ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθεση Αρ.: 3376/24
15 Σεπτεμβρίου, 2026
[Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
B.F.
Αιτητού,
και
Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ’ ων η αίτηση
Μάριος Παπαλοΐζου (κος), Δικηγόρος για τον Αιτητή
Λ. Βελίκοβα (κα), Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.: Ο Αιτητής με την παρούσα προσφυγή αιτείται την έκδοση απόφασης από το παρόν Δικαστήριο με την οποίαν να κηρύσσεται, άκυρη, παράνομη, και στερούμενη κάθε έννομου αποτελέσματος η απόφαση των Καθ' ων η αίτηση ημερομηνίας 16.6.2024, με την οποίαν απορρίφθηκε το αίτημα του τελευταίου για διεθνή προστασία, καθότι κρίθηκε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 3 και 19 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2023. Αιτείται εξάλλου την αναγνώρισή του ως δικαιούχου διεθνούς προστασίας.
Γεγονότα
1. Τα γεγονότα της υπόθεσης έχουν ως ακολούθως: Ο Αιτητής κατάγεται από τη Γουινέα. Εισήλθε παράνομα στη Δημοκρατία από τις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση περιοχές και περί τις 25.4.2024 υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας. Στις 10.6.2024, πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή αναφορικά με το αίτημά του για διεθνή προστασία από λειτουργό, ο οποίος στις 16.6.2024 υπέβαλε Έκθεση-Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου (στο εξής: Προϊστάμενος) για απόρριψη της αίτησης ασύλου του Αιτητή και επιστροφή του στη χώρα καταγωγής του. Η Εισήγηση εγκρίθηκε από τον Προϊστάμενο στις 16.6.2024. Η εν λόγω απορριπτική απόφαση, η οποία κοινοποιήθηκε στον Αιτητή την 1.8.2024, αποτελεί το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.
Νομικοί Ισχυρισμοί
2. Ο Αιτητής, δια του συνηγόρου, προωθεί ως μοναδικό λόγο προσφυγής την έλλειψη δέουσας έρευνας.
3. Από την πλευρά τους, οι Καθ' ων η αίτηση υπεραμύνονται της νομιμότητας και ορθότητας της επίδικης απόφασης, την οποία, κατά τους ίδιους, εξέδωσαν κατόπιν δέουσας έρευνας και ορθής αξιολόγησης όλων των στοιχείων και δεδομένων. Υποστηρίζουν ότι η επίδικη απόφαση είναι δεόντως αιτιολογημένη και παραπέμπουν στα επιμέρους ευρήματά τους κατά τη διοικητική διαδικασία, όπου ο Αιτητής κρίθηκε αναξιόπιστος ως προς τον πυρήνα του αιτήματός του. Ένεκα αυτού και δεδομένων των προσωπικών του περιστάσεων σε συνάρτηση με την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο συνήθους διαμονής του, υποστηρίζουν ότι δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του σε καθεστώς διεθνούς προστασίας.
4. Το νομικό πλαίσιο
5. Η Σύμβαση περί του καθεστώτος των προσφύγων, η οποία υπογράφηκε στη Γενεύη στις 28 Ιουλίου 1951 και τέθηκε σε ισχύ στις 22 Απριλίου 1954 [Recueil des traités des Nations unies, τόμος 189, σ. 150, αριθ. 2545 (1954)], όπως συμπληρώθηκε με το Πρωτόκολλο περί του καθεστώτος των προσφύγων, το οποίο συνήφθη στη Νέα Υόρκη στις 31 Ιανουαρίου 1967 και τέθηκε σε ισχύ στις 4 Οκτωβρίου 1967 (στο εξής: Σύμβαση της Γενεύης), ορίζει, στο άρθρο 1, τμήμα Α, σημείο 2, πρώτο εδάφιο, ότι ο όρος «πρόσφυγας» εφαρμόζεται επί παντός προσώπου το οποίο, «συνεπεία δικαιολογημένου φόβου διώξεως λόγω φυλής, θρησκείας, εθνικότητος, κοινωνικής τάξεως ή πολιτικών πεποιθήσεων, ευρίσκεται εκτός της χώρας της οποίας έχει την ιθαγένεια και δεν δύναται ή, λόγω του φόβου τούτου, δεν επιθυμεί να απολαύη της προστασίας της χώρας ταύτης».
6. Ο Κανονισμός 2 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019, ως έχουν τροποποιηθεί μέχρι και τον περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας (Τροποποιητικό) (Αρ. 1) Διαδικαστικό Κανονισμό του 2026, έχει ως ακολούθως:
«Ο Διαδικαστικός Κανονισμός του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου 1962, και οι περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διαδικαστικοί Κανονισμοί (Αρ.1) Διαδικαστικοί Κανονισμοί του 2015, τυγχάνουν εφαρμογής σε όλες τις προσφυγές που καταχωρούνται στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας από 18.6.2019, με τις αναγκαίες τροποποιήσεις που αναφέρονται στη συνέχεια και κατ’ ανάλογη εφαρμογή των δικονομικών κανόνων και πρακτικής που ακολουθούνται και εφαρμόζονται στις ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου προσφυγές εκτός αν ήθελε άλλως ορίσει το Δικαστήριο.».
7. Το άρθρο 11 των περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2026 (στο εξής: o περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμος) καθορίζει τη δικαιοδοσία του παρόντος Δικαστηρίου.
8. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 14ης Μαΐου 2024, σχετικά με τις απαιτήσεις για την αναγνώριση των υπηκόων τρίτων χωρών ή των ανιθαγενών ως δικαιούχων διεθνούς προστασίας, για ένα ενιαίο καθεστώς για τους πρόσφυγες ή για τα άτομα που δικαιούνται επικουρική προστασία και για το περιεχόμενο της παρεχόμενης προστασίας, για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/109/ΕΚ του Συμβουλίου και για την κατάργηση της οδηγίας 2011/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (στο εξής: Κανονισμός αναγνώρισης/Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1347), δυνάμει του άρθρου 42 αυτού, εφαρμόζεται από την 1η Ιουλίου 2026.
9. Το άρθρο 3 στοιχείο 5) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 ορίζει τον όρο «πρόσφυγας».
10. Ο όρος «πρόσφυγας» ορίζεται και στο ερμηνευτικό άρθρο 2 του περί Προσφύγων Νόμου του 2026 (στο εξής: o περί Προσφύγων Νόμος).
11. Το καθεστώς του πρόσφυγα χορηγείται σε υπηκόους τρίτων χωρών ή σε ανιθαγενείς που πληρούν τις οικείες προϋποθέσεις σύμφωνα με τα κεφάλαια ΙΙ και ΙΙΙ του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.
12. Το άρθρο 3 στοιχείο 6) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 ορίζει τον όρο «πρόσωπο που δικαιούται επικουρική προστασία».
13. Το καθεστώς επικουρικής προστασίας χορηγείται σε υπηκόους τρίτων χωρών ή σε ανιθαγενείς που πληρούν τις οικείες προϋποθέσεις σύμφωνα με τα κεφάλαια ΙΙ και V του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.
14. Αντιστοίχως, οι εφαρμοστικές του ενωτικού νομοθετικού πλαισίου διατάξεις του περί Προσφύγων Νόμου, ορίζουν τα εξής:
15. Το άρθρο 51 του περί Προσφύγων Νόμου προβλέπει ότι:
«51. Ο Προϊστάμενος με απόφασή του χορηγεί το καθεστώς πρόσφυγα σε αιτητή, εάν κατά τη διοικητική διαδικασία εξέτασης της αίτησής του έχει αποδειχθεί ότι πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στις διατάξεις των Κεφαλαίων ΙΙ και ΙΙΙ του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347».
16. Το άρθρο 53 του περί Προσφύγων Νόμου ορίζει ότι:
«53. Ο Προϊστάμενος, με απόφασή του, χορηγεί το καθεστώς επικουρικής προστασίας σε αιτητή εάν, κατά τη διοικητική διαδικασία εξέτασης της αίτησής του, έχει αποδείξει ότι πληροί τις προϋποθέσεις των Κεφαλαίων ΙΙ και V του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347».
17. Το άρθρο 4 παράγραφος 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, το οποίο τιτλοφορείται «Υποβολή πληροφοριών και αξιολόγηση γεγονότων και περιστάσεων» προβλέπει τα εξής:
«1. Οι αιτούντες υποβάλλουν όλα τα στοιχεία που διαθέτουν και τα οποία τεκμηριώνουν την αίτηση διεθνούς προστασίας. Για τον σκοπό αυτό, οι αιτούντες συνεργάζονται πλήρως με την αποφαινόμενη αρχή και με άλλες αρμόδιες αρχές και παραμένουν παρόντες και διαθέσιμοι στο έδαφος του κράτους μέλους που είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησής τους καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας, μεταξύ άλλων κατά την αξιολόγηση των σχετικών στοιχείων της αίτησης.[…]».
Επισημαίνεται συναφώς ότι, ως προς τις ουσιαστικές προϋποθέσεις αναγνώρισης της ιδιότητας του πρόσφυγα και χορήγησης καθεστώτος επικουρικής προστασίας, το νέο ενωσιακό κανονιστικό πλαίσιο δεν επέφερε ουσιώδεις μεταβολές σε σχέση με το προϊσχύσαν καθεστώς της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ και των αντίστοιχων εθνικών εναρμονιστικών ρυθμίσεων, αλλά διατήρησε, κατ’ ουσίαν, τα ίδια κριτήρια υπαγωγής στα δύο καθεστώτα διεθνούς προστασίας.
Κατάληξη
18. Ως προς τους εγειρόμενους λόγους προσφυγής, επισημαίνεται εκ προοιμίου ότι το παρόν Δικαστήριο, ως δικαστήριο ουσίας, δικάζει την ενώπιόν του προσφυγή αξιολογώντας εξ υπαρχής την αίτηση του Αιτητή για διεθνή προστασία, τόσο κατά το νόμο όσο και κατ’ ουσίαν. Δεν περιορίζεται, συνεπώς, μόνο στην εξέταση της διαδικασίας και των στοιχείων κρίσης της διοικητικής αρχής που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη, αλλά εξετάζει την ουσιαστική ορθότητά της de novo και ex nunc. [Βλ. Aπόφαση του ΔΕΕ της 3ης Απριλίου 2025, C‑283/24 [Barouk], B. F. κατά Κυπριακής Δημοκρατίας, ECLI:EU:C:2025:236, απόφαση του ΔΕΕ ημερομηνίας 29 Ιουλίου 2019, Torubarov, C-556/17, EU:C:2019:626, σκέψεις 50 έως 53 (σύμφωνα με την οποία το δικαστήριο πραγματοποιεί «πλήρη και ex nunc εξέταση τόσο των πραγματικών όσο και των νομικών ζητημάτων, ιδίως, κατά περίπτωση, εξέταση των αναγκών διεθνούς προστασίας) Έφεση κατά Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Aρ. 107/2023, Δημοκρατία ν. Q.B.T., απόφαση ημερ. 11.2.2025, Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 17/2021 Janelidze ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 21.9.2021· Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Αρ. 35/2023 Lubangamu ν. Δημοκρατίας, απόφαση ημερ. 5.12.2024]. Ο Αιτητής αναμένεται να προβάλει, στο πλαίσιο της διοικητικής ή και της παρούσας δικαστικής διαδικασίας, τέτοιους συγκεκριμένους και ειδικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι εν δυνάμει θα δικαιολογούσαν την υπαγωγή του στο καθεστώς διεθνούς προστασίας. Η πιο πάνω ανάλυση λόγω της έκτασης της δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου καθιστά αλυσιτελή την προβολή υποπεριπτώσεων λόγων προσφυγής π.χ. έλλειψη δέουσας έρευνας και αιτιολογίας, πλάνη, ορισμένες διαδικαστικές πλημμέλειες κατά την έκδοση της επίδικης πράξης. Εν προκειμένω, ο Αιτητής εκπροσωπούμενος και δια συνηγόρου, έχει την ευκαιρία να εκθέσει τους ισχυρισμούς του και να λάβει όλα τα δέοντα δικονομικά μέσα προς τεκμηρίωσή τους [Βλ. «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου», Επαμεινώνδας Π. Σπηλιωτόπουλος, 14ης Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 260, υποσημ. 72, «Εισηγήσεις Διοικητικού Δικονομικού Δικαίου, Χαράλαμπος Χρυσανθάκης, 2η Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σελ. 247 και Π.Δ. Δαγτόγλου, (Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο), σελ. 552]. Ως αλυσιτελής χαρακτηρίζεται ο λόγος προσφυγής, ο οποίος ακόμα και αν γίνει δεκτός δεν πρόκειται να οδηγήσει σε ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης [Βλ. Η προβολή ισχυρισμών στις διοικητικές διαφορές ουσίας, Α. Αθ. Αρχοντάκη, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 100].
19. Συναφές εν προκειμένω είναι και το άρθρο 4 παράγραφος 1 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347. Από τις εν λόγω διατάξεις απορρέει καταρχάς η υποχρέωση του Αιτητή να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια προς τεκμηρίωση της αίτησης ασύλου του. Σύμφωνα με πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου [Βλ. ενδεικτικώς, Υπόθ. Αρ. 1721/2011, Ηοοman & Mahiab Khanbabaie v. Aναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων, ημερ. 30.6.2016, ECLI:CY:AD:2016:D320] αποτελεί υποχρέωση του Αιτητή ασύλου να επικαλεστεί έστω και χωρίς να προσκομίσει τυπικά αποδεικτικά στοιχεία, συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που του προκαλούν κατά τρόπο αντικειμενικώς αιτιολογημένο, φόβο δίωξης στη χώρα του για κάποιον από τους λόγους που αναφέρει το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου [βλ. επίσης νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, αποφάσεις αρ. 1093/2008, 817/2009 και 459/2010]. Εν συνεχεία ωστόσο, λόγω ακριβώς της δυσχέρειας του Αιτητή ασύλου να τεκμηριώσει με συγκεκριμένα στοιχεία την αίτησή του, γεννάται υποχρέωση της διοίκησης να συνδράμει τον Αιτητή σε αυτήν την προσπάθεια προβολής και τεκμηρίωσης των ισχυρισμών του [βλ. Εγχειρίδιο για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων της Υπάτης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών παρ. 195 επ., Βλ. επίσης αναφορικά με την ενεργό συνεργασία Απόφαση του ΔΕΕ της 22ας Νοεμβρίου 2012, Υπόθεση C‑277/11, M. M., ECLI: EU:C:2012:744, σκέψεις 63 έως 68).
20. Η ανωτέρω προσέγγιση δεν μεταβάλλεται υπό το νέο κανονιστικό πλαίσιο. Ειδικότερα, το άρθρο 4 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 εξακολουθεί να κατοχυρώνει την αρχή της κοινής υποχρέωσης συνεργασίας κατά την εξέταση της αίτησης διεθνούς προστασίας, προβλέποντας αφενός την υποχρέωση του αιτητή να υποβάλει το συντομότερο δυνατό όλα τα στοιχεία και τις πληροφορίες που διαθέτει προς θεμελίωση της αίτησής του και, αφετέρου, την αντίστοιχη υποχρέωση των αρμόδιων αρχών να συνεργάζονται ενεργά με τον αιτητή για τη συλλογή και αξιολόγηση των κρίσιμων πραγματικών περιστατικών. Η ρύθμιση αυτή αποτελεί ουσιαστικά συνέχεια του προϊσχύσαντος άρθρου 4 της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, όπως αυτό είχε μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο μέσω του άρθρου 16 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2025 (έως την αντικατάστασή του από τον περί Προσφύγων Νόμο του 2026), χωρίς να επιφέρει ουσιώδη διαφοροποίηση ως προς την κατανομή του βάρους συνεργασίας και απόδειξης κατά την εξέταση της αίτησης.
21. Προχωρώντας στην κατ’ ουσίαν εξέταση των ισχυρισμών του Αιτητή, επισημαίνεται ότι, κατά την καταγραφή της αίτησής του, ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή κατηγορήθηκε για κλοπή, αναζητείτο και κινδύνευε (ερυθρό 1).
22. Κατά την προσωπική του συνέντευξη, ο Αιτητής δήλωσε ότι είναι υπήκοος Γουινέας, γεννηθείς στις 3.3.2002 στην Conakry, η οποία αποτελεί και τον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του στη χώρα. Είναι άγαμος και άτεκνος, μουσουλμάνος, ανήκει στην εθνοτική ομάδα Malinke και ομιλεί γαλλικά, Malinke και Sousou. Ο πατέρας του απεβίωσε στις 12.10.2019 από καρδιακή προσβολή και ένας από τους αδελφούς του τον Σεπτέμβριο του 2021 από πνιγμό. Η μητέρα του και οι άλλοι δύο αδελφοί του διαμένουν στη Σενεγάλη από τον Ιούλιο του 2021, ενώ ο ίδιος διατηρεί επικοινωνία μαζί τους από τον Ιανουάριο του 2024. Ανέφερε, επίσης, ότι έχει συγγενείς στην Conakry. Ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση το 2020, αλλά δεν εργάστηκε στη χώρα καταγωγής του, καθώς συντηρούνταν οικονομικά από τον πατέρα του.
23. Ως προς το ταξίδι του, ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη Γουινέα στις 18.3.2021, χρησιμοποιώντας το διαβατήριο και τη φοιτητική θεώρηση εισόδου του. Μέσω Τουρκίας μετέβη στις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές και στις 18.4.2024 εισήλθε παρατύπως στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές.
24. Κατά την ελεύθερη αφήγησή του, ο Αιτητής ανέφερε ότι, μετά τον θάνατο του πατέρα του τον Οκτώβριο του 2019, δημιουργήθηκε περιουσιακή διαφορά μεταξύ της οικογένειάς του και των θείων και θειών του. Η περιουσία του πατέρα του περιλάμβανε δύο οικίες στην Conakry, μία ολοκληρωμένη, στην οποία διέμενε η οικογένεια, και μία υπό ανέγερση. Παρά τις δύο οικογενειακές συναντήσεις που πραγματοποιήθηκαν, δεν κατέστη δυνατή η επίλυση της διαφοράς.
25. Σύμφωνα με τον Αιτητή, η οικογένειά του επιχείρησε να προσφύγει στη δικαιοσύνη, πλην όμως ο δικηγόρος που θα την εκπροσωπούσε ζήτησε ποσό ύψους €8.000, το οποίο δεν μπορούσε να καταβάλει. Για τον λόγο αυτό, ο αδελφός του πώλησε την υπό ανέγερση οικία τον Σεπτέμβριο του 2020. Όταν οι συγγενείς τους πληροφορήθηκαν την πώληση, προσέφυγαν στο Δικαστήριο, αμφισβητώντας το δικαίωμα της οικογένειας επί της περιουσίας. Στις αρχές του 2021, ο Αιτητής άρχισε να εξασφαλίζει τα απαιτούμενα έγγραφα για να ταξιδέψει στην Κύπρο.
26. Σε διευκρινιστικές ερωτήσεις, ο Αιτητής ανέφερε ότι οι δύο οικίες ήταν εγγεγραμμένες στο όνομα του πατέρα του, ο οποίος κατείχε τα σχετικά έγγραφα ιδιοκτησίας. Ωστόσο, δήλωσε ότι τα έγγραφα της οικίας που πωλήθηκε βρίσκονταν πλέον στην κατοχή του αγοραστή, ενώ εκείνα της άλλης οικίας είχαν περιέλθει στους θείους του μετά τη μετακίνηση της μητέρας του στη Σενεγάλη. Ως εκ τούτου, δεν μπορούσε να προσκομίσει οποιοδήποτε σχετικό έγγραφο.
27. Ανέφερε ότι η διαφορά άρχισε περίπου δύο μήνες μετά τον θάνατο του πατέρα του, όταν οι συγγενείς του ισχυρίστηκαν ότι οι οικίες τούς ανήκαν και ζήτησαν τα πρωτότυπα έγγραφα. Η οικογένειά του αρνήθηκε να τα παραδώσει, χωρίς να ακολουθήσει οποιοδήποτε περιστατικό εναντίον της. Ως προς τη δική του εμπλοκή, ο Αιτητής περιορίστηκε να αναφέρει ότι προσπαθούσε να προστατεύσει την οικογενειακή περιουσία.
28. Περαιτέρω, ο Αιτητής δήλωσε ότι τον Δεκέμβριο του 2020 η οικογένειά του κλητεύθηκε να εμφανιστεί ενώπιον Δικαστηρίου σχετικά με την πώληση της υπό ανέγερση οικίας, επειδή οι συγγενείς του υποστήριζαν ότι, ελλείψει διαθήκης, η περιουσία δεν ανήκε αποκλειστικά στην οικογένειά του. Ανέφερε ότι δεν εμφανίστηκαν λόγω οικονομικής αδυναμίας. Ως προς τις συνέπειες της μη εμφάνισής τους, δήλωσε αφενός ότι ασκήθηκε εναντίον τους δίωξη προκειμένου να εξαναγκαστούν να επιστρέψουν και να επιλύσουν δικαστικά τη διαφορά και, αφετέρου, ότι δεν συνέβη οτιδήποτε και η υπόθεση ακυρώθηκε.
29. Κληθείς να εξηγήσει την αρχική αναφορά του ότι είχε κατηγορηθεί για κλοπή, ο Αιτητής ανέφερε ότι, κατά την άποψη των συγγενών του, η πώληση της οικίας από τον αδελφό του συνιστούσε κλοπή. Δήλωσε ότι πληροφορήθηκε την εναντίον του κατηγορία μέσω της δικαστικής κλήτευσης τον Δεκέμβριο του 2020, χωρίς, ωστόσο, να μπορεί να εξηγήσει με σαφήνεια γιατί η κατηγορία στρεφόταν προσωπικά και εναντίον του, αφού την πώληση είχε διενεργήσει ο αδελφός του.
30. Αξιολογώντας τους ισχυρισμούς του Αιτητή, οι Καθ’ ων η αίτηση διέκριναν δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς: (α) την ταυτότητα, τη χώρα καταγωγής και το προσωπικό προφίλ του και (β) την κατ’ ισχυρισμό δίωξή του από συγγενικά πρόσωπα λόγω περιουσιακής διαφοράς.
31. Ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός έγινε αποδεκτός, καθόσον κρίθηκε ότι ο Αιτητής απάντησε με ακρίβεια στα σχετικά ερωτήματα και κατέβαλε πραγματική προσπάθεια να παράσχει επαρκείς πληροφορίες. Οι δηλώσεις του κρίθηκαν, επίσης, συμβατές με τις διαθέσιμες εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.
32. Αντιθέτως, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός απορρίφθηκε, καθώς κρίθηκε ότι ο Αιτητής δεν παρέθεσε επαρκείς και συνεκτικές πληροφορίες για ζητήματα που άπτονταν του πυρήνα του αιτήματός του. Ειδικότερα, οι αναφορές του υπήρξαν ασαφείς ως προς το ιδιοκτησιακό καθεστώς των δύο οικιών, το κληρονομικό δικαίωμα των εμπλεκομένων και τους λόγους για τους οποίους οι συγγενείς του διεκδικούσαν την περιουσία.
33. Περαιτέρω, διαπιστώθηκαν ασυνέπειες ως προς τη δικαστική διαδικασία και τις συνέπειες της μη εμφάνισης της οικογένειάς του. Ενώ ο Αιτητής ανέφερε ότι ασκήθηκε εναντίον τους δίωξη για να εξαναγκαστούν να επιστρέψουν, στη συνέχεια δήλωσε ότι δεν συνέβη οτιδήποτε και ότι η υπόθεση ακυρώθηκε. Η αναφορά του ότι δεν εμφανίστηκαν στο Δικαστήριο επειδή είχαν ήδη εγκαταλείψει τη χώρα δεν συνάδει, εξάλλου, με τις δηλώσεις του ότι η κλήτευση έλαβε χώρα τον Δεκέμβριο του 2020, ενώ ο ίδιος αναχώρησε στις 18.3.2021 και η μητέρα του τον Ιούλιο του 2021. Ασαφής παρέμεινε και η αναφορά του ότι είχε κατηγορηθεί για κλοπή. Ο Αιτητής δεν προέβαλε αυθόρμητα τον ισχυρισμό αυτό κατά την ελεύθερη αφήγησή του, αλλά τον συνέδεσε, κατόπιν σχετικών ερωτήσεων, με την πώληση της οικίας από τον αδελφό του. Δεν κατόρθωσε, ωστόσο, να εξηγήσει γιατί η σχετική κατηγορία αφορούσε προσωπικά τον ίδιο ούτε ανέφερε οποιαδήποτε συγκεκριμένη ενέργεια, απειλή ή άλλο περιστατικό που να είχε στραφεί εναντίον του. Υπό τα δεδομένα αυτά, ο ισχυρισμός περί προσωπικής δίωξης λόγω της περιουσιακής διαφοράς δεν έγινε αποδεκτός.
34. Στη βάση του μόνου αποδεκτού ουσιώδους ισχυρισμού, ήτοι της ταυτότητας, της χώρας καταγωγής και του προσωπικού προφίλ του Αιτητή, και κατόπιν εξατομικευμένης εξέτασης του αιτήματός του σε συνάρτηση με τις διαθέσιμες πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής, οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι δεν συνέτρεχαν εύλογοι και βάσιμοι λόγοι να θεωρηθεί ότι, σε περίπτωση επιστροφής του στο Conakry της Γουινέας, θα αντιμετώπιζε δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.
35. Κατά τη νομική ανάλυση, οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι δεν στοιχειοθετείτο βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης κατά την έννοια του άρθρου 3 των περί Προσφύγων Νόμων του 2000 έως 2023. Περαιτέρω, δεν διαπιστώθηκε πραγματικός κίνδυνος σοβαρής βλάβης λόγω αδιάκριτης βίας δυνάμει του άρθρου 19(2)(γ) των ίδιων νόμων, καθόσον στη Γουινέα δεν υφίστατο διεθνής ή εσωτερική ένοπλη σύρραξη, αλλά κατάσταση πολιτικής αστάθειας, η οποία δεν αρκούσε για τη θεμελίωση σοβαρής και προσωπικής απειλής σε βάρος του Αιτητή.
36. Προχωρώντας στην de novo και ex nunc εξέταση των ενώπιόν μου δεδομένων, όπως υπαγορεύουν τα εδάφια (3) και (4) του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου, γίνεται δεκτό το εύρημα των Καθ’ ων η αίτηση αναφορικά με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό. Το παρόν Δικαστήριο αξιολογεί τους προβληθέντες ισχυρισμούς στην βάση των κοινώς αποδεκτών δεικτών αξιοπιστίας.[1]
37. Συγκεκριμένα, ως προς τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, διαπιστώνεται ότι ο Αιτητής υπήρξε σαφής ως προς τα προσωπικά του στοιχεία. Η αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού εδραιώνεται περαιτέρω και από τις εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, οι οποίες συγκεντρώνονται στο διοικητικό φάκελο και από το διαβατήριό του.
38. Ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, ήτοι την κατ’ ισχυρισμόν δίωξή του από συγγενικά πρόσωπα λόγω περιουσιακής διαφοράς, το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι από τις δηλώσεις του προκύπτει, ως γενικό πραγματικό υπόβαθρο, η ύπαρξη ενδοοικογενειακής διένεξης αναφορικά με δύο οικίες που ανήκαν στον αποβιώσαντα πατέρα του. Ειδικότερα, ο Αιτητής ανέφερε ότι, μετά τον θάνατο του πατέρα του τον Οκτώβριο του 2019, ορισμένοι θείοι και θείες του διεκδίκησαν τις εν λόγω οικίες και ζήτησαν από την οικογένειά του να τους παραδώσει τα σχετικά έγγραφα ιδιοκτησίας. Κατά τον ίδιο, η οικογένειά του αρνήθηκε, ενώ ο αδελφός του πώλησε τον Σεπτέμβριο του 2020 τη μία από τις οικίες, η οποία βρισκόταν υπό κατασκευή, προκειμένου να καλυφθούν οι οικονομικές ανάγκες της οικογένειας.
39. Ωστόσο, οι δηλώσεις του Αιτητή ως προς το ιδιοκτησιακό καθεστώς των οικιών και τη βάση της αντιδικίας δεν υπήρξαν απολύτως σαφείς. Αφενός, υποστήριξε ότι αμφότερες οι οικίες εξακολουθούσαν να είναι εγγεγραμμένες στο όνομα του πατέρα του και ότι, μετά τον θάνατό του, περιήλθαν στη μητέρα και στα τέκνα του. Αφετέρου, ανέφερε ότι οι συγγενείς του θεωρούσαν ότι, ελλείψει διαθήκης, είχαν δικαίωμα να τις διεκδικήσουν. Δεν ήταν, επίσης, σε θέση να εξηγήσει με σαφήνεια πώς ο αδελφός του πώλησε εγκύρως τη μία οικία ενώ αυτή, κατά τα λεγόμενά του, εξακολουθούσε να είναι εγγεγραμμένη στο όνομα του αποβιώσαντος πατέρα τους. Οι ασάφειες αυτές αποδυναμώνουν την ακρίβεια της αφήγησής του ως προς τις νομικές και ιδιοκτησιακές πτυχές της διαφοράς, χωρίς, εντούτοις, να αποκλείουν αφ’ εαυτών την ύπαρξη κάποιας οικογενειακής αντιδικίας.
40. Περαιτέρω, παρά τις επανειλημμένες διευκρινιστικές ερωτήσεις, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να περιγράψει με επαρκή σαφήνεια και βιωματική λεπτομέρεια τις δύο συναντήσεις που, κατά τους ισχυρισμούς του, πραγματοποιήθηκαν με τους συγγενείς του. Περιορίστηκε να αναφέρει ότι αυτές έλαβαν χώρα στην οικογενειακή οικία, έναν ή δύο μήνες μετά τον θάνατο του πατέρα του, με τη συμμετοχή της μητέρας του, τριών θείων και δύο θειών του, και ότι οι συγγενείς ζήτησαν τα πρωτότυπα έγγραφα των οικιών, αίτημα το οποίο η οικογένειά του απέρριψε. Μολονότι ισχυρίστηκε ότι συμμετείχε στις συναντήσεις και ότι προσπαθούσε να προστατεύσει την οικογενειακή περιουσία, δεν προσδιόρισε τον δικό του ιδιαίτερο ρόλο ούτε παρέθεσε συγκεκριμένες συνομιλίες, αντιδράσεις ή περιστατικά από τα οποία να προκύπτει προσωπική αντιπαράθεση ή στοχοποίησή του.
41. Μη πειστικές και εν μέρει μεταβαλλόμενες υπήρξαν και οι δηλώσεις του σχετικά με τη δικαστική κλήτευση. Αρχικά συνέδεσε την κλήτευση με την αμφισβήτηση, εκ μέρους των συγγενών του, του δικαιώματος του αδελφού του να πωλήσει την οικία, ενώ ακολούθως ανέφερε ότι τόσο ο ίδιος όσο και ο αδελφός του είχαν κατηγορηθεί για κλοπή. Όταν κλήθηκε να εξηγήσει γιατί κατηγορήθηκε προσωπικά, παρότι την πώληση είχε διενεργήσει ο αδελφός του, δεν ήταν σε θέση να παράσχει συγκεκριμένη εξήγηση. Ανέφερε ακόμη ότι πληροφορήθηκε την κατηγορία περί κλοπής αποκλειστικά από το περιεχόμενο της κλήτευσης, χωρίς να προσκομίσει το έγγραφο ή άλλο συναφές αποδεικτικό στοιχείο. Ως προς δε την έκβαση της διαδικασίας, δήλωσε ότι ο ίδιος και η οικογένειά του δεν εμφανίστηκαν ενώπιον του δικαστηρίου λόγω έλλειψης χρημάτων για δικηγόρο και ότι, τελικώς, η υπόθεση ακυρώθηκε χωρίς οποιαδήποτε συνέπεια. Παράλληλα, αναγνώρισε ότι τα δικαστήρια της χώρας του παρείχαν προστασία σε άλλα πρόσωπα που αντιμετώπιζαν παρόμοιες διαφορές, ενώ η οικογένειά του δεν αναζήτησε άλλη, οικονομικότερη νομική συνδρομή.
42. Καθοριστικής, πάντως, σημασίας είναι ότι ο Αιτητής απέκλεισε κατηγορηματικά και επανειλημμένα την επέλευση οποιασδήποτε πράξης βίας ή άλλης βλαπτικής συμπεριφοράς σε βάρος του ή των μελών της οικογένειάς του. Δήλωσε ότι ούτε κατά τις οικογενειακές συναντήσεις ούτε μετά την άρνησή τους να παραδώσουν τα έγγραφα δέχθηκαν επίθεση ή απειλή, ότι ο ίδιος ουδέποτε συνελήφθη ή κρατήθηκε και ότι δεν συνέβη οτιδήποτε σε βάρος τους πριν ή μετά τη δικαστική κλήτευση. Μάλιστα, όταν ερωτήθηκε ευθέως εάν είχε δεχθεί απειλές από τους συγγενείς του, απάντησε αρνητικά. Ανέφερε, επίσης, ότι οι συγγενείς του δεν μπορούσαν να τους προκαλέσουν σωματική βλάβη και, για τον λόγο αυτό, προσέφυγαν ενώπιον του δικαστηρίου. Η δήλωση αυτή δεν συνάδει με τον μεταγενέστερο, αόριστο ισχυρισμό του ότι, σε περίπτωση επιστροφής, οι συγγενείς του θα τον εντοπίσουν οπουδήποτε στη Γουινέα και ότι η ζωή του θα τεθεί σε κίνδυνο.
43. Η δε αναφορά του κατά την καταγραφή της αίτησής του ότι κατηγορήθηκε ως κλέφτης, ότι αναζητείται και ότι βρίσκεται σε κίνδυνο δεν υποστηρίχθηκε, κατά τη συνέντευξη, από συγκεκριμένα περιστατικά. Αντίθετα, προέκυψε ότι η φερόμενη κατηγορία συνδεόταν αποκλειστικά με την πώληση της οικίας και την ιδιωτική περιουσιακή αντιδικία, ότι ουδέποτε προηγήθηκε ή ακολούθησε οποιαδήποτε απειλή ή πράξη βίας και ότι η σχετική δικαστική διαδικασία, κατά τα λεγόμενά του, δεν είχε δυσμενή εξέλιξη για τον ίδιο. Επιπλέον, μολονότι εγκατέλειψε τη Γουινέα τον Μάρτιο του 2021, παρέμεινε επί τρία περίπου έτη στις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές και υπέβαλε αίτηση διεθνούς προστασίας μόνον μετά την είσοδό του στις ελεγχόμενες περιοχές τον Απρίλιο του 2024. Ο ίδιος δήλωσε ότι δεν είχε αναχωρήσει από τη χώρα καταγωγής του με σκοπό να ζητήσει άσυλο, αλλά επιθυμούσε να παραμείνει για κάποιο χρονικό διάστημα στην Κύπρο και ακολούθως να επιστρέψει στη χώρα του. Το στοιχείο αυτό δεν είναι αυτοτελώς καθοριστικό, πλην όμως συνεκτιμάται με το σύνολο των δηλώσεών του.
44. Υπό τα ανωτέρω δεδομένα, το Δικαστήριο αποδέχεται ως ευλόγως πιθανή την ύπαρξη οικογενειακής περιουσιακής διαφοράς μετά τον θάνατο του πατέρα του Αιτητή. Δεν αποδέχεται, όμως, ότι η διαφορά αυτή προσέλαβε χαρακτήρα δίωξης ή ότι είχε ως αποτέλεσμα την εξατομικευμένη στοχοποίηση του Αιτητή. Η αφήγησή του ως προς την προβαλλόμενη κατηγορία και τον μελλοντικό κίνδυνο υπήρξε ασαφής, εν μέρει μεταβαλλόμενη και στερούμενη συγκεκριμένων περιστατικών, ενώ οι κατηγορηματικές δηλώσεις του περί απουσίας απειλών, βίας ή οποιασδήποτε άλλης βλαπτικής ενέργειας αντιφάσκουν ευθέως προς τον ισχυρισμό ότι κινδυνεύει να θανατωθεί σε περίπτωση επιστροφής. Συνεπώς, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός γίνεται δεκτός μόνο κατά το μέρος που αφορά την ύπαρξη ιδιωτικής ενδοοικογενειακής περιουσιακής διαφοράς, απορρίπτεται δε κατά το μέρος που αφορά την προβαλλόμενη δίωξη, την προσωπική στοχοποίηση και τον συναφή μελλοντικό κίνδυνο.
45. Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία, επισημαίνεται ότι, λόγω της κατεξοχήν ιδιωτικής και οικογενειακής φύσης των περιστατικών που επικαλείται ο Αιτητής, δεν κρίνεται εύλογη ή πρόσφορη η αναζήτηση γενικών πληροφοριών χώρας καταγωγής για την επαλήθευση των συγκεκριμένων πραγματικών γεγονότων. Πρόκειται για ισχυρισμό που αφορά προσωπική περιουσιακή διαφορά, ενδοοικογενειακή σύγκρουση και φερόμενες ιδιωτικές επιθέσεις, στοιχεία τα οποία δεν μπορούν κατά κανόνα να διασταυρωθούν μέσω δημοσίων πηγών. Ο ίδιος δε ο Αιτητής δεν προσκόμισε οποιοδήποτε συναφές αποδεικτικό στοιχείο, όπως ιατρική βεβαίωση, καταγγελία, έγγραφο σχετικό με την κληρονομιά ή άλλο τεκμήριο που να ενισχύει τον ισχυρισμό του.
46. Υπό το φως των ανωτέρω, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν παρίσταται εσωτερικά συνεκτικός και επαρκώς συγκεκριμένος και, ελλείψει οποιουδήποτε υποστηρικτικού στοιχείου, δεν δύναται να γίνει αποδεκτός.
47. Προχωρώντας στην αξιολόγηση του κινδύνου που ενδέχεται να αντιμετωπίσει ο Αιτητής, πέραν των όσων ο ίδιος δήλωσε και τα οποία απορρίφθηκαν ανωτέρω, σημειώνεται ότι ο Αιτητής δεν επικαλέστηκε αρχικώς οποιονδήποτε πρόσθετο ή ανεξάρτητο κίνδυνο απορρέοντα από το προσωπικό του προφίλ ή τις ιδιαίτερες περιστάσεις του.
48. Σε κάθε περίπτωση, ως προς το θρησκευτικό προφίλ του Αιτητή ως μουσουλμάνου, η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών εκτιμά ότι ο συνολικός πληθυσμός ανέρχεται σε 13,6 εκατομμύρια (μέσα του 2023). Σύμφωνα με τη SRA, περίπου το 84% του πληθυσμού είναι μουσουλμάνοι, το 11% χριστιανοί και το 5% ακολουθεί αυτόχθονες θρησκευτικές ή άλλες πεποιθήσεις. Μεγάλο μέρος του μουσουλμανικού και χριστιανικού πληθυσμού ενσωματώνει αυτόχθονες τελετουργίες στις θρησκευτικές του πρακτικές. Οι μουσουλμάνοι είναι γενικά σουνίτες της σχολής Μαλίκι· ο σουφισμός είναι επίσης παρών. Οι χριστιανικές ομάδες περιλαμβάνουν Ρωμαιοκαθολικούς, Αγγλικανούς, Βαπτιστές, Μάρτυρες του Ιεχωβά, Αντβεντιστές της Έβδομης Ημέρας και διάφορες ευαγγελικές ομάδες. Υπάρχει επίσης μια μικρή κοινότητα Μπαχάι, καθώς και μικρός αριθμός Ινδουιστών, Βουδιστών και οπαδών παραδοσιακών κινεζικών θρησκευτικών πεποιθήσεων μεταξύ των αλλοδαπών κατοίκων. Οι μουσουλμάνοι αποτελούν την πλειονότητα και στις τέσσερις περιφέρειες της χώρας. Οι χριστιανοί συγκεντρώνονται στις μεγάλες πόλεις, συμπεριλαμβανομένης της Κονακρί, στις νότιες παράκτιες περιοχές και στην ανατολική δασική περιοχή. Οι οπαδοί των αυτόχθονων θρησκευτικών πεποιθήσεων είναι περισσότερο διαδεδομένοι στη Δασική Περιφέρεια. Υπό το φως των ανωτέρω, και δεδομένων των δηλώσεων του Αιτητή, δεν προκύπτει κίνδυνος λόγω της θρησκευτικής του ταυτότητας.[2]
49. Περαιτέρω, όσον αφορά στην εθνοτική σύνθεση του πληθυσμού της χώρας, σύμφωνα με δεδομένα που ανάγονται στο έτος 2012, η Britannica εκτιμά ότι οι Fulani (Peulh) αποτελούν το 33,9%, οι Malinke το 31,1%, οι Susu το 19,1%, οι Kpelle το 6%, οι Kisi το 4,7% και οι Toma το 2,6%.[3] Δεν εντοπίστηκαν πληροφορίες περί φυλετικών διακρίσεων σχετικών με την υπό κρίση περίπτωση, ούτε ο Αιτητής επικαλέστηκε οποιοδήποτε συναφές περιστατικό ή φόβο.
50. Ως προς την μεταχείριση των επιστραφέντων στη χώρα του Αιτητή, σύμφωνα με την έκθεση του Γραφείου του Γενικού Επιτρόπου για τους Πρόσφυγες και τους Ανιθαγενείς του Βελγίου ημερομηνίας 10.11.2025, δεν αναφέρονται προβλήματα κατά την επιστροφή των επαναπατριζόμενων υπηκόων Γουινέας οι οποίοι έφυγαν από τη χώρα παράνομα και/ή υπέβαλαν αίτηση για διεθνή προστασία στο Βέλγιο. Ανεξαρτήτως της εθελούσιας ή αναγκαστικής επιστροφής, υποβάλλονται στους ίδιους ελέγχους με τους λοιπούς επιβάτες. Ο έλεγχος διενεργείται από το ειδικό αστυνομικό τμήμα στο Διεθνές Αεροδρόμιο της Κονακρί.[4]
51. Ως προς το αποδεκτό σκέλος του δεύτερου ουσιώδους ισχυρισμού, ήτοι την ύπαρξη περιουσιακής διαφοράς μεταξύ της οικογένειας του Αιτητή και των συγγενών του, διαπιστώνεται ότι ο Αιτητής δεν κατόρθωσε να καταδείξει, κατά τρόπο αντικειμενικά βάσιμο, ότι εξαιτίας της εν λόγω διαφοράς διατρέχει προσωπικό και εξατομικευμένο κίνδυνο δίωξης, για τους λόγους που καταγράφονται ανωτέρω.
52. Εξετάζοντας ακολούθως την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας, σύμφωνα με την έκθεση της Human Rights Watch που δημοσιεύθηκε το 2025 και καλύπτει γεγονότα που έλαβαν χώρα κατά το 2024, οι στρατιωτικές αρχές συνέχισαν την καταστολή των μέσων ενημέρωσης, της αντιπολίτευσης και των διαφωνούντων.[5] Το Δεκέμβριο του 2022, η στρατιωτική χούντα είχε δεσμευθεί να διεξαγάγει προεδρικές και βουλευτικές εκλογές έως τον Δεκέμβριο του 2024, ως μέρος ενός μεταβατικού χάρτη που είχε συμφωνηθεί με την Οικονομική Κοινότητα των Δυτικοαφρικανικών Κρατών (Economic Community of West African States -ECOWAS).[6]
53. Τον Ιούλιο του 2024, η χούντα δημοσίευσε ένα προσχέδιο του νέου συντάγματος που αναμενόταν να τίθετο σε δημοψήφισμα πριν από τον Δεκέμβριο του 2024.[7] Το προσχέδιο προέβλεπε πενταετή προεδρική θητεία με δυνατότητα ανανέωσης μία φορά.
54. Ωστόσο, στις 19 Φεβρουαρίου 2024, ο συνταγματάρχης Mamady Doumbouya διέλυσε την κυβέρνηση χωρίς να αιτιολογήσει την απόφαση αυτή[8] και στις 28 Φεβρουαρίου, διόρισε νέο πρωθυπουργό τον Mamadou Oury Bah[9], ενώ στις 18 Σεπτεμβρίου 2024, ο υπουργός Εξωτερικών Morissanda Kouyaté ανακοίνωσε ότι οι εκλογές θα διεξάγονταν το 2025.[10]
55. Τον Ιούλιο του 2024, βγήκε η πολυαναμενόμενη ετυμηγορία για τους κατηγορούμενους για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας κατά τη διάρκεια της γνωστής ως «σφαγή του σταδίου του 2009».[11] Το δικαστήριο καταδίκασε τον πρώην πραξικοπηματία πρόεδρο της Γουινέας, Moussa Dadis Camara, και επτά ακόμη πρώην ανώτερους αξιωματούχους, σε μια δίκη ορόσημο για ομαδικούς βιασμούς και δολοφονίες διαδηλωτών το 2009.
56. Σύμφωνα με την Crisis 24, η οποία εξειδικεύεται στη διαχείριση κινδύνου παρέχοντας σχετικές υπηρεσίες, «η Γουινέα θεωρείται ένας άξονας ασφαλείας [...] σε μία περιοχή όπου τρεις από τους γείτονές της, δηλαδή η Λιβερία, η Ακτή Ελεφαντοστού και η Σιέρρα Λεόνε επανέρχονται από εμφύλιες συγκρούσεις». Σύμφωνα με την ίδια πηγή, οι κοινωνικές αναταραχές, οδηγούμενες από αιτιάσεις ως προς την παροχή υπηρεσιών και τις υποδομές καθώς και από εθνοτικές-πολιτικές εντάσεις, λαμβάνουν συχνά χώρα, ιδίως κατά τη διάρκεια των εκλογικών περιόδων. Δεν υπάρχουν ενδείξεις τρομοκρατικών ομάδων οι οποίες δραστηριοποιούνται στη Γουινέα, αν και υπάρχουν γενικές ανησυχίες για την εξάπλωση ισλαμιστικής στρατιωτικής δραστηριότητας στην περιοχή.[12]
57. Από τον συνδυασμό διάφορων πηγών προκύπτει ότι τα περιστατικά βίας στην Γουινέα συνδέονται με την πολιτική κατάσταση της χώρας. Ενώ η χώρα γνώρισε σχετική σταθερότητα μετά το 2010, όταν ο επί μακρόν ηγέτης της αντιπολίτευσης Alpha Condé έγινε ο πρώτος δημοκρατικά εκλεγμένος πρόεδρος του έθνους, το πραξικόπημα του Σεπτεμβρίου 2021, που ανέτρεψε τον Condé, αφήνει τη χώρα σε ασταθή πολιτική κατάσταση. Συγκεκριμένα, οι πιο πρόσφατες αναφορές σε πολιτική βία και διαδηλώσεις εντοπίζονται στις περιοχές της πρωτεύουσας, Conakry, πριν και μετά τις προεδρικές εκλογές του 2020 καθώς και κατά το πραξικόπημα του Σεπτεμβρίου του 2021. Κατά την διάρκεια των διαδηλώσεων σημειώθηκαν δολοφονίες, ξυλοδαρμοί, αυθαίρετες συλλήψεις και κρατήσεις και σημαντικοί περιορισμοί στο δικαίωμα του συνέρχεσθαι.[13]
58. Σε άλλες γενικές αναφορές για την κατάσταση ασφαλείας συμπεριλαμβάνονται το ευκαιριακό έγκλημα στο δρόμο και τα τροχαία ατυχήματα, οι ανεπαρκώς ανεπτυγμένες υποδομές μεταφορών, επικοινωνιών και ενέργειας, ιδιαίτερα στις αγροτικές περιοχές, οι ήδη περιορισμένες εγκαταστάσεις υγειονομικής περίθαλψής που επλήγησαν από τον ιό Έμπολα της Δυτικής Αφρικής το 2014 (EVD) και άλλες περιοδικές επιδημίες θανατηφόρων ασθενειών, οι εθνοπολιτικές εντάσεις, που συμβαίνουν συχνά στη Γουινέα, ειδικά κατά τις προεκλογικές περιόδους και οι γενικές ανησυχίες για την εξάπλωση της ισλαμιστικής μαχητικής δραστηριότητας στην περιοχή. Παρόλο που στην κατάταξη του Crisis 24 το επίπεδο επικινδυνότητας στη Γουινέα θεωρείται υψηλό, στην ίδια έκθεση αναφέρεται η Γουινέα ως ασφαλής περιοχή όπου τρεις από τις γειτονικές της χώρες, συγκεκριμένα η Λιβερία, η Ακτή Ελεφαντοστού και η Σιέρα Λεόνε, ξεπερνούν εμφύλιες συγκρούσεις[14].
59. Ως προς τον αριθμό των περιστατικών ασφαλείας που καταγράφηκαν γενικότερα στην περιοχή Conakry της Γουινέας τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή, βάσει στοιχείων από το ACLED, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης τις 14.6.2026), καταγράφηκαν 21 περιστατικά πολιτικής βίας ("Political violence", που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), τα οποία επέφεραν 8 απώλειες σε ανθρώπινες ζωές.[15] Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το 2025 ο πληθυσμός της περιοχής Conakry της Γουινέας ανερχόταν σε περίπου 3,4 εκατομμύρια κατοίκους.[16]
60. Τα ανωτέρω ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα καταδεικνύουν ότι στο τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, καίτοι παρουσιάζονται περιστατικά ασφαλείας, η ένταση και η συχνότητά τους κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα.
61. Υπό το φως της ανωτέρω ανάλυσης κινδύνου, δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο καθεστώς του πρόσφυγα, καθώς δεν τεκμηριώθηκε η συνδρομή βάσιμου φόβου δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 9 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 για τους λόγους που εξαντλητικά αναφέρονται στο άρθρο 10 αυτού.
62. Ούτε επίσης τεκμηριώνεται, η υπαγωγή του στο καθεστώς επικουρικής προστασίας (άρθρο 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347), καθώς ο Αιτητής δεν τεκμηριώνει, αλλά και από τα ενώπιόν μου στοιχεία δεν προκύπτει ότι εάν επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη.
63. Ειδικότερα, στην προκειμένη περίπτωση από το προαναφερόμενο ιστορικό και δεδομένου ότι ο Αιτητής δεν τεκμηρίωσε, ότι ενόψει των προσωπικών του περιστάσεων, πιθανολογείται να εκτεθεί σε κίνδυνο βλάβης συγκεκριμένης μορφής [βλ. απόφαση της 17.2.2009, C-465/07, ECLI:EU:C:2009:94, Elgafaji, σκέψη 32] ότι αυτός διατρέχει κίνδυνο σοβαρής βλάβης, λόγω θανατικής καταδίκης ή εκτέλεσης, βασανιστηρίων, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του [βλ άρθρο 15(α) και (β) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347].
64. Ούτε εξάλλου, προκύπτει ότι συντρέχει αδιακρίτως ασκούμενη βία στον τελευταίο τόπο διαμονής του Αιτητή, ο βαθμός της οποίας να είναι τόσο υψηλός, ώστε να υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμηθεί ότι ο προσφεύγων, ακόμα κι αν ήθελε υποτεθεί ότι θα επιστρέψει στη συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή, θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί στην εν λόγω απειλή [βλ. άρθρο 15(γ) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 και απόφαση της 17.2.2009, C-465/07, ECLI:EU:C:2009:94 Elgafaji, σκέψη 43].
65. Επιπροσθέτως, δεδομένης της κατάστασης που επικρατεί στον τελευταίο τόπο διαμονής του Αιτητή δεν προκύπτει η ύπαρξη ένοπλης σύρραξης [βλ. απόφαση της 17.2.2009, C-465/07, ECLI:EU:C:2009:94 Elgafaji, σκέψη 43].
66. Σημειώνεται συναφώς ότι «το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, αναγνωρίζεται σε οποιοδήποτε αιτητή, ο οποίος δεν αναγνωρίζεται ως πρόσφυγας ή σε οποιοδήποτε Αιτητή του οποίου η αίτηση σαφώς δε βασίζεται σε οποιουσδήποτε από τους υπαγωγής του στο καθεστώς του πρόσφυγα, αλλά σε σχέση με τον οποίο υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη και δεν είναι σε θέση ή, λόγω του κινδύνου αυτού, δεν είναι πρόθυμος, να θέσει τον εαυτό του υπό την προστασία της χώρας αυτής». Ως «σοβαρή» ή «σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη» ορίζεται δυνάμει του άρθρου 15(γ) ως «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης».
67. Ως προς τον όρο διεθνής ή εσωτερική ένοπλη σύρραξη, το ΔΕΕ, διευκρίνισε ότι της έννοιας της εσωτερικής ένοπλης συρράξεως, η σημασία και το περιεχόμενο των όρων αυτών πρέπει να καθορίζονται, κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, σύμφωνα με το σύνηθες νόημά τους στην καθημερινή γλώσσα, λαμβανομένου υπόψη του πλαισίου εντός του οποίου αυτοί χρησιμοποιούνται και των σκοπών που επιδιώκει η ρύθμιση στην οποία εντάσσονται (αποφάσεις της 22ας Δεκεμβρίου 2008, C‑549/07, Wallentin-Hermann, Συλλογή 2008, σ. I‑11061, σκέψη 17, και της 22ας Νοεμβρίου 2012, C‑119/12, Probst, σκέψη 20). Υπό το σύνηθες νόημά της στην καθημερινή γλώσσα, η έννοια της εσωτερικής ένοπλης συρράξεως αφορά κατάσταση στην οποία οι τακτικές δυνάμεις ενός κράτους συγκρούονται με μία ή περισσότερες ένοπλες ομάδες ή στην οποία δύο ή περισσότερες ένοπλες ομάδες συγκρούονται μεταξύ τους. [βλ. απόφαση της 30ης Ιανουαρίου 2014, Diakité, C-285/12, EU:C:2014:39, σκέψεις 27 και 28].
68. Ενόψει των ανωτέρω ποιοτικών και ποσοτικών χαρακτηριστικών, δεν υφίσταται ένοπλη σύρραξη στον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή συνεπώς παρέλκει η περαιτέρω εξέταση των υπόλοιπων συστατικών στοιχείων της εν λόγω διάταξης. Επικουρικώς, ο Αιτητής δεν παρουσιάζει οποιοδήποτε στοιχείο του προφίλ το οποίο θα επέτεινε τυχόν κίνδυνο. Υπό το φως των ανωτέρω, δεν δικαιολογείται η υπαγωγή του Αιτητή στο αντίστοιχο καθεστώς.
69. Ως προς δε την απόφαση επιστροφής του, από τα ενώπιόν μου στοιχεία, δεν προκύπτει οποιοδήποτε άλλο ζήτημα συναφές με την αρχή της μη επαναπροώθησης και των προϋποθέσεων έκδοσης της απόφασης επιστροφής, πέραν των όσων ήδη εξετάστηκαν και αναλύθηκαν ανωτέρω [βλ. απόφαση της της 17ης Οκτωβρίου 2024, υπόθεση C-156/23 [Ararat] K, L, M, N κατά Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, ECLI:EU:C:2024:892, ιδίως σκέψεις 50 έως 51 και απόφαση της 4ης Σεπτεμβρίου 2025, υπόθεση C-313/25 PPU, GB κατά Minister van Asiel en Migratie [Adrar], ECLI:EU:C:2025:647, ιδίως σκέψεις 60 έως 66].
Ως εκ τούτου, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση τροποποιείται ως ανωτέρω, με € 1000 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση.
Κ. Κ. Κλεάνθους, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] Ως προς τους δείκτες αξιοπιστίας (λεπτομέρεια, συνοχή, ευλογοφάνεια) Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System Judicial analysis Second edition,
EUAA διαθέσιμο στο: https://euaa.europa.eu/publications/judicial-analysis-evidence-and-credibility-context-common-european-asylum-system τελευταία πρόσβαση 3.7.2026
[2] Brittanica, People of Guinea, διαθέσιμο στο: https://www.britannica.com/place/Guinea/People , τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
[3] Brittanica, People of Guinea, διαθέσιμο στο: https://www.britannica.com/place/Guinea/People , τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
[4] CGRS-CEDOCA (Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium), COI unit), Guinee; Le traitement réservé par les autorités nationales à leurs ressortissants de retour dans le pays, [Guinea; the treatment reserved by the national authorities to its citizens upon return to the country], 10 November 2025, διαθέσιμο στο: https://www.cgra.be/sites/default/files/rapporten/coi_focus_guinee._le_traitement_reserve_par_les_autorites_nationales_a_leurs_ressortissants_de_retour_dans_le_pays_20251110.pdf, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[5] HRW - Human Rights Watch, World Report 2025 - Guinea, 16 January 2025, διαθέσιμο στο: https://www.hrw.org/world-report/2025/country-chapters/guinea, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[6] ISS - Institute for Security Studies, ECOWAS support remains crucial for Guinea's peaceful transition, 19 October 2023, διαθέσιμο στο: https://issafrica.org/iss-today/ecowas-support-remains-crucial-for-guineas-peaceful-transition?utm_source=BenchmarkEmail&utm_campaign=ISS_Weekly&utm_medium=email, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[7] Reuters, Guinea's new draft constitution will reduce and limit presidential term, 30 July 2024, διαθέσιμο στο: https://www.reuters.com/world/africa/guineas-new-draft-constitution-will-reduce-limit-presidential-term-2024-07-30/, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[8] BBC, Guinea's military junta dissolves government and seals borders, 20 February 2024, διαθέσιμο στο: https://www.bbc.com/news/world-africa-68314158, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[9] BBC, Guinea junta appoints Mamadou Oury Bah as new prime minister, 28 February 2024, διαθέσιμο στο: https://www.bbc.com/news/world-africa-68400220 τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[10] Ηuman Rights Watch, World Report 2025 - Guinea, 16 January 2025, διαθέσιμο στο: https://www.hrw.org/world-report/2025/country-chapters/guinea , τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[11] HRW - Human Rights Watch, Guinea: Landmark Verdict in Stadium Mass Killings Trial Guinean Ex-President, Ministers Found Guilty, 31 July 2024, διαθέσιμο στο: https://www.hrw.org/news/2024/07/31/guinea-landmark-verdict-stadium-mass-killings-trial, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[12] Crisis 24, Guinea Country Report, διαθέσιμο στο: https://crisis24.garda.com/insights-intelligence/intelligence/country-reports/guinea, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
[13] Crisis 24, Guinea Country Report, διαθέσιμο στο: https://crisis24.garda.com/insights-intelligence/intelligence/country-reports/guinea; Amnesty International, Guinea: Defense and security forces killed people in pro-opposition neighbourhoods after presidential election, 15 December 2020, διαθέσιμο στο: https://www.amnesty.org/en/latest/press-release/2020/12/guinea-defense-and-security-forces-killed-people-in-proopposition-neighbourhoods/ ; USDOS - US Department of State: 2021 Country Reports on Human Rights Practices: Guinea, 12 April 2022, διαθέσιμο στο: https://www.ecoi.net/en/document/2071174.html ; HRW - Human Rights Watch: World Report 2021 - Guinea, 13 January 2022, διαθέσιμο στο: https://www.ecoi.net/en/document/2066496.html; AI - Amnesty International: Amnesty International Report 2021/22; The State of the World's Human Rights: Guinea 2021, 29 March 2022, διαθέσιμο στο: https://www.ecoi.net/en/document/2048692.html ; Freedom House: Freedom in the World 2022 - Guinea, 24 February 2022, διαθέσιμο στο: https://www.ecoi.net/en/document/2074643.html, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
[14] Crisis 24, Guinea Country Report, διαθέσιμο στο: https://crisis24.garda.com/insights-intelligence/intelligence/country-reports/guinea, τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
[15] Πλατφόρμα ACLED Explorer, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Guinea, Conakry, Events / Fatalities, Political Violence, Past Year, διαθέσιμη σε https://acleddata.com/platform/explorer , τελευταία πρόσβαση 31.8.2026
[16]City population, Guinea, Conakry, διαθέσιμο στο: https://www.citypopulation.de/en/guinea/admin/conakry/20__conakry/ τελευταία πρόσβαση 31.8.2026.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο