ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ 

Υπoθ. Αρ.: 7917/2021 

05 Ιουνίου 2026 

[Α.Α.ΑΓΡΟΤΗ Δ.Δ.Δ.Δ.Π.] 

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος 

Μεταξύ: 

1. Μ. S. J

2. Α. Μ. Α. (τέκνο)

Αιτητές

-και- 

 

Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω

Υπηρεσίας Ασύλου 

Καθ' ων η Αίτηση 

 

Οι Αιτητές εμφανίζονται αυτοπροσώπως.

Ιωάννα Χαραλάμπους (κα) Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.  

[Παρούσα .η κα Sara Habib για πιστή μετάφραση από ελληνικά σε αραβικά και αντίστροφα]

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

Με την παρούσα προσφυγή, οι Αιτητές προσβάλλουν την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία περιέχεται σε επιστολή ημερομηνίας 25/10/2021 σύμφωνα με την οποία το αίτημά τους για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας απορρίφθηκε.

 

Όπως προκύπτει τόσο από την Ένσταση αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, που αποτελεί τεκμήριο Α στην παρούσα διαδικασία, τα ουσιώδη γεγονότα που αφορούν την υπό εξέταση υπόθεση είναι τα ακόλουθα:

 

Οι Αιτητές αποτελούν μητέρα και τέκνο, υπήκοοι Ιράκ, και σύμφωνα με δηλώσεις της πρώτης, εγκατέλειψαν τη χώρα καταγωγής τους το Σεπτέμβριο του 2018 και εισήλθαν νόμιμα στα εδάφη της Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του αεροδρομίου της Πάφου στις 24/09/2018. Στις 24/10/2018 η Αιτήτρια 1 συμπλήρωσε και υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας για την ίδια και τον Αιτητή 2 , ο οποίος τότε ήταν ανήλικος. 

 

Στις 13/05/2021 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη της Αιτήτριας 1 από αρμόδιο λειτουργό της EUAA και ακολούθησε στις 10/09/2021 η σύνταξη εισηγητικής έκθεσης υποβληθείσας προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου, σύμφωνα με την οποία γίνεται εισήγηση για απόρριψη του αιτήματος των Αιτητών. Στις 16/09/2021, λειτουργός δεόντως εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών να ασκεί καθήκοντα Προϊστάμενου της Υπηρεσίας Ασύλου, ενέκρινε την εισήγηση και αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης των Αιτητών, αποφασίζοντας παράλληλα και την επιστροφή τους στο Ιράκ δυνάμει του περί Αλλοδαπών και Μετανάστευσης Νόμου. 

 

Η απορριπτική απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου μαζί με την αιτιολογία αυτής, η οποία περιέχεται στην επιστολή ημερομηνίας 25/10/2021 παραλήφθηκε από την Αιτήτρια 1 ιδιοχείρως την ίδια ημέρα.

 

Η Αιτήτρια 1 καταχώρησε εμπρόθεσμα την υπό εξέταση προσφυγή χωρίς τη συνδρομή συνηγόρου, δηλώνοντας ότι επιθυμεί να προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου.

 

Με τη γραπτή της αγόρευση, η Αιτήτρια 1 η οποία προωθεί πραγματικούς ισχυρισμούς και όχι νομικά επιχειρήματα, προβάλλει ότι εγκατέλειψε το Ιράκ λόγω του εμφυλίου πολέμου και της ανασφάλειας που επικρατούσε στη χώρα, απορρέουσα από τις θρησκευτικές συγκρούσεις μεταξύ της Σιιτικής και της Σουνιτικής κοινότητας. Αποσαφηνίζοντας ότι η ίδια είναι Σιίτησα και ο σύζυγός της Σουνίτης, ισχυρίζεται ότι ήταν εκτεθειμένοι οικογενειακώς σε κινδύνους διώξεων, απαγωγών και δολοφονιών, αφού κατά την κατάληψη της Μοσούλης από το Ισλαμικό Κράτος (ISIS) δέχτηκε απειλές και πιέσεις προκειμένου να υπογράψει κάποια έγγραφα αγνώστου περιεχομένου, συνθήκη η οποία έφερε την οικογένειά της αντιμέτωπη με επικίνδυνες καταστάσεις. Προσθέτει ότι o ISIS στρατολογούσε αναγκαστικά τα αγόρια, κακοποιούσε σεξουαλικά τα κορίτσια και τα υπέβαλε σε αναγκαστικούς γάμους. Επιπλέον η Αιτήτρια 1 προωθεί ότι σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράκ θα έρθει αντιμέτωπη με σωματικές και ψυχολογικές βλάβες καθώς η κατάσταση εκεί παραμένει η ίδια, τονίζοντας ότι επειδή, εν τω μεταξύ, χώρισε με το σύζυγό της, δε θα μπορούν να την προστατεύσουν οι φυλές. Ολοκληρώνοντας τη γραπτή της αγόρευση, η Αιτήτρια 1 επικαλείται τα προβλήματα υγείας που ανιτμετωπίζει και για τα οποία λαμβάνει θεραπεία στην Κύπρο, ζητώντας να της αναγνωριστεί καθεστώς διεθνούς προστασίας ισχυριζόμενη ότι η ίδια και τα παιδιά της απειλούνται και κινδυνεύουν από τον ISIS.

 

Από την πλευρά τους οι Καθ’ ων η αίτηση, μέσω της δικής τους αγόρευσης υπεραμύνονται της νομιμότητας και της ορθότητας της υπό εξέτασης απόφασης, ισχυριζόμενοι ότι αυτή είναι αποτέλεσμα ορθής ενάσκησης των εξουσιών με τις οποίες περιβάλλονται οι Καθ’ ων η αίτηση, εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή των αρχών του διοικητικού δικαίου και ότι λήφθηκε μετά από δέουσα έρευνα, αφού αξιολογήθηκαν όλα τα σχετικά γεγονότα της υπόθεσης. Ισχυρίζονται περαιτέρω ότι η απόφαση είναι δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένη και καλούν το Δικαστήριο όπως απορρίψει την προσφυγή των Αιτητών. Υποστηρίζουν μάλιστα ότι οι τελευταίοι αποτελούν οικονομικούς μετανάστες, γεγονός το οποίο απορρέει από το ότι εισήλθαν στην Κύπρο κατόπιν σχετικής πρόσκλησης που έλαβαν από την πρεσβεία της Κύπρου στην Ιορδανία και από το γεγονός ότι από το 2015 μέχρι το 2018 ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισαν στην χώρα καταγωγής τους.

 

Παρενθετικά αναφέρω στο σημείο αυτό, την υπέρμετρη καθυστέρηση που προκλήθηκε στην ολοκλήρωση της παρούσας υπόθεσης, με την απώλεια από τη νομική υπηρεσία του φυσικού φακέλου της υπόθεσης. Μετά από σειρά αναβολών το Δικαστήριο ενημερώθηκε ότι η υπό εξέταση υπόθεση αρχειοθετήθηκε ως ολοκληρωθείσα και δη απορριφθείσα από το Δικαστήριο, ενημερώνοντας μάλιστα προς τούτο την Αιτήτρια για καταβολή δήθεν εξόδων που επιδικάστηκαν με την απόρριψη της προσφυγής της. Με τη  βοήθεια της κ. Χαραλάμπους το ζήτημα αποκαταστάθηκε και προχώρησε η εκδίκαση της προσφυγής.

 

Έχω μελετήσει με μεγάλη προσοχή τα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από τους συνηγόρους των διαδίκων και δεδομένου ότι το παρόν Δικαστήριο, δυνάμει του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018, Ν. 73(Ι)/2018, κέκτηται εξουσίας όπως εξετάζει πέραν από την νομιμότητα της προσβαλλόμενης πράξης και την ορθότητα αυτής, ήτοι εξέταση επί της ουσίας του αιτήματος των Αιτητών, κρίνω σκόπιμο όπως καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που αυτοί προέβαλαν σε όλα τα στάδια εξέτασης του αιτήματος τους, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν οι Καθ' ων η αίτηση αποφάσισαν μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της διακριτικής τους ευχέρειας.

 

Κατά την υποβολή αιτήσεως διεθνούς προστασίας, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της εξαιτίας της γενικότερης κατάστασης ασφαλείας που επικρατούσε στο Ιράν. Ειδικότερα, υπέβαλε ότι επικρατούσε ανασφάλεια και ακατάλληλες συνθήκες διαβίωσης εξαιτίας του πολέμου και της τρομοκρατίας, ενώ αναφέρθηκε στην αδυναμία των τέκνων της να συνεχίσουν την εκπαίδευσή τους, στη λεηλασία της οικίας της από τρομοκράτες και στην απώλεια της ακοής της εξαιτίας έκρηξης.

 

Κατά το κρίσιμο στάδιο της προφορικής της συνέντευξης και σχετικά με τα προσωπικά της στοιχεία, η Αιτήτρια 1 δήλωσε δήλωσε υπήκοος Ιράκ, με τόπο καταγωγής και συνήθους διαμονής τη Βαγδάτη. Αραβικής εθνοτικής καταγωγής, σιίτισσα μουσουλμάνα, χαμηλού μορφωτικού επιπέδου και χωρίς εργασιακή εμπειρία. Αναφορικά με την οικογενειακή της κατάσταση, η Αιτήτρια δήλωσε έγγαμη, μητέρα τριών τέκνων, τα οποία γεννήθηκαν στις 27/9/1997 ο Adel, στις 14/11/2000 η Adian και στις 30/9/2007 ο Αιτητής 2. Ο σύζυγός της και τα τέκνα της βρίσκονται επίσης στην Κύπρο. Η κόρη της Adian δεν αποτελεί Αιτήτρια ασύλου, καθώς έχει αρραβωνιαστεί ένα Παλαιστίνιο ο οποίος έχει αποκτήσει την Κυπριακή υπηκοότητα και έχουν αποκτήσει ένα τέκνο. Ο Adel υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας με τον πατέρα του, καθώς εισήλθαν στη Δημοκρατία σε μεταγενέστερο χρόνο από ότι η Αιτήτρια και Αιτητής 2 στην παρούσα.

 

Αναφορικά με την πατρική της οικογένεια, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι ο πατέρας της έχει αποβιώσει, ενώ η μητέρα της και οι 4 αδερφοί της διαμένουν στη Βαγδάτη. Τρεις αδερφές της διαμένουν στην Αμερική και μία στην πόλη Zakho του Ιράκ.

 

Όσον αφορά την κατάσταση της υγείας της, η Αιτήτρια 1 επικαλέστηκε προβλήματα στο συκώτι, στο πάγκρεας και τη χοληδόχο κύστη, ανέφερε ότι πάσχει από διαβήτη, ενώ τέλος αναφέρθηκε στην απώλεια του 75% της ακοής της από το αριστερό αυτί.

 

Η Αιτήτρια 1 προσκόμισε το χωρίς ημερομηνία ιστορικό ασθενούς του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας (ερυθρό 35 διοικητικού φακέλου), την από 22/4/2021 ιατρική συνταγή (ερυθρό 34 διοικητικού φακέλου), καθώς και τις από 23/3/2021 ιατρικές αναλύσεις του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας (ερυθρά 32 και 33 διοικητικού φακέλου), εκ των οποίων απορρέει ότι πάσχει από ουδετεροπενία.

 

Σχετικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, η Αιτήτρια αναφέρθηκε στην στοχοποίησης της από μέλη του ISIS, στα προβλήματα που αντιμετώπιζαν λόγω του διαφορετικού δόγματος με το σύζυγό της και στη γενικότερη κατάσταση ασφαλείας που επικρατούσε στη χώρα καταγωγής της.

 

Ειδικότερα, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι περί τα τέλη του 2014 ή τις αρχές του 2015, κατά τη διαμονή της στη Μοσούλη, όπου διέμενε με τον σύζυγό, τη πεθερά και τον κουνιάδο της, ο οποίος τύγχανε υπάλληλος του υπουργείου Άμυνας, δέχτηκε επίσκεψη από μέλη του ISIS, οι οποίοι αφού ρώτησαν για τον κουνιάδο της, επιτέθηκαν στην ίδια λόγω του δόγματός της, απειλώντας την να εγκαταλείψει την οικεία της και εξαναγκάζοντάς την να υπογράψει διάφορα έγγραφα, ένα εκ των οποίων αφορούσε την εγκατάλειψη του δόγματός της και την υπακοή της στους κανόνες του Ισλαμικού κράτους. Έκτοτε και μέχρι τον Απρίλιο του 2015, που μετοίκησαν στη Βαγδάτη, διέμεναν σε διάφορες κατοικίες συγγενικών προσώπων, για να αποφύγουν τον εντοπισμό τους, ενώ ο σύζυγός της διαπραγματεύονταν μαζί τους, ώστε να κερδίσει χρόνο.

 

Αναφορικά με το λόγο που τα μέλη του ISIS εμφανίστηκαν στην οικία της αλλά και τον τρόπο που γνώριζαν που αυτή βρισκόταν, η Αιτήτρια αρχικά επικαλέστηκε τη στοχοποίηση του κουνιάδου της λόγω της ιδιότητάς του, ενώ για την ίδια δήλωσε ότι δεν γνωρίζει πως εντοπίστηκε από τον ISIS, εικάζοντας ότι οφείλεται σε τρίτο πρόσωπο. Σχετικά με τα μέλη του ISIS, δήλωσε ότι επρόκειτο για 5 πρόσωπα, που φορούσαν μακριές ενδυμασίες. Αναφορικά με τον τρόπο διαφυγής της, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι τα τρίτα πρόσωπα που είδαν το περιστατικό ειδοποίησαν το σύζυγό της, ο οποίος επέστρεψε στην οικεία τους και κατά τη διάρκεια της ανάκρισής του από τα μέλη του ISIS, εκείνη άδραξε την ευκαιρία και εξήλθε του κτηρίου.

 

Ερωτηθείσα για την ύπαρξη άλλων προσώπων με το ίδιο δόγμα με την ίδια στην περιοχή που διέμενε, δήλωσε ότι υπήρχε μια γειτονιά όπου κατοικούσαν σιίτες,  οι οποίοι είτε εκτοπίστηκαν, είτε δολοφονήθηκαν.

 

Σχετικά με το τέκνο της (Αιτητής 2), δήλωσε ότι αφενός μεν επηρεάστηκε ψυχολογικά λόγω του ότι ήταν παρόν στο συμβάν, αφετέρου δε, κατά τη παραμονή τους στη Βαγδάτη αντιμετώπιζε διακριτική μεταχείριση λόγω της καταγωγής του από τη Μοσούλη.

 

Ερωτηθείσα εαν συνέβη κάποιο άλλο περιστατικό μέχρι να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής της, η Αιτήτρια 1 απάντησε αρνητικά, προβάλλοντας ότι εγκατέλειψε το Ιράκ επ’ αφορμή του αρραβώνα της κόρης της στη χώρα μας.

 

Σχετικά με το φόβο σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράκ, η Αιτήτρια δήλωσε ότι θα κινδυνεύσει ολόκληρη η οικογένειά της λόγω της κατάστασης ασφαλείας και του εμφυλίου πολέμου, επικαλούμενη παράλληλα την κατάσταση της υγείας της και την προγενέστερη ψυχολογική πίεση που υπέστησαν τα τέκνα της, λόγω των διαφορετικών δογμάτων της ίδιας και του συζύγου της.

 

Ερωτηθείσα αν έλαβε ιατρική περίθαλψη στο Ιράκ, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι άργησε να απευθυνθεί σε γιατρό για τη ακοή της και πλέον δεν υπήρχε η δυνατότητα θεραπείας, προβάλλοντας ότι κατά την παραμονή της στη Κύπρο ανέπτυξε διαβήτη.

 

Τέλος, σχετικά με τη δυνατότητά της να μετεγκατασταθεί σε κάποια άλλη πόλη του Ιράκ, δήλωσε ότι τόσο στη πόλη Zakho, όπου διαμένει η αδερφή της, όσο και στο Erbil, είναι δύσκολο να λάβει άδεια διαμονής, καθώς θεωρούνται Κουρδικές περιοχές.

 

Ο αρμόδιος λειτουργός της EUAA στην εισηγητική του έκθεση σχημάτισε δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς με βάση τις δηλώσεις της Αιτήτριας. Ο μεν πρώτος αφορά την ταυτότητα, το προφίλ και τη χώρα καταγωγής της Αιτήτριας, ο δεύτερος την αποχώρηση της από τη χώρα καταγωγής της, λόγω του αρραβώνα της κόρης της.

 

O πρώτος ισχυρισμός έγινε αποδεκτός καθότι ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε τις δηλώσεις της Αιτήτριας 1 σαφείς και συγκεκριμένες, ενώ οι δηλώσεις της επιβεβαιώθηκαν τόσο από τα διαβατήρια των Αιτητών, όσο και λοιπές εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

Αποδεκτός έγινε και ο δεύτερος ισχυρισμός της Αιτήτριας που διέκριναν οι Καθ΄ων η αίτηση, καθώς κρίθηκε ότι οι δηλώσεις της περί του ότι ταξίδεψε με προορισμό την Κύπρο επ’ αφορμή του αρραβώνα της κόρης της, αν και αποτελούσε καιρό επιθυμία της να διαφύγει από το Ιράκ, ήταν σαφείς και συνεκτικές.

 

Στη βάση των ανωτέρω διακριθέντων, αποδεκτών ισχυρισμών, ο αρμόδιος λειτουργός κατά την αξιολόγηση κινδύνου προχώρησε σε σύντομη έρευνα, εκ της οποίας εντόπισε πληροφορίες που επιβεβαιώνουν ότι ο πόλεμος μεταξύ του Ιράκ και του ΙSIS έλαβε τέλος Δεκέμβριο του 2017, με αποτέλεσμα να περιοριστούν οι επιθέσεις της εν λόγω οργάνωσης κατά των αμάχων στα αστικά κέντρα του Ιράκ, καταλήγοντας ότι δεν ανακύπτει κάποιος κίνδυνος για την ασφάλεια των Αιτητών, απορρέον από την επικρατούσα κατάσταση ασφαλείας στη χώρα καταγωγής των Αιτητών.

 

Ως εκ τούτου, κατά τη νομική ανάλυση, ο αρμόδιος λειτουργός κατέληξε ότι βάσει της ταυτότητας, του προφίλ και των δηλώσεων της Αιτήτριας 1, δεν ανακύπτει ευλόγως πιθανολογούμενος κίνδυνος δίωξης για τους Αιτητές για έναν από τους περιοριστικά αναφερόμενους λόγους δίωξης κατ’ άρθρο 3 (1) του Περί Προσφύγων Νόμου (2000 – 2020), σε περίπτωση επιστροφής τους στο Ιράκ.

 

Περαιτέρω, κατά την εξέταση παροχής καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας, ο λειτουργός έκρινε ότι δε συντρέχουν οι προϋποθέσεις χορήγησης των άρθρων 19 (2) (α) ή (β) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ως προς την πιθανότητα χορήγησης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας βάσει του άρθρου 19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου, κρίθηκε ότι στη Βαγδάτη δεν επικρατούν συνθήκες εσωτερικής ή εξωτερικής ένοπλης σύρραξης και συνεπώς δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του εν λόγω άρθρου.

 

Στη βάση των ανωτέρω, το αρμόδιο, εξουσιοδοτημένο από τον Υπουργό Εσωτερικών, πρόσωπο να εκτελεί καθήκοντα Προϊστάμενου, υιοθέτησε την Έκθεση/Εισήγηση και απέρριψε το αίτημα των Αιτητών.

 

Σύμφωνα με το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν.6(Ι)/2000, «πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο, που λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγένειας του και δεν είναι σε θέση ή λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής».

 

Είναι καθόλα κατανοητό, ότι για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας, θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό όσο και το αντικειμενικό στοιχείο πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση.

 

Το άρθρο 18(5) του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000 προνοεί ότι «εναπόκειται στον Αιτητή να τεκμηριώσει την αίτηση διεθνούς προστασίας», χωρίς να απαιτείται να προσκομίσει τυπικά αποδεικτικά στοιχεία.  Οι Αιτητές  έχουν την ευθύνη να εκθέσουν με την αίτησή τους αλλά και μέσα από τις ενώπιον της αρμόδιας αρχής συνεντεύξεις τους ακόμα και ενώπιον του Δικαστηρίου, μέσω της ορθής δικονομική διαδικασίας, με στοιχειώδη σαφήνεια, τα συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά τα οποία τους προκαλούν, κατά τρόπο αντικειμενικό, δικαιολογημένο φόβο δίωξης υφιστάμενο στη χώρα καταγωγής της. Οι Αιτητές οφείλουν να επικαλεστούν με λεπτομέρεια, σαφήνεια και αληθοφάνεια συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που στηρίζουν το υποβληθέν αίτημά του για διεθνή προστασία, το δε αρμόδιο όργανο εξετάζοντας την αίτηση των Αιτητών, οφείλει να λάβει υπόψη του κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός, γεγονός το οποίο εν προκειμένω δεν έπραξε. 

 

Είναι πάγια νομολογημένο ότι δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447).  Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Ττουσούνα ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2013) 3 Α.Α.Δ. 120, Α. Παπουτέ ν. Χρ. Κασάπη και Κυπριακής Δημοκρατίας, Συν. Αναθ. Έφεση 112/15 και 131/15 ημερομηνίας 13/07/2022).  Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για επαρκή έρευνα.

 

Από το ιστορικό των Αιτητών, όπως αυτό φαίνεται πιο πάνω και στη βάση των δεδομένων του διοικητικού φακέλου, προκύπτει ότι οι Καθ’ ων η αίτηση δεν προέβησαν σε δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα και δεν αξιολόγησαν το σύνολο των ισχυρισμών που προέβαλε η Αιτήτρια 1 κατά τη διάρκεια της διοικητικής διαδικασίας, καθώς παρέλειψαν να διακρίνους ως αυτοτελή ισχυρισμό τις δηλώσεις της γύρω από τη μεταχείριση που δέχτηκε από τα μέλη του ISIS και να προβούν ακολούθως στην αξιολόγηση κινδύνου λαμβάνοντας υπόψη τα χαρακτηριστικά των προσωπικών προφίλ των Αιτητών.

 

Στο πλαίσιο ελέγχου της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, με βάση τα όσα προκύπτουν από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου και κυρίως το πρακτικό της προφορικής συνέντευξης της Αιτήτριας 1, αλλά και όσα στοιχεία ανέκυψαν κατά τη διάρκεια της ενώπιόν μου διαδικασίας, κυρίως ως προς την κατάσταση της υγείας της. Μετά από απαίτηση του Δικαστηρίου η Αιτήτρια 1 προσκόμισε επικαιροποιημένα έγγραφα σχετικά με την κατάσταση της υγείας της. Ειδικότερα, με την σύμφωνο γνώμη των Καθ’ ων η αίτηση προσκομίστηκαν και κατατέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου, οι βεβαιώσεις του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας, ημερομηνίας 02/06/2025 και 7/11/2025, οι οποίες υπογράφονται από αιματολόγο, και επιβεβαιώνουν ότι η Αιτήτρια 1 πάσχει από χρόνια σιδηροπενική αναιμία με πιθανή τριτογενή θαλασσαιμία, διαλείπουσα ουδετεροπενία, αυτοάνοση αρθρίτιδα, υποθυροειδισμό και εμφανίζει χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D και αποτελεί πρόσωπο ανίκανο προς εργασία καθώς παρουσιάζει αδυναμία, δυσκαμψία και πολυαρθρίτιδα στους αγκώνες, τα γόνατα και την πλάτη. Τονίζεται ότι στην Αιτήτρια 1 χορηγούνται συμπληρώματα σιδήρου και βιταμίνης D, ενώ ο ρευματολόγος της έχει χορηγήσει χάπια Plaquenil.

 

Κατά την ενώπιόν μου διαδικασία η Αιτήτρια δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα της και δε μπορεί να επιστρέψει σε αυτή λόγω των τρομοκρατικών επιθέσεων.

 

Υπέβαλε ακολούθως ότι μετά τον ερχομό της στην Κύπρο χώρισε με το σύζυγό της, προτίθενται ωστόσο να εκδώσουν διαζύγιο σε μελλοντικό χρόνο. Στην Κύπρο διαμένει με αμφότερα τα ενήλικα τέκνα της.  Αναφορικά με το αίτημα του συζύγου της και του μεγαλύτερου υιού της, η Αιτήτρια δήλωσε ότι το αίτημά τους έχει απορριφθεί, χωρίς ωστόσο να γνωρίζει λεπτομέρειες. Εξήγησε επίσης ότι τα τέκνα της είναι Σουνίτες Μουσουλμάνοι καθώς πήραν το δόγμα του πατέρα τους.

 

Κληθείσα να εξηγήσει τι φοβάται ότι θα της συμβεί σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράκ, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ενώπιον του Δικαστηρίου ότι δε θα είναι ασφαλής επικαλούμενη ότι την είχαν απειλήσει κατά το παρελθόν.

 

Kληθείσα να περιγράψει την κατάσταση της υγείας της ενώπιον του Δικαστηρίου, η Αιτήτρια 1 δήλωσε ότι δε μπορεί να εργαστεί επειδή κουράζονται οι μύες της, δεν έχει ισορροπία και αντιμετωπίζει προβλήμα όταν βαδίζει και όταν στέκεται όρθια.

 

Από τη μεριά τους οι Καθ΄ων η αίτηση υιοθέτησαν το περιεχόμενο της ένστασής τους και της γραπτής τους αγόρευσης και υπέβαλαν ότι η Αιτήτρια εγκατέλειψε το Ιράκ επ’ αφρομή του αρραβώνα της κόρης και ότι από το 2015 μέχρι το 2018 ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε στη χώρα καταγωγής της, καλώντας εκ νέου το Δικαστήριο όπως απορρίψει την προσφυγή των Αιτητών.

 

Υπεισερχόμενο στην ουσία της υπόθεσης υπό το φως των διαπιστώσεών του, το Δικαστήριο διακρίνει και θα αξιολογήσει τους ακόλουθους ισχυρισμούς, ισχυρισμοί ωστόσο που όφειλαν να διακριθούν και αξιολογηθούν από τους Καθ’ ων η αίτηση.  Πρώτον την ταυτότητα, το στοιχεία του προσωπικού προφίλ και τη χώρα καταγωγής των Αιτητών, δεύτερο, τις δηλώσεις της Αιτήτριας 1 περί του ότι το 2014 - 2015 παρενοχλήθηκε από μέλη του ISIS στη Μοσούλη και τρίτο τις δηλώσεις της Αιτήτριας περί του ότι ο Αιτητής 2 αντιμετώπισε διακριτική μεταχείριση στη Βαγδάτη, λόγω της καταγωγής του από τη Μοσούλη.

 

Σημειώνεται ότι οι δηλώσεις της Αιτήτριας 1 περί του ότι οι Αιτητές εγκατέλειψαν το Ιράκ επ’ αφορμή του αρραβώνα της κόρης της στην Κύπρο, δεν κρίνεται από το Δικαστήριο ως αυτοτελής ισχυρισμός που συνδέεται με τις ενδεχόμενες ανάγκες διαθνούς προστασίας των Αιτητών, άλλα ένα περιφερειακό στοιχείο της υπόθεσης το οποίο θα συναξιολογηθεί κατά την ολιστική προσέγγιση του παρόντος Δικαστηρίου.

 

Το Δικαστήριο αποδέχεται τον ισχυρισμό αναφορικά με τα προσωπικά στοιχεία των Αιτητών, αποσαφηνίζοντας, σχετικά με τον τόπο διαμονής τους, ότι η Αιτήτρια 1 εξήγησε με νοηματική και χρονική συνοχή ότι γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Βαγδάτη, ενώ σε ηλικία περίπου 20 χρονών, ήτοι περί το 1997, μετεγκαταστάθηκε στη Μοσούλη λόγω του γάμου της. Κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου που έλαβε χώρα στο Ιράκ από το 2006 μέχρι το 2013 πηγαινοερχόταν μεταξύ Μοσούλης και Βαγδάτης, όπου εργαζόταν ο σύζυγός της και διέμεναν τα μέλη της πατρικής της οικογένειας. Το 2013 η εγκαταστάθηκαν μόνιμα στη Μοσούλη στην περιοχή Alghazalia, δυτικά του ποταμού Τίγρη. Το 2015 επέστρεψαν οικογενειακώς στη Βαγδάτη όπου παρέμειναν μέχρι να εγκαταλείψουν το Ιράκ το 2018.

 

Αναφορικά με την κατάσταση της υγείας της Αιτήτριας 1, από τα ενώπιόν μου στοιχεία και συγκεκριμένα τις ιατρικές βεβαιώσεις του Νοσοκομείου Λάρνακας που εκείνη προσκόμισε καθ’ υπόδειξη του Δικαστηρίου, διαπιστώνεται ότι πάσχει από χρόνια σιδηροπενική αναιμία με πιθανή τριτογενή θαλασσαιμία, διαλείπουσα ουδετεροπενία, αυτοάνοση αρθρίτιδα, υποθυροειδισμό και εμφανίζει χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D και αποτελεί πρόσωπο ανίκανο προς εργασία καθώς παρουσιάζει αδυναμία, δυσκαμψία και πολυαρθρίτιδα στους αγκώνες, τα γόνατα και την πλάτη. Τονίζεται ότι στην Αιτήτρια 1 έχουν χορηγηθεί στη Κύπρο συμπληρώματα σιδήρου και βιταμίνης D, ενώ, σύμφωνα με τις βεβαιώσεις του Νοσοκομείου Λάρνακας, ο ρευματολόγος της της έχει χορηγήσει χάπια Plaquenil.

 

Ως εκ τούτου, τα ανωτέρω στοιχεία συνθέτουν τον ισχυρισμό των Αιτητών σχετικά με τα προσωπικά τους στοιχεία και γίνονται στο σύνολό τους αποδεκτά από το Δικαστήριο.

 

Αναφορικά με το δεύτερο ισχυρισμό που διέκρινε το Δικαστήριο, ήτοι τις δηλώσεις της Αιτήτριας 1 ότι περί τα τέλη του 2014 με αρχές του 2015 παρενοχλήθηκε από μέλη του ISIS στη Μοσούλη, το Δικαστήριο κρίνει ότι η Αιτήτρια υπέβαλε ένα χρονικά και νοηματικά συνεπές αφήγημα, με τις αναφορές της σχετικά με την παρενόχληση που δέχτηκε από τα μέλη τους ISIS να παρουσιάζουν περιγραφική λεπτομέρεια και νοηματική συνέπεια, παρά το χαμηλό μορφωτικό και γνωστικό της επίπεδο.

 

Ειδικότερα, η Αιτήτρια 1 υπέβαλε με συνοχή και περιγραφική λεπτομέρεια ότι κατά τον ανωτέρω χρόνο εμφανίστηκαν στην οικία που διέμενε στη Μοσούλη 5 ένστολα και ένοπλα μέλη του ISIS τα οποία αναζητούσαν τον κουνιάδο της και ήθελαν να κατασχέσουν την οικία του λόγω του ότι εργαζόταν για το Υπουργείο Άμυνας. Όταν εκείνη τους ανέφερε ότι ο κουνιάδος της απουσίαζε, τα μέλη του ISIS τη ρώτησαν σε ποιο δόγμα του Ισλάμ πιστεύει και εκείνη απάντησε ότι είναι Σιίτισα. Τα μέλη του ISIS της υπέβαλαν ότι η οικία της κατάσχεται και ότι θα πρέπει να την εγκαταλείψει. Εκείνη επικαλέστηκε ότι τα τέκνα της είναι Σουνίτες Μουσουλμάνοι, ωστόσο τα μέλη του ISIS κατέσχεσαν την οικία και της ζήτησαν να υπογράψει κάποια έγγραφα, ζητώντας της να μεταστραφεί και η ίδια στο Σουνιτικό δόγμα, το οποίο αρνήθηκε, αν και την απείλησαν ότι θα τη σκοτώσουν.  Στη συνέχεια η Αιτήτρια 1 ζούσε μεταξύ των οικιών δύο θείων του συζύγου της, ένας εκ των οποίων διέμενε στην ανατολική και ένας στη δυτική περιοχή της Μοσούλης. Καθώς τα μέλη του ISIS την αναζητούσαν, ο σύζυγός της προσπαθούσε να κερδίσει χρόνο προβάλλοντας ότι δε γνωρίζει που βρίσκεται η σύζυγός του και προσπαθώντας να τη φυγαδεύσει στη Βαγδάτη με τη βοήθεια διακινητή.

 

Αναφορικά με το λόγο για τον οποίο έλαβε χώρα το εν λόγω περιστατικό, η Αιτήτρια δήλωσε ότι το Ισλαμικό Κράτος ήθελε να εδραιώσει την κυριαρχία του στη Μοσούλη και ως εκ τούτου αναζητούσε όλους τους δημόσιους υπαλλήλους οι οποίοι ήταν Σιίτες Μουσλμάνοι, Yazidis, Χριστιανοί και όποιος δεν υπάκουγε στη διαταγές τους θεωρείτο εχθρός. Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους δέχτηκε την ανωτέρω μεταχείριση από τα μέλη του ISIS, η Αιτήτρια εξήγησε με συνοχή και ευλογοφάνεια ότι αν και αρχικά τα μέλη τους ISIS αναζητούσαν το τον κουνιάδο της, η ίδια αντιμετώπισε την εν λόγω μεταχείριση όταν υπέπεσε στην αντίληψή τους ότι είχε τελέσει μεικτό γάμο, εξηγώντας με συνέπεια ότι πριν τον εμύφλιο πόλεμο οι μεικτοί γάμοι ήταν συνθησμένοι στο Ιράκ, ωστόσο στη συνέχεια τα πράγματα άλλαξαν. Παράλληλα η Αιτήτρια 1 προσέθεσε με νοηματική συνοχή ότι η περιοχή διαμονής της βρισκόταν πλησίον της περιοχής Kog Jali, η οποία κατοικείτο αποκλειστικά από Σιίτες Μουσουλμάνους.   Αναφορικά με τα έγγραφα που της ζήτησαν να υπογράψει, η Αιτήτρια υπέβαλε ότι δε μπήκε στη διαδικασία να τα διαβάσει, επικαλούμενη με ευλογοφάνεια ότι ήταν εκ προοιμίου αρνητική στην υπογραφή τους, παρά το ότι την απείλησαν ότι θα τη σκοτώσουν.  Σχετικά με τον τρόπο που διέφυγε της κατοικίας της, η Αιτήτρια δήλωσε με νοηματική συνοχή και επαρκή λεπτομέρεια ότι κάποιοι γείτονες ενημέρωσαν το σύζυγό της ότι τα μέλη του ISIS είχαν μεταβεί στην οικία τους και την ανέκριναν. Όταν εκείνος επέστρεψε στην οικία τους ,τα μέλη του ISIS άρχισαν να του υποβάλλουν ερωτήσεις αναφορικά με την οικογένειά του, με την Αιτήτρια 1 να μαζεύει κάποια ρούχα, την κόρη τους να παίρνει τα έγγραφα τους και να εγκαταλείπουν την οικία τους αφού είχαν εκφύγει της προσοχής των μελών του ISIS.

 

Στη βάση της ανωτέρω αξιολόγησης και λαμβάνοντας υπόψη το χαμηλό μορφωτικό και γνωστικό επίπεδο της Αιτήτριας, το Δικαστήριο κρίνει τον υπό εξέταση ισχυρισμό ως εσωτερικά αξιόπιστο.

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας των δηλώσεων της Αιτήτριας 1, το Δικαστήριο προχώρησε σε σχετική έρευνα, εκ της οποίας εντόπισε πληροφορίες οι οποίες επιβεβαιώνουν την κατάληψη της Μοσούλης από οργανώσεις του Ισλαμικού κράτους το 2014 και τις εκτεταμένες και συστηματικές παραβιάσεις και καταχρήσεις κατά των αμάχων σιιτών μουσουλμάνων σε περιοχές που το ΙSIL είχε υπό τον έλεγχό του. Αυτές οι πράξεις περιλάμβαναν εκτελέσεις, στοχευμένες δολοφονίες και επιβολή εξαφανίσεων θρησκευτικών, κοινοτικών και πολιτικών ηγετών[1].

 

To Κέντρο Πόρων Διακυβέρνησης και Κοινωνικής Ανάπτυξης (GSDRC), το οποίο αποτελεί ένα ερευνητικό κέντρο του Πανεπιστημίου του Bermingham, σε έκθεση του 2017 αναφορικά με την «πτώση της Μοσούλης», αναφέρει ότι ένας από τους λόγους που συνέβαλαν στην κατάληψη της Μοσούλης από το Ισλαμικό Κράτος, ήταν μεταξύ άλλων και η περιθωριοποίηση της σουνιτικής μειονότητας μετά την εισβολή στο Ιράκ υπό την ηγεσία των ΗΠΑ το 2003, η οποία προκάλεσε θυμό και δυσαρέσκεια. Οι πολιτικές απο-Μπααθοποίησης και η διάλυση του ιρακινού στρατού κατέστησαν τη Μοσούλη ένα εύφορο έδαφος στρατολόγησης για εξτρεμιστικές ομάδες όπως το ISIS[2].

 

To περιοδικό «Σύγκρουση και Υγεία», ένα περιοδικό ανοιχτής πρόσβασης που καταγράφει τις επιπτώσεις και τις αντιδράσεις στη δημόσια υγεία που σχετίζονται με ένοπλες συγκρούσεις, ανθρωπιστικές κρίσεις και αναγκαστική μετανάστευση, σε έρευνα του 2018 αναφέρει ότι τον Ιούνιο του 2014, περίπου 1500 μαχητές του Ισλαμικού Κράτους του Ιράκ και της Συρίας (ISIS) κατέλαβαν τον έλεγχο της Μοσούλης με αποτέλεσμα πολλοί εκ των κατοικων της να φύγουν, ενώ άλλοι παρέμειναν πίσω, υπομένοντας τις περιοριστικές πολιτικές του ISIS. Τον Δεκέμβριο του 2016, η στρατιωτική δραστηριότητα, γνωστή ως εκστρατεία απελευθέρωσης, η οποία ξεκίνησε στην ανατολική Μοσούλη ολοκληρώθηκε στη δυτική Μοσούλη τον Ιούνιο του 2017[3].

 

Σχετικά με τα κίνητρα του ISIS, έκθεση του Minority Group International του 2020 αναφέρει ότι υπό την κατοχή της πόλης από τον ISIS, η οποία ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2014, η Μοσούλη ήταν θέατρο συστηματικών παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εγκλημάτων πολέμου, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονίας καθώς για τον ISIS, η κατάληψη της εν λόγω πόλης ήταν μια ευκαιρία να μετατρέψει το αυτοανακηρυγμένο χαλιφάτο του σε κράτος, βασιζόμενο σε βάναυση διοίκηση για να διατηρήσει υπό τον έλεγχό του στην πόλη[4].

 

Σε σχέση δε με τις πρακτικές του ISIS, η ίδια πηγή συνεχίζει: «Οποιαδήποτε προσπάθεια σύνταξης ενός εξαντλητικού καταλόγου των εγκλημάτων που προκάλεσε o ISIS στον πληθυσμό της Μοσούλης και της επαρχίας Νινευή δεν θα μπορούσε ποτέ να αντικατοπτρίσει την κλίμακα του πόνου και του τραύματος. Σύμφωνα με την Αποστολή Βοήθειας των Ηνωμένων Εθνών για το Ιράκ (UNAMI), o ISIS σκόπιμα και επανειλημμένα στόχευσε αμάχους και πολιτικές υποδομές, με πρόθεση να σκοτώσει όποιον δεν υποτασσόταν σε αυτούς. Διέπραξαν δολοφονίες και απαγωγές πολιτικών και θρησκευτικών ηγετών, συμπεριλαμβανομένων Σουνιτών Μουσουλμάνων που αρνήθηκαν να ορκιστούν υποταγή, ανθρώπων που προσπάθησαν να δραπετεύσουν από την πόλη, μελών των ISF και κυβερνητικών υπαλλήλων. Οι επιθέσεις που πραγματοποιήθηκαν εναντίον εθνοτικών και θρησκευτικών μειονοτήτων ήταν στυγερές και μερικές φορές διαπράττονταν με σκοπό την πλήρη εξάλειψη των κοινοτήτων. Πολλοί δολοφονήθηκαν σε μαζικές δολοφονίες, εκδιώχθηκαν βίαια από τη γη τους ή απειλήθηκαν με θάνατο αν δεν προσηλυτίζονταν. Οι γυναίκες μετατράπηκαν σε σεξουαλικές σκλάβες και παιδιά ηλικίας μόλις 13 ετών στρατολογήθηκαν με τη βία. Εκτός από τη στόχευση κοινοτήτων που δεν συμμορφώνονταν με τις θρησκευτικές και πολιτικές τους πεποιθήσεις»[5].

 

Σχετικά με τις δηλώσεις της Αιτήτριας 1 περί του ότι στοχοποιήθηκε και λόγω του μεικτού της γάμου, το Δικαστήριο προχώρησε σε έρευνα αναφορικά με τις συνθήκες γύρω από τους μικτούς γάμους στο Ιράκ τον υπό κρίση χρόνο και εντόπισε έκθεση του Αυστριακού Κέντρου Έρευνας και Τεκμηρίωσης Χωρών Προέλευσης και Ασύλου (ACCORD) του 2017, η οποία επικαλείται έκθεση της Φινλανδικής Υπηρεσία Μετανάστευσης τον Απρίλιο του 2015, αναφέρει ότι μερικοί Σουνίτες είχαν βιώσει διακρίσεις από τους Σιίτες κυρίως σε κατοικημένες περιοχές και χώρους εργασίας όπου κυριαρχούσαν οι δεύτεροι. Αν και φαίνεται ότι οι Σουνίτες εκδιώχνοντο από τις περιοχές όπου κυριαρχούσαν οι Σιίτες, αυτοί συνέχιζαν να ζουν σε οικογένειες όπου ο ένας από τους συζύγους είναι Σιίτης. Συνοψίζοντας, η έκθεση αναφέρει ότι στο Ιράκ, οι γάμοι μεταξύ Σουνιτών και Σιιτών ήταν συνηθισμένοι ανά τους αιώνες, αλλά κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου δεν γίνονταν δεκτοί, με τη σύναψη μικτού γάμου να είναι κάπως δύσκολη, αλλά να εξακολουθεί να συμβαίνει[6].

 

Στη βάση των στοιχείων που ανέδειξε η διεξαχθείσα έρευνα το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι οι δηλώσεις της Αιτήτριας βρίσκουν έρεισμα στις διαθέσιμες πληροφορίες αναφορικά με τις επικρατούσε συνθήκες στη χώρα καταγωγής της τον υπό κρίση χρόνο και σε συνδυασμό με την δυνατότητα της Αιτήτριας 1 να θεμελιώσει την εσωτερική αξιοπιστία των δηλώσεών της, ο υπό εξέταση ισχυρισμός γίνεται αποδεκτός στο σύνολό του ως αξιόπιστος.

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση του 3^ου ισχυρισμού της Αιτήτριας, ήτοι των δηλώσεών της περί του ότι ο Αιτητής 2 αντιμετώπισε διακριτική μεταχείριση στη Βαγδάτη, λόγω της καταγωγής του από τη Μοσούλη, το Δικαστηριο παρατηρεί ότι ο εν λόγω ισχυρισμός προωθείται από την Αιτήτρια ασαφώς και αόριστα, χωρίς να παραπέμπει σε κάποια βιωματική εμπειρία του Αιτητή 2, αφού όταν κλήθηκε να περιγράψει τη μεταχείριση που αντιμετώπισε ο Αιτητής 2 στη Βαγδάτη, εκείνη υπέβαλε ασαφώς ότι αρχικά ο πρώτος τραυματίστηκε ψυχολογικά επειδή το περιστατικό της Μοσούλης έβαλε χώρα ενώπιόν του καθώς παρακολουθούσε από το μπαλκόνι και ακολούθως ότι στη Βαγδάτη του μιλούσαν πολύ άσχημα επειδή προερχόταν από τη Μοσούλη, δηλώνοντάς του ότι δεν αξίζει να ζει. Κληθείσα να αποσαφηνίσει ποιος μεταχειρίστηκε κατ΄αυτόν τον τρόπο το ανήλικο τότε Αιτητή 2, η Αιτήτρια υπέβαλε ασαφώς ότι το έπραξε ολόκληρη η κοινωνία, το σχολείο, ακόμα και να Μ.Μ.Ε. Στη βάση των ανωτέρω δηλώσεων αλλά και του συνόλου των ενώπιόν μου στοιχείων, ο υπό εξέταση ισχυρισμός κρίνεται ως εσωτερικά μη αξιόπιστος.

 

Αναφορικά με την εξωτερική αξιοπιστία του υπό εξέταση ισχυρισμού, το Δικαστήριο δεν κατάφερε να εντοπίσει, στις πηγές που ανέτρεξε, πληροφορίες αναφορικά με τις συνθήκες που αντιμετώπισαν στη Βαγδάτη τα άτομα που κατάγονται από τη Μοσούλη.

 

Εντόπισε ωστόσο πληροφορίες αναφορικά με τη μεταχείριση των Σουνιτών τον υπό κρίση χρόνο και συγκεκριμένα έκθεση της Μ.Κ.Ο. «PBS» του 2017, η οποία περιγράφει ότι όταν το Ιράκ χρειάστηκε τον στρατό του για να υπερασπιστεί τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη του έθνους ενάντια στο ISIS το 2014, ο στρατός υποχώρησε. Η Μοσούλη έπεσε στα χέρια του ISIS και, με φόβους ότι η τρομοκρατική ομάδα θα προχωρούσε στη Βαγδάτη, οι σιιτικές πολιτοφυλακές κάλυπταν το κενό που άφησε πίσω της. Σε μια χώρα που αποτελείται κατά 60% από σιίτες, οι πολιτοφυλακές είχαν διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο στον πόλεμο κατά του ISIS. Η εμπλοκή τους, ωστόσο, είχε ήδη αποξενώσει μέρος του σουνιτικού πληθυσμού της χώρας, σπέρνοντας τους σπόρους για μελλοντικές εντάσεις. Ορισμένες από τις σιιτικές πολιτοφυλακές είχαν μακρύ ιστορικό θρησκευτικών κακοποιήσεων και οι ειδικοί επιβεβαίωσαν τις αναφορές για κρατήσεις, εξαφανίσεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, συνοπτικές εκτελέσεις Σουνιτών από μέλη πολιτοφυλακών[7].

 

H πύλη Informed Comment, μία διαδικτυακή πύλη που αντλεί πληροφορίες από έμπειρους δημοσιογράφους, ακτιβιστές και ακαδημαϊκούς σχετικά γεωπολιτική ανάλυση, σε έκθεση του 2017 ανέφερε ότι στις εκλογές του 2014, ήταν σαφές ότι οι Σουνίτες θα συνέχιζαν να περιθωριοποιούνται στο κοινοβούλιο από τους Σιίτες και τους Κούρδους, με τα σιιτικά στρατεύματα συχνά να βάζουν σιιτικά διακριτικά για να ταπεινώσουν τους Σουνίτες, τους οποίους αναζητούσαν στα σημεία ελέγχου και Σουνίτες ένιωθαν σαν να βρίσκονταν υπό σιιτική κατοχή[8].

 

Καταληκτικά, αν και οι ατληθείσες πληροφορίες επιβεβαιώνουν τις συνθήκες που αντιμετώπισαν οι Σουνίτες στο Ιράκ τον υπό κρίση χρόνο από τις Σιιτικές πολιτοφυλακές, οι εν λόγω πληροφορίες δεν κρίνεται ότι μπορούν να αποτελέσουν την αποκλειστική βάση αξιολόγησης της εξωτερικής αξιοπιστίας των δηλώσεων της Αιτήτριας 1 σχετικά με τον Αιτητή 2, καθώς οι πληροφορίες και τα στοιχεία που εισέφερε ήταν ασαφή και περιορισμένα.

 

Ως εκ τούτου, ο υπό εξέταση ισχυρισμός απορρίπτεται στο σύνολό του ως μη αξιόπιστος.

 

Ως εκ των πιο πάνω, το Δικαστήριο αξιολογώντας κατ’ ουσία το αίτημα των Αιτητών αποδέχεται τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας γύρω από τα προσωπικά τους στοιχεία καθώς και τις δηλώσεις της Αιτήτριας περί του ότι τελή 2014 με αρχές του 2015, παρενοχλήθηκε και απειλήθηκε από τα μέλη του ΙSIS, τα οποία κατέσχεσαν την οικία που διέμενε η οικογένειά της.

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση κινδύνου υπό το φως των ανωτέρω αποδεκτών ισχυρισμών, το Δικαστήριο προχώρησε σε σχετική έρευνα εκ της οποίας εντόπισε ότι τον Οκτώβριο του 2016 το BBC μετέδωσε ότι χιλιάδες Ιρακινοί στρατιώτες, Κούρδοι μαχητές, μέλη σουνιτών αραβικών φυλών και σιίτες πολιτοφύλακες, με τη βοήθεια πολεμικών αεροσκαφών του συνασπισμού υπό την ηγεσία των ΗΠΑ και στρατιωτικών συμβούλων, συμμετείχαν στην επίθεση με σκοπό την απελευθέρωση της πόλης από τον ISIS και ο τότε Ιρακινός πρωθυπουργός Χάιντερ αλ-Αμπάντι κήρυξε επίσημα τη νίκη του στη Μοσούλη στις 10 Ιουλίου 2017 και σήκωσε μία σημαία ανακοινώνοντας την «κατάρρευση του τρομοκρατικού κράτους»[9]. Η εν λόγω πληροφορία επιβεβαιώθηκε και από άλλες πηγές πληροφόρησης[10], [11].

 

Διαπιστώνοντας ότι η πόλη της Μοσούλης απελευθερώθηκε από το Ισλαμικό κράτος το 2017, ότι από το 2015 μέχρι το 2018 η Αιτήτρια 1 διέμεινε στη Βαγδάτη χωρίς να αντιμετωπίσει κάποιο πρόβλημα και δη από τον ISIS και ότι ουδέν άλλο στοιχείο συστηματικής στοχοποίησής της από την εν λόγω οργάνωση ανέκυψε, το Δικαστήριο κρίνει το περιστατικό του 2015 στη Μοσούλη δε μπορεί να επιφέρει σήμερα κάποιο κίνδυνο για τους Αιτητές, δεδομένου ότι έχουν περάσει πάνω από δέκα χρόνια από το περιστατικό, δεν ανέκυψε κάποιο στοιχείο προσωπικής στοχοποίησης των Αιτητών από τον ISIS, η πόλη της Μοσούλης ελέγχεται από το 2017 από τις δυνάμεις του Ιράκ και λόγω του ότι σε κάθε περίπτωση, τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής των Αιτητών και περιοχή που ευλόγως αναμένεται να επιστρέψουν αποτελεί η Βαγδάτη.

 

Σχετικά με τον Αιτητή 2, ο οποίος είναι πλέον ενήλικας, γεννηθείς 30/09/2007) και τον κίνδυνο που ενδέχεται να αντιμετωπίσει σε περίπτωση επιστροφής του στη Βαγδάτη, το Δικαστήριο ανέτρεξε σε στοιχεία αναφορικά με τις συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι Μουσουλμάνοι που ανήκουν στο Σιιτικό δόγμα στο Ιράκ και εντόπισε ότι το Σημείωμα Καθοδήγησης της EUAA για το Ιράκ του Νοεμβρίου του 2024, το οποίο τονίζεται ότι δεν αποτελεί πηγή ΠΧΚ αλλά ενδεικτικό, καθοδηγητικό σημείωμα της EUAA, επιβεβαιώνει ότι ορισμένοι Σουνίτες Άραβες έχουν υποστεί αναγκαστικές εξαφανίσεις και δολοφονίες από πολιτοφυλακές, καθώς και κακοποιήσεις και βασανιστήρια κατά τη διάρκεια (αυθαίρετων) συλλήψεων και κρατήσεων. Κρατήσεις έχουν επίσης πραγματοποιηθεί σε μυστικές φυλακές. Η κυβέρνηση συνέχισε να χρησιμοποιεί τον Νόμο κατά της Τρομοκρατίας ως πρόσχημα για την κράτηση ατόμων χωρίς την δέουσα διαδικασία. Οι Σουνίτες Άραβες αποτελούν το 90% όλων των κρατουμένων στο Ιράκ. Από τον Ιούνιο του 2024, εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ κατέγραψαν 30 εκτελέσεις, σημειώνοντας ότι «[η] φερόμενη πολιτική χρήση θανατικών ποινών, κυρίως εναντίον Σουνιτών Ιρακινών ανδρών, είναι βαθιά ανησυχητική». Η σοβαρότητα ή/και η επαναλαμβανόμενη φύση άλλων πράξεων στις οποίες θα μπορούσαν να υποστούν οι Σουνίτες Άραβες και το εάν αυτές συμβαίνουν ως συσσώρευση διαφόρων μέτρων. Οι Σουνίτες Άραβες έχουν γίνει στόχος σε σημεία ελέγχου και έχουν εμποδιστεί να επιστρέψουν στις περιοχές καταγωγής τους από διάφορους παράγοντες. Αναφέρθηκαν επίσης περιστατικά πολιτικής καταπίεσης και εκβιασμού από το PMF, καθώς και λεκτικής παρενόχλησης. Όπως αναφέρθηκε το 2019, οι Σουνίτες αντιμετώπισαν επίσης διακρίσεις στο πλαίσιο της διαδικασίας απο-Μπααθοποίησης[12].

 

Παρόλα αυτά ο ανωτέρω καθοδηγητικός οδηγός της EUAA, αναφέρει απλά το γεγονός ότι ένα άτομο είναι Σουνίτης Άραβας κανονικά οδηγεί στην ανωτέρω μεταχείριση, ωστόσο οι Σουνίτες Άραβες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν  προβλήματα εάν θεωρηθούν ότι συνδέονται με το ISIS. Παράγοντες που μπορούν να ληφθούν υπόψη είναι αρχικά η περιοχή κατοικίας, καθώς οι Σουνίτες που ζούσαν σε περιοχές υπό την κυριαρχία του ISIS έχουν κατηγορηθεί από το PMF ότι τάσσονται υπέρ του ISIS, ανεξάρτητα από τον βαθμό εμπλοκής τους με την ομάδα και η νομοθεσία κατά της τρομοκρατίας φέρεται να χρησιμοποιείται ως «πρόσχημα» για την παράνομη κράτηση Σουνιτών Αράβων, ειδικά σε επαρχίες με σουνιτική πλειοψηφία όπως η Άνμπαρ, η Σαλάχ αλ-Ντιν, το Κιρκούκ και η Νινευή. Σημαντικό ρόλο φαίνεται να έχει και η ηλικία, καθώς νέοι σουνίτες άνδρες κατηγορούνται βάσει του αντιτρομοκρατικού νόμου για υποψίες ότι έχουν δεσμούς με το ISIS. Το πολιτικό υπόβαθρο, τέλος, έχει τη σημασία του, καθώς η λίστα με τα πιο καταζητούμενα μέλη του ISIS που δημοσιεύτηκε από τις Ιρακινές αρχές το 2018 περιελάμβανε αρκετά υψηλόβαθμα πρώην μέλη του κόμματος Μπάαθ. Το φυλετικό υπόβαθρο μπορεί επίσης να επηρεάσει την αντίληψη της πολιτικής τοποθέτησης. Για παράδειγμα, η φυλή του Σαντάμ Χουσεΐν, που ονομάζεται Albu Nasir, αναφέρεται επίσης ότι αντιμετωπίζει περιθωριοποίηση λόγω της υποτιθέμενης σχέσης με τον ISIS[13].

 

Ως εκ τούτου, το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι ο Αιτητής 2 απλά φέρει τη Σουνιτική ιδιότητα, η Βαγδάτη δεν ελέγχεται από τον ISIS και ουδέν στοιχείο ανέκυψε εκ του οποίου να απορρέει οιαδήποτε σύνδεση του με τον ISIS, με αποτέλεσμα να μη μπορεί να πιθανολογηθεί ευλόγως ότι κατά την επιστροφή του στη Βαγδάτη, ο Αιτητής 2 θα κινδυνεύσει αποκλειστικά λόγω του ότι ανήκει στο Σουνιτικό δόγμα του Ισλάμ.

 

Σκιαγραφώντας στη συνέχεια το προφίλ της Αιτήτριας 1, παρατηρώ αρχικά ότι εκείνη δήλωσε ότι βρίσκεται σε διάσταση με το σύζυγό της, παρόλα αυτά στη Βαγδάτη διαθέτει ευρύ οικογενειακό δίκτυο, καθώς εκεί διαμένουν η μητέρα της και οι 4 αδερφοί της με τους οποίους δήλωσε ότι διατηρεί επικοινωνία. Τονίζεται επίσης ότι κατά τα λεγόμενά της, η Αιτήτρια ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε στη Βαγδάτη κατά τη διαμονή της εκεί από το 2015 μέχρι το 2018, ενώ εγκατέλειψε το Ιράκ επ’ αφορμή του αρραβώνα της κόρης της στην Κύπρο και όχι επειδή αντιμετώπιζε κάποιο άμεσο, προσωπικό κίνδυνο η ίδια ή ο Αιτητής 2.

 

Σε σχέση με την αδυναμία της Αιτήτριας να εργαστεί, όπως αυτή προκύπτει από την Ιατρική Βεβαίωση του Νοσοκομείου Λάρνακας, το Δικαστήριο κρίνει ότι το ευρύ οικογενειακό δίκτυο που διαθέτει στη Βαγδάτη, ήτοι η μητέρα της και τα αδέρφια της, ο Αιτητής 2 και ο έτερος ενήλικος γιος της που αναμένεται να επιστρέψουν αμφότεροι στο Ιράκ, θα είναι σε θέση να την υποστηρίξουν και να της εξασφαλίσουν σίτιση και στέγαση, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες που εντόπισε το Δικαστήριο, στο Ιράκ εφαρμόζεται πρόγραμμα κοινωνικής προστασίας που υποστηρίζεται από την ΕΕ και επιδιώκει να οικοδομήσει ένα ισχυρό, ολοκληρωμένο σύστημα κοινωνικής προστασίας στο Ιράκ και να διασφαλίσει ισότιμη πρόσβαση για όλους, ιδίως για τους πιο ευάλωτους. Συγκεκριμένα, υπάρχουν δύο κύρια προγράμματα κοινωνικής βοήθειας στο Ιράκ, το Δημόσιο Σύστημα Διανομής (PDS), το οποίο παρέχει μερίδες τροφίμων σε σχεδόν όλα τα νοικοκυριά της χώρας, και το Δίκτυο Κοινωνικής Ασφάλισης, μια υπό όρους μεταφορά μετρητών που στοχεύει στη φτώχεια και καλύπτει περίπου 1,2 εκατομμύρια ιρακινά νοικοκυριά[14].

 

Καθώς η Αιτήτρια 1 ουδέποτε εργάστηκε στη χώρα καταγωγή της, το Δικαστήριο κρίνει ότι η διαβίωσή της στο Ιράκ εξαρτιόταν πλήρως από το οικογενειακό της δίκτυο, το οποίο, αν και δήλωσε σε διάσταση με το σύζυγό της, εξακολουθεί να βρίσκεται στη Βαγδάτη. Σε συνδυασμό λοιπόν με το ότι η Αιτήτρια 1 ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισε στη Βαγδάτη κατά τη διαμονή της εκεί από το 2015 μέχρι το 2018, το Δικαστήριο καταλήγει ότι σε περίπτωση επιστροφής της στο Ιράκ, η Αιτήτρια 1 διαθέτει ένα κύκλο τουλάχιστον 4 αδερφών και της μητέρας της, οι οποίοι στο σύνολό τους ευλόγως αναμένεται να είναι σε θέση να τη στηρίξουν σε θέματα στέγασης και διαβίωσης, όπως και ο Αιτητής 2 ο οποίος είναι νέος άνδρας, υγιής, αρτιμελής και ικανός προς εργασία.

 

Αναφορικά με την κατάσταση της υγείας της Αιτήτριας 1 από τα ενώπιόν μου στοιχεία και δη από την Ιατρική Γνωμάτευση του Νοσοκομείου Λάρνακας, προκύπτει ότι εκείνη πάσχει από αρθρίτιδα, υποθυροειδισμό, χρόνια έλλειψη σιδήρου και στίγμα μεσογειακής αναιμίας, τα οποία της προκαλούν αδιαθεσία, αδυναμία, δυσκαμψία, πολυαρθρίτιδα στους αγκώνες, τα γόνατα και την οσφυϊκή μοίρα της πλάτης και ως εκ τούτου της χορηγούνται διατροφικά συμπληρώματα και ταμπλέτες Plaquenil τις οποίες της χορήγησε ρευματολόγος. Τονίζει μάλιστα η γνωμάτευση του υπογράφοντος αιματολόγου, ότι η Αιτήτρια 1 δεν είναι ικανή προς εργασία.

 

Σημειώνεται ότι, κληθείσα να εξηγήσει πως αντιμετώπισε τα προβλήματα της υγείας της στο Ιράκ, η Αιτήτρια δήλωσε ότι άργησε να απευθυνθεί σε γιατρό για την ακοή της και ότι ο διαβήτης παρουσιάστηκε κατά τη διαμονή της στην Κύπρο, χωρίς ωστόσο να προσκομίζει αντίστοιχη ιατρική βεβαίωση. Κρίνει λοιπόν το Δικαστήριο ότι καθώς η Αιτήτρια μέχρι το 2018 δεν αντιμετώπισε κάποιο πρόβλημα που να απορρέει από την κατάσταση της υγείας της αλλά ούτε και εξέφρασε την αδυναμία πρόσβασής της σε υπηρεσίες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στο Ιράκ, δεν ανακύπτουν στοιχεία εκ των οποίων απορρέει ότι θα συμβεί αυτό σε περίπτωση επιστροφής της εκεί.

 

Το Δικαστήριο προχώρησε μάλιστα σε περαιτέρω έρευνα αναφορικά με τις υπηρεσίες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στο Ιράκ και εντόπισε έκθεση του Borgen Project, η οποία περιγράφει ότι το σύστημα υγειονομικής περίθαλψης του Ιράκ ήταν κάποτε ένα από τα πιο προηγμένα στην περιοχή, ωστόσο το προσωπικό υγειονομικής περίθαλψης παρουσιάζει ελλείψεις, πολλά από τα νοσοκομεία στο Ιράκ έχουν υποστελεχωμένο προσωπικό και βρίσκονται σε ερειπωμένη κατάσταση, η ανασυγκρότηση τμημάτων του ιρακινού συστήματος υγειονομικής περίθαλψης έχει αποδειχθεί μια τρομακτική πρόκληση, το σύστημα υγειονομικής περίθαλψης του Ιράκ δεν κατάφερε να ελέγξει την έξαρση της COVID-19 λόγω διαφόρων παραγόντων και οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα επικεντρώνουν τις προσπάθειές τους στη βελτίωση της ποιότητας της υγειονομικής περίθαλψης στο Ιράκ[15].

 

Παρόλα αυτά, ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός Social Health Protection Network, σε δημοσίευμα του 2025 αναφέρει πως το Ιράκ επέκτεινε το εθνικό σύστημα ασφάλισης υγείας σε εννέα ακόμη επαρχίες, με την πλήρη ενσωμάτωση προγραμματισμένη έως το 2026. Η εφαρμογή θα γίνει σταδιακά, δίνοντας προτεραιότητα στους κυβερνητικούς υπαλλήλους, τους δικαιούχους κοινωνικής πρόνοιας, τα άτομα με αναπηρίες και τους συνταξιούχους. Οι προετοιμασίες και οι συμβάσεις με τους παρόχους υγείας βρίσκονται σε εξέλιξη για να διασφαλιστεί η ομαλή εφαρμογή. Η ένταξη θα γίνει σταδιακά, βασιζόμενη στο μοντέλο εφαρμογής που χρησιμοποιήθηκε στη Βαγδάτη, με αρχικές ομάδες-στόχους να περιλαμβάνουν κυβερνητικούς υπαλλήλους και τις οικογένειές τους, δικαιούχους κοινωνικής πρόνοιας, άτομα με αναπηρίες και ειδικές ανάγκες και, προαιρετικά, συνταξιούχους. Η πλήρης ένταξη αυτών των επαρχιών έχει προγραμματιστεί έως το 2026, με στόχο τη διασφάλιση ομαλής, βιώσιμης και αποτελεσματικής επέκτασης της κάλυψης για τον ποικιλόμορφο πληθυσμό του Ιράκ[16].

 

Aναφορικά δε με την προσβασιμότητα της Αιτήτριας σε ρευματολόγο και στο φάρμακο Plaquentil, το οποίο της χορηγείται στην Κύπρο, εξωτερικές ιατρικές πηγές αναφέρουν ότι η υδροξυχλωροκίνη (Plaquenil) είναι ένα αντιρευματικό φάρμακο (DMARD), το οποίο μπορεί να μειώσει τον πόνο/πρήξιμο από την αρθρίτιδα και να αποτρέψει τη βλάβη των αρθρώσεων[17].

 

Αναφορικά με τη δυνατότητα πρόσβασης της Αιτήτριας σε ρευματολόγο και στο φάρμακο της υδροξυχλωροκίνης, το Δικαστήριο εντόπισε, κατόπιν εξειδικευμένης ιατρικής έρευνας που διεξήχθη στην βάση δεδομένων (MedCOI portal) του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (EUAA), πλαιότερη μεν, τη μοναδική στη βάση δε, υπόθεση με αριθμό AVA 15349 ημερομηνία απάντησης 08/12/2021 για την οποία ζητήθηκαν πληροφορίες αναφορικά με την ύπαρξη Ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης για ασθενή η οποία έχει διαγνωστεί με ιογενή μεσογειακό πυρετό, συστηματικό ερυθηματώδη λύκο και πόνο σε αρκετές αρθρώσεις, με αποτέλεσμα να χρήζει παρακολούθησης από ρευματολόγο και του χορηγείται, μεταξύ άλλων, υδροξυχλωροκίνη. Η εν λόγω έρευνα αναφέρει ότι υπάρχει διαθεσιμότητα ρευματολόγου στο Ιατρικό Νοσοκομείο της Βαγδάτης Μπαμπ Ελ Μοαζάμ πίσω από το Υπουργείο Υγείας, το οποίο αποτελεί Δημόσια Υπηρεσία. Αναφορικά με την διαθεσιμότητα του φαρμάκου της υδροξυχλωροκίνης (Plaquenil), η ίδια έρευνα επιβεβαιώνει τη διαθεσιμότητά του στο φαρμακείο Mesk στη Βαγδάτη.[18]

 

Στη βάση των ανωτέρω πληροφοριών, σε συνδυασμό με το ότι η Αιτήτρια ουδέποτε ισχυρίστηκε ότι στερήθηκε ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στη χώρα καταγωγής της παρά την κατάσταση της υγείας της, η οποία κατά τη γνωμάτευση του Νοσοκομείου Λάρνακας ημερομηνίας 07/11/2025 φέρει χρόνια χαρακτηριστικά, το Δικαστήριο κρίνει ότι δεν ανακύπτει κάποιος κίνδυνος για την υγεία της Αιτήτριας 1, σε περίπτωση που εκείνη επιστρέψει στη Βαγδάτη του Ιράκ.

 

Αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στο Ιράκ, η πύλη War Watch (πρώην Rulac), σε έκθεση σχετικά με την περίοδο μεταξύ Ιουλίου 2024 και Ιουνίου 2025, αναφέρει ότι καθ' όλη τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς, το Ιράκ έχει βιώσει τη συνέχιση μακροχρόνιων ένοπλων συγκρούσεων, καθώς και την εμφάνιση σχετικά βραχύβιων νέων αντιπαραθέσεων. Παρόλο που το επίπεδο βίας που έχει σημειωθεί από το 2023 ήταν χαμηλότερο σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, αρκετές καταστάσεις (εξακολουθούν να) συνιστούν ένοπλες συγκρούσεις βάσει του ΔΑΔ. Το Ιράκ (με την υποστήριξη διεθνών εταίρων) συνεχίζει να διεξάγει επιχειρήσεις κατά του Ισλαμικού Κράτους (ISIL), το οποίο (παρά το πολύ μειωμένο εδαφικό αποτύπωμα σε σύγκριση με τα μέσα της δεκαετίας του 2010) εξακολουθεί να αποτελεί απειλή για την ασφάλεια ικανή να προκαλέσει συντονισμένη βία. Παρά την ανακοίνωση τον Μάιο του 2025 ότι το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK) θα διαλυόταν, οι διασυνοριακές εχθροπραξίες στο βόρειο Ιράκ μεταξύ αυτής της ένοπλης ομάδας και της Τουρκίας συνεχίστηκαν, παρά την έλλειψη ιρακινής συναίνεσης για τη χρήση βίας στο έδαφός του από το γειτονικό του κράτος. Μεταξύ το τέλος 2023 και αρχές 2024, η βία κλιμακώθηκε επίσης μεταξύ των σιιτικών πολιτοφυλακών στο Ιράκ που συνδέονται με το Ιράν και αγωνίζονται υπό τη σημαία της Ισλαμικής Αντίστασης στο Ιράκ - IRI (η οποία επιτέθηκε στις αμερικανικές δυνάμεις και βάσεις στη Μέση Ανατολή) και των ΗΠΑ (οι οποίες αντέδρασαν εξαπολύοντας αεροπορικές επιδρομές χωρίς τη συναίνεση του Ιράκ). Τέλος, στις αρχές του 2024, δύο ιρανικοί πύραυλοι, που φέρονται να στόχευαν ισραηλινούς στόχους, προσγειώθηκαν στην επαρχία Ερμπίλ του Ιράκ, γεγονός που ισοδυναμεί με μια μορφή αθέμιτης χρήσης βίας σε Ιρακινό έδαφος^[19].

 

Αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στη Βαγδάτη, η έκθεση «Country Focus» της EUAA για το Ιράκ τον Οκτώβριο του 2025[20] επικαλείται  άρθρο του Ιουνίου 2025 που δημοσιεύθηκε από το κανάλι Al-Hurra, το οποίο αναφέρει ότι όλες οι βασικές φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές είχαν «σημαντική παρουσία» στην πρωτεύουσα της χώρας[21]. Τον Απρίλιο του 2025, το Ιρακινό πρακτορείο Shafaq News ανέφερε ότι 20.000 μέλη ένοπλων παρατάξεων είχαν ενσωματωθεί στο PMF και σε άλλους θεσμούς ασφαλείας και στη συνέχεια αναδιατάχθηκαν γύρω από την πρωτεύουσα, στη ζώνη της Βαγδάτης[22]. Οι διαφωνίες σχετικά με τον ρόλο των πολιτοφυλακών και την έλλειψη κρατικής εξουσίας πάνω τους φέρεται να οδήγησαν σχεδόν σε συγκρούσεις μεταξύ μαχητών της ένοπλης ομάδας Saraya Al-Salam του Muqtada Al-Sadr και της υποστηριζόμενης από το Ιράν Kata'ib Hezbollah στην πρωτεύουσα τον Ιούλιο του 2025[23]. Αργότερα τον ίδιο μήνα, μαχητές από ταξιαρχίες του PMF που συνδέονται με την Κατά'ίμπ Χεζμπολάχ εισέβαλαν στο Υπουργείο Γεωργίας για να ματαιώσουν τον διορισμό ενός νέου διευθυντή, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί τουλάχιστον ένας αστυνομικός στην επακόλουθη συμπλοκή με ένοπλες δυνάμεις[24]. Υπήρξαν αρκετές περιπτώσεις επιθέσεων με ρουκέτες ή μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε περιοχές με παρουσία αμερικανικών δυνάμεων, όπως το διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης[25], καθώς και η στρατιωτική βάση Τάτζι, η οποία παλαιότερα φιλοξενούσε δυνάμεις των ΗΠΑ και του διεθνούς συνασπισμού[26].

 

Όσον αφορά τη δραστηριότητα που σχετίζεται με το ISIS, υπήρξαν περιορισμένες αναφορές σχετικά με την παρουσία της ομάδας στην επαρχία της Βαγδάτης, κυρίως με τη μορφή συλλήψεων υπόπτων για συμμετοχή στο ISIS[27]. Τον Ιανουάριο του 2025, τέσσερις Ιρακινοί στρατιώτες φέρεται να σκοτώθηκαν σε συγκρούσεις με μαχητές του ISIS στην περιοχή Tarmiya, βόρεια της Βαγδάτης[28].

 

Επιπλέον, το κυβερνείο της Βαγδάτης βίωσε επανειλημμένη ένοπλη βία που συνδέεται με φυλετικές διαμάχες[29]. Σύμφωνα με τον οργανισμό μέσων ενημέρωσης Daraj, τουλάχιστον τέσσερις φυλετικές συγκρούσεις καταγράφηκαν μεταξύ των μέσων Ιανουαρίου και των μέσων Απριλίου 2025 στην πρωτεύουσα και γύρω από αυτήν, συγκεκριμένα στις περιοχές Zafaraniya, Mada'in, Mahmoudiya και AlShu'la[30]. Ορισμένες από τις ένοπλες συγκρούσεις επηρέασαν αμέτοχους πολίτες, σκοτώνοντας ένα 12χρονο αγόρι στο Αλ-Σουάλ[31] και προκαλώντας πυρκαγιές σε πολλά σπίτια στη Χουσεΐνια[32].

 

Αναφορικά με τις εξελίξεις σχετικά με τον πόλεμο των Η.Π.Α. - Ισραήλ κατά του Ιράν το 2026 και τον τρόπο με τον οποίο αυτός επηρέασε την κατάσταση ασφαλείας στο Ιράκ, άρθρο του πρακτορείου Al Jazeera στις 30/03/2026 εξηγεί ότι στη σκιά του συνεχιζόμενου πολέμου μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ισραήλ κατά του Ιράν, οι έρημοι του Ιράκ έχουν μετατραπεί σε ορμητήριο για μια δευτερεύουσα σύγκρουση. Μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πύραυλοι που εκτοξεύονται από ένοπλες ομάδες που συνδέονται με το Ιράν πετάνε συστηματικά στον νυχτερινό ουρανό προς την Αραβική Χερσόνησο, μετατρέποντας το ιρακινό έδαφος σε ορμητήριο, ενώ η κυβέρνηση στη Βαγδάτη αγωνίζεται να παρέμβει. Αυτή η κλιμακούμενη επίθεση έχει προκαλέσει μια άνευ προηγουμένου διπλωματική κρίση, δοκιμάζοντας σοβαρά τους σχολαστικά ανανεωμένους δεσμούς του Ιράκ με τους Άραβες γείτονές του, με αποτέλεσμα στις 25/03/2026 η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν και η Ιορδανία εξέδωσαν μια έντονα διατυπωμένη κοινή δήλωση καταδικάζοντας τις επιθέσεις σε υποδομές του Κόλπου^[33].

 

Το Κέντρο Soufan, είναι ένας ανεξάρτητος ΜΚΟ με έδρα τη Νέα Υόρκη, της οποίας αποστολή είναι η παροχή έρευνας, ανάλυσης και στρατηγικών αιχμής για την πρόβλεψη και την αντιμετώπιση των πιο επειγόντων προκλήσεων ασφαλείας στον κόσμο, σε έκθεση που δημοσίευσε στις 26/03/2026, αναφέρει ότι μέσα σε λίγες μέρες από την αμερικανο-ισραηλινή επίθεση στο Ιράν, η Τεχεράνη και οι Ιρακινοί σύμμαχοί της άρχισαν να χτυπούν αμερικανικές βάσεις στο Ιράκ, οι περισσότερες από τις οποίες είχαν πρόσφατα ολοκληρώσει τη μετεγκατάστασή τους από το αραβικό Ιράκ στον κουρδικό ελεγχόμενο βορρά. Μέχρι τα τέλη της περασμένης εβδομάδας, η «Ισλαμική Αντίσταση στο Ιράκ» - ένας συνασπισμός ομάδων του PMF που συνδέονται με το Ιράν - είχε εξαπολύσει περισσότερες από 300 επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε ένα αυξανόμενο σύνολο στόχων, συμπεριλαμβανομένης της αμερικανικής πρεσβείας στη Βαγδάτη, του διεθνούς αεροδρομίου της Βαγδάτης, αεροδρομίων στο Ιρακινό Κουρδιστάν και εγκαταστάσεων πετρελαίου και φυσικού αερίου στην περιοχή του Ιρακινού Κουρδιστάν (IKR). Το Σάββατο 21/03/2026, η αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη χτυπήθηκε για τέταρτη φορά από την έναρξη του πολέμου. Η αποστολή έχει επίσης αντιμετωπίσει βίαιες διαμαρτυρίες από Ιρακινούς που αντιτίθενται στην αμερικανική επίθεση κατά του Ιράν. Την Κυριακή 22/03/2026, η τρομοκρατική οργάνωση KH δημοσίευσε ένα βίντεο από μια επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη βάση Camp Victory των ΗΠΑ κοντά στο διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης, η οποία πιστεύεται ότι είναι η πρώτη φορά που ένα από τα FPV (πρώτου προσώπου) drones της ομάδας παρέκαμψε τις αμερικανικές άμυνες. Οι ΗΠΑ ανταπέδωσαν σε βάσεις ομάδων του PMF (πολιτοφυλακών) που συνδέονται με το Ιράν, στο πλαίσιο της πολεμικής τους προσπάθειας εναντίον του Ιράν. Οι αμερικανικές επιθέσεις σε φιλο-ιρανικές εγκαταστάσεις στη Βαγδάτη σκότωσαν τον Rahif Qasim Abu Ali, επικεφαλής της πυραυλικής μονάδας του Οργανισμού Badr, ο οποίος θεωρείται μία από τις πιο μετριοπαθείς από τις ομάδες που συνδέονται με το Ιράν. Οι επιθέσεις ενδέχεται επίσης να σκότωσαν το κορυφαίο στέλεχος του KH, Abu Hussein al-Hemedawi, κάτι που, εάν αληθεύει, θα αποτελούσε σημαντικό πλήγμα για την ομάδα. Σε αντίθεση με τις προηγούμενες αμερικανικές επιθέσεις αντιποίνων σε πολιτοφυλακές που συνδέονται με το Ιράν, η κυβέρνηση του Σουδάν δεν έχει απαιτήσει να σταματήσουν οι αμερικανικές επιθέσεις εναντίον τους^[34].

 

Kαι οι επιθέσεις του Ιράν συνεχίζονται στο Ιράκ συνεχίζονται με μεγάλη συχνότητα, καθώς, μεταξύ άλλων, στις 25/03/2026 το πρακτορείο Al Jazeera επιβεβαίωσε ότι αεροπορικές επιδρομές σκότωσαν επτά μαχητές στην Άνμπαρ του Ιράκ^[35], ενώ το περιοδικό Long War στις 16/03/2026 μετέδωσε ότι στις 13/03/2026 στο Ιράκ, δύο μη επανδρωμένα αεροσκάφη αναχαιτίστηκαν ενώ στόχευαν το Κέντρο Διπλωματικής Υποστήριξης των ΗΠΑ κοντά στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Βαγδάτης. Αλλού, ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος συνετρίβη σε ένα αγρόκτημα στην Μπαρτέλα στην επαρχία Νινευή και ένα άλλο στην περιοχή Αμπού Γκράιμπ κοντά στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Βαγδάτης. Ρουκέτες έπληξαν επίσης την αεροπορική βάση K1 στο Κιρκούκ, αν και δεν αναφέρθηκαν ζημιές. Στις 14/03/2026, δύο drones αναχαιτίστηκαν ενώ στόχευαν το Camp Victory στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Βαγδάτης. Στη Βαγδάτη, πύραυλοι και drones στόχευσαν το συγκρότημα της Πρεσβείας των ΗΠΑ. Ένα drone κατέστρεψε ένα κέντρο δορυφορικών επικοινωνιών και ένας πύραυλος ή πύραυλος χτύπησε ένα ελικοδρόμιο, Στις 15/03/2026, ένα drone αναχαιτίστηκε ενώ στόχευε το Κέντρο Διπλωματικής Υποστήριξης των ΗΠΑ στη Βαγδάτη κοντά στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Βαγδάτης. Αργότερα, μια συνδυασμένη επίθεση με drone και ρουκέτες έπληξε την ίδια εγκατάσταση, τραυματίζοντας τέσσερα μέλη του προσωπικού ασφαλείας του Ιράκ. Στις 16/03/2026, τέσσερα drones που στόχευαν το Κέντρο Διπλωματικής Υποστήριξης της Βαγδάτης αναχαιτίστηκαν σε τέσσερις ξεχωριστές περιπτώσεις. Τα ιρακινά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν επίσης ότι αναχαιτίστηκε ένας πύραυλος που στόχευε την Πρεσβεία των ΗΠΑ στην Πράσινη Ζώνη της Βαγδάτης. Ένα drone χτύπησε το ξενοδοχείο Rashid στην Πράσινη Ζώνη, χτυπώντας τους επάνω ορόφους, αλλά χωρίς να προκαλέσει τραυματισμούς. Στο νότιο Ιράκ, δύο drones χτύπησαν το πετρελαιοπηγείο Majnoon στη Βασόρα και ένα άλλο χτύπησε την αεροπορική βάση Balad στο κυβερνείο Salah al Din ^[36].

 

Στη βάση λοιπόν των ανωτέρω πληροφοριών το Δικαστήριο κρίνει ότι σε περίπτωση επιστροφής τους στη Βαγδάτη, οι Αιτητές ενδέχεται να κινδυνεύσουν λόγω της επικρατούσας κατάστασης ασφαλείας.

 

Προχωρώντας στη νομική ανάλυση, το Δικαστήριο αξιολογεί ότι από το ιστορικό των Αιτητών όπως αυτό φαίνεται πιο πάνω, στη βάση των δεδομένων του διοικητικού φακέλου και από την ανωτέρω αξιολόγηση κινδύνου, προκύπτει ότι δεν στοιχειοθέτησαν κανένα απολύτως ισχυρισμό που να εμπίπτει στις προϋποθέσεις αναγνώρισης των προσώπων τους ως πρόσφυγες. Τα όσα ανέφερε η Αιτήτρια 1 κατά τη διάρκεια του συνόλου της διαδικασίας εξέτασης του αιτήματός των Αιτητών, δεν θα μπορούσαν να τους εντάξουν στην έννοια του πρόσφυγα, όπως αυτή ερμηνεύεται από τη Σύμβαση της Γενεύης του 1951 και από το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν.6(Ι)/2000.

Ο «Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων» (Μάρτιος 2015) καθορίζει πως στη βάση της συλλογής πληροφοριών θα πρέπει να προσδιορίζονται τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά, τα οποία στη συνέχεια θα πρέπει να συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του πρόσφυγα και αν δεν υπάρχει κατάληξη ότι μπορεί να δοθεί προσφυγικό καθεστώς, τότε το αρμόδιο όργανο θα πρέπει να εκτιμήσει εάν τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του προσώπου που δικαιούται συμπληρωματική προστασία.

 

Αναφορικά με το ενδεχόμενο πλήρωσης των προϋποθέσεων συμπληρωματικής προστασίας στα πρόσωπα των Αιτητών, σύμφωνα με το άρθρο 19 του περί Προσφύγων Νόμου, θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1), του Ν.6(Ι)/2000 «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη κατά το εδάφιο (2) του άρθρου 19, του Ν.6(Ι)/2000 σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619).

 

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, τόσο κατά τη διοικητική, όσο και κατά την παρούσα διαδικασία δεν προέκυψαν στοιχεία που να συνηγορούν στο ότι σε περίπτωση επιστροφής τους στη Βαγδάτη, τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής τους, οι Αιτητές θα αντιμετωπίσουν κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας σύμφωνα με τις πρόνοιες των άρθρων 19 (2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Σε σχέση με τις πρόνοιες του άρθρου 19(2)(γ) του ως άνω Νόμου, το Δικαστήριο προχώρησε σε περαιτέρω έρευνα αναφορικά με τις επικρατούσες συνθήκες συγκεκριμένα στη Βαγδάτη, όπου κατά την αξιολόγηση κινδύνου κρίθηκε οι Αιτητές ενδέχεται να κινδυνεύσουν λόγω της επικρατούσας κατάστασης ασφαλείας. Από σχετική έρευνα αναφορικά με τα περιστατικά ασφαλείας εκεί και από πληροφορίες της πύλης ACLED, προκύπτει ότι κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, σημειώθηκαν στο Κυβερνείο της Βαγδάτης 461 περιστατικά ασφαλείας, τα οποία επέφεραν 46 απώλειες[37]. Δεδομένου όμως ότι ο πληθυσμός της πόλης της Βαγδάτης ανέρχεται τo 2026 στους περίπου 8.000.000 κατοίκους[38], το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι στη Βαγδάτη δεν υφίσταται πραγματικός κίνδυνος για έναν άμαχο πολίτη να επηρεαστεί προσωπικά αποκλειστικά λόγω της παρουσία του στην εν λόγω πόλη, υπό την έννοια του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ.

 

Λαμβάνοντας, ως εκ τούτου, υπόψη ότι οι Αιτητές ουδέν πρόβλημα αντιμετώπισαν στη Βαγδάτη κατά τη διάρκεια διαμονής του εκεί από το 2015 μέχρι το 2018 και ότι διαθέτουν στη συγκεκριμένη πόλη ευρύ οικογενειακό δίκτυο το οποίο ουδέποτε αντιμετώπισε κάποιο πρόβλημα απορρέον από την κατάσταση ασφαλείας στη συγκεκριμένη περιοχή, το Δικαστήριο κρίνει ότι σε περίπτωση επιστροφής τους στη Βαγδάτη, οι Αιτητές δεν θα βρεθούν αντιμέτωποι με σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής τους ακεραιότητας στο πλαίσιο του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Κρίνω, υπό τις περιστάσεις, ότι οι Αιτητές δεν κατάφεραν να τεκμηριώσουν σε κανένα στάδιο της διαδικασίας τη βασιμότητα του αιτήματός τους για αναγνώριση της ιδιότητας του πρόσφυγα, δυνάμει του περί Προσφύγων Νόμου και της Σύμβασης της Γενεύης, ούτε για την παραχώρηση της συμπληρωματικής προστασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του Νόμου.

 

Με βάση όλα τα πιο πάνω η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Ως προς τα έξοδα και δεδομένης της ελλιπούς έρευνας που διεξήχθη από τους Καθ’ων η αίτηση, κρίνω ορθό και δίκαιο όπως επιδικαστούν μειωμένα έξοδα στο ποσό των €300 υπερ των Καθ’ ων η αίτηση και εναντίον του Αιτητή. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

Α.ΑΓΡΟΤΗ, Δ ΔΔΔΠ