ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ
Ενώπιον: Χ. Σατσιά, Ε.Δ.
Αρ. Αγωγής: 3619 / 2021
Κατάλογος Ταχείας Εκδίκασης
Μεταξύ:
ATLANTIC INSURANCE CO PUBLIC LTD
Ενάγουσα
και
ΑΝΔΡΙΑΝΗ ΠΑΝΑΓΙΔΟΥ
Εναγόμενη
Ημερομηνία: 09 Φεβρουαρίου, 2026
Εμφανίσεις:
Για Ενάγουσα: κος Χ. Χατζηγιάγκου για Λ. Παπαφιλίππου & Σία Δ.Ε.Π.Ε.
Για Εναγόμενη: κος Κ. Κίκας για Κρίτων Α. Παπαλοϊζου & Σία Δ.Ε.Π.Ε.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
1. Δια της παρούσης αγωγής η Ενάγουσα αξιώνει εναντίον της Εναγόμενης το ποσόν των €2.038,65 ως οφειλόμενα ασφάλιστρα πλέον νόμιμο τόκο.
2. Δεδομένου του ότι το ύψος της αξίωσης της Ενάγουσας δεν υπερβαίνει τις €3.000, η αγωγή ταξινομήθηκε ως «ταχείας εκδίκασης» και δόθηκαν ανάλογες οδηγίες για την εκατέρωθεν καταχώριση γραπτής μαρτυρίας.
3. Προς απόδειξη της υπόθεσης της Ενάγουσας κατατέθηκε η ένορκη δήλωση της κυρίας Ελισάβετ Αντωνίου η οποία είναι Λειτουργός στο Τμήμα Παρακολούθησης Χρεωστών της Ενάγουσας («ΜΕ»). Για την Υπεράσπιση κατατέθηκε η ένορκη δήλωση της Εναγόμενης («ΜΥ»). Ουδείς εκ των μαρτύρων αντεξετάστηκε.
Β. ΔΙΚΟΓΡΑΦΗΜΕΝΕΣ ΕΚΔΟΧΕΣ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΑ Η ΟΠΟΙΑ ΠΡΟΣΑΧΘΗΚΕ
4. Η δικογραφημένη εκδοχή της Ενάγουσας η οποία προωθήθηκε μέσω της ένορκης δήλωσης της ΜΕ ήταν συνοπτικά η εξής:
4.1 Η Ενάγουσα αποτελεί ασφαλιστική εταιρεία η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο διεξήγαγε εργασίες γενικού κλάδου και κλάδου υγείας.
4.2 Μεταξύ των ετών 2000 και 2011 παρείχε ασφαλιστική κάλυψη με οδηγίες της Εναγόμενης η οποία υπέγραψε σχετική πρόταση ασφάλισης σε σχέση με τη χρήση οχήματος με αρ. εγγραφής ΗΤΑ[ ]619. Εξέδωσε το ασφαλιστήριο με αρ. ΑΡ032291 και ακολούθως το ασφαλιστήριο αρ. ΑΡ063953 το οποίο ανανεωνόταν ετησίως και τροποποιείτο πάντοτε με οδηγίες της Εναγόμενης.
4.3 Επειδή ο πατέρας της Εναγόμενης (εφεξής «ΠΠ») διατηρούσε και άλλα ασφαλιστήρια στην Ενάγουσα για τα οποία είχε ανοιχθεί χρεοπιστωτικός λογαριασμός στο όνομα του, είχαν δοθεί ρητές οδηγίες από την Εναγόμενη και τον ΠΠ να χρεώνεται ο λογαριασμός του ΠΠ σε σχέση με τις συναλλαγές οι οποίες αφορούσαν στον ασφαλιστήριο ΑΡ032291. Γι’ αυτόν τον λόγο η Ενάγουσα δεν προχώρησε στο άνοιγμα ξεχωριστού χρεοπιστωτικού λογαριασμού επ’ ονόματι της Εναγόμενης. Οι χρεώσεις στον λογαριασμό λάμβαναν χώρα σύμφωνα με χρεωστικές σημειώσεις οι οποίες αποστέλλονταν στον ΠΠ ως τον κάτοχο του λογαριασμού και ο λογαριασμός πιστωνόταν σύμφωνα με τις πληρωμές στις οποίες προέβαινε ο ΠΠ και/ή η Εναγόμενη.
4.4 Η κατάσταση λογαριασμού κατατέθηκε ως Τεκμήρια 1 και 2 και περιλαμβάνονται σε αυτήν οι χρεώσεις σε σχέση με το ασφαλιστήριο AP032291.
4.5 Την 31.03.2008 ακυρώθηκε το συμβόλαιο AP032291 και εκδόθηκε το συμβόλαιο ΑΡ063953 αυθημερόν το οποίο κάλυπτε τη χρήση του οχήματος ΗΤΑ619. Πιστώθηκε ο λογαριασμός του ΠΠ για το ποσό των €100 για μη δεδουλευμένα ασφάλιστρα και πιστώθηκε το ποσό των €275 για το νέο συμβόλαιο.
4.6 Κάτοχος και των δύο ασφαλιστηρίων ήταν η Εναγόμενη.
4.7 Την 1.11.2009 «ενόψει του γεγονός ότι ο χρεοπιστωτικός λογαριασμός του πατέρα της Εναγόμενης [ΠΠ] παρουσίαζε υψηλό υπόλοιπο και συγκεκριμένα το ποσό των €13,623.19, η Ενάγουσα ενημέρωσε τον [ΠΠ] και την Εναγόμενη ως την ασφαλισμένη ότι αν δεν κατέβαλλαν το οφειλόμενο ποσό» που αφορούσε τα συμβόλαια της Εναγόμενης θα προχωρούσαν με τον τερματισμό του συμβολαίου και θα λαμβάνονταν δικαστικά μέτρα.
4.8 «Τότε, η Εναγόμενη έδωσε οδηγίες στην Ενάγουσα να ανοιχθεί ξεχωριστός λογαριασμός επ’ ονόματι της και να γίνει μεταφορά του οφειλόμενου ποσού των €1.988,65 που αφορούσε το σύνολο των ασφαλίστρων» για τα δύο προαναφερόμενα ασφαλιστήρια σε λογαριασμό της Εναγόμενης. Τότε η Ενάγουσα άνοιξε νέο λογαριασμό στο όνομα της Εναγόμενης και πίστωσε τον λογαριασμό του ΠΠ με το προαναφερόμενο ποσό. Παράλληλα χρέωσε τον λογαριασμό της Εναγόμενης. Επίσης πίστωσε τον λογαριασμό της Εναγόμενης με €100 για μη δεδουλευμένα ασφάλιστρα για την ακυρωση του συμβολαίου AP032291.
4.9 Στις 09.03.2011 τερματίστηκε το συμβόλαιο ΑΡ063953.
4.10 Ως απόδειξη για τη μεταφορά από τον λογαριασμό του ΠΠ του υπολοίπου στον λογαριασμό της Εναγόμενης καταθέτει ένα αντίγραφο ενός journal voucher της Ενάγουσας ως Τεκμήρια 3 και 4.
4.11 Ως Τεκμήριο 5 κατέθεσε κατάσταση λογαριασμού του χρεοπιστωτικού λογαριασμού της Εναγόμενης για την περίοδο από 01.01.2008 μέχρι 27.12.2021.
4.12 Ως Τεκμήριο 6 η ΜΕ κατέθεσε δέσμη με πιστοποιητικά ασφάλισης για τα έτη 2003 – 2011 για την ασφάλιση του οχήματος ΗΤΑ619 με συνημμένες χρεωστικές και πιστωτικές σημειώσεις.
5. Η Εναγόμενη στην Υπεράσπισή της εγείρει προδικαστική ένσταση ισχυριζόμενη ότι η απαίτηση έχει παραγραφεί καθότι αφορά συμβάσεις για την περίοδο 2000 – 2011. Προβάλλει τον ισχυρισμό ότι ουδέποτε συμβλήθηκε με την Ενάγουσα, ουδέποτε υπέγραψε ασφαλιστική σύμβαση και ουδέποτε παρέλαβε τα συμβόλαια. Περαιτέρω, ποτέ δεν έδωσε εντολές στον πατέρα της να συνάψει σύμβαση ασφάλισης για την ίδια και επομένως οποιεσδήποτε οδηγίες από τον πατέρα της προς την Ενάγουσα σε σχέση με την ίδια δεν τη δεσμεύουν.
6. Επιπρόσθετα αρνείται ότι έδωσε καθ’ οιονδήποτε χρόνο οδηγίες στην Ενάγουσα ούτε και συγκατατέθηκε στην μεταφορά επ’ ονόματι της οποιουδήποτε χρέους το οποίο όφειλε ο πατέρας της. Προβάλλει τη θέση πως οποιαδήποτε μεταφορά έγινε παράνομα και παράτυπα και επειδή η Ενάγουσα γνώριζε πως ο πατέρας της αντιμετώπιζε οικονομικά προβλήματα τα οποία εν τέλει τον οδήγησαν σε πτώχευση. Δεν έλαβε ποτέ χρεωστικές σημειώσεις και τιμολόγια από την Ενάγουσα και γενικώς αρνείται ότι οφείλει οποιοδήποτε ποσό στην Ενάγουσα.
7. Στην ΕΔ ΜΥ δεν επισυνάπτονται οποιαδήποτε τεκμήρια. Στην ουσία επαναλαμβάνεται το περιεχόμενο της Υπεράσπισης και παρατίθενται ορισμένα σχόλια επί του περιεχομένου της της ΕΔ ΜΕ και των τεκμηρίων τα οποία κατέθεσε. Οι ισχυρισμοί που προβάλλονται στην ΕΔ ΜΕ χαρακτηρίζονται από την Εναγόμενη ως γενικοί και αόριστοι.
8. Αναφέρει πως η θέση της περί μη ύπαρξης συμβατικής σχέσης μεταξύ των επιβεβαιώνεται από το ότι η Ενάγουσα δεν προσκόμισε κανένα έγγραφο υπογεγραμμένο από την ίδια ή οποιοδήποτε έγγραφο το οποίο να δείχνει ή να αποδεικνύει πως η ίδια έδωσε οδηγίες στην Ενάγουσα είτε για τη σύναψη ασφάλισης είτε για τη μεταφορά υπολοίπου από τον λογαριασμό του πατέρα της σε νέο λογαριασμό επ’ ονόματι της ίδιας.
9. Η Ενάγουσα, αναφέρει, προωθεί τον αναληθή ισχυρισμό ότι υπέγραψε πρόταση ασφάλισης χωρίς να την παρουσιάζει. Σχολιάζει το γεγονός ότι στο Τεκμήριο 6 ΕΔ ΜΕ στο δεύτερο φύλλο, έγγραφο με τίτλο «Πίνακας Ασφαλιστηρίου» το οποίο αφορά την περίοδο 2003 – 2004 δεν υπάρχει πουθενά η υπογραφή της ενώ αναγράφονται δύο ημερομηνίες υπογραφής. Η μία είναι η 27.11.2001 και η δεύτερη 27.12.2021. Διερωτάται η Εναγόμενη πως γίνεται να φέρει ημερομηνία υπογραφής 27.12.2021 έγγραφο το οποίο υποτίθεται δημιουργήθηκε και δήθεν υπογράφηκε το 2003.
Γ. ΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ
10. Η ακρόαση της υπόθεσης ολοκληρώθηκε με την υποβολή γραπτών αγορεύσεων από μέρους των δικηγόρων των μερών.
11. Επισημαίνω, ότι τα επιχειρήματα τα οποία τέθηκαν και η μαρτυρία η οποία προσκομίσθηκε από τους διάδικους εξετάστηκαν σε όλη τους την εμβέλεια από το Δικαστήριο χωρίς να υπάρχει ανάγκη ειδικής επίκλησής τους καθότι δεν αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αιτιολόγησης δικαστικής απόφασης ειδική αναφορά ή πραγμάτευση κάθε επιχειρήματος που προβάλλεται. Η δραστικότητα ενός επιχειρήματος συναρτάται με την επίδραση τη οποία μπορεί να έχει στη θεώρηση των επίδικών θεμάτων (BITONIC LTD v. BΑNK OF MOSCOW-BANK JOINT STOCK COMPANY, Πολ. Εφ. 117/2018, 16.03.2022, ECLI:CY:AD:2022:A113, Νίκος Οδυσσέα ν. Αστυνομίας (1999) 2 ΑΑΔ 490).
Δ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ
12. Αφού συνοψίσθηκε η προσκομισθείσα μαρτυρία προχωρώ με την αξιολόγηση της.
13. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας λαμβάνει χώρα προκειμένου να προβεί το Δικαστήριο σε ευρήματα αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα και στη συνέχεια στηριζόμενο σε αυτά να εξετάσει εάν ο διάδικος ο οποίος φέρει το βάρος της απόδειξης το έχει αποσείσει στον απαιτούμενο βαθμό. Ζητήματα αξιοπιστίας εγείρονται όταν υπάρχουν δύο διιστάμενες εκδοχές και το δικαστήριο θα πρέπει να επιλέξει μια από τις δύο (Wynne Barry v. David Costaki Mavronicola (2009) 1 ΑΑΔ 1138). Η αξιοπιστία αποτιμάται αυτοτελώς και ανεξαρτήτως του βάρους απόδειξης.
14. Επισημαίνεται ότι η αξιολόγηση της μαρτυρίας περιορίζεται στην έκταση των αμφισβητούμενων γεγονότων τα οποία προκύπτουν και δεν επεκτείνεται σε θέματα τα οποία δεν δικογραφούνται, ή σε θέματα τα οποία εγείρονται για πρώτη φορά είτε μέσω της μαρτυρίας είτε μέσω των αγορεύσεων των συνηγόρων των διαδίκων. Οποιοδήποτε μέρος της μαρτυρίας που δεν καλύπτεται από τις έγγραφες προτάσεις ή δεν είναι σχετικό με τα επίδικα θέματα δεν λαμβάνεται υπόψη (Γεώργιου Παπαγεωργίου ν. Λούη Κλάππα (Investment Services Ltd (1991) 1 Α.Α.Δ. 24, Πηλίνα ν. Pascal Education Ltd, Πολ. Εφ. 222 / 2015, 22.11.2023).
15. Η δε μαρτυρία η οποία κατατίθεται έστω και χωρίς ένσταση και η οποία εν τέλει διαφαίνεται ότι δεν αποτελεί αποδεκτή μαρτυρία θα πρέπει να αγνοείται κατά την τελική κρίση του Δικαστηρίου (Μελάς v. Κυριάκου (2003) 1 Α.Α.Δ. 826, DEMARI KRONOS LIMITED v. MICHAEL LESLIE GRAY κ.α., Πολιτική Έφεση Αρ. 264/2014, 22/2/2023, ECLI:CY:AD:2023:A62, ECLI:CY:AD:2023:A62).
16. Η ακρόαση της παρούσης αγωγής διεξάχθηκε συμφώνα με τις πρόνοιες της Διαταγής 30 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Παρότι η μαρτυρία είναι γραπτή και δεν έχει προσαχθεί προφορική μαρτυρία ώστε το δικαστήριο να μπορεί να αξιολογήσει έκαστο μάρτυρα ενόσω καταθέτει εντούτοις το καθήκον του Δικαστηρίου να αξιολογήσει την ενώπιον του μαρτυρία δεν αλλοιώνεται ούτε ατονεί είτε ως θέμα αρχής είτε ως θέμα πρακτικής. Στις υποθέσεις ταχείας εκδίκασης ενόψει του γεγονότος ότι το Δικαστήριο δεν έχει ενώπιον του ζωντανή μαρτυρία στη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης οι καλά καθιερωμένες νομολογιακές αρχές προσαρμόζονται ανάλογα χωρίς αναφορά σε εξωτερικές εντυπώσεις ή στην συμπεριφορά και στις αντιδράσεις του μάρτυρα στο εδώλιο.
17. Εν πάση περιπτώσει, η συμπεριφορά ενός μάρτυρα κατά την προφορική του μαρτυρία μπορεί αφενός να προσδώσει θετικότητα στη μαρτυρία του αλλά δεν μπορεί να αποτελέσει τον αποκλειστικό λόγο για την αποδοχή της μαρτυρίας τους (C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου (1999) 1 Α.Α.Δ. 1273). Η αξιολόγηση της μαρτυρίας ενός μάρτυρα πρέπει να γίνεται με βάση το περιεχόμενό της, την ποιότητα και πειστικότητά της και με βάση τη σύγκρισή της με την υπόλοιπη μαρτυρία (Ομήρου v. Δημοκρατίας (2001) 2 Α.Α.Δ. 506).
18. Περαιτέρω, η αξιολόγηση της μαρτυρίας δεν περιορίζεται αποκλειστικώς στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του κάθε μάρτυρα ξεχωριστά, αλλά αντιπαραβάλλεται και διερευνάται στο σύνολο της μαρτυρίας που παρουσιάζεται και από τις δύο πλευρές. Οι εκατέρωθεν θέσεις των μαρτύρων έχουν τύχει αντιπαραβολής με την πραγματική μαρτυρία, η οποία τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου.
19. Ειδικότερα, το Δικαστήριο επικεντρώνεται εξ αντικειμένου σε άλλους νομολογιακά αναγνωρισμένους παράγοντες οι οποίοι είναι εξίσου σημαντικοί, αν όχι πιο σημαντικοί, όπως την πληρότητα και σαφήνεια και αμεσότητα στον τρόπο περιγραφής των γεγονότων την ύπαρξη γενικών και αορίστων αναφορών, υπεκφυγών ή ουσιωδών αντιφάσεων ή υπερβολών στη σχετική μαρτυρία, αλλά και την γενικότερη λογικοφάνεια της εκδοχής που προβάλλεται καθώς και την ύπαρξη ή την απουσία οποιουδήποτε προσωπικού συμφέροντος του προσώπου που προσκομίζει την μαρτυρία (Ζερβού ν. Ζερβού (2011) 1 ΑΑΔ 2192, Ομήρου ανωτέρω, Κυριακίδης ν. Τράπεζα Πειραιώς (Κύπρου) Λτδ, Πολιτική Έφεση 185/2012, 19/04/2018, ECLI:CY:AD:2018:A179, ECLI:CY:AD:2018:A179).
20. Το Δικαστήριο προχωρεί με προσοχή στην αξιολόγηση της μαρτυρίας με αντιπαραβολή των θέσεων των διαδίκων αλλά και των τεκμηρίων που κατατέθηκαν στη διαδικασία και το περιεχόμενο, η πειστικότητα και η ποιότητα της μαρτυρίας εκάστου μάρτυρα συσχετίζεται, αντιπαραβάλλεται και διερευνάται με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων ενώ υπόκειται και στη βάσανο της λογικής και της ανθρώπινης πείρας (Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα (1992) 1 Α.Α.Δ 1056, Χριστοφίνης ν. Φραντζή, Π.Έ. 328/2011, ημερ. 31/05/2017, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΝΕΟΚΛΕΟΥΣ v. ΚΩΣΤΑ ΘΕΟΔΟΤΟΥ, Πολιτική Έφεση Αρ. 40/2014, 8/6/2022, ECLI:CY:AD:2022:D243, ECLI:CY:AD:2022:D243.
21. Επισημαίνω επίσης ότι το Δικαστήριο έχει τη δυνατότητα να αποδεχτεί ή να απορρίψει είτε όλη είτε μέρος της προσκομισθείσας μαρτυρίας (Φάρμα Ρένος Χ"Ιωάννου Δημοσια Εταιρεία Λτδ ν. Χίννη (2012) 1(Β) ΑΑΔ 1331, ΧΡΙΣΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ v. ΑΝΤΩΝΗ ΑΝΔΡΕΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Πολιτική Έφεση Αρ. 158/2013, 26/10/2022), ECLI:CY:AD:2022:A403, ECLI:CY:AD:2022:A403).
i. Αξιολόγηση Μαρτυρίας ΜΕ
22. Δεν μπορώ να βασιστώ στη μαρτυρία της ΜΕ για την εξαγωγή οποιωνδήποτε ευρημάτων επί αμφισβητούμενων θεμάτων. Η μαρτυρία της χαρακτηρίζεται από αοριστία και ασάφεια και στερείται της απαραίτητης λεπτομέρειας η οποία θα μπορούσε να προσδώσει πειστικότητα στην εκδοχή της. Όπως θα προσπαθήσω να εξηγήσω η μαρτυρία της παρουσιάζει έλλειψη συνοχής και θετικότητας καθώς και ορισμένα σημαντικά κενά τα οποία την καθιστούν αναξιόπιστη.
23. Η ΜΕ προβάλλει τον ισχυρισμό ότι η Εναγόμενη υπέγραψε πρόταση ασφάλισης, ωστόσο δεν την παρουσιάζει χωρίς να εξηγεί το λόγο για την παράλειψη αυτή ενώ λογικά θα αναμένετο να παρουσιαστεί τέτοια υπογεγραμμένη πρόταση ασφάλισης προς τεκμηρίωση του ισχυρισμού της ότι υπήρχε κάποια συμβατική σχέση μεταξύ των μερών. Κανένα από τα πιστοποιητικά ασφάλισης δεν είναι υπογεγραμμένο από την Εναγόμενη. Ο δε Πίνακας Ασφαλιστηρίου για την περίοδο 2003 - 2004 που είναι επίσης ανυπόγραφος αναφέρει ότι υπογράφηκε στη Λευκωσίας την 27.12.2021 κάτι το οποίο προκαλεί απορία και προβληματισμό.
24. Επικαλείται οδηγίες της Εναγόμενης κατά τρόπο γενικό και αόριστο χωρίς να αναφέρει λεπτομέρειες σε σχέση με το πότε και πως δόθηκαν τέτοιες οδηγίες. Οι δε ισχυρισμοί της δεν συνάδουν με το περιεχόμενο των τεκμηρίων τα οποία κατάθεσε. Για παράδειγμα, οι χρεωστικές σημειώσεις στο Τεκμήριο 6 απευθύνονται προς τον πατέρα της Εναγόμενης τον ΠΠ εκτός από τις δύο τελευταίες που εκδόθηκαν μετά τη μεταφορά στο λογαριασμό στο όνομα της Εναγόμενης.
25. Στην παράγραφο 4 η αιτιολογία για την χρέωση του λογαριασμού του ΠΠ αντί της Εναγόμενης δεν συνάδει με την κοινή λογική. Το ότι ο ΠΠ διατηρούσε και άλλα ασφαλιστήρια δεν εξηγεί το λόγο για τον οποίο χρεωνόταν ο λογαριασμός του ΠΠ για ασφαλιστήριο του οποίου ο κάτοχος κατ’ ισχυρισμόν ήταν η Εναγόμενη. Το ότι χρεωνόταν ο λογαριασμός του ΠΠ, οι χρεωστικές σημειώσεις αποστέλλονταν προς τον ΠΠ και η απουσία υπογραφής της Εναγόμενης στα πιστοποιητικά ασφάλισης τα οποία δεν υπάρχει μαρτυρία ότι αποστέλλονταν στην Εναγόμενη, αντιθέτως δείχνουν ότι ο κάτοχος του ασφαλιστηρίου ήταν ο ΠΠ και γι’ αυτό ήταν και υπεύθυνος να πληρώνει τα ασφάλιστρα.
26. Στην παράγραφο 4 της ΕΔ ΜΕ και πάλι γίνεται αναφορά σε ρητές οδηγίες από την Εναγόμενη και τον ΠΠ χωρίς να δίδεται οποιαδήποτε εξήγηση ή λεπτομέρεια ως προς το γιατί οι οδηγίες ήταν «ρητές».
27. Στην παράγραφο 5 αναφέρεται πως η Εναγόμενη λάμβανε τα συμβόλαια ασφάλισης και αντίγραφο του λογαριασμού του πατέρα της, ωστόσο η θέση αυτή δεν υποστηρίζεται από γραπτή μαρτυρία. Αντιθέτως, οι χρεωστικές σημειώσεις φαίνεται να αποστέλλονταν στον πατέρα της και όχι στην ίδια.
28. Στην παράγραφο 7 της ΕΔ ΜΕ παρότι γίνεται αναφορά σε οδηγίες της Εναγόμενης για άνοιγμα λογαριασμού στο όνομα της δεν παρέχονται οι απαραίτητες λεπτομέρειες οι οποίες θα μπορούσαν να προσδώσουν πειστικότητα στον εν λόγω ισχυρισμό. Έστω και αν οι οδηγίες ήταν προφορικές αναμένεται να δοθούν περαιτέρω λεπτομέρειες προς τεκμηρίωση του ισχυρισμού για να μπορεί να γίνει πιστευτός. Επομένως, το Δικαστήριο δεν μπορεί να δεχθεί ότι η Εναγόμενη έδωσε οδηγίες όπως μεταφερθεί το υπόλοιπο – χρέος – από τον λογαριασμό του πατέρα της στο όνομα της.
29. Το μόνο που παρουσιάζει η Ενάγουσα είναι κάποια «journal vouchers» δηλαδή καταχωρίσεις σε ένα εσωτερικό έγγραφο της Ενάγουσας. Το «journal voucher» εξηγεί τη μεταφορά από τον ένα λογαριασμό στον άλλο, ωστόσο δεν μπορεί να αποτελέσει μαρτυρία ως προς το ότι η Εναγόμενη έδωσε οδηγίες για να λάβει χώρα τέτοια μεταφορά. Ο ισχυρισμός αυτός παραμένει ατεκμηρίωτος και αστήρικτος. Έστω και αν δίδονταν προφορικές οδηγίες, αναμενόταν περισσότερη λεπτομέρεια ως προς το πως, σε ποιον, πότε και υπό ποιες περιστάσεις εν γένει δόθηκαν αυτές οι οδηγίες από την Εναγόμενη.
30. Για τους λόγους τους οποίους προσπάθησα να επεξηγήσω το Δικαστήριο δεν αποδέχεται τη μαρτυρία της ΜΕ καθότι δεν μπορεί να αποτελέσει ασφαλές υπόβαθρο για την εξαγωγή οποιωνδήποτε συμπερασμάτων.
ii. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Εναγόμενης
31. Η μαρτυρία της Εναγόμενης στην ουσία συνίσταται στην άρνηση των όσων προβάλλονται στη μαρτυρία της Ενάγουσας. Ο μόνος θετικός ισχυρισμός ο οποίος προβάλλεται στην ΕΔ ΜΥ είναι ότι ο ΠΠ είχε συνάψει ασφαλιστήρια συμβόλαια περιλαμβανομένων και των επίδικων με αρ. ΑΡ032291 και ΑΡ063953.
32. Πρόκειται για εξ ακοής μαρτυρία καθότι πρόκειται περί δήλωσης η οποία έγινε από άλλο πρόσωπο από εκείνο το οποίο καταθέτει στη διαδικασία και προσάγεται ως προς μαρτυρία για την απόδειξη των όσων αναφέρονται σε αυτή. Κατά την αξιολόγηση της βαρύτητας την οποία θα προσδώσει το Δικαστήριο στην εν λόγω δήλωση λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των περιστάσεων από τις οποίες μπορεί εύλογα να συναχθεί συμπέρασμα αναφορικά με την αποδεικτική αξία της μαρτυρίας.
33. Εν προκειμένω, αφενός η δήλωση έγινε από τον πατέρα της Εναγόμενης ο οποίος ενόψει της σχέσης τους είναι αναμενόμενο να θέλει να βοηθήσει την υπόθεση της και κατά κάποιον τρόπο είναι «αυτοεξυπηρετική». Δεν τέθηκε ενώπιον μου οποιοσδήποτε λόγος για τον οποίο δεν θα ήταν εφικτό να κλητευθεί ο ΠΠ για να δώσει μαρτυρία στην υπόθεση. Αφετέρου, δεν λαμβάνεται υπόψη μόνο το κατά πόσον θα ήταν εύλογο για τον διάδικο που προσαγάγει τη μαρτυρία να είχε κλητεύσει ως μάρτυρα τον ΠΠ (Λευκόνικο Χρηματιστηριακή Λτδ ν. Χρυστάλλας άλλως Στάλως Χριστοδούλου (2016) 1 ΑΑΔ 1779). Πέραν αυτού, το δικαστήριο μπορεί να λάβει υπόψιν του και άλλα αξιολογήσιμα κριτήρια και να συνυπολογίσει το κατά πόσον η απόδοση βαρύτητας σε εξ ακοής μαρτυρία εξυπηρετεί ή όχι τις προϋποθέσεις της δίκαιης δίκης και του συμφέροντος της δικαιοσύνης.
34. Δεν αναφέρεται πότε προέβη στην αρχική δήλωση ο ΠΠ, ή πότε είχε συνάψει τα ασφαλιστήρια αλλά αν κρίνω από το περιεχόμενο των τεκμηρίων και την υπόλοιπη μαρτυρία η ασφαλιστική σύμβαση με αρ. ΑΡ032291 συνάφθηκε το 2001. Τόσο η Εναγόμενη όσο και ο ΠΠ θεωρώ ότι έχουν κίνητρο να δώσουν μαρτυρία η οποία να βοηθά την Υπεράσπιση. Δεν μπορεί το Δικαστήριο να γνωρίζει εάν η δήλωση μεταφέρθηκε επακριβώς ή όχι.
35. Από την άλλη, η μαρτυρία αυτή δηλαδή ότι ο ΠΠ σύναψε τις ασφαλιστικές συμβάσεις συνάδει με το ότι χρεώθηκε ο λογαριασμός του και δεν ανοίχθηκε λογαριασμός στο όνομα της Εναγόμενης. Συνάδει και με τις πιστωτικές σημειώσεις στο Τεκμήριο 6 καθώς και με την κατάσταση λογαριασμού Τεκμήριο 1. Η δε πλευρά της Ενάγουσας μπορούσε να αιτηθεί την κλήτευση του ΠΠ για να τον αντεξετάσει εάν θεωρούσε ότι η δήλωση αυτή δεν ευσταθεί και δεν το έπραξε.
36. Κατά συνέπεια, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των περιστάσεων και την λογική των πραγμάτων θεωρώ ότι μπορώ να δώσω βαρύτητα στην υπό εξέταση δήλωση ότι δηλαδή ο ΠΠ σύναψε τα επίδικα ασφαλιστήρια.
37. Η Εναγόμενη κατά τα λοιπά επαναλαμβάνει και τη συμβουλή των δικηγόρων της ότι η απαίτηση έχει παραγραφεί. Το μέρος αυτό της μαρτυρίας της θα πρέπει να αγνοηθεί καθότι δεν έχει θέση σε ένορκες δηλώσεις μαρτύρων γεγονότων έστω και αν η υπόθεση ταξινομήθηκε ως ταχείας εκδίκασης και η μαρτυρία δίδεται γραπτώς.
iii. Ευρήματα
38. Στη βάση της αξιολόγησης της μαρτυρίας και των κοινώς παραδεκτών γεγονότων προβαίνω στα ακόλουθα ευρήματα:
38.1 Η Ενάγουσα αποτελεί ασφαλιστική εταιρεία η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο διεξήγαγε εργασίες γενικού κλάδου και κλάδου υγείας.
38.2 Η Ενάγουσα μεταξύ των ετών 2000 και 2011 παρείχε ασφαλιστική κάλυψη σε σχέση με τη χρήση οχήματος με αρ. εγγραφής [ ]. Εξέδωσε το ασφαλιστήριο με αρ. ΑΡ032291 και ακολούθως το ασφαλιστήριο αρ. ΑΡ063953 το οποίο ανανεωνόταν ετησίως. Τα ασφαλιστήρια αυτά καταρτίστηκαν μεταξύ του ΠΠ και της Ενάγουσας.
38.3 Είναι άγνωστο το ποιος υπέγραψε την πρόταση ασφάλισης σε σχέση με το ασφαλιστήριο ΑΡ032291.
38.4 Αναφορικά με τις συναλλαγές οι οποίες αφορούσαν στον ασφαλιστήριο ΑΡ032291 χρεωνόταν ο λογαριασμός του ΠΠ.
38.5 Δεν είχε ανοιχθεί ξεχωριστός χρεοπιστωτικός λογαριασμός επ’ ονόματι της Εναγόμενης. Οι χρεώσεις στον λογαριασμό λάμβαναν χώρα σύμφωνα με χρεωστικές σημειώσεις οι οποίες αποστέλλονταν στον ΠΠ ως τον κάτοχο του λογαριασμού και ο λογαριασμός πιστωνόταν σύμφωνα με τις πληρωμές στις οποίες προέβαινε ο ΠΠ.
38.6 Την 31.03.2008 ακυρώθηκε το συμβόλαιο AP032291 και εκδόθηκε το συμβόλαιο ΑΡ063953 αυθημερόν το οποίο κάλυπτε τη χρήση του οχήματος ΗΤΑ619. Πιστώθηκε ο λογαριασμός του ΠΠ για το ποσό των €100 για μη δεδουλευμένα ασφάλιστρα και πιστώθηκε το ποσό των €275 για το νέο συμβόλαιο.
38.7 Κάτοχος και των δύο ασφαλιστηρίων ήταν ο ΠΠ.
38.8 Την 03.08.2009 ο χρεοπιστωτικός λογαριασμός του πατέρα της Εναγόμενης [ΠΠ] παρουσίαζε σημαντικό υπόλοιπο ανερχόμενο στο ποσό των €13,623.19.
38.9 Την 01.11.2009 το ποσό των €1.988,65 μεταφέρθηκε από την Ενάγουσα από τον λογαριασμό του ΠΠ σε νέο λογαριασμό τον οποίο η Ενάγουσα άνοιξε στο όνομα της Εναγόμενης. Το ποσό των €1.988,65 αφορούσε το σύνολο των ασφαλίστρων για τα δύο προαναφερόμενα ασφαλιστήρια. Η Ενάγουσα πίστωσε τον λογαριασμό του ΠΠ με το προαναφερόμενο ποσό. Παράλληλα, χρέωσε τον λογαριασμό της Εναγόμενης. Επίσης πίστωσε τον λογαριασμό της Εναγόμενης με €100 για μη δεδουλευμένα ασφάλιστρα για την ακύρωση του συμβολαίου AP032291.
38.10 Δεν υπήρχαν γραπτές οδηγίες της Εναγόμενης για την εν λόγω μεταφορά.
38.11 Στις 09.03.2011 τερματίστηκε το συμβόλαιο ΑΡ063953.
Ε. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΚΑΙ ΥΠΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΣΤΙΣ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΕΣ ΝΟΜΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ
39. Κρίνεται σκόπιμο να ασχοληθώ πρώτα με το ζήτημα της παραγραφής το οποίο εγείρεται από την Εναγόμενη. Με βάση το άρθρο 3 του περί Παραγραφής Αγώγιμων Δικαιωμάτων Νόμου του 2012, ως έχει τροποποιηθεί, Ν. 66(Ι) / 2012, ο χρόνος παραγραφής αρχίζει να προσμετρείται από τη 01.01.2016.
40. Δεδομένου του ότι η βάση αγωγής αφορά κατ’ ουσίαν παράβαση σύμβασης και ο χρόνος παραγραφής είναι έξι έτη από την ημέρα συμπλήρωσης της βάσης αγωγής ο οποίος, εν πάση περιπτώσει αρχίζει να τρέχει από την 01.01.2016, η ημέρα παραγραφής της αξίωσης θα ήταν η 01.01.2022. Η παρούσα αγωγή καταχωρίστηκε την 28.12.2021 και επομένως δεν τίθεται ζήτημα παραγραφής. Συνεπακόλουθα, προχωρώ τώρα να εξετάσω την ουσία της αγωγής.
41. Στις αστικές υποθέσεις η απόδειξη της υπόθεσης κρίνεται με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων, ενώ το βάρος απόδειξης βρίσκεται στους ώμους του εκάστοτε ενάγοντα, να αποδείξει τους ισχυρισμούς του που θεμελιώνουν την αξίωση του.
42. Επιπρόσθετα, όπως έχει εξηγηθεί σε σειρά αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου, το ζήτημα του βάρους της απόδειξης είναι καθαρά διακριτό από το έργο της αξιολόγησης της μαρτυρίας. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας των μαρτύρων απολήγει στη διαπίστωση των πραγματικών γεγονότων, οπότε, με αυτά ως δεδομένα, εξετάζεται αν εκείνος που έχει το βάρος της απόδειξης το απέσεισε (Αθανασίου v. Κουνούνη (1997) 1 Α.Α.Δ. 614).
43. Το κριτήριο είναι κατά πόσο ο διάδικος που φέρει το βάρος της απόδειξης (onus of proof) ικανοποίησε το Δικαστήριο, με επαρκή αποδεικτικά στοιχεία, ότι η θέση του ή η εκδοχή του είναι πιο πιθανή παρά όχι (is more probable than not) (Μαρσέλ κ.α ν. Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ (2001) 1 (Γ) Α.Α.Δ. 1858, ΠΑΠΑΚΩΣΤΑ ν. ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΧΛΩΡΑΚΑΣ, Πολιτική Έφεση Αρ. 214/2013, 24/6/2019, ECLI:CY:AD:2019:A238, ECLI:CY:AD:2019:A238)
44. Η αξίωση της Ενάγουσας ως αναφέρεται στην παράγραφο 7 της Έκθεσης Απαίτησης της είναι για «οφειλόμενα ασφάλιστρα». Στην ουσία εδράζεται στη βάση παράβασης σύμβασης από μέρους της Εναγόμενης αλλά και στη βάση οφειλόμενου υπόλοιπου κατάστασης λογαριασμού ποσού.
45. Δεν θεωρώ ότι τίθεται ζήτημα εν προκειμένω εκκαθαρισμένου λογαριασμού καθότι δεν προκύπτει ότι υπήρχε συμφωνία μεταξύ των μερών δυνάμει της οποίας όλα τα στοιχεία λογαριασμού ήταν ορθά. Ούτε και υπάρχει αποδεκτή μαρτυρία περί ενημέρωσης της Εναγόμενης περί του υπολοίπου λογαριασμού.
46. Όσον αφορά το θέμα του εκκαθαρισμένου λογαριασμού. Στην υπόθεση Επίσημος Παραλήπτης, υπό την ιδιότητά του ως εκκαθαριστής της υπό διάλυση εταιρείας Loukos Trading Co Ltd κ.ά. v. Ρέινμποου Πλήτσιηγκ και Ντάιγκ Κο Λτδ (2005) 1(A) Α.Α.Δ. 610, αναλύεται η έννοια του όρου:
«Παραδεδεγμένος ή εκκαθαρισμένος λογαριασμός (account stated) σημαίνει συμφωνία μεταξύ των μερών σύμφωνα με την οποία όλα τα στοιχεία του λογαριασμού καθώς και το υπόλοιπο είναι ορθά, συνδυασμένη με υπόσχεση ρητή ή εξυπακουόμενη να πληρωθεί το υπόλοιπο. Επενεργεί ως νέα σύμβαση χωρίς να είναι αναγκαία νέα αντιπαροχή και ο ενάγοντας, του οποίου η αιτία αγωγής είναι ο παραδεδεγμένος ή εκκαθαρισμένος λογαριασμός, δεν είναι υποχρεωμένος να δικογραφήσει και να αποδείξει καθένα από τα στοιχεία του εκκαθαρισμένου λογαριασμού ξεχωριστά. Η συμφωνία των μερών ότι το υπόλοιπο είναι ορθό μπορεί να συναχθεί και από την παράδοση της κατάστασης λογαριασμού και την παράλειψη του χρεώστη να ενστεί για τα ποσά του λογαριασμού, εντός ευλόγου χρονικού διαστήματος. Βέβαια το τι συνιστά εύλογο χρονικό διάστημα είναι ζήτημα πραγματικό και νομικό στην κάθε περίπτωση.»
47. Σημειώνεται ότι η νομολογία όσον αφορά τις καταστάσεις λογαριασμού δείχνει ότι μια κατάσταση λογαριασμού δεν αποτελεί αφ’ εαυτής απόδειξη των όσων καταγράφονται. Τα γεγονότα που φέρεται να αναπαραγάγει, σε περίπτωση αμφισβήτησης, καθίστανται επίδικα και θα πρέπει απαρέγκλιτα να αποδειχθούν (A.I. Mantovani & Sons Ltd v. Christie Travel & Tourism Ltd [1999] 1 Α.Α.Δ. 156, D and G Products Ltd v. Premixco Asphalting Company Ltd [1999] 1 Α.Α.Δ. 263 και Παναγιώτης Μαστρης Λτδ ν. Επιπλώσεις Λάσκο Λτδ [2006] 1 Α.Α.Δ 728).
48. Εκεί όμως που η προσκομισθείσα μαρτυρία είναι εκ πρώτης όψεως αρκετή για να αποδείξει το υπόλοιπο των λογαριασμών, εναπόκειται πλέον στους Εναγόμενους να αντικρούσουν τα στοιχεία που αποτελούσαν το λογαριασμό, ώστε να πείσουν το δικαστήριο ότι οι Ενάγοντες δεν απέδειξαν την υπόθεση τους επί του ισοζυγίου των πιθανοτήτων (Κλεάνθους Κλεάνθης και άλλος ν. Λευκόνοικο Χρηματιστηριακή Λτδ [2012] 1 Α.Α.Δ. 1344).
49. Τα δε τιμολόγια δεν μπορεί να θεωρηθούν ως ανεξάρτητη συμφωνία και βάση αγωγής ούτε και έχουν αυτοδύναμη αποδεικτική σημασία (Παρσών Γ. Παρσών ν. M & M Decoration Centre Ltd, Πολιτική Έφεση αρ. 161/2015, ημερ. 30/4/2025). Θα πρέπει συνεκτιμηθούν στο σύνολο της μαρτυρίας (Palatino Developments Limited v. Telectronics Communication Limited [2002] 1(B) A.A.Δ.962).
50. Εν προκειμένω τα τιμολόγια φαίνεται να εκδίδονταν στο όνομα του πατέρα της Εναγόμενης. Τα τεκμήρια τα οποία κατατέθηκαν δείχνουν ότι η συμβατική σχέση ήταν μεταξύ του ΠΠ και της Ενάγουσας και για αυτό τον λόγο έγινε ανάλογο εύρημα.
51. Δεν αποδείχθηκε συμβατική σχέση μεταξύ της Ενάγουσας και της Εναγόμενης ούτως ώστε να μπορεί να λεχθεί ότι υπάρχει μαρτυρία η οποία εκ πρώτης όψεως να καταδεικνύει το υπόλοιπο των λογαριασμών ώστε να πρέπει η Εναγόμενη να αντικρούσει τα στοιχεία αυτά.
52. Σημειώνω ότι ο κάτοχος του ασφαλιστηρίου μπορεί κάλλιστα να είναι διαφορετικό πρόσωπο από τον ασφαλισμένο. Ο «policyholder» σύμφωνα με το Black’s Law Dictionary, 7th edition είναι το πρόσωπο στο οποίο ανήκει το ασφαλιστήριο ανεξαρτήτως του κατά πόσον το πρόσωπο αυτό είναι ο ασφαλισμένος: «One who owns an insurance policy, regardless of whether that person is the insured party. — Also termed policyowner. »
53. Δεν προσκομίστηκε καμία μαρτυρία ότι η Εναγόμενη υπέγραψε οποιαδήποτε σύμβαση ασφάλισης ή πρόταση ασφάλισης. Δεδομένου του ότι αμφισβητείτο η ύπαρξη συμβατικής σχέσης, η πλευρά της Ενάγουσας θα έπρεπε να προσκομίσει σχετική μαρτυρία η οποία να τεκμηριώνει ότι η Εναγόμενη κατάρτισε σύμβαση με την Ενάγουσα ή ότι εν πάση περιπτώσει εξουσιοδότησε κάποιον να υπογράψει εκ μέρους της.
54. Στην ουσία δεν προσκομίστηκε καμία μαρτυρία από την οποία θα μπορούσε να εξαχθεί κάποιο συμπέρασμα περί ύπαρξης συμβατικής σχέσης μεταξύ της Ενάγουσας και της Εναγόμενης. Στην ΕΔ ΜΕ υπήρχε η αόριστη αναφορά ότι η Εναγόμενη υπέγραψε πρόταση ασφάλισης. Παρά ταύτα δεν παρουσιάστηκε τέτοια πρόταση ασφάλισης. Ούτε παρουσιάστηκε οποιαδήποτε επιστολή προς την Εναγόμενη ή μαρτυρία για οποιαδήποτε συναλλαγή στο πλαίσιο συμβατικής σχέσης όπως π.χ. υποβολή κάποιας απαίτησης από μέρους της Εναγόμενης, από την οποία θα μπορούσε να εξαχθεί συμπέρασμα περί συμβατικής σχέσης μεταξύ των μερών εν προκειμένω.
55. Στην απουσία αποδεκτής μαρτυρίας η οποία να στοιχειοθετεί τα γεγονότα τα οποία θα μπορούσαν να προσμετρήσουν ως αποδεικτικά της υπόθεσης, δεν εγείρεται ζήτημα βάρους απόδειξης (ίδετε A.L. Mantovani & Sons Ltd, ανωτέρω). Η δήλωση περί χρέους της άλλης πλευράς, χωρίς οτιδήποτε το οποίο να το εξηγεί για να το θεμελιώσει, αποτελεί απλό ισχυρισμό και στερείται αποδεικτικής αξίας (D and G Products Ltd, ανωτέρω).
56. Όσον αφορά τη μεταφορά από το λογαριασμό του ΠΠ σε νέο λογαριασμό στο όνομα της Εναγόμενης δεν προσκομίστηκε αξιόπιστη μαρτυρία η οποία να αποδεικνύει ότι η Εναγόμενη αποδέχθηκε να αναλάβει το χρέος δηλαδή ότι υπήρχε κάποιου είδους αντικατάσταση της με νέα σύμβαση (novation) ή ανάληψη χρέους.
57. Για να υπάρξει νέα συμφωνία (novation) πρέπει απαραιτήτως να υπάρχει διαγραφή των υποχρεώσεων των συμβαλλομένων μερών, ή του ενός, στην αρχική συμφωνία και η ανάληψη των υποχρεώσεων αυτών από ένα τρίτο μέρος στη νέα συμφωνία. Επίσης βασική προϋπόθεση είναι η πρόθεση των μερών για αντικατάσταση της υφιστάμενης συμφωνίας (animus novandi) (ίδετε Τράπεζα Κύπρου και άλλοι ν. Coudounaris Food Products Ltd και άλλων [1995] 1 AAΔ.641). Στην προκειμένη περίπτωση δεν προσκομίστηκε οποιαδήποτε μαρτυρία σε σχέση με πρόθεση εκατέρων των μερών για αντικατάσταση της συμφωνίας μεταξύ του ΠΠ με νέα συμφωνία με την Εναγόμενη.
58. Κατά συνέπεια, ελλείψει αποδεκτής μαρτυρίας για υποχρέωση της Εναγόμενης να πληρώσει οποιοδήποτε ποσό προς την Ενάγουσα η αγωγή δεν μπορεί να πετύχει.
ΣΤ. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
59. Ενόψει των όσων προαναφέρθηκαν, η αγωγή δεν μπορεί να έχει επιτυχή κατάληξη και υπόκειται σε απόρριψη.
60. Επιδικάζονται έξοδα υπέρ της Εναγόμενης και εναντίον της Ενάγουσας ως θα υπολογιστούν από το Πρωτοκολλητείο και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο.
Υπ. ________________
Χ. Σατσιάς, Ε. Δ.
ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ
ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο