ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ

ΕΝΩΠΙΟΝ: Αφρ. Χαραλαμπίδη, Ε.Δ.

                                                                                     Αρ. Αγωγής: 1899/2018

 Μεταξύ:

 

                                                Γ. Π.

Ενάγοντα,

ν.

 

                        ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΩΝ (ΚΥΠΡΟΥ) ΛΙΜΙΤΕΔ

Εναγόμενης.

 

Ημερομηνία: 24 Νοεμβρίου, 2025

 

Για τον Ενάγοντα:      

κος Μ.Αναστασίου με κα Ε.Κρόκου για ΕΥΑΓΟΡΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Δ.Ε.Π.Ε.

Για την Εναγόμενη:   

κος Α.Χαρτσιώτης για ΜΑΡΙΟΣ ΧΑΡΤΣΙΩΤΗΣ & ΣΙΑ Δ.Ε.Π.Ε.

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

I.    ΕΙΣΑΓΩΓΗ

 

1.   Αφορμή για την καταχώρηση της παρούσας αγωγής αποτέλεσε τροχαίο ατύχημα που έλαβε χώρα στις 29/8/2017, με εμπλεκόμενα οχήματα την μοτοσυκλέτα με αριθμό εγγραφής ΚΧΚΧΧ7, με οδηγό τον Ενάγοντα, και, το αυτοκίνητο με αρ.εγγραφής KΧCΧ2Χ, το οποίο οδηγείτο από ασφαλισμένο από πλευράς της  Εναγόμενης  πρόσωπο.

 

II.   ΔΙΚΟΓΡΑΦΑ

ΚΛΗΤΗΡΙΟ ΕΝΤΑΛΜΑ / ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΑΙΤΗΣΗΣ

2.   Ο Ενάγοντας με γενικά οπισθογραφημένο Κλητήριο Ένταλμα, που καταχώρησε στις 4/9/2018, αξιώνει εναντίον της Εναγόμενης αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες και ζημιές που ισχυρίζεται ότι έχει υποστεί συνεπεία τροχαίου ατυχήματος που επεσυνέβη στις 29/8/2017 επί της οδού Φραγκλίνου Ρούσβελτ, στη Λεμεσό. Με την έκθεση απαίτησης του ημερ.20/11/2018, η οποία ακολούθησε την καταχώρηση του κλητηρίου εντάλματος, ο Ενάγοντας ισχυρίζεται ότι κατά το χρόνο του ατυχήματος ήταν ηλικίας 44 ετών, καθ’όλα υγιής και ασκούσε το επάγγελμα του οικοδόμου με μηνιαία κατά προσέγγιση εισοδήματα εκ €1.400.

 

3.   Ο Ενάγοντας ισχυρίζεται ότι ήταν ο ιδιοκτήτης της μοτοσυκλέτας με αρ.εγγραφής [ ], την οποία οδηγούσε κατά ή περί τις 29/8/2017 επί της οδού Φραγκλίνου Ρούσβελτ, στη Λεμεσό, με δυτική κατεύθυνση κρατώντας την αριστερή πλευρά του δρόμου, όταν ο οδηγός του οχήματος με αρ.εγγραφής KΧCΧ2Χ εξήλθε από πάροδο της προαναφερόμενης οδού, ανέκοψε την κανονική πορεία του Ενάγοντα, ο οποίος στην προσπάθεια του να αποφύγει τη σύγκρουση, συγκρούσθηκε και/ή επέπεσε επί της δεξιάς πλευρά του οχήματος KΧCΧ2Χ. Η Εναγόμενη εξέδωσε και παρέδωσε ασφαλιστήριο σε σχέση με το αυτοκίνητο με αρ.εγγραφής KΧCΧ2Χ, με το οποίο καλύπτετο ο οδηγός του εν λόγω οχήματος κατά τον χρόνο του υπό κρίση δυστυχήματος.

 

4.   Ως αποτέλεσμα της πιο πάνω σύγκρουσης, ισχυρισμός του Ενάγοντα είναι ότι υπέστη σοβαρές σωματικές βλάβες, ειδικές ζημιές, απώλειες και έξοδα. Αξιώνει ως ειδικές αποζημιώσεις το συνολικό ποσό των €30.009, γενικές αποζημιώσεις για τον πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη και θα υφίσταται στο μέλλον για μόνιμη ανικανότητα, φυσιοθεραπεία ως επίσης απώλεια μελλοντικών εισοδημάτων, των απολαύσεων της ζωής και ψυχαγωγίας, αποζημιώσεις για μελλοντικές απώλειες και ζημιές, τόκους επί των προαναφερόμενων ποσών προς 3.5% από 29/8/17, διαζευκτικά νόμιμους τόκους και έξοδα.

 

5.   Σε ότι αφορά συγκεκριμένα τις σωματικές βλάβες που ισχυρίζεται ο Ενάγοντας ότι υπέστη, καταγράφονται στις σχετικές λεπτομέρειες της Έκθεσης Απαίτησης τα ακόλουθα:

 

i)              άλγος αριστερού  ώμου, αριστερού αγκώνα και στέρνου,

ii)             υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου, το οποίο έδειξε ακτινολογικός έλεγχος και για το οποίο έγινε εισαγωγή του,

iii)           χειρουργική επέμβαση, ανοικτή ανάταξη κατάγματος αριστερού ώμου, οστεοσύνθεση με πλατίνα και βίδες στις οποίες υποβλήθηκε στις 31/8/2017,

iv)           Υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού βραχιονίου,

v)            Άλγος στον δεξιό ώμο,

vi)           Καθυστερημένη πόρωση του κατάγματος,

vii)          Σοβαρό έλλειμα κινήσεων αριστερού ώμου το οποίο θα χρειαστεί χειρουργική αφαίρεση υλικών με την πόρωση του κατάγματος και ολική αρθροπλαστική αριστερού ώμου

viii)         Πόνος στον αριστερό αγκώνα και αριστερό καρπό με περιορισμό κινήσεων,

ix)           Κάταγμα αριστερού ώμου χειρουργηθέν, πρόσφατη χειρουργική ουλή μήκους 12 εκ

x)            Αιμάτωμα αριστερού βραχιονίου

xi)           Άλγος κατά τη ψηλάφηση του αριστερού καρπού με περιορισμό στις κινήσεις

xii)          Ακτινολογικός έλεγχος αριστερού ώμου έδειξε οστεοσύνθεση με Filos plate μετά από ανοικτή ανάταξη κατάγματος αριστερού ώμου

xiii)         Υπέστη υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου

xiv)         Υπέστη αιμάτωμα αριστερού αγκώνα

xv)          Αιμάτωμα αριστερού καρπού

xvi)         Του χορηγήθηκε φαρμακευτική αγωγή

xvii)        Παραπομπή σε φυσιοθεραπεία

xviii)       Του συνεστήθη ανάπαυση

xix)         Αναμενόμενος χρόνος αποχής από την εργασία για τουλάχιστον 6 μήνες

xx)          Κατά την επανεξέταση του στις 23/3/18 τα ευρήματα από τον αριστερό ώμο είναι: Έσω στροφή προσαγωγή φουσκωμένο κατά 70%

xxi)         Δεν θα είναι σε θέση να ασκεί καμία χειρωνακτική εργασία ακόμα και ελαφριά

xxii)        Αναγκαία αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης

xxiii)       Θα χρειασθεί μελλοντική ολική αρθοπλαστική ώμου με αναμενόμενα έξοδα περίπου € 12.000.-

xxiv)      Υπέστη σοβαρό κάταγμα του αριστερού ώμου το οποίο του έχει στιγματίσει τη μελλοντική του απασχόληση σαν οικοδόμος (δεν θα μπορεί να ξαναεργαστεί)

 

6.   Οι ειδικές ζημιές που ισχυρίζεται ότι υπέστη ο Ενάγοντας μέσω της Έκθεσης Απαίτησης του, καταγράφονται στις σχετικές λεπτομέρειες της τελευταίας ως εξής:

 

Α.    Έξοδα έκδοσης ιατρικών πιστοποιητικών του Δρ. Σ. Πέτσα

του Γ.Ν Λεμεσού                                                                                             € 124.-

 

Β.    Έξοδα Δρ. Φ. Σιλιμμίδη:                                                                                 € 600.-

·         4 Ιατρικές εξετάσεις € 200.-

·         Α/Α Αρ. ώμου, αρ. αγκώνα, αρ. καρπού € 150.-

·         Έκδοση ιατρικού πιστοποιητικού €250.-                   

 

Γ.    Έξοδα φυσιοθεραπείας                                                                                  € 1800.-

 

Δ.    Έξοδα έκδοσης αστυνομικής έκθεσης                                                           € 85.-

 

Ε.    Ζημιές μοτοσυκλέτας με αριθμό εγγραφής ΚΕΚ 087                                     € 1200.-

 

ΣΤ. Απώλειες απολαβών για περίοδο έξι (6) μηνών X € 1400.-                          € 8400.-

 

Ζ.    Μελλοντικά έξοδα φυσιοθεραπείας                                                               € 500.-

 

Η.    Αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης                                                                 € 2500.-

 

Θ.   Αναγκαία αρθροπλαστική ώμου                                                                    € 12.000.-

 

Ι.     Έξοδα νοσηλείας στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού                                      € 2500.-

 

ΙΑ.   Καταστροφή ρολογιού <Guess>                                                                    € 250.-

 

ΙΒ.   Έξοδα πλατφόρμας για τη μεταφορά μοτοσυκλέτας                                    € 50.-  

      σε συνεργείο

ΕΚΘΕΣΗ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΗΣ

7.   Η Εναγόμενη από την άλλη, μέσω της Υπεράσπισης της,  αρνείται ότι ευθύνεται για την πρόκληση του επίδικου δυστυχήματος, την ύπαρξη και την έκταση των ειδικών ζημιών που διεκδικεί ο Ενάγοντας, ως και την ανάγκη για χειρουργική επέμβαση και την ύπαρξη μόνιμων καταλοίπων, που τον εμποδίζουν να εργαστεί. Η Εναγόμενη ισχυρίζεται ότι κατά το χρόνο του επίδικου δυστυχήματος αλλά και για αρκετά χρόνια προηγουμένως ο Ενάγοντας δεν εργαζόταν.

 

8.   Περαιτέρω, η Εναγόμενη αρνείται ότι οι ισχυριζόμενες σωματικές βλάβες σχετίζονται με το επίδικο δυστύχημα, ισχυρίζεται ότι μέρος αυτών προϋπήρχαν του επίδικου δυστυχήματος, αποτελούν εκ των υστέρων σκέψεις και οφείλονται σε χρονιότητα και όχι σε τραυματική αιτία καθώς και ότι υφίστατο συντρέχουσα αμέλεια από τον Ενάγοντα στην πρόκληση τους.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΗ

9.   Με την απάντηση του ο Ενάγοντας επαναλαμβάνει κυρίως τους ισχυρισμούς και θέσεις του ως διατυπώθηκαν στην Έκθεση Απαίτησης του, στους οποίους εμμένει και παραπέμπει με σκοπό την απόρριψη των ισχυρισμών της Εναγόμενης.

 

III. ΑΚΡΟΑΜΑΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ & ΣΥΝΟΨΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ

 

10.          Για σκοπούς πληρότητας αναφέρεται ότι, κατά την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, η υπό κρίση αγωγή ήταν συνενωμένη με την Αγωγή 1545/2019 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού κατόπιν διατάγματος ημερ.5/6/20. Με βάση το τελευταίο, εκδόθηκε διάταγμα συνένωσης των δύο αγωγών επί όλων των θεμάτων και με οδηγό την παρούσα. Σε προχωρημένο στάδιο της ακροαματικής διαδικασίας, ως προκύπτει από το πρακτικό ημερ.13/11/24, εκδόθηκε διάταγμα αποσυνένωσης των δύο αγωγών, εφόσον τα μέρη κατέληξαν σε συμβιβασμό της Αγωγής 1545/2019.

 

11.          Στην πορεία της ακροαματικής διαδικασίας, κατέστησαν παραδεκτά γεγονότα μεταξύ των διαδίκων η ευθύνη του ασφαλισμένου της Εναγόμενης για το υπό κρίση δυστύχημα και το ύψος ορισμένων κονδυλίων που διεκδικούνται ως μέρος των ειδικών αποζημιώσεων, συγκεκριμένα, το ποσό των €124 ως έξοδα νοσοκομείου[1] και το ποσό των €600 ως έξοδα του Δρ.Φίλιππου Σιμιλλίδη[2]. Εγκαταλείφθηκε από πλευράς του Ενάγοντα η διεκδίκηση των ακόλουθων ποσών ως ειδικές αποζημιώσεις: €1.200 για ζημιές της μοτοσυκλέτας του[3], €50 για έξοδα πλατφόρμας για τη μεταφορά της σε συνεργείο[4], €250 για καταστροφή ρολογιού[5] και €8.400 για απώλειες απολαβών[6].

 

12.          Ακολούθως, κατέθεσε ως ο μόνος μάρτυρας στα πλαίσια της διαδικασίας ο ίδιος ο Ενάγοντας (‘ΜΕ1’). Η πλευρά της Εναγόμενης δεν παρουσίασε οιονδήποτε μάρτυρα αλλά κατέθεσε ως τεκμήριο ιατρική έκθεση του Δρ.Ηλία Γεωργίου (Τεκμήριο 13).

 

13.          Σημειώνεται ότι η κατάθεση του Τεκμηρίου 13, έγινε εκ συμφώνου, με σκοπό να ληφθεί το περιεχόμενο του υπόψη, μαζί με το περιεχόμενο των Ιατρικών Πιστοποιητικών που κατέθεσε ο Ενάγοντας, για σκοπούς απόδειξης των τραυμάτων του και των γενικών αποζημιώσεων. Δεν έγινε οιαδήποτε περαιτέρω δήλωση από πλευράς των συνήγορων σε σχέση με την εν λόγω κατάθεση, παρά το γεγονός ότι ερωτήθηκαν σχετικά από το Δικαστήριο.

ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΓΟΝΤΑ

Κυρίως Εξέταση

14.          Ο Ενάγοντας, ως μέρος της κυρίως εξέτασης του, υιοθέτησε Γραπτή Δήλωση (‘Έγγραφο Α’) και κατατέθηκαν, χωρίς ένσταση με επιφύλαξη δικαιώματος αντεξέτασης, από πλευράς του 12 τεκμήρια.

15.          Σύμφωνα με την γραπτή του δήλωση, ο Ενάγοντας αναφέρει ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ηλικίας 44 ετών και καθόλα υγιής και ήταν ο οδηγός της μοτοσυκλέτας με αριθμό εγγραφής [ ] ενώ οδηγός του αυτοκινήτου με αρ.εγγραφής [ ] ήταν ο Μιχαλάκης Μιχαήλ, το οποίο όχημα καλυπτόταν από ασφαλιστήριο που εξέδωσε η Εναγόμενη. Στις 29/8/17 ενώ οδηγούσε την προαναφερόμενη μοτοσυκλέτα στη Λεμεσό, ενεπλάκη σε σύγκρουση λόγω του οδηγού του αυτοκινήτου με αρ.εγγραφής [ ], με αποτέλεσμα να υποστεί σωματικές βλάβες, ειδικές ζημιές, απώλειες και έξοδα.

16.          Συνεπεία της σύγκρουσης τραυματίστηκε σοβαρά και μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο στο Τμήμα Ατυχημάτων Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού όπου έτυχε πρώτων βοηθειών και συνεστήθη η κράτηση του όπου προγραμματίστηκε εγχείρηση του αριστερού του ώμου στις 31/8/17. Υπέστη σωματικές βλάβες ως αυτές που αναφέρονται στην Έκθεση Απαίτησης του και, μεταξύ άλλων, συνοπτικά, υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου και αιμάτωμα αριστερού αγκώνα και αριστερού καρπού. Σε σχέση με το κάταγμα υποβλήθηκε στις 31/8/17 σε χειρουργική επέμβαση με ανοικτή ανάταξη κατάγματος αριστερού ώμου και οστεοσύνθεση με πλατίνα και βίδες.

17.          Ο Ενάγοντας, μετά την εγχείρηση του και αφού έλαβε εξιτήριο, επισκέφθηκε περί τις 6/9/17 τον Δρ. Σιμιλλίδη για περαιτέρω εξέταση και παρακολούθηση ο οποίος, μετά το πέρας της παρακολούθησης, εξέδωσε σχετικό πιστοποιητικό με τα ευρήματα του στις 23/2/18.

18.          Συνεπεία του σοβαρού τραυματισμού του και ειδικά του υποκεφαλικού κατάγματος του αριστερού του ώμου, ο Ενάγοντας υποβλήθηκε σε 60 φυσιοθεραπείες. Το κάταγμα του άφησε σοβαρά κατάλοιπα, με μεγάλο βαθμό δυσκαμψίας και, παρά τις προσπάθειες του μέσω φυσιοθεραπειών και προσωπικής άσκησης, είχε ως αποτέλεσμα ο ώμος του να μην είναι ο ώμος που είχε πριν το δυστύχημα και το αριστερό χέρι του να υπολειτουργεί σε μεγάλο βαθμό. Περαιτέρω, η δύναμη του αριστερού του ώμου έχει μειωθεί σε τέτοιο σοβαρό βαθμό που δεν μπορεί να ασκεί οιαδήποτε χειρωνακτική εργασία και συγκεκριμένα το επάγγελμα του οικοδόμου. Λόγω των πόνων και της ταλαιπωρίας που υπέστη συνεπεία του δυστυχήματος, ο Ενάγοντας ανέφερε ότι επηρεάστηκε τόσο η προσωπική όσο και η κοινωνική του ζωή. Παρουσιάζει σοβαρά μετατραυματικά κατάλοιπα  ένεκα των οποίων, ειδικότερα της αδυναμίας πλήρης κίνησης του αριστερού του ώμου, δεν είναι σε θέση να ασκεί οποιαδήποτε εργασία ως επίσης ούτε καθημερινές κοινωνικές δραστηριότητες με αποτέλεσμα να μειονεκτεί έναντι του φιλικού και κοινωνικού του περιβάλλοντος και να έχει επηρεαστεί η ψυχοσωματική του κατάσταση. Περιοδικά έχει ενοχλήματα και πόνους και αναγκάζεται να λαμβάνει φάρμακα για ανακούφιση και περιορισμό του πόνου. Έχει επίσης περιπέσει σε κατάθλιψη και στεναχώρια.

19.          Ο Ενάγοντας υπέστη ειδικές ζημιές ύψους €1.800 ως έξοδα φυσιοθεραπείας και €85 ως έξοδα έκδοσης αστυνομικής έκθεσης και ανέφερε ότι αναμένει κατά προσέγγιση να καταβάλει έξοδα ύψους €500 για σκοπούς περαιτέρω φυσιοθεραπείας και €14.500 ως ιατρικά έξοδα για μελλοντικές εγχειρίσεις με σκοπό την βελτίωση της κινητικότητας του αριστερού του ώμου με αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης και ολική αρθροπλαστική του ώμου.

20.          Μετά το τέλος του 2012 ήταν δηλωμένος ως αυτοτελώς εργαζόμενος για οικοδομικές εργασίες, ως επίσης ειδικός για τοποθέτηση σταμπωτού με μέσο όρο μηνιαίων εισοδημάτων στα €1.200. Λόγω της κρίσης του 2013 οι εργασίες του μειώθηκαν σε μεγάλο βαθμό με αποτέλεσμα από το 2013 να μην εργάζεται σε τακτική βάση, αλλά να εκτελεί κατά αραιά διαστήματα περιστασιακές οικοδομικές και παραπλήσιες εργασίες και να μην δηλώνει οποιαδήποτε εισοδήματα. Το επάγγελμα του οικοδόμου και ειδικά η τοποθέτηση του σταμπωτού, σύμφωνα με τον Ενάγοντα, είναι δύσκολο και ο αριστερός του ώμος πρέπει να είναι συνεχώς σε χρήση και πρέπει να σηκώνει συνεχώς και διάφορα βάρη, ως μέρος της εργασίας του, πράγμα που αδυνατεί πλέον να πράξει. Περαιτέρω, ένεκα του περιορισμένου μορφωτικού επιπέδου του και των περιορισμένων ακαδημαϊκών του προσόντων και ικανοτήτων του, η εξεύρεση άλλης εργασίας εκτός του οικοδόμου η οποία χρήζει και των ελάχιστων στοιχειωδών εξειδικευμένων προσόντων, είναι για τον Ενάγοντα εκ των πραγμάτων αδύνατη και πολύ απομακρυσμένη. Υπολόγισε τις μηνιαίες απώλειες του, ένεκα του δυστυχήματος, σε ποσό €500 περίπου και τις μελλοντικές του απώλειες εισοδημάτων κατά προσέγγιση στις €96.000.

Αντεξέταση

21.          Κατά την αντεξέταση του από τον ευπαίδευτο συνήγορο της Εναγόμενης, σε σχέση με τον λόγο επανεξέτασης του στις 17/11/17, ως προκύπτει από το Τεκμήριο 9, ο Ενάγοντας ανέφερε ότι δεν μεσολάβησε οτιδήποτε άλλο από το επίδικο ατύχημα. Ανέφερε ότι επισκέφθηκε τον Δρ.Σιμιλλίδη πριν πολλά χρόνια, αλλά δεν θυμόταν επακριβώς πότε και έκτοτε δεν ξανά επισκέφθηκε άλλο γιατρό για τον ώμο του. Ερωτώμενος για την τελευταία του εξέταση σύμφωνα με το Τεκμήριο 7, δηλαδή στις 23/2/2018, είπε δεν μπορούσε να εξηγήσει οτιδήποτε γιατί δεν θυμόταν λόγω της παρόδου πολλών ετών. Επίσης, για τον ίδιο λόγο, ανέφερε ότι δεν μπορούσε να εξηγήσει την ημερομηνία της τελευταίας εξέτασης του σύμφωνα με το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 7, δηλαδή στις 23/3/18, έχοντας υπόψη ότι η ημερομηνία έκδοσης του πιστοποιητικού ήταν 23/2/18.

22.          Αντεξεταζόμενος για τον λόγο για τον οποίο δεν προέβη στην 1^η εγχείρηση που του συστήθηκε για τον Μάρτιο του 2017 από τον Δρ Σιμιλλίδη, ως προκύπτει από την έγγραφη δήλωση του και το Τεκμήριο 7, ανέφερε οικονομικές δυσκολίες, οι οποίες δεν μπορούσαν να ξεπεραστούν ούτε με την καταβολή του σχετικού ποσού δια δόσεων. Επίσης, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν αποτάθηκε σε Δημόσιο Νοσηλευτήριο γιατί δεν είχε εμπιστοσύνη κανενός και ήθελε τον Δρ.Σιμιλλίδη να κάνει την επέμβαση. Σε επιμονή του ευπαίδευτου συνηγόρου της Εναγόμενης επί του ίδιου ζητήματος, είπε ότι φοβήθηκε να κάνει την εν λόγω επέμβαση και λόγω των οικονομικών και ότι στο εξωτερικό θα του έκαναν καλύτερη δουλειά από τον Δρ.Σιμιλλίδη. Σε ερώτηση που του υποβλήθηκε σχετικά με το κόστος της εν λόγω επέμβασης, δηλαδή €2.500, το οποίο διεκδικείται με την αγωγή του, ανέφερε ότι δεν γνώριζε το κόστος και ότι δεν μίλησε με τον Δρ.Σιμιλλίδη για τα λεφτά.

23.          Ερωτώμενός ως προς τον, αναφερόμενο από τον ίδιο, επηρεασμό του κοινωνικού και φιλικού περιβάλλοντος του, απάντησε ότι είναι μια χαρά και τον υποστηρίζουν και τον βοηθούν κάποτε. Όσο αφορά κοινωνικές δραστηριότητες ανέφερε ότι δεν είχε οιαδήποτε χόμπι αλλά έκανε σταμπωτά και ότι είναι αγράμματος. Ως προς τον ψυχολογικό του επηρεασμό απάντησε αρνητικά. Σε ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν με αντικείμενο την φαρμακευτική του αγωγή, ο Ενάγοντας απάντησε ότι λάμβανε, χωρίς σύσταση ιατρού, φαρμακευτική αγωγή (ARESTON) για πόνο και ενοχλήσεις πριν να κοιμηθεί και ανέφερε ότι δεν μπορεί να κοιμηθεί από την πλευρά του ώμου γιατί τον ξυπνούσε. Ανέφερε περαιτέρω, αντεξεταζόμενος, ότι προσπάθησε διάφορες δουλειές, στα καθήκοντα των οποίων όμως δεν ανταπεξήλθε εν όψει του ότι είναι αγράμματος και ότι παρά του ότι είναι έξυπνος, έχει σοβαρό πρόβλημα και ποτέ δεν δούλεψε ως κάτι άλλο εκτός από οικοδόμος.

24.          Αντεξεταζόμενος ο Ενάγοντας επιβεβαίωσε άλλο ατύχημα που είχε το 2015 συνεπεία του οποίου υπέστη τραυματισμό στον αγκώνα και υποβλήθηκε σε εγχείρηση στο Γενικό Νοσοκομείο με τοποθέτηση στον αριστερό βραχίονα 2 πλατινών και 21 βιδών. Ήταν η θέση του όμως ότι ο εν λόγω τραυματισμός δεν του άφησε κατάλοιπα και ότι το πρόβλημα του είναι ο ώμος και όχι ο αγκώνας του. Παρά την ικανοποίηση του με την προαναφερόμενη εγχείρηση, θεωρούσε την επέμβαση στον ώμο πιο σοβαρή, για την οποία και ανέφερε ότι θέλει να πάει Αγγλία.

25.          Ερωτώμενος για την κατάσταση του ώμου του μετά το επίδικο δυστύχημα, και συγκεκριμένα στον χαρακτηρισμό ‘θρύψαλα’ που επαναλάμβανε ο ίδιος, και τις σχετικές ακτινογραφίες, επιβεβαίωσε ότι υπήρξαν τέτοιες ακτινογραφίες και μια εκ των οποίων δόθηκε και στον Ιατρό της Εναγόμενης, κατά την εξέταση του από τον τελευταίο το 2019 η οποία επίσης ήταν και η τελευταία φορά που επισκέφθηκε Ιατρό για την κατάσταση του. Παραταύτα, αρνήθηκε ότι ο προαναφερόμενος τον εξέτασε και είπε ότι δεν συμφωνούσε με τα ευρήματα του ως προς την βελτίωση της κινητικότητας του ώμου του.

26.          Αναφερόμενος στις φυσιοθεραπείες που υποβλήθηκε και το κόστος των οποίων διεκδικεί, ο Ενάγοντας είπε ότι ξεκίνησε από τις θεραπείες μόνος του, αφού υποχώρησε ο έντονος πόνος, και ότι σιγά σιγά είδε διαφορά στην κινητικότητα του ώμου του αλλά σταμάτησε μετά το 2018 γιατί δεν μπορούσαν να τον βοηθήσουν περισσότερο. Επισκέφθηκε και άλλο επαγγελματία ο οποίος του είπε το ίδιο. Ανέφερε ότι δεν πλήρωσε το κονδύλι που διεκδικεί, γιατί ο φυσιοθεραπευτής είναι φίλος του.

27.          Αναφορικά με την δουλειά του, ο Ενάγοντας ανέφερε ότι οι πλάκες και οι βίδες από την επέμβαση στην οποία υποβλήθηκε μετά το ατύχημα του 2015 δεν τον εμπόδιζαν να αναλαμβάνει περιστασιακές εργασίες και ότι δεν του είχε πει κάποιος να τις αφαιρέσει. Ενώ είναι δεξιόχειρας, εξήγησε ότι η δουλειά του απαιτεί την χρήση και των δύο χεριών και ότι με βοήθεια δεν μπορεί να δουλέψει. Ανέφερε ότι είναι λήπτης ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος ύψους €432 και ότι, υπέβαλε αίτηση το 2023 για επίδομα ανικανότητας και περιμένει απάντηση, αλλά δεν έχει εξεταστεί από το Ιατροσυμβούλιο του Κράτους ούτε έχει οιονδήποτε χαρτί από άλλο Ιατρό για ανικανότητα εργασίας. Επιπρόσθετα, ο Ενάγοντας εξήγησε τις δυσκολίες που αντιμετώπισε ο κλάδος του, και συγκεκριμένα μικροεργολάβοι όπως ο ίδιος, στην Λεμεσό μετά το 2013, με αποτέλεσμα να περιοριστεί σημαντικά ο κύκλος και οι συχνότητα των εργασιών του.

ΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ

 

28.          Κατά το στάδιο των τελικών αγορεύσεων καταχωρήθηκαν γραπτά κείμενα από πλευράς των συνήγορων των διαδίκων, το περιεχόμενο των οποίων υιοθέτησαν. Οι αγορεύσεις έχουν μελετηθεί και ειδική αναφορά σε αυτές θα γίνει πιο κάτω, όπου αυτό κριθεί σκόπιμο.

 

IV. ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΕΠΙ ΠΑΡΑΔΕΚΤΩΝ Ή ΜΗ ΑΜΦIΣΒΗΤΟΥΜΕΝΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ

 

29.          Από τις έγγραφες προτάσεις, από το σύνολο του μαρτυρικού υλικού και το περιεχόμενο των γραπτών αγορεύσεων, προκύπτουν ως παραδεκτά ή μη αμφισβητούμενα τα ακόλουθα γεγονότα: 

 

(α) Ο Ενάγοντας στις 29/8/2017, οδηγούσε την μοτοσυκλέτα με αριθμό [ ] και ενεπλάκη σε τροχαία σύγκρουση με το όχημα [ ], το οποίο οδηγείτο από τον Μιχαλάκη Μιχαήλ, ο οποίος τελούσε υπό ασφαλιστική κάλυψη της Εναγόμενης.

 

(β) Ευθύνη για τη σύγκρουση έφερε ο οδηγός του οχήματος [ ] και κατά συνέπεια, ευθύνη για τυχόν αποζημίωση του Ενάγοντα, έφερε η Εναγόμενη.

 

(γ) Συνεπεία του προαναφερόμενου δυστυχήματος, ο Ενάγοντας μεταφέρθηκε την ίδια μέρα στο Τμήμα Ατυχημάτων Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού με ασθενοφόρο όπου και κρατήθηκε μέχρι που έλαβε εξιτήριο στις 2/9/2017, αφού υποβλήθηκε σε εγχείρηση στις 31/8/2017 με ανοικτή ανάταξη κατάγματος αριστερού ώμου και οστεοσύνθεση με πλατίνα και βίδες.

 

(δ) Τα Τεκμήρια 8 και 9 αποτελούν ιατρικά πιστοποιητικά που εκδόθηκαν από τον Δρ. Σ.Πέτσα, Ορθοπεδικού Χειρούργου του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού και το Τεκμήριο 7 αποτελεί ιατρικό πιστοποιητικό που εκδόθηκε από τον Δρ.Σιμιλλίδη, ο οποίος εξέτασε τον Ενάγοντα στις 6/9/2017.

 

(ε) Μετά την εγχείρηση, και πριν την καταχώρηση της αγωγής, ο Ενάγοντας με δική του πρωτοβουλία, και χωρίς σύσταση Ιατρού, υποβλήθηκε σε φυσιοθεραπευτική αγωγή και συγκεκριμένα 60 συνεδρίες, ως και φαρμακευτική αγωγή (ARESTON).

 

(στ) Κατά το 2019 ο Ενάγοντας επισκέφθηκε τον Ιατρό της Ασφάλειας, ο οποίος ήταν και ο τελευταίος Ιατρός που είδε τον Ενάγοντα. Το Τεκμήριο 13 αποτελεί ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Ηλία Γεωργίου, ιατρού της Εναγόμενης.

 

(ζ) Ο Ενάγοντας ενεπλάκη σε άλλο ατύχημα το 2015 με τραυματισμό στον αριστερό του αγκώνα ο οποίος επίσης αντιμετωπίστηκε χειρουργικά δια της τοποθέτησης 21 βιδών και 2 πλατινών (Πλακών).

 

(η) Ο Ενάγοντας κατέβαλε ποσό ύψους €124 ως έξοδα έκδοσης ιατρικών πιστοποιητικών του Δρ.Σ.Πέτσα του Γ.Ν. Λεμεσού (Τεκμήρια 5 και 6), το ποσό των €600 ως έξοδα του Δρ.Φίλιππου Σιμιλλίδη (βλ. σχετική αναφορά στο Τεκμήριο 7) και το ποσό των €85 ως έξοδα έκδοσης αστυνομικής έκθεσης (Τεκμήριο 4).

 

(θ) Ο Ενάγοντας εργαζόταν και ήταν δηλωμένος στην υπηρεσία κοινωνικών ασφαλίσεων μέχρι και το 2012 ως αυτοτελώς εργαζόμενος οικοδόμος με μηνιαία εισοδήματα κατά προσέγγιση στις €1.200.

 

(ι) Από το 2013, λόγω της οικονομικής κρίσης ένεκα της οποίας μειώθηκαν σε μεγάλο βαθμό οι εργασίες του, επειδή δεν εργαζόταν σε τακτική βάση αλλά εκτελούσε κατά αραιά διαστήματα περιστασιακές οικοδομικές και άλλες παραπλήσιες εργασίες, ο Ενάγοντας δεν δήλωνε τα όποια εισοδήματα του.

 

30.          Ως προς τα πιο πάνω, προβαίνω σε ανάλογα ευρήματα.

 

V.  ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ/ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΕΠΙΔΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

 

31.          Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω ευρήματα και του συνόλου της μαρτυρίας που προσάχθηκε προς υποστήριξη των εκατέρωθεν θέσεων και αξιώσεων των διαδίκων, προκύπτει ως κύριο επίδικο το κατά πόσο το συγκεκριμένο τροχαίο ατύχημα ήταν ικανό να προκαλέσει τις σωματικές βλάβες τις οποίες ο Ενάγοντας ισχυρίζεται ότι έχει υποστεί με αποτέλεσμα να διεκδικεί τόσο τις γενικές όσο και τις ειδικές αποζημιώσεις που αξιώνει με την έκθεση απαίτησης που καταχώρησε.

 

32.          Αξίζει δε να σημειωθεί ότι αναφορικά με την διεκδίκηση των γενικών αποζημιώσεων, έντονος λόγος έγινε σε ότι αφορά την αξίωση του Ενάγοντα για μελλοντικές δαπάνες, συγκεκριμένα το κόστος δύο μελλοντικών επεμβάσεων, αλλά και την αξίωση του για απώλεια μελλοντικών απολαβών, ένεκα της θέσης του ότι δεν δύναται να ξαναεκτελέσει χειρωνακτική εργασία λόγω των σωματικών βλαβών που υπέστη κατά το επίδικο ατύχημα.

 

VI. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΩΝ/ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ

 

33.          Προχωρώ στην αξιολόγηση του συνόλου της ενώπιον μου μαρτυρίας με σκοπό να καταλήξω σε ευρήματα πραγματικών γεγονότων της παρούσας υπόθεσης που σχετίζονται με τα πιο πάνω βασικά επίδικα ζητήματα αλλά και σε άλλα παρεμφερή και σχετιζόμενα γεγονότα με αυτά. 

 

34.          Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με προσοχή τον Ενάγοντα, ως τον μόνο μάρτυρα που κατέθεσε ενώπιον μου από το εδώλιο του μάρτυρα και είμαι σε θέση να αξιολογήσω την μαρτυρία του. Κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας του, λαμβάνω υπόψη μου το περιεχόμενο, την ποιότητα και πειστικότητά της και σε σύγκριση με την υπόλοιπη μαρτυρία (βλ. Ομήρου ν Δημοκρατίας (2001) 2 ΑΑΔ 506) και η μαρτυρία υπόκειται στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης εμπειρίας (βλ. Χρίστου ν. Ηροδότου κ.α. (2008) 1 ΑΑΔ 676, Χριστοφίνης ν Φραντζή, Πολ.Εφ.αρ. 328/2011, ημερομ. 31/5/17, ECLI:CY:AD:2017:A202). Περαιτέρω, λαμβάνω υπόψη μου το περιεχόμενο τόσο της προφορικής τους μαρτυρίας όσο και της έγγραφης μαρτυρίας που κατατέθηκε στο Δικαστήριο και έχω υπόψη μου και τις αρχές της νομολογίας αναφορικά με την κρίση της αξιοπιστίας ενός μάρτυρα (βλ. Χρίστου v. Ηροδότου κ.α. (2008) 1 Α.Α.Δ. 676, Σάντης v. Χατζηβασιλείου κ.α. (2009) 1 Α.Α.Δ. 288 και Αθανασίου κ.α. v. Κουνούνη (1997) 1 Α.Α.Δ. 614.). Σημειώνω ότι, η αξιολόγηση της μαρτυρίας, γίνεται σε συνάρτηση και με τα τεκμήρια και τις δικογραφημένες θέσεις (βλ. Νεοφύτου v. Γερακιώτη (2010) 1 ΑΑΔ 25 και Ιωαννίδης v. Στυλιανός & Γεώργιος Εργοληπτική Εταιρεία Λτδ, Πολιτική Έφεση αρ. 369/14, ημερ.25/5/22, ECLI:CY:AD:2022:A214).

 

35.          Eπίσης, παραπέμπω στην Χάρης Χρίστου v. Ευγενείας Khoreva (2002) 1A A.A.Δ. 454 στην οποία αναφέρεται ότι η επιλεκτική αποδοχή μέρους της μαρτυρίας του μάρτυρος δεν είναι επιλήψιμη αρκεί αυτό να δικαιολογείται και επεξηγείται (βλ. επίσης Kades v. Nicolaou and Another (1986) 1 C.L.R. 212, 216, Agapiou v. Panayiotou 1 CL.R. 257, 263, Ιωάννου v. Κουννίδη (1998) 1 Α.Α.Δ. 1215 και Χρίστου ν Khoreva (2002) 1 ΑΑΔ 45).

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Μ.Ε.1/ΕΝΑΓΟΝΤΑ

36.          Όπως έχει αναφερθεί ήδη ανωτέρω, η μαρτυρία του Ενάγοντα ήταν και η μόνη δια ζώσης μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου.

 

37.          Ο Ενάγοντας προς τεκμηρίωση των απαιτήσεων του, πέραν της γραπτής του δήλωσης (Έγγραφο ‘Α’), κατέθεσε κατά την κυρίως εξέταση του διάφορα έγγραφα. Μεταξύ των εν λόγω εγγράφων, κυρίως προς απόδειξη της έκτασης των σωματικών του βλαβών, της αναγκαιότητας της υποβολής του σε μελλοντικές επεμβάσεις, του κόστους των τελευταίων αλλά και της ανικανότητας του να ξαναεργαστεί στον τομέα του, κατατέθηκαν από πλευράς του το Ιατρικό Πιστοποιητικό του Δρ.Φίλιππου Σ.Σιμιλλίδη (Τεκμήριο 7) και δύο Ιατρικά Πιστοποιητικά του Δρ.Σ.Πέτσα (Τεκμήρια 8 και 9). Πρόκειται για έγγραφα των οποίων οι συντάκτες όμως δεν προσήλθαν για να καταθέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου και τα οποία, σύμφωνα με το Άρθρο 23 του περί Αποδείξεως Νόμου Κεφ.9, αποτελούν εξ ακοής μαρτυρία.

 

38.          Επισημαίνεται εξ αρχής ότι, σύμφωνα με το άρθρο 24 του περί Αποδείξεως Νόμου, ανεξάρτητα από τις διατάξεις οποιουδήποτε άλλου νόμου, η εξ ακοής μαρτυρία δεν αποκλείεται από οποιαδήποτε διαδικασία ενώπιον οιουδήποτε Δικαστηρίου, απλώς και μόνο διότι αυτή είναι εξ ακοής. Εν όψει του όμως ότι η αποδοχή εξ ακοής μαρτυρίας είναι και παραμένει η εξαίρεση στον κανόνα και η αποδοχή της επιτρέπεται μόνο για καλό λόγο[7], το πρωτόδικο Δικαστήριο οφείλει όχι μόνο να αξιολογήσει την αποδεικτική της αξία, αλλά τέτοια αξιολόγηση πρέπει να γίνεται και εντός του πλαισίου του Άρθρου 27 Κεφ. 9 (βλ. Μονός κ.ά. ν. S. Xenides Trading Co. Ltd κ.ά. (2010) 1 (Β) Α.Α.Δ. 1002). Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του τελευταίου,  κατά την αξιολόγηση της βαρύτητας που προσδίδεται από το Δικαστήριο σε εξ ακοής μαρτυρία, λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη το κατά πόσο ο διάδικος θα μπορούσε να προσκομίσει την καλύτερη δυνατή μαρτυρία και δεν το έπραξε.[8] Η αποδοχή εξ ακοής μαρτυρίας πρέπει να εξηγείται από πλευράς του Δικαστηρίου, είτε αυτή απορρέει από προφορική ή από γραπτή μαρτυρία,[9] και το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη το σύνολο των περιστάσεων, από τις οποίες μπορεί εύλογα να συναχθεί συμπέρασμα αναφορικά με την αποδεικτική αξία της εν λόγω μαρτυρίας.[10]

 

39.          Το άρθρο 27 Κεφ.9 ορίζει κάποια (εφόσον δεν είναι εξαντλητικά) από τα κριτήρια το Δικαστήριο θα λαμβάνει υπόψη, όπως: (α) Κατά πόσο θα ήταν εύλογο και εφικτό ο διάδικος, που έχει προσαγάγει τη μαρτυρία, να είχε κλητεύσει ως μάρτυρα στη διαδικασία το πρόσωπο που έκαμε την αρχική δήλωση·(β) το χρονικό διάστημα μεταξύ της αρχικής δήλωσης και του γεγονότος στο οποίο αυτή αναφέρεται·(γ) το βαθμό της εξ ακοής μαρτυρίας, δηλαδή κατά πόσο η μαρτυρία περιλαμβάνει εξ ακοής μαρτυρία πέραν του πρώτου βαθμού·(δ) κατά πόσο οποιοδήποτε εμπλεκόμενο πρόσωπο είχε οποιοδήποτε κίνητρο να αποκρύψει ή να παραποιήσει τα γεγονότα·(ε) κατά πόσο η αρχική δήλωση μεταφέρθηκε επακριβώς ή όχι·(στ) το πλαίσιο μέσα στο οποίο, ή οποιοσδήποτε σκοπός για τον οποίο έγινε η αρχική δήλωση·(ζ) κατά  πόσο η εξ ακοής μαρτυρία είναι ουσιωδώς διαφορετική από την αρχική δήλωση·(η) κατά πόσο, υπό τις περιστάσεις κάτω από τις οποίες προσάγεται η εξ ακοής μαρτυρία, φαίνεται ότι δεν διευκολύνεται η ορθή αξιολόγηση της βαρύτητας της μαρτυρίας ή γίνεται προσπάθεια παρεμπόδισης της ορθής αξιολόγησης της βαρύτητας της μαρτυρίας. Περαιτέρω, με βάση το άρθρο 26 Κεφ.9, σε περίπτωση κατά την οποία οποιοσδήποτε διάδικος προσάγει εξ ακοής μαρτυρία και δεν κλητεύει ως μάρτυρα στη διαδικασία το πρόσωπο το οποίο είχε προβεί στην αρχική δήλωση, τότε, οποιοσδήποτε άλλος διάδικος δύναται, με την άδεια του Δικαστηρίου, πριν ο διάδικος που προσήγαγε την εξ ακοής μαρτυρία κλείσει την υπόθεσή του, να κλητεύει το εν λόγω πρόσωπο για να το αντεξετάσει σε σχέση με την αρχική του δήλωση.

 

40.          Σημειώνεται ότι, στην προκειμένη περίπτωση, δεν δόθηκε καμία δικαιολογία για την μη κλήτευση των προσώπων που προέβησαν στις δηλώσεις επί των προαναφερόμενων τεκμηρίων. Φυσικά λαμβάνεται υπόψη ότι οι δηλώσεις επί των Τεκμηρίων 7, 8 και 9 μεταφέρθηκαν μέσω του Ενάγοντα και, φέρονται ως πρώτου βαθμού εξ ακοής δηλώσεις. Πρόκειται για δηλώσεις επί εγγράφων, και δεν έχει αμφισβητηθεί ότι αυτές μεταφέρθηκαν αναλλοίωτες από τον Ενάγοντα, δια της κατάθεσης τους στο Δικαστήριο ως τεκμήρια. Επιπρόσθετα, δεν έχει αμφισβητηθεί ότι αποτυπώνεται σε αυτά η γνώμη των Ιατρών που εξέτασαν τον Ενάγοντα μετά το επίδικο ατύχημα. Όμως, για τους λόγους που εξηγώ κατωτέρω, το περιεχόμενο των εν λόγω τεκμηρίων, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό στην ολότητα του.

 

41.          Καταρχάς, ως προανέφερα, δεν δόθηκε καμία δικαιολογία από την πλευρά του Ενάγοντα για την μη κλήτευση των Ιατρών που συνέταξαν τα Τεκμήρια 7, 8 και 9, ώστε να αξιολογήσει το Δικαστήριο κατά πόσο θα ήταν εύλογο και εφικτό να κλητευτεί το συγκεκριμένο πρόσωπο ή όχι. Με βάση την μαρτυρία που προσάχθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου, δεν προκύπτει ο ίδιος ο Ενάγοντας να είναι ιατρός. Κατέθεσε όμως τα προαναφερόμενα τεκμήρια ως ιατρική μαρτυρία προς υποστήριξη των βασικών του θέσεων, ως προς τις επιπτώσεις που είχε το επίδικο ατύχημα στην υγεία του και στην ζωή του γενικότερα. Συγκεκριμένα, κατατέθηκαν προς τεκμηρίωση της έκτασης των ισχυριζόμενων απο πλευράς του σωματικών βλαβών και ταλαιπωρίας, της αναγκαιότητας των μελλοντικών επεμβάσεων εις τις οποίες του συστήθηκε να υποβληθεί (αφαίρεση υλικών οστεοσύνθεσης και ολική αρθροπλαστική ώμου), της αδυναμίας του να ξαναεργαστεί ως οικοδόμος ή να ασκήσει οιαδήποτε χειρονακτική εργασία και την έκταση και των αξίωσεων του για τα σχετικά έξοδα και αποζημιώσεις. Όμως, τα εν λόγω ζητήματα τελούσαν υπό αμφισβήτηση από πλευράς της Εναγόμενης μέσω της υπεράσπισης της, οι θέσεις της οποίας προωθήθηκαν μέσω της αντεξέτασης του Ενάγοντα ως και της γραπτής αγόρευσης των συνηγόρων της. Ειδικότερα, κατά την αντεξέταση του Ενάγοντα, αμφισβητήθηκαν έντονα, τόσο μέσω ερωτήσεων, όσο και μέσω υποβολών, ο βαθμός και η έκταση των τραυματισμών του Ενάγοντα συνεπεία του επίδικου ατυχήματος, των επιπτώσεων τους στην υγεία του και στην δυνατότητα του να εξεύρει εργασία χειρωνακτικής φύσεως, αλλά και η αναγκαιότητα υποβολής του σε περαιτέρω χειρουργικές επεμβάσεις, ως αυτές αποτυπώνονται στα εν λόγω τεκμήρια.

 

42.          Περαιτέρω, προκύπτουν αντιφάσεις μεταξύ των ίδιων εγγράφων αλλά και ασάφεια ως προς ορισμένα από τα ευρήματα και συστάσεις τα οποία αναφέρονται επί αυτών. Για παράδειγμα, ο Δρ.Σ.Π. στο Τεκμήριο 9 συστήνει χειρουργική αφαίρεση των υλικών με την πόρωση του κατάγματος και ολική αρθροπλαστική αριστερού ώμου. Ο Δρ.Φ.Σ. στο Τεκμήριο 7, το οποίο φαίνεται να εκδόθηκε λίγες μέρες αργότερα από το Τεκμήριο 9, συστήνει αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης και αν δεν υπάρχει βελτίωση κίνησης του αριστερού ώμου και υπάρχουν ενοχλήσεις μελλοντικά, να υποβληθεί σε ολική αρθροπλαστική ώμου. Το εν λόγω ζήτημα εγέρθηκε και κατά την αντεξέταση του Ενάγοντα αλλά δεν αναμένετο να τοποθετηθεί ο Ενάγοντας επί της εν λόγω αντίφασης, ο οποίος εξάλλου δεν το έπραξε.  Εν όψει του ότι ο Ενάγοντας προώθησε την αξίωση του με βάση την μελλοντική του υποβολή και στις δύο επεμβάσεις, θεωρώ ότι, ειδικά εφόσον η βάση αυτής της αξίωσης τυγχάνει αμφισβήτησης, η εν λόγω απόκλιση μεταξύ των τεκμηρίων του Ενάγοντα έπρεπε να εξηγηθεί από την πλευρά του, μέσω όμως των κατάλληλων προσώπων για να παρέχουν την σχετική εξήγηση που θα ήταν οι ίδιοι οι γιατροί που εξέτασαν τον Ενάγοντα και εξέδωσαν τα εν λόγω πιστοποιητικά, αποτυπώνοντας σε αυτά την γνώμη και τις συστάσεις τους ως εμπειρογνώμονες.

 

43.          Επίσης, η γνωμάτευση του Δρ.Σ.Π. επί του Τεκμηρίου 7, ότι ο Ενάγοντας δεν θα μπορεί να ξαναδουλέψει, εφόσον ήταν οικοδόμος και δεν μπορεί πλέον να ασκεί καμία χειρονακτική εργασία, θεωρώ ότι, με τον τρόπο διατυπώθηκε επί του εν λόγω εγγράφου έχρηζε επίσης περαιτέρω επεξήγησης από τον ίδιο τον γιατρό. Ειδικότερα, οι σχετικές αναφορές έχουν ως εξής: «Όποια και να είναι η κατάληξη του δεν θα μπορεί να ασκεί καμία χειρονακτική εργασία ακόμη και ελαφριά (ήταν οικοδόμος).....Συμπερασματικά ο ασθενής υπέστη ένα σοβαρό κάταγμα του αριστερού ώμου το οποίο του έχει στιγματίσει την μελλοντική του απασχόληση σαν οικοδόμος, (δεν θα μπορεί να ξαναεργαστή)». Είμαι της άποψης ότι οι εν λόγω αναφορές διέπονται από υπερβολική γενικότητα και δεν παρέχεται οιαδήποτε αιτιολογία ως προς το εν λόγω συμπέρασμα δια της συσχέτισης του με τα υπόλοιπα ευρήματα και διαγνώσεις επί του Τεκμηρίου 7.  Συγκεκριμένα, δεν δύναται να διαπιστωθεί ο λόγος για τον οποίο δεν μπορεί να εργαστεί ξανά ο Ενάγοντας και κατά πόσο οφείλεται η ισχυριζόμενη αδυναμία με τον αναφερόμενο περιορισμό στην κίνηση του ώμου του, τις ενοχλήσεις, τυχόν πόνο ή άλλο περιορισμό ο οποίος οφείλεται στους τραυματισμούς του συνεπεία του επίδικου ατυχήματος. Η αιτιολόγηση του εν λόγω συμπεράσματος, και πάλι θεωρώ ότι ήταν κρίσιμης σημασίας έχοντας υπόψη ότι οι συνέπειες και η έκταση των τραυμάτων που επικαλείται ο Ενάγοντας ότι υπέστη ένεκα του επίδικου ατυχήματος, έτυχαν αμφισβήτησης κατά την αντεξέταση του.

 

44.          Τονίζεται, ότι σύμφωνα με την Νομολογία μας, το Δικαστήριο δεν επιτρέπεται να μετατρέπεται σε πραγματογνώμονα, εκφράζοντας γνώμη επί των συναφών επίδικων θεμάτων, χωρίς να υπάρχει ενώπιον του σχετική μαρτυρία πραγματογνώμονα. Όμως είναι επιτρεπτό να εκφράζουν συλλογισμούς με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία υπό το φως της απλής κοινής λογικής με σκοπό να προβεί στις δικές του διαπιστώσεις. Με βάση τις καλά καθιερωμένες νομολογιακές αρχές που έχουν διασαφηνιστεί από την νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου αλλά και το καθήκον τους έναντι του Δικαστηρίου αναφέρονται τα ακόλουθα στο σύγγραμμα των κ.κ. Ηλιάδη και Σάντη «Το Δίκαιο της Απόδειξης, Δικονομικές και Ουσιαστικές Πτυχές», έκδοση 2014, σελ. 580-581: «Tο καθήκον των πραγματογνωμόνων έναντι του Δικαστηρίου κατά τη μαρτυρία τους έγκειται στην αιτιολογημένη, αντικειμενική και αμερόληπτη παρουσίαση των αναγκαίων επιστημονικών κριτηρίων ώστε να δώσουν τη δυνατότητα στο Δικαστήριο να κρίνει ευχερώς την ακρίβεια των επίδικων συμπερασμάτων τους και να διαμορφώσει συναφώς τη δική του ανεξάρτητη άποψη δια της εφαρμογής των κριτηρίων αυτών στα γεγονότα της υπόθεσης (Παναγρίτη ν Χαραλάμπους, ΠΕ320/08, ημ. 15.3.12, Σαρρής ν Καλλέγιας και Πιττάλης και Άλλων ν Ianira Enterprises Ltd και Άλλων (1997) 1 (Β) ΑΑΔ 814, Philippou v Odysseos (1989) 1 CLR1).». Ως αναφέρθηκε στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Ποιν. Έφ. 176/13 Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Γεώργιος Ευριπίδου κ.ά., ημερομηνίας 06/04/15: «Υπενθυμίζουμε ότι με βάση καλά εδραιωμένες νομολογιακές αρχές, η υποχρέωση ενός εμπειρογνώμονα είναι να προμηθεύσει το δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για αξιολόγηση της ορθότητας των συμπερασμάτων του ώστε να σχηματίσει ίδιαν ανεξάρτητη γνώμη [βλ. Σπύρου ν. Χατζηχαραλάμπους (1989) 1(Ε) ΑΑΔ 298]. Ο εμπειρογνώμονας μάρτυρας, δεν πρέπει επίσης να αρκείται στην παρουσίαση της άποψης του με γυμνές δηλώσεις οι οποίες δεν παρέχουν στο Δικαστήριο δυνατότητα ελέγχου της επιστημονικής άποψης του [βλ. Δημοκρατία ν. Ηροδότου Αγιώτου (2000) 1 ΑΑΔ 1020].» (Η υπογράμμιση δική μου). Θεωρώ ότι όφειλε και έπρεπε η πλευρά του Ενάγοντα, η οποία έφερε και το βάρος απόδειξης των θέσεων του, να παρουσιάσει τον συγκεκριμένο μάρτυρα με σκοπό να υποστεί την βάσανο της αντεξέτασης και να κριθεί από το Δικαστήριο το κατά πόσο θα μπορούσε να τεκμηριώσει και τις θέσεις που προβάλλει επί του συγκεκριμένου ιατρικού πιστοποιητικού.

 

45.          Δεν παραγνωρίζω, ότι η πλευρά της Εναγόμενης, είχε την ευκαιρία να κλητεύσει η ίδια το εν λόγω πρόσωπο στην βάση με βάση του άρθρου 26 Κεφ.9 αλλά επέλεξε να μην το πράξει. Ωστόσο ήταν η πλευρά του Ενάγοντα η οποία έφερε το βάρος απόδειξης των ισχυρισμών του. Παρά το γεγονός ότι η Εναγόμενη δεν προσκόμισε άλλη μαρτυρία, πέραν του Τεκμηρίου 13, προς υποστήριξη της υπεράσπισης της, η εν λόγω παράλειψη δεν ισοδυναμεί με αποδοχή των ισχυρισμών του Ενάγοντα,[11] και το κατά πόσο ο τελευταίος, με βάση την προσκομισθείσα μαρτυρία, έχει αποδείξει την υπόθεση παραμένει να αποφασιστεί από το Δικαστήριο. Όταν υπάρχει μια μόνο εκδοχή ως προς τα γεγονότα, τότε συνήθως αυτό που απομένει να εξεταστεί, εκτός και αν υπάρχουν εγγενείς δυσκολίες σε σχέση με το μάρτυρα και την αξιοπιστία του, είναι αν τα γεγονότα όπως βρίσκονται ενώπιον του Δικαστηρίου είναι αρκετά για να αποδείξουν την υπόθεση στο αναγκαίο επίπεδο (Wynne v. Mavronicola (2009) 1 Α.Α.Δ. 1138 και Mirza Feiz Hasan ν. Μιχάλη Ανδρέου, Πολ. Έφεση αρ. 2/2011, ημερ. 2/12/2015).

 

46.          Όλα τα πιο πάνω, με γνώμονα πάντα τις πρόνοιες του άρθρου 27 του Κεφ.9 και λαμβάνοντας υπόψη των σύνολων των περιστάσεων από τις οποίες θα μπορούσε να συναχθεί συμπέρασμα αναφορικά με την αποδεικτική αξία των υπό κρίση τεκμηρίων και ειδικότερα το καθήκον του Ενάγοντα να προσκομίσει την καλύτερη δυνατή μαρτυρία προς απόδειξη της υπόθεσης του, κάτι που, αδικαιολόγητα, δεν έπραξε, κρίνω ότι δεν διευκολύνεται η αξιολόγηση της ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρίας και δεν μπορώ να προσδώσω βαρύτητα στο περιεχόμενο των Τεκμηρίων 7, 8 και 9, στην έκταση όμως που αυτό δεν συνάδει με την μαρτυρία που προσέφερε η Εναγόμενη, δηλαδή το Τεκμήριο 13, στο μέτρο όμως που αυτή γίνεται αποδεκτή πιο κάτω.

 

47.          Επανέρχομαι τώρα στην υπόλοιπη μαρτυρία του Ενάγοντα. Θα πρέπει να λεχθεί ότι από την γενικότερη στάση και συμπεριφορά του ενώ κατέθετε από το εδώλιο του μάρτυρα, και η οποία δεν προκύπτει από τα στυγνά πρακτικά, δεν αισθάνομαι καθόλου ασφαλής να αποδεχθώ τη μαρτυρία του, με εξαίρεση της έκτασης αυτής που συνάδει με την ιατρική μαρτυρία και τα πιο πάνω αναφερόμενα ευρήματα του Δικαστηρίου. Οι απαντήσεις του σε διάφορα σημεία ήταν αντιφατικές τόσο με το περιεχόμενο των εγγράφων που ο ίδιος κατέθεσε, ως και με την μαρτυρία του ιδίου. Ορισμένες εκ των αξιώσεων του παρέμειναν εντελώς ατεκμηρίωτες και δεν εύρισκαν κανένα έρεισμα στα έγγραφα που κατέθεσε αλλά ούτε και στα όσα ανέφερε. Αποδέχομαι συνεπώς από τη μαρτυρία του ότι ενεπλάκη στο τροχαίο  δυστύχημα από το οποίο υπέστη τραυματισμούς. Σε σχέση όμως με το είδος και την έκταση των τραυματισμών του αποδέχομαι το μέρος της μαρτυρίας του που συνάδει με τη ιατρική μαρτυρία στην έκταση που αυτή γίνεται αποδεκτή στη συνέχεια.

 

48.          Αρχικά, να αναφέρω ότι ο Ενάγοντας περιέπεσε σε αρκετές αντιφάσεις και ορισμένες εκ των απαντήσεων του έρχονταν σε πλήρη αντίθεση με τα όσα ανέφερε κατά την κυρίως εξέταση του. Για παράδειγμα, στα πλαίσια της κυρίως εξέτασης του (Έγγραφο ‘Α’) ανέφερε ότι συνεπεία του επίδικου ατυχήματος υπέστη πόνους και ταλαιπωρία με αποτέλεσμα να επηρεαστεί η προσωπική και κοινωνική του ζωή, αλλά όταν ερωτήθηκε σχετικά από τον ευπαίδευτο συνήγορο της Εναγόμενης, απάντησε ότι ήταν μια χαρά το κοινωνικό και φιλικό του περιβάλλον και ότι τον βοηθούσαν και τον υποστήριζαν. Ενώ ανέφερε κατά την κυρίως εξέταση του ότι δεν ήταν σε θέση να ασκεί καθημερινές κοινωνικές δραστηριότητες, ερωτώμενος αν είχε οιεσδήποτε τέτοιες δραστηριότητες πριν το 2017, που πλέον δεν μπορούσε να έχει, απάντησε αρνητικά, ανέφερε ότι είναι αγράμματος και ότι τοποθετούσε σταμπωτά. Όταν ερωτήθηκε ως προς την κατάθλιψη και στεναχώρια, εις την οποία αναφέρθηκε κατά την κυρίως εξέταση του ότι είχε περιπέσει, απάντησε ότι ήταν μια χαρά και συγκεκριμένα ‘με κατάθλιψη είχα, με τίποτα’. Περαιτέρω, κατά την κυρίως εξέταση του ο Ενάγοντας προώθησε την απαίτηση του για έξοδα δύο μελλοντικών εγχειρήσεων, τα οποία θα πρέπει να επωμιστεί λόγω των τραυματισμών του κατά το επίδικο ατύχημα, κυρίως στην βάση συστάσεων των ιατρών που του εξέδωσαν σχετικά πιστοποιητικά (Βλ. Τεκμήρια 7, 8 και 9).  Αντεξεταζόμενος, ενώ αρχικά επέμενε στην συγκεκριμένη επιθυμία του να εγχειριστεί από τον Δρ.Φ.Σ., επί του πιστοποιητικού του οποίου βασιζόταν το ενδεικτικό κόστος των €12.500 για την επέμβαση του στην Κύπρο (Τεκμήριο 7), αργότερα εξέφρασε επιθυμία να εγχειριστεί στο εξωτερικό και συγκεκριμένα στην Αγγλία γιατί δεν είχε εμπιστοσύνη κανενός στην Κύπρο. Σε άλλο σημείο, ανέφερε ότι φοβόταν να υποβληθεί στην επέμβαση και λόγω οικονομικών.

 

49.          Επιπρόσθετα, κανένα έγγραφο ή απόδειξη κατέθεσε προς τεκμηρίωση του κόστους της επέμβασης που διεκδικούσε για την αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης, δηλαδή του ποσού των €2.500 αλλά και της μελλοντικής φυσιοθεραπείας, δηλαδή €500. Ούτε προκύπτει οιαδήποτε σύσταση από τα τεκμήρια που κατέθεσε σχετικά με την ανάγκη να υποβληθεί σε μελλοντική φυσιοθεραπεία. Ερωτηθείς κατά την αντεξέταση του που βασιζόταν το εν λόγω σκέλος της αξίωσης του, απάντησε ότι πρώτη φορά άκουε το κόστος της συγκεκριμένης επέμβασης και ότι δεν μίλησε με τον Δρ.Φ.Σ. για λεφτά. Σε πανομοιότυπη ερώτηση σε σχέση με τις μελλοντικές φυσιοθεραπείες, απάντησε ότι ‘εγώ το λέω, εγώ είμαι ο ιατρός, εγώ έχω το πρόβλημα’. Ως αποτέλεσμα, και ειδικότερα εν όψει του ότι οι αξιώσεις του δεν βρίσκουν έρεισμα σε κανένα από τα έγγραφα που ο ίδιος κατέθεσε, θεωρώ ότι δεν μπορώ να αποδεχτώ την μαρτυρία του ως προς την αξίωση του για τα εν λόγω κονδύλια, η οποία παραμένει ατεκμηρίωτη.

 

50.          Ακόμα, ο Ενάγοντας δεν έπεισε για την αλήθεια του ισχυρισμού του ότι οι αναφερόμενες από πλευράς του ενοχλήσεις, πόνοι και περιορισμό στην κινητικότητα του, οι οποίοι συνεχίζουν μέχρι σήμερα, οφείλονται αποκλειστικά στο επίδικο ατύχημα και αντικατοπτρίζουν την εικόνα που προέβαλε ο Ενάγοντας. Ο Ενάγοντας ήταν απόλυτος ότι κατά την εξέταση του από το Δρ.Η.Γ. το 2019 δεν είχε βελτίωση στην κινητικότητα του ώμου του, σε προηγούμενη του απάντηση ανέφερε ότι μετά την υποβολή του σε φυσιοθεραπείες υπήρξε βελτίωση στην κινητικότητα του ώμου του. Εκτός αυτού, αποτέλεσε εύρημα του Δικαστηρίου πιο πάνω ότι, η τελευταία φορά που επισκέφθηκε ο Ενάγοντας ιατρό για την κατάσταση του, ήταν το 2019, και ήταν ο Ιατρός της Εναγόμενης. Έκτοτε, ο ενάγοντας ουδέποτε επισκέφθηκε οποιοδήποτε ιατρό αλλά ούτε και αποτάθηκε για οποιανδήποτε φαρμακευτική ή άλλη θεραπεία, με σύσταση ειδικού, παρά μόνο έπαιρνε φάρμακα, κατόπιν δικής του πρωτοβουλίας. Η παθητική του στάση του επίσης έρχεται επίσης σε αντίφαση με την σύσταση ενός εκ των Ιατρών του, συγκεκριμένα μέσω του Τεκμηρίου 7, για την υποβολή του σε επέμβαση τον Μάρτιο 2018, προτού αποφασιστεί κατά πόσο θα υποβληθεί σε 2^η επέμβαση, την ολική αρθροπλαστική, νοουμένου ότι μετά την 1^η επέμβαση θα συνεχίζει να έχει ενοχλήσεις. Παρά το γεγονός ότι επικαλέστηκε οικονομική αδυναμία, δεν έχω πειστεί ότι, ενήργησε εύλογα υπό τις περιστάσεις, έχοντας υπόψη ότι ερωτώμενος για τυχόν εναλλακτικές που είχε, οι απαντήσεις του είτε διέπονταν από υπερβολική γενικότητα ή απέφευγε να απαντήσει σχετικά.[12]

 

51.          Δεν έχω επίσης πειστεί ότι η αδυναμία του να εργαστεί στον οικοδομικό κλάδο, απορρέει από τους τραυματισμούς που υπέστη από το επίδικο ατύχημα. Ο ίδιος ο Ενάγοντας, τόσο κατά την κυρίως εξέταση του αλλά ειδικότερα μέσω των απαντήσεων του κατά την αντεξέταση του, αναφέρθηκε εκτενώς στους λόγους για τους οποίους δεν εργαζόταν πλέον, επί τακτικής βάσεως, ως οικοδόμος και μικροεργολάβος από το 2013. Ανέφερε μεν ότι η οικονομική κρίση του 2013 επηρέασε τον κλάδο του, αλλά αντεξεταζόμενος αναγνώρισε ότι μεταξύ του 2012 με 2017, ο αντίκτυπος της κρίσης στην βιομηχανία του ξεπεράστηκε, πλην όμως μεταβλήθηκε ο χαρακτήρας της αγοράς ένεκα της ανάπτυξης της Λεμεσού με τρόπο ώστε οι μικροεργολάβοι πλέον, συμπεριλαμβανομένου του ιδίου, να μην έχουν τον ίδιο κύκλο και ρυθμό εργασίας. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι ‘έκτιζαν πύργους μόνο και εμείς εμείναμε έτσι.’ Συν τοις άλλοις, δεν έχω πειστεί επίσης ως προς το ύψος των μελλοντικών απολαβών που διεκδικεί. Ενώ αποδέχτηκε ότι μετά το 2013 κατά αραιά διαστήματα εκτελούσε περιστασιακές εργασίες, για τις οποίες δεν δήλωσε εισοδήματα στην αρμόδια υπηρεσία και δεν προσήγαγε οιαδήποτε μαρτυρία, η αξίωση που προώθησε ήταν στην βάση των εργασιών που είχε μέχρι το 2013, έτος που έπαυσε να εργάζεται για λόγους που δεν αφορούσαν το επίδικο ατύχημα, το οποίο επήλθε τέσσερα χρόνια αργότερα.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΕΝΑΓΟΜΕΝΗΣ/ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13

52.          Υπενθυμίζεται ότι το εν λόγω έγγραφο, ήταν η μόνη μαρτυρία που προσάχθηκε από πλευράς της Εναγόμενης και δεν κατατέθηκε από οιονδήποτε πρόσωπο ή μάρτυρα, αλλά εκ συμφώνου, αφού έκλεισε την υπόθεση της η πλευρά του Ενάγοντα. Κατατέθηκε επίσης στην απουσία οιασδήποτε ρητής δήλωσης του δικηγόρου του Ενάγοντα ως προς το αληθές του περιεχόμενο του, ώστε να είναι δεσμευτικό, αλλά περιορίστηκε ο σκοπός για τον οποίο κατατέθηκε, ως αναφέρθηκε ήδη πιο πάνω, στην αξιολόγηση του περιεχομένου του μόνο στην έκταση που αφορά τις σωματικές βλάβες του Ενάγοντα και την αξίωση του για γενικές αποζημιώσεις.

 

53.          Το Τεκμήριο 13, αποτελεί Ιατρική Έκθεση του Δρ. Ηλία Γεωργίου επί του οποίου διατυπώνει τα ευρήματα του κατόπιν εξέτασης του Ενάγοντα το 2019. Στην ίδια βάση που εξηγήθηκε ανωτέρω σε σχέση με τα Τεκμήρια 7, 8 και 9, το Τεκμήριο 13, θεωρώ ότι αποτελεί επίσης εξ ακοής μαρτυρία και το Δικαστήριο προχώρησε σε αξιολόγηση της μαρτυρίας αυτής έχοντας υπόψη και τους κανόνες που διέπουν την αξιολόγηση της.

 

54.          Και πάλι, δεν δόθηκε καμία δικαιολογία για την μη κλήτευση του Δρ.Η.Γ. που προέβηκε στις δηλώσεις επί του εν λόγω τεκμηρίου. Το περιεχόμενο του όμως επιβεβαιώνει τα ακόλουθα ευρήματα και διαγνώσεις επί των Τεκμηρίων 7, 8 και 9: υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου (βραχιόνιου οστού), τραυματισμού και ενόχληση πόνου στον αριστερό αγκώνα και στέρνο και την υποβολή σε τέτοιες περιπτώσεις σε φυσικοθεραπευτικές συνεδρίες με μέγιστο αριθμό συνεδριών όμως τις 36. Εφόσον τα εν λόγω ευρήματα και διαγνώσεις συνάδουν με την μαρτυρία του Ενάγοντα και δεν τέθηκε ζήτημα ασάφειας ή αμφισβήτησης τους κατά την αντεξέταση του Ενάγοντα και κρίνω ότι μπορώ να προσδώσω βαρύτητα σε αυτά.

 

55.          Το υπόλοιπο περιεχόμενο του εν λόγω εγγράφου όμως, διίσταται από ή αντικρούει το περιεχόμενο των τεκμηρίων που κατέθεσε ο Ενάγοντας και την εκδοχή του τελευταίου, ως αυτή προωθήθηκε κατά την μαρτυρία του. Ενώ το Τεκμήριο 7 αναφέρεται σε αιμάτωμα αριστερού καρπού, το Τεκμήριο 13 αναφέρεται σε πιθανό τραυματισμό των μαλακών μορίων του αριστερού καρπού. Ενώ το Τεκμήριο 13, επιβεβαιώνει βαθμό δυσκαμψίας στον αριστερό ώμο του Ενάγοντα, αναφέρεται σε βελτιώση της κινητικότητας του ώμου κατά την εξέταση του το 2019 και προβάλλει προβληματισμούς ως προς τα αίτια που προκάλεσαν την δυσκαμψία εν όψει του ιστορικού του Ενάγοντα, και ειδικότερα εν όψει του ατυχήματος στο οποίο ενεπλάκη το 2015, στο οποίο και αποδίδει μερικώς την δυσκαμψία, ζήτημα το οποίο προωθήθηκε και κατά την αντεξέταση του Ενάγοντα. Εκτιμάται μέσω του Τεκμηρίου 13 ότι ουδεμία πιθανότητα αναγκαιότητας μελλοντικής χειρουργικής επέμβασης αρθροπλαστικής του ώμου υφίσταται. Σημειώνεται επίσης ότι, παρά το ότι ο Ενάγοντας κατά την αντεξέταση του επιβεβαίωσε ότι εξετάστηκε από τον Ιατρό της Εναγόμενης το 2019 δεν του υποδείχθηκε η συγκεκριμένη έκθεση, ώστε να αναγνωριστεί από πλευράς του ή να σχολιάσει το περιεχόμενο της.

 

56.          Με γνώμονα λοιπόν τις πρόνοιες του άρθρου 27 του Κεφ. 9, και τις νομικές αρχές που ανέφερα ήδη ανωτέρω σε σχέση με την εξ ακοής μαρτυρία και την μαρτυρία πραγματογνωμόνων, κρίνω ότι λαμβάνοντας υπόψη του συνόλου των περιστάσεων από τις οποίες θα μπορούσε να συναχθεί συμπέρασμα αναφορικά με την αποδεικτική αξία της εν λόγω μαρτυρίας, δεν μπορώ να προσδώσω σε αυτήν καμία βαρύτητα (στην προαναφερόμενη έκταση) έχοντας παράλληλα υπόψη ότι η πλευρά της Εναγόμενης, αδικαιολόγητα, παρέλειψε να προσκομίσει την καλύτερη δυνατή μαρτυρία και δεν το έπραξε.

 

VII.         ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΕΠΙ ΑΜΦΙΣΒΗΤΟΥΜΕΝΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ

 

57.          Πέραν των ευρημάτων του Δικαστηρίου τα οποία εξάγονται από τα παραδεκτά ή μη αμφισβητούμενα γεγονότα (βλ. πιο πάνω) τα πιο κάτω αποτελούν τα ευρήματα του Δικαστηρίου επί των αμφισβητούμενων γεγονότων με βάση την ενώπιον μου μαρτυρία όπως αυτή έχει κριθεί ως αποδεκτή.

 

58.          O Ενάγοντας ένεκα του επίδικου ατυχήματος υπέστη υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου, τραυματισμό και ενόχληση πόνου στον αριστερό αγκώνα και στέρνο. Σε περίπτωση τραυματισμών της φύσεως που υπέστη ο Ενάγοντα, υποβάλλεται σε φυσικοθεραπευτικές συνεδρίες με μέγιστο αριθμό συνεδριών τις 36.

 

VIII.        ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ & ΕΠΙΛΥΣΗ ΕΠΙΔΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

 

59.          Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω ευρήματα του Δικαστηρίου θα προχωρήσω στη συνέχεια στην παράθεση της νομικής πτυχής στης υπόθεσης, στη εξέταση των επιδίκων θεμάτων της αγωγής και ακολούθως θα παραθέσω τα τελικά μου συμπεράσματα. 

 

60.          Η παρούσα πρόκειται για πολιτική υπόθεση και το βάρος απόδειξης βρίσκεται γενικά στους ώμους του Ενάγοντα να αποδείξει τους ισχυρισμούς του στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Σύμφωνα με την κυπριακή νομολογία, η απόσειση του βάρους απόδειξης θα αποτιμηθεί υπό το φως της μαρτυρίας που θα κριθεί αξιόπιστη, πάντοτε στο μέτρο του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Αναξιόπιστη μαρτυρία δεν αποτελεί αποδεικτικό υλικό αλλά μόνο αξιόπιστη μαρτυρία βαρύνει την πλάστιγγα των πιθανοτήτων (Miorage v. Radivojenik (1998) 1(Β) Α.Α.Δ. 1162 και Αθανασίου κ.α. v. Κουνούνη (1997) 1(Β) Α.Α.Δ. 614).

 

61.          Το αγώγιμο δικαίωμα του Ενάγοντα εδράζεται στις αρχές της αμέλειας έχουν κωδικοποιηθεί μέσα από τον Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμο, Κεφ. 148 μετά των συναφών τροποποιήσεων. Συγκεκριμένα, το άρθρο 51 καθορίζει την αμέλεια ως την τέλεση πράξης την οποίαν υπό τις περιστάσεις δεν θα τελούσε λογικό σωστό πρόσωπο ή την παράλειψη τέλεσης πράξης την οποίαν τέτοιο πρόσωπο θα τελούσε. Το εν λόγω άρθρο προνοεί αποζημίωση στην πρόκληση ζημιάς ως αποτέλεσμα αμελούς πράξης ή παράλειψης μόνο στο πρόσωπο έναντι του οποίου ο υπαίτιος της αμέλειας υπείχε υποχρέωση, υπό τις περιστάσεις, να μην επιδείξει αμέλεια.

 

62.          Τα συστατικά στοιχεία που πρέπει να αποδειχθούν σε κάθε αγωγή αμέλειας είναι η ύπαρξη καθήκοντος επιμέλειας, η έλλειψη της προσήκουσας προσοχής (δηλαδή η τέλεση αμελούς πράξης ή παράλειψης) από μέρους ενός μέσου συνετού ανθρώπου, η πρόκληση ζημιάς ως αποτέλεσμα της τέλεσης αμελούς πράξης ή παράλειψης (αιτιώδης συνάφεια) και η δυνατότητα πρόβλεψης ότι η τέλεση της εν λόγω πράξης ή παράλειψης μπορεί να προκαλέσει το συγκεκριμένο ζημιογόνο αποτέλεσμα (Στρατμάρκο Λτδ v. Μιχαήλ (1989) 1 C.L.R. 453 και Κυπριακό Νομικό Σύγγραμμα κ.κ. Αρτέμη και Ερωτοκρίτου Κεφάλαιο 148: Αστικά Αδικήματα-Δίκαιο και Αποφάσεις, Τόμος 2, σελ. 103-104).

 

63.          Στην παρούσα υπόθεση έχει καταστεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο ασφαλισμένος της Εναγόμενης επείχε ευθύνη για την πρόκληση του επίδικου ατυχήματος, ως εκ τούτου προχωρώ στην εξέταση των αποζημιώσεων.

 

ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ

64.          Ειδικές αποζημιώσεις επιδικάζονται για ζημιές που έχουν αποκρυσταλλωθεί μέχρι τη δίκη και είναι δυνατός ο αριθμητικός υπολογισμός τους.[13] Πρόκειται για πραγματικές δαπάνες στις οποίες υποβλήθηκε ο Ενάγοντας, περιλαμβανομένης της απώλειας εισοδημάτων μέχρι την ημερομηνία εκδίκασης της υπόθεσης. Επειδή δεν συνάγονται από τη φύση της πράξης και δεν είναι δεδομένες, είναι πάγια νομολογημένο ότι οι ειδικές ζημιές πρέπει να εξειδικεύονται στην έκθεση απαίτησης, να καταγράφονται αναλυτικά και ξεκάθαρα στις έγγραφες προτάσεις και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και με συγκεκριμένα στοιχεία.[14]

 

65.          Στην υπό εξέταση υπόθεση οι ειδικές ζημιές οι οποίες εν τέλει επέλεξε να διεκδικήσει ο Ενάγοντας εξειδικεύονται με ακρίβεια στα δικόγραφα και είναι οι εξής: €1.800  ως έξοδα φυσιοθεραπείας, €85 ως έξοδα έκδοσης αστυνομικής έκθεσης, €124 ως έξοδα νοσοκομείου[15] και €600 ως έξοδα του Δρ.Φίλιππου Σιμιλλίδη. Με βάση τις προαναφερόμενες νομικές αρχές, θα πρέπει περαιτέρω να εξετασθεί κατά πόσον οι εν λόγω ζημιές έχουν αποδειχθεί με την αυστηρότητα που απαιτεί η νομολογία.

 

66.          Τα έξοδα νοσοκομείου και του Δρ.Σιμιλλίδη, τα οποία κατέστησαν παραδεκτά από πλευράς της Εναγόμενης, και τα οποία καταβλήθηκαν για τις εξετάσεις στις οποίες υποβλήθηκε ο Ενάγοντας για σκοπούς έκδοσης των Τεκμηρίων 7,8 και 9, κρίνονται δικαιολογημένα και, ως αποτέλεσμα, πρέπει να αποδοθούν στον Ενάγοντα. Να αναφερθεί ότι ο Ενάγοντας παρουσίασε και θετική μαρτυρία προς υποστήριξη των εν λόγω κονδυλίων, υπό την μορφή των Τεκμηρίων 5, 6 αλλα και της σχετικής αναφοράς επί του Τεκμηρίου 7.

 

67.          Ως προς τα έξοδα έκδοσης αστυνομικής έκθεσης που διεκδικεί ο Ενάγοντας, ως προανέφερα, η καταβολή του εν λόγω ποσού για λογαριασμό του, εν όψει της μη αμφισβήτησης της από πλευράς της Εναγόμενης, αποτελεί ήδη εύρημα του Δικαστηρίου. Αλλά σε κάθε περίπτωση ο Ενάγοντας έχει προσαγάγει και θετική μαρτυρία ως προς το εν λόγω ζήτημα εφόσον κατέθεσε τόσο την ίδια την Άστυνομική Έκθεση (Τεκμήριο 3), αλλά και την απόδειξη πληρωμής του εν λόγω ποσού συνοδευόμενη από σχετική επιστολή από τον Αρχηγό Αστυνομίας που επιβεβαιώνει την εν λόγω πληρωμή (Τεκμήριο 4) πριν την καταχώρηση της παρούσας αγωγής. Παρά την εισήγηση του ευπαίδευτου συνήγορου της Εναγόμενης, ως προβάλλεται στην γραπτή του αγόρευση, θεωρώ ότι το εν λόγω κονδύλι συνιστά ανακτήσιμη οικονομική απώλεια του Ενάγοντος ένεκα του ατυχήματος, εφόσον δεν θα καταβάλλετο από πλευράς του εάν δεν επεσυνέβαινε το τελευταίο. Επιπρόσθετα, ως προκύπτει και από τα δικόγραφα και το ιστορικό της παρούσας υπόθεσης, η ευθύνη της Εναγόμενης για το ατύχημα τελούσε υπό αμφισβήτηση μέχρι και την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας. Δηλαδή, εύλογα αναμένετο να προσαχθεί η σχετική αστυνομική έκθεση, δια της καταβολής των σχετικών τελών, προς υποστήριξη των ισχυρισμών του Ενάγοντα σε σχέση με τις συνθήκες του ατυχήματος. Το γεγονός ότι καταβλήθηκε μέσω των δικηγόρων του, ως αντιπροσώπων του, προφανώς για λογαριασμό του, δεν αναιρεί την ευθύνη του να αποκαταστήσει αυτούς για τα σχετικά έξοδα. Ως εκ τούτου, κρίνω ότι ο Ενάγοντας δικαιούται σε έκδοση απόφασης και για το εν λόγω ποσό.

 

68.          Από την άλλη, για το κονδύλι που διεκδικείται από τον Ενάγοντα για φυσιοθεραπείες για τις οποίες υποβλήθηκε, δεν κατατέθηκε καμία απόδειξη για την καταβολή του εφόσον κανένα ποσό πληρώθηκε από πλευράς του Ενάγοντα μέχρι και την ημερομηνία που κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου. Όμως εφόσον προκύπτει ότι πρόκειται για απώλεια η οποία αποκρυσταλλώθηκε πριν την έγερση της αγωγής του Ενάγοντα και έχει καθοριστεί αριθμητικά, και την οποία κατέστει υπόλογος ο Ενάγοντας να καταβάλει, θεωρώ ότι εμπίπτει εντός της κατηγορίας των ειδικών ζημιών που θα μπορούσαν να του αποδοθούν. Επίσης, δεν έχει αμφισβητηθεί, τουλάχιστον στον βαθμό που κατά την άποψη μου έπρεπε, και αποτελεί εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο Ενάγοντας υποβλήθηκε στις εν λόγω φυσιοθεραπείες. Αποτελεί επίσης εύρημα του Δικαστηρίου στην βάση των Τεκμηρίων 7 και 13, η παραπομπή σε φυσιοθεραπεία σε περιπτώσεις όπως του Ενάγοντα, με μέγιστο αριθμό συνεδριών τις 36. Εφόσον δεν έχει αμφισβητηθεί το κόστος της εν λόγω θεραπείας, κρίνω ότι δύναται να αποδοθεί στον Ενάγοντα το ποσό των €1.080 (€30Χ36).

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ

69.          Το ύψος των γενικών αποζημιώσεων, με βάση τη Νομολογία είναι αλληλένδετο με τα ιδιαίτερα περιστατικά του κάθε τραυματία (βλ. Ανδρέας Νεοκλέους v. Simon John Worley (2001) 1 Α.Α.Δ. 652). Οι παράγοντες οι οποίοι θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τον προσδιορισμό των γενικών αποζημιώσεων αποτελούν μεταξύ άλλων η σοβαρότητα των τραυμάτων που υπέστη το πρόσωπο που διεκδικεί τις αποζημιώσεις, ο πόνος, η οδύνη, η ταλαιπωρία και η διάρκεια της δυσχέρειας (βλ. Μαυροπετρή ν. Λουκά (1995) 1 Α.Α.Δ. 66). Μέσα από την κυπριακή νομολογία αναδύεται μία αυξητική τάση στον καθορισμό τους (βλ.A. Panayides Contracting Ltd v. Χαραλάμπους (2004) 1 Α.Α.Δ. 416), η όποια όμως δεν πρέπει να είναι ανεξέλεγκτη (Αρετούλλα Μακρή και άλλος v. Αυγερινού Ταλιώτη (1997) 1 Α.Α.Δ. 1148). Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο αλλά παρέχουν καθοδήγηση στον καθορισμό τέτοιων αποζημιώσεων (βλ. Σπύρου ν. Χ"Χαραλάμπους (1989) 1(Ε) Α.Α.Δ. 298 και G & L Calibers Ltd v. Λεμεσιανού (2003) 1 Α.Α.Δ. 948). Από την σχετική νομολογία προκύπτει επίσης ότι δεν υπάρχει ξεκαθαρισμένο και επακριβές κονδύλι για κάθε τραύμα ξεχωριστά. Περαιτέρω για τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων στη Χαριλάου ν. Νικολάου (2003) 1Γ Α.Α.Δ 1460 λέχθηκε ότι το Δικαστήριο δεν πρέπει απαραίτητα και σε κάθε περίπτωση να αναφέρεται σε οποιανδήποτε νομολογία για παρόμοια τραύματα ώστε να καθοδηγηθεί επί του ορθού ποσού που θα πρέπει να επιδικάσει. Σε ορισμένες δε περιπτώσεις όπου υπάρχουν ιδιάζουσες περιστάσεις ή τραύματα, το Δικαστήριο ενδεχομένως να ανατρέξει σε νομολογία για να αντλήσει καθοδήγηση.

 

70.          Η απόδοση αποζημιώσεων πρέπει επίσης να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς (βλ. Lankuttis v. Νικόλα (2002) 1 Α.Α.Δ. 1128 και Χάρης Νικολάου v. Νίκου Νικολάου (2003) 1 Α.Α.Δ. 1460). Επομένως, οι αποζημιώσεις θα πρέπει να συνιστούν εύλογη και δίκαιη αποκατάσταση του ενάγοντα και να είναι κοινωνικά αποδεκτές (Μιχαήλ v. Ιωάννου & Παρασκευαΐδης Λτδ (1998) 1 Α.Α.Δ. 1494) και έχουν σκοπό την αποκατάσταση του ζημιωθέντος για τη ζημιά, απώλεια ή βλάβη που έχει υποστεί και όχι την τιμωρία του αδικοπραγούντος (βλ. Κουμπαρή κ.α. v. Φούτρη (2001) 1 Α.Α.Δ. 921).

 

71.          Για αποτελεσματική αντιμετώπιση του θέματος των γενικών αποζημιώσεων έχω διεξέλθει με προσοχή των σχετικών αποφάσεων. Άντλησα επίσης καθοδήγηση από συναφή με το θέμα αυτό κυπριακά και αγγλικά νομικά συγγράμματα.[16]

 

72.          Με την αξιολόγηση της ενώπιον του μαρτυρίας το Δικαστήριο στην παρούσα έχει καταλήξει σε ευρήματα αναφορικά με την ιατρική κατάσταση του ενάγοντα και επαναλαμβάνω ότι ο Ενάγοντας υπέστη υποκεφαλικό κάταγμα αριστερού ώμου, τραυματισμό και ενόχληση πόνου στον αριστερό αγκώνα και στέρνο και υποβλήθηκε σε επέμβαση. Υποβλήθηκε επίσης σε φυσιοθεραπεία. Παραμένει συνεπώς η εξέταση της αποζημίωσης του ενάγοντα για το κάταγμα που υπέστη.

 

73.          Από την έρευνα που έχω κάνει στη σχετική νομολογία δεν έχω εντοπίσει κάποια απόφαση, η οποία να προσομοιάζει σε σχέση με το είδος και την έκταση της σωματικής βλάβης που διαπιστώθηκε στην παρούσα. Αυτό όμως, ως προκύπτει και από τα πιο πάνω, δεν μπορεί και επ' ουδενί εμποδίζει το Δικαστήριο στο να επιτελέσει το έργο του, προβαίνοντας στον καθορισμό της αποζημίωσης.

 

74.          Αναζητώντας νομολογία για τον καθορισμό γενικών αποζημιώσεων σε παρόμοια ή ίδια τραύματα εντοπίζονται τα ακόλουθα:

 

75.          Στην υπόθεση Κωμιάτη v. Πολίτσου και άλλου (2001) 1Α Α.Α.Δ. 226 επιδικάστηκε ποσό Λ.Κ.£15.000 ως γενικές αποζημιώσεις σε άτομο που υπέστηκε συντριπτικό και μετατοπισμένο κάταγμα του άνω ήμισυ του δεξιού βραχιονίου οστού, μετατοπισμένο κάταγμα του σώματος της δεξιάς ωμοπλάτης, πολλαπλά θλαστικά τραύματα, εκδορές και εκχυμώσεις στο θώρακα και στο αριστερό γόνατο και πόδι, ελαφρά εγκεφαλική διάσειση χωρίς νευρολογικές διαταραχές με μόνιμα κατάλοιπα μικρού βαθμού μυϊκή ατροφία των μυών του δεξιού βραχίονα και μικρού βαθμού ελάττωση της απαγωγής του δεξιού ώμου και με ψυχικά τραύματα λόγω του θανάσιμου τραυματισμού του παιδιού του, το οποίο αυξήθηκε κατ' έφεση σε Λ.Κ.£30.000, δηλαδή €51.258. Στην απόφαση στην υπόθεση Φωτίου Χρίστος ν. Στέλιου Νεοφύτου και Άλλου (2005) 1 ΑΑΔ 1511, για κάταγμα δεξιού βραχιονίου οστού, κάταγμα ζυγωματικού τόξου και ζυγωματικού οστού, κατάγματα και παρεκτοπίσεις της γνάθου, αποκοπή νεύρου στο μέτωπο, ουλές στο πρόσωπο και στήθος και μόνιμη νευροαισθητηριακή βαρηκοΐα, το Ανώτατο Δικαστήριο επιδίκασε γενικές αποζημιώσεις Λ.Κ.£40.000, δηλαδή €68.344.Στην υπόθεση Πέτρου v. Γαλάνη (2009) 1Α Α.Α.Δ. ποσό Λ.Κ.£7.000 (όπως ήταν τότε το νόμισμα της Κυπριακής Δημοκρατίας) που επιδικάστηκε ως γενικές αποζημιώσεις σε άτομο που υπέστηκε συντριπτικό κάταγμα του αριστερού βραχιονίου που του έγινε ανάταξη του κατάγματος και ακινητοποίηση με νάρθηκα υπό γενική αναισθησία που είχε για 7 εβδομάδες, με εντατική φυσιοθεραπευτική και κινησιοθεραπευτική αγωγή για 3 μήνες, με το κάταγμα να είχε πορωθεί, με αδυναμία εκτέλεσης χειρωνακτικής εργασίας και μεταφορά φορτίων άνω των 5 κιλών, με πόνο μετά από εντατική εργασία, ανύψωση βάρους και απότομες καιρικές αλλαγές, επιδικάστηκε ποσό Λ.Κ.£7.000 (όπως ήταν τότε το νόμισμα της Κυπριακής Δημοκρατίας), αυξήθηκε κατ' έφεση σε Λ.Κ.£10.000, δηλαδή €17.000.

 

76.          Είναι προφανές ότι το ύψος των αποζημιώσεων που επιδικάστηκαν στις πιο πάνω υποθέσεις δεν αντιστοιχούν πλήρως, ως προς τα τραύματα και τις συνέπειες αυτών, στα δεδομένα της υπό εξέταση υπόθεσης. Σαφώς η φύση, η έκταση και ο αριθμός των τραυματισμών, η μετα-τραυματική πορεία, τα μόνιμα κατάλοιπα τους καθώς και η αναγκαιότητα της θεραπείας που ακολουθήθηκε στις πιο πάνω υποθέσεις είναι  τέτοια που καθιστούσαν τις εν λόγω περιπτώσεις σοβαρότερης μορφής από την παρούσα. Σημειώνεται επίσης ότι δεν μου διαφεύγει ότι η πλειοψηφία των πιο πάνω αποφάσεων χρονολογείται σε περίοδο πέραν των 10 ετών το οποίο λαμβάνω υπόψη σε συνδυασμό με τις νομικές αρχές που έχω παραθέσει ανωτέρω σχετικά με την αυξητική τάση στον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων, ότι ορισμένες αφορούσαν και σοβαρότερους τραυματισμούς συγκριτικά με την υπό εξέταση περίπτωση, κάποιους με κατάλοιπα και συνεχιζόμενες ενοχλήσεις ή πόνους,  κάτι το οποίο δεν έχει καταδειχθεί στην παρούσα.

 

77.          Με βάση τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, λαμβάνω υπόψη την ηλικία του ενάγοντα κατά τον χρόνο του ατυχήματος, το είδος και τη φύση των σωματικών βλαβών που υπέστη στην έκταση που έχει αποτελέσει εύρημα του Δικαστηρίου πιο πάνω, την υποβολή του σε χειρουργική επέμβαση και 36 συνεδρίες φυσικοθεραπείας. Ως εκ των προαναφερθέντων κρίνω ότι το ποσό των €14.000 αποτελεί δίκαιη και εύλογη αποζημίωση για τις σωματικές βλάβες, τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη ο Ενάγοντας στην παρούσα περίπτωση.

 

ΤΟΚΟΣ

78.          Το θέμα του καθορισμού του τόκου, που επίσης αξιώνει ο Ενάγοντας, εμπίπτει εντός των πλαισίων της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου (βλ. Άρθρο 58(Α) του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 και Φοινικαρίδης ν. Γεωργίου (1991) 1 Α.Α.Δ. 475). Ειδικότερα, στο άρθρο 58(Α) του  Κεφ. 148, όπως τροποποιήθηκε, προβλέπεται η επιδίκαση του τόκου επί ολόκληρου ή μέρους των επιδικασθεισών αποζημιώσεων για ολόκληρη ή μέρος της περιόδου μεταξύ της ημερομηνίας γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος και της ημερομηνίας έκδοσης της απόφασης, εκτός εάν το Δικαστήριο είναι ικανοποιημένο ότι συντρέχουν ειδικοί λόγοι περί του αντιθέτου. Η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται με δεδομένο ότι ο τόκος δεν επιδικάζεται ως αποζημίωση για την ζημιά που προκλήθηκε, αλλά για την αποστέρηση χρημάτων που θα έπρεπε να αποδοθούν στον παθόντα. Στην υπόθεση Miller Roza Maria v. Ute Petek (1999) 1(Γ) Α.Α.Δ. 2091 αποφασίστηκε πως, πέραν της πρόβλεψης του άρθρου 58Α του Κεφ.148, στις περιπτώσεις που παρατηρείται αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην προώθηση της αγωγής θα ήταν λανθασμένο να επιδικάζεται τόκος χωρίς να ληφθεί υπόψη η καθυστέρηση αυτή.

 

79.          Στην παρούσα περίπτωση, παρέλευσε 1 έτος περίπου από την ημερομηνία του ατυχήματος, μέχρι την καταχώρηση της αγωγής, χωρίς να δοθεί οιαδήποτε δικαιολογία για τον χρόνο που διέρρευσε. Έχοντας και υπόψη ότι το Τεκμήριο 7, το οποίο φέρει ημερομηνία 23.2.2018, είναι και το πιο πρόσφατο ιατρικό πιστοποιητικό που εξασφάλισε από τους ιατρούς του ο Ενάγοντας για σκοπούς απόδειξης των απαιτήσεων του, θεωρώ ότι παρατηρείται αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην προώθηση της αγωγής. Από την άλλη δεν θεωρώ όμως ότι υπήρξε καθυστέρηση στην καταχώρηση της έκθεσης απαίτησης η οποία καταχωρήθηκε δύο μήνες περίπου μετά την καταχώρηση της αγωγής και έναν μήνα περίπου μετά την καταχώρηση του σημειώματος εμφάνισης της Εναγόμενης στις 12/10/2018. Αντλώντας καθοδήγηση από την πιο πάνω νομολογία και με βάση τα περιστατικά της υπόθεσης σε σχέση με το συγκεκριμένο θέμα, θεωρώ ορθό και δίκαιο όπως επιδικαστεί τόκος επί του συνολικού ποσού των ειδικών και των γενικών αποζημιώσεων από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής, δηλαδή από τις 4/9/2018.

 

80.          ΚΑΤΑΛΗΞΗ

 

81.          Για τους πιο πάνω λόγους, που προσπάθησα να εξηγήσω, εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγόμενης  για το ποσό των €1.889 ως ειδικές αποζημιώσεις και το ποσό των €14.000 ως γενικές αποζημιώσεις, τα οποία  ποσά θα φέρουν νόμιμο τόκο ετησίως από 4/9/2018 μέχρι εξόφλησης.

 

82.          Τα έξοδα δεν βλέπω κάποιο λόγο γιατί να μην ακολουθήσουν τον κανόνα και το αποτέλεσμα, γι’ αυτό επιδικάζονται υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον της Εναγόμενης ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, στην κλίμακα €10.000-€50.000, και τα οποία θα φέρουν επίσης νόμιμο τόκο από 4/9/2018 μέχρι εξόφλησης.

 

 

                                                                                   

                                                                                    (Υπ.)............................

                                                                                   Αφρ. Χαραλαμπίδη, Ε.Δ.

Πιστόν Αντίγραφο

 

Πρωτοκολλητής