φακέλου). Ως προς το ταξίδι του στην Δημοκρατία, δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του από τον αερολιμένα της Douala, αφίχθη στην Κωνσταντινούπολη και από εκεί μετέβη στις μη ελεγχόμενες από την Δημοκρατία περιοχές όπου διέμεινε για 2 με 3 μήνες (ερ. 49, 48 του διοικητικού φακέλου).
Αναφορικά με τους λόγους που τον ώθησαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του, ο Αιτητής υποστήριξε ότι κατόπιν του θανάτου των γονέων του σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα το 2010 μετοίκησε με τον θείο και τα τέκνα αυτού. Περνούσε πολύ καλά μαζί τους, μέχρι που ο θείος του έχασε τον πρωτότοκο υιό του οπότε και ξεκίνησε να επιδεικνύει βίαιη συμπεριφορά προς τον Αιτητή. Ο Αιτητής συνήθιζε να καταναλώνει μικρή ποσότητα αλκοόλ με τον θείο του και τον πρεσβύτερο υιό αυτού μία φορά τον μήνα και αφότου έχασε εκείνος το παιδί του, ο θείος του ξεκίνησε να τον κτυπάει. Μία μέρα, του ζήτησε να συμμετάσχει σε παραδοσιακά τελετουργικά, το οποίο ο Αιτητής αρνήθηκε με αποτέλεσμα ο θείος του να τον απειλήσει πως θα τον σκοτώσει εάν δεν συμμορφωνόταν. Ο Αιτητής δήλωσε ότι αυτού του είδους οι τελετές στη χώρα του δεν είναι ανοικτές προς όλους, έχουν πνευματικό χαρακτήρα και δεν σχετίζονταν με τις παραδοσιακές πρακτικές που εξασκούνται από όλους στη χώρα (ερ. 37 του διοικητικού φακέλου).
Ο θείος του συνεχώς απαιτούσε από τον Αιτητή να λάβει μέρος σε τελετές, ωστόσο, ο ίδιος, συνέχισε να αρνείται. Ισχυρίστηκε ότι ο θείος του συνέχισε να επιδεικνύει ολοένα και βιαιότερη συμπεριφορά, κτυπώντας τον Αιτητή. Το 2017, ο Αιτητής αποφάσισε να εγκαταλείψει την οικία όταν ο θείος του, πέραν από σωματική επίθεση, εξαπέλυσε και πνευματική επίθεση κατά αυτού, το οποίο ο Αιτητής αντιλήφθηκε όταν άρχισε να παρουσιάζει αιμόπτυση χωρίς λόγο. Πέραν αυτών, ο θείος του είχε χρησιμοποιήσει ένα σίδερο και είχε κάψει τον Αιτητή στο πόδι, την μέση και τον λαιμό του. Ο Αιτητής, που δεν είχε τότε την οικονομική δυνατότητα να διαφύγει, ανέμενε την επούλωση των εγκαυμάτων του. Ο θείος του, του ανέφερε πως αφού δεν επιθυμούσε να συμμετάσχει στις τελετές, έπρεπε να εγκαταλείψει την οικία (ερ. 46/1Χ, 45/1Χ του διοικητικού φακέλου).
Ακολούθως συμπλήρωσε πως στην χώρα του δεν διέθετε άλλο υποστηρικτικό δίκτυο με αποτέλεσμα να αισθάνεται απομονωμένος και να μην έχει άλλη επιλογή παρά να εγκαταλείψει τη χώρα του (ερ. 45/1Χ του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείς τι φοβάται σε περίπτωση επιστροφής, απάντησε ότι εάν επιστρέψει ο θείος του – ως ο ίδιος του δήλωσε ακόμα και αφότου ο Αιτητής εγκατέλειψε την οικία του – θα τον σκοτώσει (ερ. 45/1Χ του διοικητικού φακέλου).
Όταν του ζητήθηκε να αναφέρει για πιο λόγο εγκατέλειψε τη χώρα 4 έτη αφού εγκατέλειψε την οικία του θείου του, απάντησε ότι καθόλο τον χρόνο εκείνο αντιμετώπιζε πνευματικές απειλές μέσω ονείρων από τον θείο του που τον είχε απειλήσει ότι θα τον εντόπιζε παντού και αποφάσισε να τον εγκαταλείψει καθότι αισθανόταν εξουθενωμένος και διαρκώς απειλούμενος (ερ. 26 του διοικητικού φακέλου). Σε σχέση με τη δυνατότητα εσωτερικής μετεγκατάστασης, για παράδειγμα στην Yaoundé, απάντησε ότι δεν θεωρεί πως είναι εφικτή διότι εάν ήταν ασφαλές για εκείνον, θα είχε μετεγκατασταθεί και δεν θα είχε εγκαταλείψει τη χώρα (ερ. 24/1Χ του διοικητικού φακέλου).
Στη βάση των ανωτέρω πληροφοριών ο λειτουργός σχημάτισε στην Έκθεση – Εισήγησή του δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς ως κατωτέρω: 1) Ταυτότητα, προφίλ και χώρα καταγωγής του Αιτητή, και 2) Κατόπιν του θανάτου του ξαδέλφου του, ο Αιτητής βίωσε προβλήματα με τον θείο του, ο οποίος ξεκίνησε να του επιτίθεται λεκτικά και πνευματικά.
Ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός έγινε δεκτός, καθώς στοιχειοθετήθηκε τόσο η εσωτερική όσο και η εξωτερική αξιοπιστία του σε συνάρτηση με πληροφορίες από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης και το προσκομισθέν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου από τον Αιτητή διαβατήριο αυτού, εκδοθέν από τις αρχές της χώρας καταγωγής του.
Αναφορικά με τον δεύτερο ισχυρισμό του Αιτητή, ο οποίος έτυχε απόρριψης, ο αρμόδιος λειτουργός κατέγραψε ότι οι δηλώσεις του ήταν ανεπαρκείς, γενικές, ασυνάρτητες και μη ευλογοφανείς. Ειδικότερα, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τις συνθήκες και την αιτία θανάτου του ξαδέλφου του καθώς και την φαρμακευτική αγωγή που αυτός λάμβανε, δηλώνοντας μονάχα ότι λάμβανε έναν συνδυασμό παραδοσιακών και συμβατικών φαρμάκων και σχετικά με τα αιτήματα του θείου του να τον συνοδεύσει σε παραδοσιακές τελετές. Περαιτέρω, έλλειψη πληροφοριών σημειώθηκε όσον αφορά τις κατά δήλωση λεκτικές απειλές που έλαβε, ενώ το γεγονός ότι απέδιδε τους εφιάλτες που βίωνε σε πνευματικές επιθέσεις υποκινούμενες από τον θείο του κρίθηκε ως μη ευλογοφανές, αδυνατώντας να στοιχειοθετήσει τον ισχυρισμό αυτό.
Ομοίως, δεν ήταν σε θέση να τεκμηριώσει ούτε τον ισχυρισμό ότι ο θείος του ήταν υπεύθυνος για τις πνευματικές επιθέσεις που είχαν ως αποτέλεσμα να αντιμετωπίσει στομαχικές διαταραχές και αιμόπτυση, ούτε τον ισχυρισμό του ότι αυτές εν γένει ήταν αποτέλεσμα πνευματικής επίθεσης. Τέλος, αναφέρθηκε με κάποια λεπτομέρεια στο περιστατικό κατά το οποίο κάηκε με σίδερο, δεν μπόρεσε να αναφερθεί με σαφήνεια και συνέχεια στους λόγους που οδήγησαν σε αυτή την επίθεση. Καταληκτικά, ο λειτουργός κατέγραψε ότι τα λεγόμενα του Αιτητή σε σχέση με τις συνθήκες και την φύση των απειλών που δέχθηκε από τον θείο του δεν παρέπεμπαν σε βιωματική εμπειρία και ήταν ασυνάρτητα, μη ευλογοφανή και γενικόλογα, ιδιαίτερα συνυπολογίζοντας το γεγονός πως ο ίδιος δεν αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα και θα αναμενόταν από εκείνον να παράσχει μία συνεπή εξιστόρηση των γεγονότων.
Σε σχέση με την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού, ο αρμόδιος λειτουργός κατέγραψε ότι οι δηλώσεις του Αιτητή δεν είναι δυνατόν να διασταυρωθούν μέσω εξωτερικών πηγών πληροφόρησης λόγω της εγγενώς υποκειμενικής φύσεώς τους και ότι ο Αιτητής δεν προσκόμισε κάποιο αποδεικτικό έγγραφο προς επίρρωση των ισχυρισμών του, καταλήγοντας, ελλείψει εσωτερικής αξιοπιστίας, στην μη αποδοχή του ισχυρισμού στο σύνολό του.
Κατά την αξιολόγηση κινδύνου, ο αρμόδιος λειτουργός, στη βάση του αποδεκτού ισχυρισμού, παραπέμποντας σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στην χώρα καταγωγής του, όπου παρατηρούνται ένοπλες συρράξεις στη Νοτιοδυτική και Βορειοδυτική περιοχή και συνυπολογίζοντας τις προσωπικές καταστάσεις του Αιτητή, κατέληξε ότι δεν υφίστανται εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι ο Αιτητής σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του και ειδικότερα στην Babadjou στην Δυτική περιοχή, θα αντιμετωπίσει δίωξη ή σοβαρή βλάβη, ως απόρροια της γενικότερης κατάστασης ασφαλείας.
Προχωρώντας στη νομική ανάλυση των ισχυρισμών του Αιτητή, ο λειτουργός έκρινε ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να τεκμηριώσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, για έναν από τους λόγους του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου Ν.6(Ι)/2000 και του άρθρου 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951. Επιπλέον, κρίθηκε ότι σε περίπτωση επιστροφής του στην Babadjou στην Δυτική περιοχή του Καμερούν, ο Αιτητής δεν θα κινδυνεύσει με θανατική ποινή ή εκτέλεση σύμφωνα με το άρθρο 19(2)(α) του περί Προσφύγων Νόμου, ούτε ενδέχεται να υποστεί βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία δυνάμει του άρθρου 19 (2)(β). Αναφορικά με το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ο λειτουργός κατέληξε ότι ο Αιτητής δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη υπό την έννοια του συγκεκριμένου άρθρου σε περίπτωση επιστροφής του στην Babadjou στην Δυτική περιοχή του Καμερούν καθότι στην εν λόγω περιοχή δεν παρατηρούνται συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων και ως εκ τούτου, το ενδεχόμενο υπαγωγής του σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας απορρίφθηκε.
Στα πλαίσια εξέτασης της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, προχωρώ να εξετάσω κατ' ουσίαν το αίτημα του αιτητή λαμβάνοντας υπόψη βεβαίως όλα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από τους συνηγόρους του, αλλά και από τη συνήγορο που εκπροσωπεί τους καθ' ων η αίτηση. Με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό, ο οποίος ορθά έγινε αποδεκτός, δεν θεωρώ αναγκαίο να ασχοληθώ.
Αναφορικά με το δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό, θα πρέπει να αναφέρω πως διαφαίνεται από το αφήγημά του ότι ο αιτητής δεν ήταν σε θέση να προβάλει τον ισχυρισμό του με συνέπεια και λεπτομέρεια, αφού δεν παρουσίασε με τρόπο συνεκτικό και λεπτομερή τα όσα αφορούν τον πυρήνα του αιτήματός του. Πρόσθετα, ο αιτητής διέμενε στη χώρα του για τέσσερα χρόνια αφού εγκατέλειψε την οικία του θείου του χωρίς να τεκμηριώνεται μέσω του αφηγήματός του ότι αντιμετώπισε οποιοδήποτε πρόβλημα. Η έκθεση του αρμόδιου λειτουργού ως προς την αξιολόγηση του δεύτερου ουσιώδους ισχυρισμού είναι πλήρης και έχουν καταγραφεί όλα τα σημεία που αναδύουν πως ο αιτητής είναι εσωτερικά αναξιόπιστος στις δηλώσεις του. Ενόψει των ανωτέρω δεδομένων διαπιστώνω πως η εσωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού του δεν τεκμηριώθηκε, εφόσον στήριξε τον πυρήνα του αιτήματός του σε γενικές και αόριστες αναφορές από τις οποίες δεν προκύπτει η προσωπική του εμπειρία.
Όσον αφορά την εξωτερική αξιοπιστία των δηλώσεων του αιτητή, θεωρώ αναγκαίο να διεξάγω έρευνα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης προκειμένου να διασταυρωθούν τα όσα ανέφερε ο αιτητής από πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής τους. Αναφορικά με την δήλωση του Αιτητή ότι ο θείος του επιθυμούσε την συμμετοχή του σε παραδοσιακές τελετές, κατόπιν έρευνας σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης και συγκεκριμένα σύμφωνα με άρθρο που δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο 2020 στο East African Scholars Journal, οι πρακτικές που συνδέονται με τη λεγόμενη «μαύρη μαγεία» ή το «juju» αποτελούν στοιχείο βαθιά ριζωμένο στις παραδοσιακές θρησκευτικές και πολιτισμικές αντιλήψεις ορισμένων κοινοτήτων του Καμερούν.[1] Στο άρθρο επισημαίνεται ότι οι σχετικές πεποιθήσεις συνδέονται με την πίστη σε υπερφυσικές δυνάμεις που μπορούν να εκδηλωθούν μέσω τελετουργιών, φυλαχτών ή άλλων αντικειμένων με υποτιθέμενες προστατευτικές ή επιβλαβείς ιδιότητες.[2]
Πρόσθετα, κάποιο άλλο άρθρο αναφέρει πως και σε άλλες χώρες της υποσαχάριας Αφρικής, η πίστη στη μαγεία αποτελεί χαρακτηριστικό της καθημερινής ζωής στο Καμερούν σε ολόκληρη την κοινωνία.[3] Όταν το Καμερούν απέκτησε την ανεξαρτησία του, η άσκηση μαγείας ποινικοποιήθηκε.[4] Η μαγεία μπορεί να οριστεί ως η κρυφή χρήση υπερφυσικών δυνάμεων για κακό σκοπό.[5] Η πίστη σε αυτή την πρακτική συχνά οδηγεί σε διώξεις και βία εναντίον των κατηγορουμένων.[6] Οι πράξεις μαγείας, μαγικών τελετών ή μαντείας ποινικοποιούνται βάσει του άρθρου άρθρο 251 του Ποινικού Κώδικα.[7] Όπως αναφέρεται σε άρθρου του 2018, ο εξαιρετικά ασαφής χαρακτήρας αυτής της διάταξης έχει οδηγήσει σε υψηλό ποσοστό καταδίκης των αυτόχθονων Καμερουνέζων.[8] Μια επισκόπηση της νομολογίας αποκαλύπτει έλλειψη συνέπειας στη δικαστική διαδικασία για τις κατηγορίες μαγείας.[9]
Παρόλο που υπάρχουν πληροφορίες που επιβεβαιώνουν την πίστη στη μαγεία στο Καμερούν, την οποία επικαλείται ο αιτητής αυτό δεν αρκεί για να στοιχειοθετηθεί καθεστώς διεθνούς προστασίας. Η έλλειψη εσωτερικής συνοχής στους ισχυρισμούς του και η έλλειψη επαρκών λεπτομερειών και βιωματικών περιγραφών στην αφήγηση του αιτητή είναι τέτοια που στο πλαίσιο της συνολικής αξιολόγησης και αποτίμησης των στοιχείων της υπόθεσης, δεν επαρκεί για να δοθεί καθεστώς. Κατά συνέπεια, με δεδομένο ότι ο αιτητής δεν κατάφερε να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό του, εφόσον προέβη σε γενικές και αόριστες αναφορές κατά το αφήγημά του, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός.
Το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000 προβλέπει πως (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου): «Ως πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο που, λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγενείας του και δεν είναι σε θέση, ή, λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής […]».
Είναι ξεκάθαρο τόσο από το άρθρο 3 του Ν.6(Ι)/2000, όσο και από το άρθρο 1 Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, πως για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας, θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό, όσο και το αντικειμενικό στοιχείο, πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση (Βλ. σχ. παρ.37 και 38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών).
Βάσει της ανωτέρω ανάλυσης στο σύνολό της, κρίνω ότι δεν υπάρχει κάποιος βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης του αιτητή σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του. Κατά συνέπεια, προκύπτει πως ορθά αποφασίστηκε από την Υπηρεσία Ασύλου, ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του αιτητή εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που στοιχειοθετούν δικαιολογημένο φόβο δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 3(1) του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000.
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που έχω αναλύσει ανωτέρω, ορθά κρίθηκε από τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου ότι δεν στοιχειοθετούνται ούτε οι προϋποθέσεις του άρθρου 19 του Ν. 6(Ι)/2000, για να παρασχεθεί στον αιτητή το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, εφόσον δεν αποδείχθηκε ότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αναφορικά με τον κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του.
Για τη διαπίστωση αυτού του πραγματικού κινδύνου θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1), του Ν. 6(Ι)/2000, «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη κατά το εδάφιο (2) του άρθρου 19, του Ν. 6 (Ι)/2000 σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής ή εκτέλεσης βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης (Βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015), ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619).
Ο αρμόδιος λειτουργός, διεξήγαγε έρευνα για την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο διαμονής του αιτητή, από την οποία προέκυψε ότι δεν υφίστατο εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετώπιζε δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης. Ως εκ τούτου, κρίθηκε πως δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις για παραχώρηση καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας. Σε κάθε περίπτωση, διεξήγαγα περαιτέρω έρευνα σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του αιτητή, σε πρόσφατες πηγές πληροφόρησης, στα πλαίσια βεβαίως της ex nunc δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου και προς εκπλήρωση της υποχρέωσης του Δικαστηρίου για έλεγχο της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.
Σύμφωνα με την αναφορά του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τον Συντονισμό Ανθρωπιστικών Υποθέσεων (UN OCHA) με περίοδο αναφοράς μεταξύ 1 Ιανουαρίου και 31 Μαρτίου 2026, η ανθρωπιστική κατάσταση στις Βορειοδυτικές και Νοτιοδυτικές περιοχές παρέμεινε σοβαρή, λόγω της ανασφάλειας και της επιδείνωσης των συνθηκών προστασίας των αμάχων.[10] Οι συγκρούσεις μεταξύ των κρατικών δυνάμεων ασφαλείας (SSF) και των μη κρατικών ένοπλων ομάδων (NSAG) συνεχίστηκαν στο μεγαλύτερο μέρος των διοικητικών περιφερειών.[11] Οι παραβιάσεις που σχετίζονται με την περιουσία, τη σωματική και ψυχολογική ακεραιότητα και τη στέρηση της ελευθερίας κυριάρχησαν καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου, ενώ η έμφυλη βία (GBV) παρέμεινε μια επίμονη και υποαναφερόμενη ανησυχία.[12] Τον Ιανουάριο, αναφέρθηκαν πολυάριθμα περιστατικά που περιλάμβαναν απαγωγές, εξαναγκαστικές εξαφανίσεις, αυθαίρετες συλλήψεις, εκβιασμούς και σωματική κακοποίηση, με αρκετά θύματα να επηρεάζονται συχνά στο πλαίσιο του ίδιου περιστατικού.[13]
Οι Βορειοδυτικές και Νοτιοδυτικές περιοχές αντιμετωπίζουν επίσης φυσικούς κινδύνους, κυρίως έντονες βροχοπτώσεις που συχνά προκαλούν κατολισθήσεις, και παρά το γεγονός ότι σχετικά μικρός αριθμός ανθρώπων επηρεάζονται από αυτές και οι επιπτώσεις είναι τοπικές, τα φαινόμενα αυτά δημιουργούν προκλήσεις σε τοπικές κοινότητες και στην πρόσβαση σε ανθρωπιστική βοήθεια.[14]
Σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 15/06/2026), στη Δυτική περιοχή όπου υπάγεται η πόλη Babadjou, καταγράφηκαν 3 περιστατικά πολιτικής βίας (“Political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 6 θάνατοι.[15] Σημειώνεται πως ο πληθυσμός για την Δυτική περιοχή σύμφωνα με επίσημες εκτιμήσεις για το 2025 ανέρχεται σε 2,232,800 κατοίκους.[16] Ο πληθυσμός του δήμου Babadjou σύμφωνα με παλαιότερα δημογραφικά στοιχεία του 2005 ανερχόταν σε 36,929 κατοίκους.[17] Σημειώνεται ότι δεν βρέθηκαν νεότερα δημογραφικά στοιχεία στο Διαδίκτυο σχετικά με τον πληθυσμό της πόλης Babadjou.
Αποτιμώντας τα προαναφερόμενα δεδομένα, δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή του κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του αιτητή όπου αναμένεται να επιστρέψει, δεν είναι τέτοιας έντασης ώστε να διατρέχει κίνδυνο εξαιτίας και μόνο της παρουσίας του εκεί να τεθεί σε κίνδυνο η ζωή του. Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή, παρατηρώ ότι αυτός είναι άνδρας, υγιής, με ικανοποιητικό μορφωτικό επίπεδο, πλήρως ικανός προς εργασία, με προηγούμενη εργασιακή εμπειρία στη χώρα του, χωρίς στοιχεία ευαλωτότητας. Ο αιτητής δεν έχει θέσει οποιαδήποτε ατομικά χαρακτηριστικά στην ενώπιον μου δικαστική διαδικασία, που να υποδηλώνουν ότι μπορεί να έχει τεθεί με οποιονδήποτε τρόπο σε δυσμενή θέση ή σε κίνδυνο δίωξης ή βλάβης.
Λαμβάνοντας υπόψη τα όσα ανωτέρω παρατέθηκαν και το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω ότι ορθώς κρίθηκε επί της ουσίας ότι ο αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του στο καθεστώς του πρόσφυγα ή για την παραχώρηση σε αυτόν συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει των προνοιών του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000 και της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων.
Κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (Βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447). Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (Βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Τουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2 Α.Α.Δ. 120). Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (Βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για δέουσα έρευνα. Από όσα έχω επεξηγήσει ανωτέρω προκύπτει ότι, το αρμόδιο όργανο έλαβε δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένη απόφαση. Συνεπώς, ο ισχυρισμός των ευπαίδευτων συνηγόρων του αιτητή περί έλλειψης δέουσας έρευνας και αιτιολογίας της προσβαλλόμενης απόφασης εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου, απορρίπτεται στο σύνολό του.
Από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου και το σύνολο το στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, κρίνω ότι ακολουθήθηκε η ορθή διερευνητική διαδικασία και ορθώς το αίτημα του αιτητή για αναγνώριση καθεστώτος διεθνούς προστασίας έχει απορριφθεί. Οι Καθ' ων η αίτηση, στα πλαίσια εξέτασης και αξιολόγησης του αιτήματος του αιτητή, συνεκτίμησαν και αξιολόγησαν όλα τα στοιχεία που είχαν ενώπιον τους προτού καταλήξουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και ενόψει των ισχυρισμών που πρόβαλε ο αιτητής, προέβησαν στη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα.
Με βάση λοιπόν το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω ότι η προσφυγή του αιτητή εξετάστηκε με επάρκεια και επιμέλεια και υπήρξε επαρκής αιτιολόγηση της προσβαλλόμενης απόφασης εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου. Το περιεχόμενο της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία συμπληρώνεται από την αιτιολογημένη Έκθεση-Εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού της Υπηρεσίας Ασύλου, στην οποία εκτίθενται λεπτομερώς οι λόγοι της απόρριψης του αιτήματος, αποκαλύπτει ότι η απόφασή της είναι απόλυτα ορθή και στα πλαίσια της σχετικής νομοθεσίας.
Ως εκ τούτου, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €1000 υπέρ των καθ' ων η αίτηση, και εναντίον του αιτητή.
Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] EAS Journal of Humanities and Cultural Studies, Sammy Besong Arrey-Mb, The Place of “Black Magic” and “Juju” in the Cameroon Anglophone Crisis: A Truncated Narrative (2017–2020), https://www.easpublisher.com/get-articles/416, σελ. 282 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[2] EAS Journal of Humanities and Cultural Studies, Sammy Besong Arrey-Mb, The Place of “Black Magic” and “Juju” in the Cameroon Anglophone Crisis: A Truncated Narrative (2017–2020), https://www.easpublisher.com/get-articles/416, σελ. 283 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[3] KIYE, Mikano Emmanuel. Combating Witchcraft in the State Courts of Anglophone Cameroon: The Insufficiency of Criminal Law. African Study Monographs 2018, 39(3): 121-
140, Σεπτέμβριος 2018, https://scispace.com/pdf/combating-witchcraft-in-the-state-courts-of-anglophone-2lt9lzhxc0.pdf, σελ. 121 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 05/05/2026)
[4] KIYE, Mikano Emmanuel. Combating Witchcraft in the State Courts of Anglophone Cameroon: The Insufficiency of Criminal Law. African Study Monographs 2018, 39(3): 121-
140, Σεπτέμβριος 2018, https://scispace.com/pdf/combating-witchcraft-in-the-state-courts-of-anglophone-2lt9lzhxc0.pdf, σελ. 121 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[5] KIYE, Mikano Emmanuel. Combating Witchcraft in the State Courts of Anglophone Cameroon: The Insufficiency of Criminal Law. African Study Monographs 2018, 39(3): 121-
140, Σεπτέμβριος 2018, https://scispace.com/pdf/combating-witchcraft-in-the-state-courts-of-anglophone-2lt9lzhxc0.pdf, σελ. 121 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[6] KIYE, Mikano Emmanuel. Combating Witchcraft in the State Courts of Anglophone Cameroon: The Insufficiency of Criminal Law. African Study Monographs 2018, 39(3): 121-
140, Σεπτέμβριος 2018, https://scispace.com/pdf/combating-witchcraft-in-the-state-courts-of-anglophone-2lt9lzhxc0.pdf, σελ. 121 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[7] Journal Officiel de la République du Cameroun, 12 Ιουνίου 1967, Άρθρο 251, διαθέσιμο σε: https://www.refworld.org/legal/legislation/natlegbod/1967/103539 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[8] Tchoukou A.J., Malleus Maleficarum: Scrutinizing Sorcery in Cameroon, in Journal of African Law, 15 Ιανουαρίου 2018, διαθέσιμο σε: https://papers.ssrn.com/sol3/Delivery.cfm/SSRN_ID3103967_code2784794.pdf?abstractid=3103967&mirid=1, σελ. 6 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[9] Tchoukou A.J., Malleus Maleficarum: Scrutinizing Sorcery in Cameroon, in Journal of African Law, 15 Ιανουαρίου 2018, διαθέσιμο σε: https://papers.ssrn.com/sol3/Delivery.cfm/SSRN_ID3103967_code2784794.pdf?abstractid=3103967&mirid=1, σελ. 6 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[10] Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (UNOCHA), Cameroon: North-West and South-West Situation Report No.85, 1 January to 31 March 2026, 30 Απριλίου 2026, https://reliefweb.int/attachments/01cdfc1f-2a87-4b65-bb0c-89f6ae2bd1f2/NWSW%20SITREP%20-%20January%20to%20March%202026%20final.pdf, σελ. 2 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[11] Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (UNOCHA), Cameroon: North-West and South-West Situation Report No.85, 1 January to 31 March 2026, 30 Απριλίου 2026, https://reliefweb.int/attachments/01cdfc1f-2a87-4b65-bb0c-89f6ae2bd1f2/NWSW%20SITREP%20-%20January%20to%20March%202026%20final.pdf, σελ. 2 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[12] Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (UNOCHA), Cameroon: North-West and South-West Situation Report No.85, 1 January to 31 March 2026, 30 Απριλίου 2026, https://reliefweb.int/attachments/01cdfc1f-2a87-4b65-bb0c-89f6ae2bd1f2/NWSW%20SITREP%20-%20January%20to%20March%202026%20final.pdf, σελ. 4 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[13] Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (UNOCHA), Cameroon: North-West and South-West Situation Report No.85, 1 January to 31 March 2026, 30 Απριλίου 2026, https://reliefweb.int/attachments/01cdfc1f-2a87-4b65-bb0c-89f6ae2bd1f2/NWSW%20SITREP%20-%20January%20to%20March%202026%20final.pdf, σελ. 4 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[14] United Nations Office for the Coordination of Humanitarian Affairs (OCHA), Cameroon Humanitarian Needs and Response Plan, Φεβρουάριος 2026, https://www.unocha.org/attachments/6dbff1e2-5ed0-4731-b7f5-85ab6cad3cd0/HNRP_2026_Template_EN_CMR_to_publish.pdf, σελ. 9 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[15] Πλατφόρμα ACLED Explorer, η Country: Cameroon, Events/ Fatalities, Political Violence, Past Year, https://acleddata.com/platform/explorer (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[16] City Population, Cameroon – Regions – Ouest (West) [Table], https://www.citypopulation.de/en/cameroon/cities/ (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
[17] City Population, Cameroon – Administrative Division – Babadjou (Arrondissement), https://www.citypopulation.de/en/cameroon/admin/bamboutos/080101__babadjou/ (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 15/06/2026)
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο