<< Επιστροφή

Αριθμός 79/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Σχοινοχωρίτη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, λόγω κωλύματος της Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου και του αρχαιοτέρου της σύνθεσης Αρεοπαγίτη, Κορνηλία Πανούτσου, Μιχαήλ Αποστολάκη - Εισηγητή, Ιωάννη Αποστολόπουλο και Ευαγγελία Γίτση Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 26 Μαΐου 2025, με την παρουσία και του γραμματέα Ι. Π., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "Διαχειριστής Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε./ Α.Ε.)", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της Δημόσιας Επιχείρησης Ηλεκτρισμού Α.Ε. (Δ.Ε.Η./Α.Ε.) που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στη διάταξη της παρ. 4 του άρθρου 123 του Ν.4001/2011, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αδάμ Δήμου.

Της αναιρεσίβλητης: υπό εκκαθάριση τελούσης Ανώνυμης Εταιρείας Ασφαλίσεων με την επωνυμία "ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ ΖΗΜΙΩΝ ΥΠΟ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Χρήστου ο οποίος ανακάλεσε την από 23-05-2025 δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. και παραστάθηκε αυτοπροσώπως.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-07-1999 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης εταιρείας, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1310/2015 του ίδιου Δικαστηρίου και 4914/2023 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα εταιρεία με την από 18-01-2024 αίτησή της και τους από 25-03-2025, 02-04-2025, 14-04-2025 και 23-04-2025 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

Για την πιστοποίηση των παραπάνω συντάχθηκε αυτό το πρακτικό.
Μετά τη συζήτηση της υπόθεσης στο ακροατήριο, την 26η -05-2025, ο Προεδρεύων-Αρεοπαγίτης Γεώργιος Σχοινοχωρίτης, κατέθεσε την από 20-01-2026 (με αριθμό πρωτοκόλλου 140) δήλωση αποχής απευθυνόμενη προς την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου, η οποία με το από 20-01-2026 και αριθμό πρωτοκόλλου 143 έγγραφό της, διαβίβασε στον Αντιπρόεδρο του Α2 Πολιτικού Τμήματος προκειμένου να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες. Η ως άνω δήλωση αποχής έχει ως εξής. "Κατά τη δικάσιμο της 26-5-2025 συζητήθηκε στο Α2 Τμήμα του Αρείου Πάγου, στη σύνθεση του οποίου μετείχα ως προεδρεύων λόγω κωλύματος της Αντιπροέδρου του Τμήματος και του αρχαιότερου Αρεοπαγίτη, η με αριθμό πινακίου 2 υπόθεση με αναιρεσείουσα την ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΔΙΑΝΟΜΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε ΑΕ)" και αναιρεσίβλητη την εκκαθάριση τελούσα ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ ΖΗΜΙΩΝ υπό εκκαθάριση", με εισηγητή τον τότε Αρεοπαγίτη και νυν Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου Μιχαήλ Αποστολάκη.

Η υπό εκκαθάριση ασφαλιστική εταιρία (αναιρεσίβλητη) άσκησε ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών την από 16-7-1999 (55047/6662/1999) αγωγή της κατά της εναγομένης (αναιρεσείουσας), με την οποία ζητούσε τα εις αυτήν αναφερόμενα.

Εκδόθηκε η υπ'αριθ. 1310/2015 οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, η οποία έκανε δεκτή την αγωγή ως ουσία βάσιμη. Κατά της απόφασης αυτής η εναγομένη (ήδη αναιρεσείουσα) άσκησε την από 20-10-2015 (αρ.εκθ.καταθ. 6005/14.10.2015) έφεσή της, η οποία προσδιορίστηκε να συζητηθεί ενώπιον του 16ου Τμήματος του Εφετείου Αθηνών κατά τη δικάσιμο της 11-5-2017. Η υπόθεση συζητήθηκε αντιμωλία των διαδίκων κατά την ως άνω δικάσιμο ενώπιον του Εφετείου, στη σύνθεση του οποίου μετείχα ως δεξιό μέλος, εκδόθηκε δε επ'αυτής η υπ'αριθ. 2281/2018 τελεσίδικη απόφαση, η οποία αναιρέθηκε με την υπ'αριθ. 1071/2021 απόφαση του Αρείου Πάγου και παραπέμφθηκε η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο αποτελούμενο από άλλους δικαστές.
Εκδόθηκε μετ'αναίρεση η υπ'αριθ. 4914/2023 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, η οποία προσβλήθηκε εκ νέου με την από 18-1-2024 υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως, η οποία συζητήθηκε, όπως προεκτέθηκε, ενώπιον του Α2 Τμήματος του Αρείου Πάγου κατά τη δικάσιμο της 26-5-2025.

Επειδή ως λόγος εξαιρέσεως προβλέπεται κατ' άρθρο 52 ΚΠολΔ μεταξύ άλλων, και η περίπτωση κατά την οποία μετείχε στη σύνθεση δικαστηρίου Δικαστής του οποίου η απόφαση είχε προσβληθεί με αναίρεση (άρθ. 52 παρ. 1 περ. ε' ΚΠολΔ).
Επειδή στην προκειμένη περίπτωση μετείχα στη σύνθεση του Εφετείου, η απόφαση του οποίου προσβλήθηκε με αναίρεση και αναιρέθηκε, το δε μετ'αναίρεση δικάσαν δευτεροβάθμιο δικαστήριο ερεύνησε και πάλι την ίδια υπόθεση.
Επειδή εκ του λόγου τούτου συντρέχει στο πρόσωπό μου λόγος εξαιρέσεως από τη σύνθεση του Α2 Τμήματος του Αρείου Πάγου, το οποίο επελήφθη μετά από δεύτερη αναίρεση της ίδιας υπόθεσης, του οποίου (λόγου) έλαβα γνώση κατά τη διάσκεψη της υπόθεσης, Σας δηλώνω τον λόγο εξαιρέσεώς μου κατ'άρθ. 55 του ΚΠολΔ, προκειμένου να ενεργήσετε τα κατά νόμον προβλεπόμενα."

Στη συνέχεια το Δικαστήριο συνήλθε (σε Συμβούλιο) στο κατάστημά του στις 20 Ιανουαρίου 2026, αποτελούμενο από τους Μιχαήλ Αποστολάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Εισηγητή, Παναγιώτη Βενιζελέα, Ευαγγελία Γίτση, Ελένη-Παναγιώτα Λεβεντέλη και Ευαγγελία Ψαράκη, Αρεοπαγίτες, και από τον ίδιο ως άνω γραμματέα, προκειμένου να αποφασίσει για την ανωτέρω δήλωση αποχής.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με τις διατάξεις του άρθρου 55 §§ 1 και 4 ΚΠολΔ ορίζεται ότι δικαστές πολυμελών δικαστηρίων και εισαγγελείς, αν υπάρχει λόγος εξαίρεσής τους, οφείλουν να το δηλώσουν στον Πρόεδρο του Δικαστηρίου, το οποίο αποφασίζει για τη δήλωση αυτή χωρίς τη συμμετοχή του δηλούντος και χωρίς συζήτηση στο ακροατήριο.
Συνεπώς παραδεκτά φέρεται στο Δικαστήριο τούτο, που συνεδριάζει σε Συμβούλιο, η από 19-1-2026 δήλωση κωλύματος του αρεοπαγίτη Γεωργίου Σχοινοχωρίτη, προεδρεύοντος αρεοπαγίτη του Α2 Τμήματος του Αρείου Πάγου, η οποία υποβλήθηκε στην Πρόεδρο του Αρείου Πάγου και διαβιβάσθηκε στον Αντιπρόεδρο του Α2 Πολιτικού Τμήματος προκειμένου να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες, και πρέπει η δήλωση αυτή να ερευνηθεί.

Οι διατάξεις του άρθρου 52 ΚΠολΔ, που ορίζουν τις περιπτώσεις υποβολής δήλωσης εξαίρεσης από δικαστές, εισαγγελείς ή υπαλλήλους της γραμματείας των δικαστηρίων, συνδυαζόμενες και με τις διατάξεις του άρθρου 6 της Ε.Σ.Δ.Α., σκοπό έχουν να εξασφαλίσουν την αμεροληψία της δικαιοσύνης. Ειδικότερα, κατά τη διάταξη της περίπτωσης ε' του ως άνω άρθρου 52 ΚΠολΔ, οι δικαστές, οι εισαγγελείς και οι υπάλληλοι της γραμματείας των δικαστηρίων, με οποιαδήποτε ιδιότητα και αν ενεργούν, μπορούν να προτείνουν την εξαίρεσή τους ή να εξαιρεθούν από οποιονδήποτε διάδικο, εκτός άλλων, και όταν έχουν μετάσχει στη σύνθεση του δικαστηρίου του οποίου η απόφαση προσβλήθηκε με έφεση ή αναίρεση. Η σχετική δήλωση εξαίρεσης δεν υπόκειται σε χρονικό περιορισμό και μπορεί να γίνει και μετά τη συζήτηση της υπόθεσης, οπότε αν αυτή γίνει δεκτή και αποφασιστεί η εξαίρεση του δηλούντος δικαστή, εισαγγελέα η γραμματέα, το δικαστήριο οφείλει να απόσχει από την περαιτέρω εκδίκαση της υπόθεσης στην οποία αυτός μετέσχε και να διατάξει την επανάληψή της κατά το άρθρο 307 ΚΠολΔ.

Στην προκειμένη περίπτωση, κατά τη δικάσιμο της 26-5-2025 συζητήθηκε ενώπιον του παρόντος Τμήματος με αριθμό πινακίου 2 η αίτηση αναιρέσεως της εταιρίας "Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε." κατά της εταιρίας "Ασπίς Πρόνοια Α.Ε." για την αναίρεση της 4914/2023 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, η οποία αποτελεί κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής διαδρομής, κατ' επιτρεπτή επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δικογραφίας: Με την από 16-7-1999 αγωγή της κατά της εταιρίας "Δ.Ε.Η. Α.Ε.", η ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρία "Ασπίς Πρόνοια Α.Ε." ανέφερε ότι, εξαιτίας υπαιτιότητας των προστηθέντων υπαλλήλων της εναγόμενης, εκδηλώθηκε πυρκαγιά σε κολώνα μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος, η οποία επεκτάθηκε και κατέστρεψε το παρακείμενο εργοστάσιο και τα εμπορεύματα τρίτης εταιρίας, ασφαλισμένης στην ενάγουσα για τον κίνδυνο πυρός, ότι σε συμμόρφωση με την ασφαλιστική σύμβαση η ενάγουσα κατέβαλε στην ασφαλισμένη της το ασφάλισμα, συνολικού ύψους 74.522.993 δραχμών, και ότι η εταιρία με σύμβαση εκχώρησε στην ενάγουσα κάθε απαίτηση αποζημίωσης που είχε κατά της εναγόμενης, ζήτησε δε, όπως παραδεκτώς μετέτρεψε το καταψηφιστικό αίτημα της αγωγής της σε αναγνωριστικό, να αναγνωριστεί ότι η εναγόμενη της οφείλει το ανωτέρω ποσό των 74.522.993 δραχμών (218.702,84 ευρώ).

Επί της αγωγής εκδόθηκαν αρχικά η 2884/2001 προδικαστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία τάχθηκαν στους διαδίκους τα θέματα αποδείξεως, η 4844/2007 μη οριστική απόφαση του ανωτέρω δικαστηρίου, με την οποία χορηγήθηκε σε αυτούς νέα προθεσμία διεξαγωγής των αποδείξεων, και η 1310/2015 οριστική απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, με την οποία έγινε δεκτή η αγωγή και αναγνωρίστηκε ότι η εναγόμενη οφείλει στην ενάγουσα το ποσό των 218.702,84 ευρώ νομιμοτόκως.

Κατά της απόφασης αυτής άσκησε έφεση η οιονεί καθολική διάδοχος της εναγόμενης και ήδη αναιρεσείουσα εταιρία "Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.", και εκδόθηκε η 2281/2018 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, η οποία δέχτηκε την έφεση, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση, δίκασε την αγωγή, δέχτηκε αυτήν εν μέρει και αναγνώρισε ότι η εκκαλούσα οφείλει στην ενάγουσα 154.726,32 ευρώ νομιμοτόκως. Η εν λόγω απόφαση αναιρέθηκε με την 1071/2021 απόφαση του Αρείου Πάγου και η υπόθεση παραπέμφθηκε εκ νέου στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, εκδόθηκε δε η ήδη αναιρεσιβαλλόμενη 4914/2023 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, η οποία δέχτηκε εκ νέου την έφεση, δίκασε την αγωγή και αναγνώρισε ότι η εκκαλούσα οφείλει στην ενάγουσα το ίδιο ως άνω ποσό των 154.726,32 ευρώ. Μετά τη συζήτηση της κρινόμενης αίτησης αναιρέσεως και κατά τη διάσκεψη επ' αυτής, διαπιστώθηκε ότι στη σύνθεση του Εφετείου Αθηνών, που εξέδωσε την αναιρεθείσα 2281/2018 απόφαση, μετείχε ως μέλος ο τότε εφέτης και νυν αρεοπαγίτης Γεώργιος Σχοινοχωρίτης, ο οποίος μετείχε επίσης ως προεδρεύων αρεοπαγίτης στη σύνθεση του παρόντος Α2 Τμήματος κατά τη συζήτηση την 26-5-2025 της ένδικης αίτησης αναιρέσεως. Ήδη ο ανωτέρω υπέβαλε στην Πρόεδρο του Αρείου Πάγου την από 19-1-2026 αίτηση - δήλωσή του με την οποία ζητεί να εξαιρεθεί και να απόσχει από την σύνθεση του Δικαστηρίου τούτου στη συγκεκριμένη υπόθεση, λόγω της συμμετοχής του στη σύνθεση του Εφετείου, που εξέδωσε την 2281/2018 απόφαση. Ο λόγος αυτός είναι βάσιμος και ικανός να δικαιολογήσει την αιτούμενη από τον δηλούντα εξαίρεσή του από την εκδίκαση της υπό κρίση υπόθεσης, αφού ο δηλών με την προηγούμενη συμμετοχή του στην ίδια δίκη υπό την ιδιότητα του μέλους του Εφετείου, που εξέδωσε την αναιρεθείσα απόφαση, συμμετείχε σε προηγούμενο στάδιο της εκδίκασης της ένδικης διαφοράς και εξέφερε γνώμη για την ουσία της υπόθεσης. Πρέπει επομένως η δήλωση να γίνει δεκτή, να αποφασιστεί η εξαίρεσή του από τη σύνθεση του Δικαστηρίου στην εξεταζόμενη υπόθεση και να διαταχθεί κατά τα λοιπά η επανάληψη της συζήτησής της, προκειμένου κατά τη νέα συζήτηση να μην μετέχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου ο ανωτέρω δικαστής.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αποφαίνεται ότι ο αρεοπαγίτης Γεώργιος Σχοινοχωρίτης, ο οποίος μετείχε ως προεδρεύων κατά τη συζήτηση της υπόθεσης με αριθμό πινακίου 2 κατά τη δικάσιμο της 26-5-2025 και αφορά την από 18-1-2024 αίτηση αναιρέσεως της εταιρίας "Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε." κατά της εταιρίας "Ασπίς Πρόνοια Α.Ε.", πρέπει να εξαιρεθεί από την εκδίκαση της υπόθεσης αυτής.

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της υπόθεσης σε νέα δικάσιμο, που θα ορισθεί με επιμέλεια των διαδίκων, ενώπιον του παρόντος Τμήματος του Αρείου Πάγου, στη σύνθεση του οποίου δεν θα μετέχει ο ως άνω δικαστής.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 20 Ιανουαρίου 2026.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 22 Ιανουαρίου 2026.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή