Αριθμός 683/2026

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μιχαήλ Αποστολάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παναγιώτη Βενιζελέα, Γεώργιο Σχοινοχωρίτη, Κορνηλία Πανούτσου - Εισηγήτρια και Ευαγγελία Γίτση, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 09 Φεβρουαρίου 2026, με την παρουσία και του γραμματέα Ι. Π., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Μ. Χ. του Γ., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Παντελεήμων Καραμπίνα, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.πολ.Δ.

Της αναιρεσίβλητης: Α. Χ. του Γ., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Αντώνιο Σπάθη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21/05/2013 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κατερίνης.

Εκδόθηκε η απόφαση 528/2017 του ίδιου Δικαστηρίου με την οποία το ως άνω Δικαστήριο κήρυξε εαυτό καθ' ύλη αναρμόδιο και παρέπεμψε την αγωγή προς εκδίκαση στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Κατερίνης. Το Πολυμελές Πρωτοδικείο Κατερίνης εξέδωσε την υπ' αριθμ. 58/2019 οριστική απόφαση και στη συνέχεια το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης την 1049/2022. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 01-07-2022 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη από 1.7.2022 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων, κατά την τακτική διαδικασία εκδοθείσα, με αριθμό 1049/2022 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης. Η αίτηση ασκήθηκε εμπρόθεσμα και νομότυπα (άρθρα 552, 553, 556, 558, 564 του ΑΚ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρο 577 παρ.3 ΚΠολΔ).
Σύμφωνα με το άρθρο 178 ΑΚ, δικαιοπραξία που αντιβαίνει στα χρηστά ήθη είναι άκυρη. Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, ως κριτήριο των χρηστών ηθών χρησιμεύουν οι ιδέες του μέσης ηθικής κοινωνικού ανθρώπου, που σκέπτεται με σωφροσύνη και χρηστότητα. Η αντίθεση στα χρηστά ήθη, που δημιουργεί ακυρότητα της δικαιοπραξίας κρίνεται αντικειμενικά, από το περιεχόμενό της, ενόψει, όχι της μεμονωμένης αιτίας που κίνησε τους συμβαλλόμενους να τη συνάψουν ή του σκοπού στον οποίο αποβλέπουν, αλλά του συνόλου των συνθηκών και περιστάσεων, που συνοδεύουν την προβαλλόμενη ως επιλήψιμη συμπεριφορά. (ΑΠ 677/2025, ΑΠ 299/2024, ΑΠ 1833/2023, ΑΠ 1651/2023, ΑΠ 1097/2022, ΑΠ 269/2022, ΑΠ 82/2021, ΑΠ 912/2019, ΑΠ 1467/2018). Τα αίτια που προκάλεσαν τη δικαιοπρακτική βούληση, μόνο κατ' εξαίρεση επιδρούν στο κύρος της δικαιοπραξίας, όταν συντρέχουν οι όροι των άρθρων 140-153 ΑΚ (πλάνη, απάτη, απειλή), οπότε παρέχεται το διαπλαστικό δικαίωμα της ακύρωσης αυτής, κατά τα άρθρα 154 και 155 ΑΚ. Επομένως τα περιστατικά που συνδέονται με τις καταστάσεις αυτές (πλάνη, απάτη, απειλή) και ρυθμίζονται ειδικά με τις παραπάνω διατάξεις, δεν υπάγονται στο άρθρο 178 ΑΚ, το οποίο, άλλωστε, προβλέπει εξαρχής ακυρότητα και όχι ακύρωση. Δηλαδή, η ακυρωσία της δήλωσης βούλησης, συνεπεία πλάνης, απάτης ή απειλής, δεν μπορεί από μόνη της, να οδηγήσει στην κατ' άρθρο 178 ΑΚ ακυρότητα, όταν, εκτός του ανεπίτρεπτου, κατ' αυτήν, επηρεασμού της βούλησης, δεν συντρέχουν και άλλα περιστατικά, που επηρεάζουν το γενικό χαρακτήρα της αδικοπραξίας. Από το ανωτέρω άρθρο καλύπτονται και οι περιπτώσεις εκείνες, όπου, αν και υπάρχει εκμετάλλευση, δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του επόμενου άρθρου 179 ΑΚ.

Εξάλλου, κατά το άρθρο 179 ΑΚ, το οποίο αποτελεί ειδικότερη περίπτωση του άρθρου 178 ΑΚ, άκυρη, ως αντίθετη προς τα χρηστά ήθη, είναι, ιδίως, η δικαιοπραξία με την οποία εκμεταλλεύεται κάποιος την ανάγκη, κουφότητα ή απειρία του άλλου και πετυχαίνει έτσι να συνομολογήσει ή να λάβει για τον εαυτό του ή τρίτον, για κάποια παροχή, περιουσιακά ωφελήματα που, κατά τις περιστάσεις, βρίσκονται σε φανερή δυσαναλογία προς την παροχή. Από τις διατάξεις αυτές, των άρθρων 178 και 179 ΑΚ και ειδικότερα τη δεύτερη, προκύπτει ότι, για το χαρακτηρισμό της δικαιοπραξίας ως αισχροκερδούς και συνεπώς άκυρης, ως αντικειμένης στα χρηστά ήθη, απαιτείται, αφενός μεν η συνομολόγηση ή λήψη περιουσιακών ωφελημάτων, που τελούν, κατά το χρόνο της συνομολόγησής τους, κατά τις περιστάσεις σε προφανή δυσαναλογία προς την παροχή, αφετέρου δε η επίτευξη των ωφελημάτων αυτών να γίνεται με εκμετάλλευση της ανάγκης, της κουφότητας ή της απειρίας του άλλου από τους συμβληθέντες. Έτσι, για να χαρακτηριστεί μια δικαιοπραξία ως αισχροκερδής - καταπλεονεκτική απαιτείται να συντρέχουν, αθροιστικά, τρία στοιχεία, ήτοι: α) προφανής δυσαναλογία μεταξύ παροχής και αντιπαροχής, β) ανάγκη ή κουφότητα ή απειρία του ενός των συμβαλλομένων και γ) εκμετάλλευση της γνωστής σ' αυτόν ανάγκης ή κουφότητας ή απειρίας του συμβαλλομένου τούτου, από τον αντισυμβαλλόμενο. Αν λείπει ένα από τα στοιχεία αυτά, δεν μπορεί να γίνει λόγος περί ακυρότητας της δικαιοπραξίας, ως αισχροκερδούς. Απειρία είναι η έλλειψη συνήθους πείρας για τη ζωή και τις συναλλαγές και δη, ως προς τα οικονομικά δεδομένα και μεγέθη. Κουφότητα είναι η αδιαφορία για τις συνέπειες και τη σημασία των πράξεων, δηλαδή, το θύμα, λόγω της απερισκεψίας ή της έλλειψης επαρκούς σκέψης, η οποία μπορεί να οφείλεται και σε διανοητική μειονεξία, δεν αποδίδει στις πράξεις του τη σημασία και την αξία που αυτές είχαν. Ανάγκη είναι η πρόσκαιρη ή μόνιμη κατάσταση ενός προσώπου που βρίσκεται σε σοβαρό, άμεσο και πραγματικό κίνδυνο (οικονομικό ή άλλον), η αντιμετώπιση του οποίου είναι ανεπίδεκτη αναβολής, τέτοια δε είναι και η οικονομική, αρκεί να είναι άμεση και επιτακτική. Η δυσαναλογία παροχής και αντιπαροχής πρέπει να είναι προφανής. Ειδικότερα, προφανής δυσαναλογία μεταξύ παροχής και αντιπαροχής είναι αυτή, που υποκύπτει στην αντίληψη λογικού και έχοντος πείρα των σχετικών συναλλαγών ανθρώπου και η οποία υπερβαίνει το μέτρο, κατά το οποίο είναι ανθρωπίνως φυσικό και θεμιτό να αποκομίζει ο ένας κάποιο όφελος από σύμβαση οικονομικού περιεχομένου επί ζημία του άλλου. Η δυσαναλογία αυτή διαπιστώνεται, ενόψει των περιστάσεων και της φύσης της συγκεκριμένης δικαιοπραξίας, κατά το χρόνο της κατάρτισής της, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι υποκειμενικές περιστάσεις ή επιθυμίες των μερών, αποτελεί δε νομική έννοια και ως εκ τούτου η κρίση περί της υπάρξεως αυτής ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο.

Εξάλλου, εκμετάλλευση υπάρχει, όταν αυτός που γνωρίζει την ως άνω κατάσταση του αντισυμβαλλομένου του (ανάγκη, κουφότητα, απειρία), επωφελείται και με κατάλληλο χειρισμό επιτυγχάνει προφανώς μειωμένη αντιπαροχή, χωρίς να είναι απαραίτητη, για να συντρέξει το στοιχείο της εκμετάλλευσης, κάποια ενέργεια του εκμεταλλευτή, η οποία να εκδηλώνεται με ηθικώς επιλήψιμα περιστατικά, που αποσκοπούν στην επίτευξη της αισχροκέρδειας. Αν συντρέξουν οι παραπάνω προϋποθέσεις του άρθρου 179 ΑΚ, σε κάθε ανταλλακτική σύμβαση δημιουργείται απόλυτη ακυρότητα της σύμβασης, κατά την έννοια του άρθρου 180 ΑΚ. Αν, όμως λείπει ένα από τα ανωτέρω στοιχεία, δεν μπορεί να γίνει λόγος για ακυρότητα της δικαιοπραξίας, ως αισχροκερδούς, κατά το άρθρο 179 ΑΚ, γιατί απαιτείται να συντρέχουν και η φανερή δυσαναλογία μεταξύ παροχής και αντιπαροχής και η ανάγκη ή κουφότητα ή απειρία του άλλου συμβαλλομένου, χωρίς, όμως να αποκλείεται και στην περίπτωση αυτή, ακυρότητα της δικαιοπραξίας, λόγω της αντίθεσής της προς τα χρηστά ήθη, κατά τη γενική διάταξη του άρθρου 178 ΑΚ, αν συντρέχουν στοιχεία προσδίδοντα σ' αυτήν ανήθικο χαρακτήρα (ΑΠ 153/2025, ΑΠ 379/2017, ΑΠ 403/2017, ΑΠ 973/2015, ΑΠ 547/2015, ΑΠ 151/2015).

Περαιτέρω, η προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 179 εδ. β` ΑΚ εφαρμόζεται μόνο σε επαχθείς και μάλιστα αμφοτεροβαρείς δικαιοπραξίες περιουσιακής φύσεως. Αποκλείεται, δηλαδή, η εφαρμογή του άρθρου 179 ΑΚ επί δικαιοπραξιών, επί των οποίων είτε δεν λαμβάνει χώρα ανταλλαγή παροχών, είτε η επίδοση περιουσίας γίνεται άνευ ανταλλάγματος, αφού στις περιπτώσεις αυτές δεν γεννάται ζήτημα προφανούς δυσαναλογίας παροχής και αντιπαροχής (ΑΠ 1833/2023, ΑΠ 1121/2000). Τέλος, δεν αποκλείεται να υπάρχει σε κάποια δικαιοπραξία, και χωρίς τη συνδρομή των όρων της διατάξεως του άρθρου 179 ΑΚ, εκμετάλλευση του άλλου μέρους, υπό περιστάσεις και συνθήκες, που προδίδουν στη δικαιοπραξία ανήθικο χαρακτήρα, συνεπαγόμενο ακυρότητα αυτής, κατά τη γενική διάταξη του άρθρου 178 ΑΚ. Η δημιουργία, όμως, αυτοτελούς εντεύθεν λόγου ακυρότητας προϋποθέτει τη συνδρομή γεγονότων διαφόρων εκείνων του άρθρου 179 ΑΚ, των οποίων έγινε επίκληση και που κρίθηκαν αβάσιμα, αφού η τελευταία διάταξη αποτελεί ειδική περίπτωση εφαρμογής εκείνης του άρθρου 178 του ΑΚ (ΑΠ 677/2025, ΑΠ 299/2024, ΑΠ 1833/2023, ΑΠ 82/2021, ΑΠ 834/2011, ΑΠ 2095/2009). Δηλαδή, η ανηθικότητα που καθιστά άκυρη τη δικαιοπραξία πρέπει να προκύπτει είτε από το περιεχόμενο της δικαιοπραξίας, είτε, σε συνδυασμό με τον σκοπό και τα ελατήρια των δικαιοπρακτούντων που τελούν σε γνώση ή υπαίτια άγνοια του ανήθικου περιεχομένου (ΑΠ 1517/2014) συνεκτιμωμένων των κινήτρων, του σκοπού του υποκειμένου της συμπεριφοράς, του είδους των μέσων που χρησιμοποιήθηκαν για την επίτευξη του θεμιτού τυχόν σκοπού, των λοιπών περιστάσεων πραγμάτωσης της συμπεριφοράς, θετικής ή αρνητικής, ιδίως, όταν σε συνδυασμό με την απατηλή συμπεριφορά συντρέχουν και στοιχεία τα οποία καταδεικνύουν πλήρη περιφρόνηση προς τις αρχές της καλής πίστης και των συναλλακτικών ηθών με την έλλειψη συναλλακτικής ευθύτητας και ειλικρίνειας, και οδηγούν σε γεγονός ζημιογόνο για τα συμφέροντα του αντισυμβαλλομένου. Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 παρ.1 εδ. α` του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου.

Εξάλλου, ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή εάν εφαρμοσθεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και εάν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε ως ψευδής ερμηνεία του κανόνα δικαίου, όταν το δικαστήριο της ουσίας προσέδωσε στο νόμο έννοια διαφορετική από την αληθινή, είτε ως κακή εφαρμογή, όταν το δικαστήριο της ουσίας έκανε εσφαλμένη υπαγωγή των περιστατικών της ένδικης υπόθεσης σε διάταξη, στο πραγματικό της οποίας δεν υπάγονται και, έτσι, κατέληξε σε εσφαλμένο συμπέρασμα, με τη μορφή του διατακτικού. Με τον λόγο αυτό αναίρεσης ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου της ουσίας κατά την εκτίμηση της νομικής βασιμότητας της αγωγής ή των ισχυρισμών (ενστάσεων, αντενστάσεων) των διαδίκων, καθώς και τα νομικά σφάλματα του δικαστηρίου της ουσίας κατά την αξιοποίηση των ουσιαστικών παραδοχών, δηλαδή, αποκλειστικά, των πραγματικών περιστατικών, που ανελέγκτως δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας ότι αποδείχθηκαν ή δεν αποδείχθηκαν, καθώς και της υπαγωγής αυτών στο νόμο. Ιδρύεται δε ο παραπάνω αναιρετικός λόγος, αν οι πραγματικές παραδοχές του δικαστηρίου καθιστούν φανερή την ως άνω παραβίαση (ΟλΑΠ 2/2021, ΟλΑΠ 3/2020, ΑΠ 23/2023, ΑΠ 257/2020, ΑΠ 38/2020, ΑΠ 319/2017).

Στην προκειμένη περίπτωση από το περιεχόμενο της από 21.5.2013 αγωγής και των διαδικαστικών εγγράφων που επιτρεπτά επισκοπούνται (άρθρο 561 αρ. 2 ΚΠολΔ), για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, προκύπτει, ότι με την ένδικη αγωγή της η ήδη αναιρεσίβλητη (ενάγουσα) ζήτησε κυρίως μεν, την ακύρωση της δικαιοπραξίας της διαλαμβανομένης στο από … 2008 συμβολαιογραφικό προσύμφωνο δωρεάς εν ζωή ακινήτων, λόγω απάτης, και επικουρικώς την αναγνώριση της ακυρότητας αυτής, ως καταπλεονεκτικής και εναντίον των χρηστών ηθών, επικαλούμενη δικαίωμα συγκυριότητος κατά ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου επί των ακινήτων, που αναλυτικώς περιγράφονται στην ένδικη αγωγή, του λοιπού εξ αδιαιρέτου ποσοστού ανήκοντος στην ήδη αναιρεσείουσα (εναγομένη) ετεροθαλή αδελφή της, αμφοτέρων των δικαιωμάτων προερχομένων από γονική παροχή του πατρός τους Γ. Χ., ψευδείς διαβεβαιώσεις της τελευταίας, ότι με το με αριθμό ...2008 συμβολαιογραφικό προσύμφωνο δωρεάς του ποσοστού συγκυριότητός της επί των ενδίκων ακινήτων, η αναιρεσίβλητη κατήρτιζε τυπικό έγγραφο για χρήση ενώπιον της φορολογικής αρχής της αναιρεσείουσας, με βάση τις ειδικότερες περιστάσεις που διαλαμβάνονται στην αγωγή. Την αγωγή αυτή απέρριψε ως προς αμφότερες τις βάσεις της (κύρια και επικουρική) το Πολυμελές Πρωτοδικείο Κατερίνης με τη με αριθμό 58/2019 απόφασή του, το οποίο επελήφθη της υπόθεσης μετά από παραπομπή σ'αυτό, ως καθύλην αρμοδίου, δυνάμει της με αριθμό 528/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κατερίνης. Ειδικότερα, απέρριψε την κύρια βάση της αγωγής, με την οποία η αναιρεσίβλητη αιτείτο την κήρυξη της ακυρότητας της δικαιοπραξίας της διαλαμβανομένης στο υπόψη συμβολαιογραφικό προσύμφωνο δωρεάς ακινήτων, λόγω απάτης, ως απαραδέκτως ασκηθείσα, μετά την πάροδο της διετούς αποσβεστικής προθεσμίας του άρθρου 157 του ΑΚ, και ως μη νόμιμη την επικουρική βάση της αγωγής, την επιχειρηθείσα να θεμελιωθεί στις διατάξεις των άρθρων 178 και 179 του ΑΚ. Ακολούθως, και μετά από την άσκηση της από 2.10.2019 έφεσης της ηττηθείσας ενάγουσας, εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση, με την οποία απορρίφθηκε ως ουσία αβάσιμη η αντένσταση αναστολής της αποσβεστικής προθεσμίας της ενάγουσας-εκκαλούσας (ήδη αναιρεσίβλητης) ως προς την κύρια βάση της αγωγής, κρίθηκε δε, η αγωγή ως νόμιμη κατά την επικουρική της βάση, και έγινε δεκτή, αναγνωρίζοντας ως εναντίον των χρηστών ηθών και συνεπώς άκυρη, την δικαιοπραξία τη διαλαμβανόμενη στο με αριθμό ...2008 προσύμφωνο δωρεάς εν ζωή ακινήτου της συμβολαιογράφου ..., Π. Π. Ειδικότερα, η ενάγουσα (ήδη αναιρεσίβλητη) ισχυρίστηκε τα ακόλουθα, κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος της και κατ' ακριβή λεκτική αντιγραφή του αγωγικού δικογράφου : "Με το με αριθμό ...1998 συμβόλαιο γονικής παροχής του συμ/φου … μεταβιβάστηκε σε μένα κατά κυριότητα, νομή και κατοχή από τον πατέρα μου Γ. Χ. σε εμένα και την εναγομένη, η οποία είναι ετεροθαλής αδελφή μου (από τη μητέρα μου) και θετό τέκνο του πατέρα μας... σε κάθε μία από εμάς, κατά ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου ένα οικόπεδο... Στη συνέχεια δυνάμει του.../2001 συμβολαίου... περιήλθαν στην κυριότητά μου τα παρακάτω ακίνητα...(ισόγειο κατάστημα, διαμέρισμα πρώτου ορόφου, δεύτερο διαμέρισμα πρώτου ορόφου και ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου δικαιώματος υψούν). Τα παραπάνω περιουσιακά μας στοιχεία αποφασίσαμε να εκμεταλλευθούμε από κοινού με την εναγομένη κατασκευάζοντας ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις, δεδομένου ότι η περιοχή στην οποία βρίσκεται είναι τουριστικά ανεπτυγμένη εδώ και πολλά χρόνια. Το όλο εγχείρημα ανέλαβαν να συντονίσουν και να οργανώσουν η εναγομένη με τον σύζυγό της, δεδομένου ότι τότε ακόμη ήμουν μαθήτρια και ανήλικη. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι στο πρόσωπο της εναγομένης δεν έβλεπα μόνον την ετεροθαλή αδελφή μου, αλλά και ένα δικό μου άνθρωπο που θα με φρόντιζε και θα με προστάτευε σε κάθε δύσκολη στιγμή της ζωής μου ... Επί πλέον συμφωνήθηκε η εναγομένη να αναλάβει και την εκμετάλλευση της κοινής μας περιουσίας, με τον όρο να μου αποδίδει το μερίδιό μου, από τα καθαρά κέρδη, μέχρι να ενηλικιωθώ και να είμαι και εγώ πλέον σε θέση να αναλάβω την ευθύνη της επιχείρησης κατά το ποσοστό που μου αναλογούσε. Δυστυχώς όμως πραγματικότητά ήταν διαφορετική. Η εναγομένη... ενήργησε δόλια μόνον προς ίδιον συμφέρον με απώτερο σκοπό την αφαίμαξη όλης της περιουσίας των γονέων μας, που αποτελούσε μόχθους μιας ολόκληρης ζωής. Συγκεκριμένα, αμέσως μόλις ενηλικιώθηκα, χωρίς να χάσει χρόνο, μου ζήτησε να υπογράψω ένα έγγραφο, ώστε να λειτουργήσει αυτή το "ξενοδοχείο" που χτίστηκε επί της κοινής μας περιουσίας...Ακολούθως με οδήγησε στην συμβολαιογράφο... όπου στις …2008 σε ηλικία … ετών και … ημερών, με έβαλε να υπογράψω το με αριθμό ...2008 προσύμφωνο συστάσεως δωρεάς όλης της παραπάνω περιγραφείσας ακίνητης περιουσίας μου. Εγώ με βάση τις διαβεβαιώσεις της εναγομένης ετεροθαλούς αδελφής μου, είχα την λανθασμένη εντύπωση, ότι θα υπέγραφα απλώς ένα χαρτί τυπικό που θα διευκόλυνε την αδελφή μου, στο να δηλώσει την επιχείρηση στην εφορία στο όνομά της. Ούτε η ίδια η εναγομένη, ούτε η συμβολαιογράφος μου εξήγησαν πως με το συμβόλαιο αυτό υπόσχομαι να δωρίσω στην αδελφή μου το σύνολο της ακίνητης περιουσίας μου, το οποίο περιέχει επί πλέον τον όρο της αυτοσύμβασης υπέρ αυτής, ώστε να υπογράψει από μόνη της την τροπή της παρούσας συμφωνίας σε οριστικό συμβόλαιο!!! Μάλιστα, κατά την ανάγνωση του προσυμφώνου, το οποίο άλλωστε δεν μπορούσα να καταλάβω λόγω της πληθώρας νομικών όρων, η αδελφή μου φρόντιζε να μου μιλά διαρκώς, για διάφορα άσχετα ζητήματα, προκειμένου να μου αποσπά συνεχώς την προσοχή. Ειδικότερα, με το με αριθμό ...2008 προσύμφωνο δωρεάς της συμβολαιογράφου ... δήλωσα ότι προσυμφωνώ, υπόσχομαι και αναλαμβάνω να συστήσω δωρεά εν ζωή, ισχυρή και αμετάκλητη, κινούμενη από ιδιαίτερο ηθικό καθήκον (!!) και από λόγους ευρεπείας, αλλά και από λόγους ανταποδόσεως (!!!) και να μεταβιβάσω, παραχωρήσω και παραδώσω κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή προς την εναγομένη τα ως άνω ακίνητα... Η δωρεά συντάχθηκε με τους ακόλουθους όρους και συμφωνίες: (1) ότι το οριστικό συμβόλαιο θα συνταχθεί και θα υπογραφεί οποτεδήποτε θελήσει η δωρεοδόχος, (2) ότι τα ανωτέρω ακίνητα θα μεταβιβασθούν κατά πλήρη κυριότητα στην εναγομένη με τα όλα τα επ' αυτών και εξ αυτών δικαιώματα προσωπικά και πραγματικά και τις συναφείς αγωγές και ενστάσεις, τα περί νομής και διακατοχής παραγγέλματα και με την ειδική περί απόδοσης της χρήσης μισθίου αγωγής της, παραχωρείται δε αυτή η κατοχή, νομή και χρήση των ως άνω ακινήτων, εκχωρούσα προς αυτή και τα δικαιώματα εξώσεως και αποζημιώσεως κατά παντός τρίτου, παραιτούμενη του δικαιώματος ανάκλησης της παρούσας πράξης από οποιαδήποτε αιτία, (3) ότι τα παραπάνω ακίνητα μεταβιβάζονται στην εναγομένη κατά πλήρη κυριότητα, ελεύθερα και απαλλαγμένα από κάθε βάρος, χρέος, υποθήκη, δουλεία κλπ, πλην της προσημείωσης υποθήκης υπέρ της Τράπεζας Πειραιώς, (4) να θεωρήσει η εναγομένη το παρόν προσύμφωνο οριστικό, μεταγραφόμενο χωρίς άλλες διατυπώσεις, χωρίς πρόσκλησή μου και (5) να υπογράψει αυτή το οριστικό συμβόλαιο με αυτοσύμβαση χωρίς πρόσκλησή μου. Μέχρι τον Φεβρουάριο 2010 δεν είχα αντιληφθεί την εξαπάτησή μου από τη μεγαλύτερη αδελφή μου, στην οποία αυτή προέβη εκμεταλλευόμενη την άγνοια, την απειρία μου, και το νεαρό της ηλικίας μου. Όπως ανέφερα ανωτέρω, είχα μόλις συμπληρώσει το δέκατο όγδοο έτος της ηλικίας μου γεγονός που αποδεικνύει τον δόλο της, αφού γνωρίζοντας, ότι όσο ήμουν ανήλικη δεν μπορούσα να καταρτίσω την συγκεκριμένη συμβολαιογραφική πράξη, περίμενε την στιγμή της ενηλικίωσής μου, προκειμένου να εκπονήσει το πανούργο σχέδιό της, το οποίο είχε προφανώς σχεδιάσει από καιρό. Φυσικά, στην ίδια πλάνη με εμένα βρίσκονταν και οι γονείς μας, αφού δεν μπορούσαν να φανταστούν ότι η μεγάλη τους κόρη θα εκμεταλλευόταν με τέτοιο ανέντιμο και ανήθικο τρόπο τη μικρή της, ετεροθαλή αδελφή. Παράλληλα, σαν να μην έφταναν όλα τα παραπάνω, αμέσως μετά τη κατάρτιση της επίδικης χαριστικής δικαιοπραξίας από μέρους μου, με προτροπή και κατόπιν πίεσης της αντιδίκου μου, στις ...2008, σε ηλικία … ετών και … μηνών συνήψα τη με αριθμό... ιδιωτική σύμβαση δανείου με την Εθνική Τράπεζα ποσού 92.000 ευρώ, για το οποίο ενεγράφη προσημείωση στο επίδικο ποσού 110.400 ευρώ, δήθεν για εργασίες που θα πραγματοποιούνταν στο δικό μου μισό του ακινήτου, το οποίο τρείς μήνες πριν η αντίδικος είχε ήδη υφαρπάξει. Τα χρήματα βέβαια του δανείου, ούτε τα είδα ποτέ, ούτε και γνωρίζω που "επενδύθηκαν". Από το γεγονός αυτό συνάγεται ότι αγνοούσα πλήρως ότι είχα υπογράψει τη μεταβίβαση του παραπάνω ακινήτου ιδιοκτησίας μου, καθώς σε αντίθετη περίπτωση δεν θα είχα προχωρήσει στη σύναψη δανείου για τη διενέργεια επισκευών σε αυτό. Γνώση της πλεκτάνης έλαβα τον Φεβρουάριο του 2010, όταν με τον αρραβωνιαστικό μου, θελήσαμε να ερευνήσουμε τα περιουσιακά μου στοιχεία, προκειμένου να λάβουμε στεγαστικό δάνειο, επειδή σχεδιάζουμε να παντρευτούμε. Τότε του εξομολογήθηκα πως κάποια στιγμή προ διετίας είχα επισκεφθεί μία συμβολαιογράφο στην …, όπου και υπέγραψα ένα έγγραφο, γεγονός που κίνησε αμέσως τις υποψίες στον αρραβωνιαστικό μου. Αποφασισμένοι να απαλλαγούμε από την παραμικρή αμφιβολία, ταξιδέψαμε στην …, όπου και επισκεφθήκαμε το συμβολαιογραφικό γραφείο της ... Έτσι όταν ενημερωθήκαμε περί της συμβολαιογραφικής πράξης που έγινε στο όνομά μου, υπέστην τεράστιο σοκ... Επειδή εν προκειμένω, προέβην στην ως άνω δωρεά προς την εναγομένη κατόπιν της προηγηθείσας δολίας συμπεριφοράς της, η οποία αποσκοπούσε στην υφαρπαγή της περιουσίας μου με την παράσταση ψευδών γεγονότων ως αληθών, κατά τα παραπάνω προαναφερθέντα, καθότι, εκμεταλλευόμενη την απειρία μου με οδήγησε σε συμβολαιογράφο και με διαβεβαίωσε ότι υπογράφω έγγραφο με το οποίο της αναθέτω την διαχείριση της κοινής μας περιουσίας και όχι δωρεά με την οποία αποξενώνομαι από τη κυριότητά μου επί των ως άνω ακινήτων. Η αθέμιτη παραπλάνησή μου έγινε από την εναγομένη με πρόθεση να με εξαπατήσει, καθόσον γνώριζε κατά το χρόνο κατάρτισης της δωρεάς την ανακρίβεια των γεγονότων που μου εξέθεσε και με τα οποία οδηγήθηκα στην κατάρτιση της δωρεάς. Επειδή, η μέσω της απάτης δημιουργηθείσα σε εμένα πλάνη είναι ουσιώδης, καθόσον αναφέρεται σε σημείο τόσο σπουδαίο για την όλη δικαιοπραξία (μεταβίβαση του συνόλου της περιουσίας μου) ώστε εάν γνώριζα την πραγματική κατάσταση δεν θα επιχειρούσα την όλη δικαιοπραξία... επειδή, άλλως, επικουρικά, η ως άνω δικαιοπραξία είναι άκυρη και ως αντίθετη στα χρηστά ήθη, κατ' άρθρο 179 του ΑΚ, αφού η εναγομένη εκμεταλλεύθηκε την απειρία μου προκειμένου να προσπορίσει στον εαυτό της περιουσιακά οφέλη, η δε παροχή βρίσκεται σε φανερή δυσαναλογία με το τίμημα, καθώς έγινε άνευ ανταλλάγματος και χωρίς να υφίσταται ιδιαίτερος λόγος... ζητώ, να κηρυχθεί άκυρο το με αριθμό ...2008 προσύμφωνο δωρεάς της συμβολαιογράφου … Π. Π., με το οποίο προσυμφωνήθηκε η δωρεά από τη διώροφη οικοδομή επί ενός οικοπέδου εμβαδού 300 τ.μ. που βρίσκεται στο με αριθμό … Ο.Τ. του Δημοτικού Διαμερίσματος … του Δήμου … του νομού …, και επί της κοινοτικής και δημοτικής οδού της περιφέρειας του Ειρηνοδικείου και Υποθηκοφυλακείου Κατερίνης των εξής ακινήτων... καθώς και το δικαίωμα αυτοσύμβασης που παρείχα στην εναγομένη δυνάμει του προσυμφώνου αυτού..". Με αυτό το ιστορικό, και με βάση τα ανωτέρω επικαλούμενα πραγματικά περιστατικά, η ένδικη αγωγή, ως προς την επικουρική της βάση της αναγνώρισης της ακυρότητας της δικαιοπραξίας που διελήφθη στο επίμαχο συμβολαιογραφικό προσύμφωνο δωρεάς ακινήτων, ορθώς κρίθηκε ότι θεμελιώνεται στις διατάξεις των άρθρων 178,180 του ΑΚ, ώστε το Εφετείο δεν παραβίασε αυτές, δεδομένου ότι με το ανωτέρω περιεχόμενο πληρούνταν οι προϋποθέσεις για τη νομική βασιμότητά της. Τούτο διότι, παρεκτός του θεμιτού περιεχομένου της υπόψη δικαιοπραξίας, και των περιστατικών που αφορούν στην εξαπάτηση της ενάγουσας, τα οποία ρυθμίζονται ειδικά από το άρθρο 147 του ΑΚ και δεν μπορούν να υπαχθούν στο άρθρο 178 του ΑΚ, ως αναλυτικώς προεκτέθηκε, έγινε επί πλέον και επίκληση του παρανόμου σκοπού και των ελατηρίων της εναγομένης (ήδη αναιρεσείουσας) ετεροθαλούς αδελφής της ενάγουσας, των αθεμίτων μέσων που η τελευταία χρησιμοποίησε προκειμένου να επιτύχει την κατάρτιση της εν λόγω δικαιοπραξίας καθώς και λοιπών περιστάσεων που εκτός του ανεπιτρέπτου επηρεασμού της βούλησης της ενάγουσας, επηρεάζουν τον γενικό χαρακτήρα της δικαιοπραξίας και καταδεικνύουν πλήρη περιφρόνηση προς τις αρχές της καλής πίστης και των συναλλακτικών ηθών με την έλλειψη συναλλακτικής ευθύτητας και ειλικρίνειας, και οδήγησαν σε γεγονός ζημιογόνο για τα συμφέροντα της ενάγουσας. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, ο τρίτος αναιρετικός λόγος με τον οποίο η αναιρεσείουσα αποδίδει στη προσβαλλομένη που έκρινε νόμιμη την αγωγή, κατά την επικουρική της βάση, ευθεία παράβαση των παραπάνω διατάξεων, διότι αποκλειομένης της υπαγωγής εν προκειμένω των περιστατικών στις διατάξεις των άρθρων 147 του ΑΚ (ως προς την οποία η αγωγή κρίθηκε απορριπτέα ως απαράδεκτη) και 179 του ΑΚ (λόγω έλλειψης μιας των σωρευτικώς απαιτουμένων προϋποθέσεων του νόμου) δεν θεμελιωνόταν αυτή στις διατάξεις των άρθρων 178,180 του ΑΚ, αρκούντος για τη μη υπαγωγή των περιστατικών σ' αυτές, του θεμιτού περιεχομένου και μόνον της δικαιοπραξίας, είναι αβάσιμος.

Εξάλλου, το Εφετείο διέλαβε με τη προσβαλλομένη απόφασή του τις παρακάτω ουσιαστικές παραδοχές: "Δυνάμει του με αριθμό ...1998 συμβολαίου γονικής παροχής ... μεταβιβάστηκε από τον Γ. Χ. πατέρα των διαδίκων, κοινά και κατ' ισομοιρίαν στην ενάγουσα θυγατέρα του από τον γάμο του με την Ζ. Π. και στην εναγομένη, θετό τέκνο του (ετεροθαλή αδελφή της ενάγουσας) και φυσικό τέκνο του Α. Κ. και της Ζ. Π., ένα οικόπεδο, με αριθμό ΟΤ …, εμβαδού 300 τ.μ. κείμενο το ΔΔ … του Δήμου …

Στη συνέχεια δυνάμει του με αριθμό …/2001 συμβολαίου σύστασης οριζοντίου ιδιοκτησίας και διανομής διηρημένων χώρων της συμβολαιογράφου ... περιήλθαν στην κυριότητα της ενάγουσας α) το με χαρακτηριστικό αριθμό … αυτοτελές και διηρημένο ισόγειο κατάστημα ...β) το με χαρακτηριστικό αριθμό … αυτοτελές και διηρημένο διαμέρισμα του πρώτου υπέρ το ισόγειο ορόφου...γ) το με τον χαρακτηριστικό αριθμό … αυτοτελές και διηρημένο διαμέρισμα κατοικίας του πρώτου υπέρ το ισόγειο διαμέρισμα... και δ) ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου επί της πάνω από τον πρώτο υπέρ το ισόγειο (καταστήματα) όροφο, αέρινης στήλης και το δικαίωμα της καθ' ύψος και πλαγίως επέκτασης της οικοδομής και του δικαιώματος δόμησης, απεριόριστα καθ' ύψος και πλαγίως κατά τις εκάστοτε ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις... Στη συνέχεια αποφασίστηκε από την οικογένεια και συγκεκριμένα από τους γονείς της ανήλικης και την εναγομένη η εκμετάλλευση του ακινήτου αυτού με την μορφή της τουριστικής επιχείρησης (ενοικιαζόμενα δωμάτια)....Σημειώνεται ότι συνήφθη μεταξύ της Τράπεζας Πειραιώς και των γονέων της ενάγουσας, ενεργούντων αυτών και ως ασκούντων τότε τη γονική μέριμνα αυτής και για λογαριασμό της, η από …2004 δανειακή σύμβαση στεγαστικού δανείου, ποσού 85.000 ευρώ (το οποίο εκταμιεύθηκε στις 7.7.2004) και εγγράφηκε υπέρ της τράπεζας προσημείωση υποθήκης δυνάμει της με αριθμό 855/2004 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κατερίνης... για ποσό 102.000 ευρώ...

Εξάλλου την οργάνωση και διαχείριση της εν λόγω επιχείρησης ανέλαβε αποκλειστικά η εναγομένη με τον σύζυγό της, καθώς η ενάγουσα γεννηθείσα την …1989 μέχρι πριν την …2007 ήταν ανήλικη. Προς τούτο την 1.6.2007 δυνάμει του με την από ίδια ημερομηνία μισθωτηρίου συμβολαίου η ενάγουσα, εκπροσωπούμενη από τον πατέρα της, εκμίσθωσε στον σύζυγο της εναγομένης την χρήση των προααναφερόμενων διαιρετών ιδιοκτησιών (κατάστημα ισογείου και δύο διαμερίσματα του πρώτου ορόφου) για έντεκα έτη, αντί ετησίου μισθώματος 5.000 ευρώ, προκειμένου να χρησιμοποιηθούν για την άσκηση επιχείρησης ενοικιαζομένων δωματίων. Οι ανωτέρω ενέργειες έγιναν κατόπιν υπόδειξης της εναγομένης για την επωφελέστερη εκμετάλλευση των ακινήτων της ενάγουσας αδελφής της.

Εξάλλου την 1.6.2007 δυνάμει του από την ίδια ημερομηνία μισθωτηρίου συμβολαίου, η εναγομένη εκμίσθωσε στον σύζυγό της από την ίδια οικοδομή, ισόγειο που αποτελείται από γκαρσονιέρα και χώρο καταστήματος, πρώτο όροφο που αποτελείται από τέσσερις γκαρσονιέρες και δεύτερο όροφο, που αποτελείται από τέσσερις γκαρσονιέρες, για έντεκα έτη, αντί ετησίου μισθώματος 5.000 ευρώ. Οι γονείς της εναγομένης αλλά και η ενάγουσα είχαν πλήρη εμπιστοσύνη στην εναγομένη. Η τελευταία εκμεταλλευόμενη το τελευταίο γεγονός, ότι δηλαδή, οι γονείς της είχαν τυφλή εμπιστοσύνη στην ίδια και δη αναφορικά με την εκμετάλλευση της περιουσίας της αδελφής της, το γεγονός ότι η ενάγουσα είχε μόλις ενηλικιωθεί και η οποία, λόγω της μεγάλης αγάπης της προς την εναγομένη (με την οποία είχε μεγάλη ηλικιακή διαφορά, καθώς η ενάγουσα είχε γεννηθεί στις …1989 και η εναγομένη το έτος 1977) στην οποία (εναγομένη) είχε απόλυτη εμπιστοσύνη, σε συνδυασμό με την απειρία της ενάγουσας στις συναλλαγές και την αδιαφορία της για τα θέματα αυτά (περιουσιακής φύσεως) για τα οποία η εναγομένη είχε την αποκλειστική φροντίδα, η τελευταία (εναγομένη) της ζήτησε να μεταβούν στην παρακάτω συμβολαιογράφο προκειμένου να υπογράψει συμβολαιογραφική πράξη παροχής πληρεξουσιότητας στην εναγομένη για την επιχείρηση για λογαριασμό της ενάγουσας πράξεων σχετικών με την εκμετάλλευση του εν λόγω ακινήτου τους, ως ενοικιαζόμενα δωμάτια. Όταν μάλιστα, ο πατέρας των διαδίκων θέλησε να πληροφορηθεί το περιεχόμενο της πράξης αυτής, αλλά και να συνοδεύσει την ενάγουσα στην συμβολαιογράφο, η εναγομένη τον διαβεβαίωσε ότι επρόκειτο για τυπική πράξη, καθησυχάζοντάς τον να μην προσέλθει στην συμβολαιογράφο, ώστε να μην ταλαιπωρηθεί άσκοπα. Με τον τρόπο αυτό, η εναγομένη συνόδευσε την ενάγουσα στην συμβολαιογράφο …, Π. Ν. Π., και πέτυχε το να υπογράψει η ενάγουσα (η οποία είχε ενηλικιωθεί την …2007) το με αριθμό ...2008 προσύμφωνο σύστασης δωρεάς κατά πλήρη κυριότητα των προαναφερομένων διαιρετών ιδιοκτησιών... της άνω συμβολαιογράφου. Ειδικότερα, η ενάγουσα με την εν λόγω συμβολαιογραφική πράξη, όπως αναφέρεται σε αυτή, δήλωσε ότι προσυμφωνεί, υπόσχεται και αναλαμβάνει την υποχρέωση να συστήσει δωρεά εν ζωή, κινούμενη από ιδιαίτερο ηθικό καθήκον και από λόγους ευπρέπειας, αλλά και από λόγους ανταπόδοσης, να μεταβιβάσει, παραχωρήσει και παραδώσει κατά πλήρη κυριότητα τα ως άνω ακίνητα της διώροφης οικοδομής στην εναγομένη με τους όρους που αναφέρονται ειδικότερα, στο εν λόγω προσύμφωνο συμβόλαιο, η δε, εναγομένη, κατά το ίδιο συμβόλαιο, δήλωσε ότι αποδέχεται την δωρεά των πιο πάνω ακινήτων και ευχαριστεί τη δωρήτρια, κατά τα ειδικότερα εκτιθέμενα στην εν λόγω συμβολαιογραφική πράξη. Σημειώνεται ότι κατά την ανάγνωση της εν λόγω πράξης από την ως άνω συμβολαιογράφο, η ενάγουσα δεν έδωσε την κατάλληλη προσοχή στο περιεχόμενο της συμβολαιογραφικής πράξης που θα υπέγραφε, παρασυρόμενη από την εναγομένη, η οποία την απασχολούσε διαρκώς, με σκοπό να μη γίνει κατανοητό το περιεχόμενο της πράξης αυτής από την ενάγουσα, της εναγομένης εκμεταλλευομένης σαφώς και την τυφλή εμπιστοσύνη που της είχε η ενάγουσα, όταν μάλιστα συνοδευόταν από αυτή (εναγομένη) σε συνδυασμό με την έλλειψη πείρας της (ενάγουσας) στις συναλλαγές, και την αδιαφορία της τελευταίας για τα θέματα αυτά, για τα οποία είχε εμπιστοσύνη ότι τα επιμελούνταν η εναγομένη προς όφελος και της ιδίας (ενάγουσας). Η εναγομένη με τον προαναφερόμενο απατηλό τρόπο πέτυχε να υπογραφεί η εν λόγω συμβολαιογραφική πράξη, ώστε να λάβει στην ιδιοκτησία της τα ως άνω ακίνητα της ενάγουσας, δίχως βέβαια να γίνει γνωστό αυτό στους γονείς της και την αδελφή της, αφού δεν υπήρχε τέτοια πρόθεση ούτε και συμφωνία μεταξύ τους για τη σύναψη της εν λόγω προσυμφωνημένης δικαιοπραξίας. Ακολούθως, δύο ημέρες μετά την υπογραφή του εν λόγω προσυμφώνου συμβολαίου, η εναγομένη δυνάμει του από …2008 ιδιωτικού συμφωνητικού, εκμίσθωσε στον σύζυγό της, την διώροφη οικοδομή... αντί ετησίου μισθώματος 5.000 ευρώ, για τη λειτουργία επιχείρησης ενοικιαζομένων δωματίων ή ξενοδοχείου. Στη συνέχεια, μετά και την παρότρυνση της εναγομένης η ενάγουσα συνήψε την με αριθμό ... ιδιωτική σύμβαση δανείου με την Εθνική Τράπεζα ποσού 92.000 ευρώ, με σκοπό την εξόφληση δανείου άλλης τράπεζας και την προσημείωση υποθήκης υπέρ της τελευταίας τράπεζας, για το ποσό των 110.400 ευρώ, στα ίδια ως άνω ακίνητα (διαμερίσματα) της ενάγουσας. Σημειώνεται, ότι ποσό 77.000 ευρώ εκταμιεύθηκε για την εξόφληση του δανείου στην Τράπεζα Πειραιώς, όπως και έγινε, και το υπόλοιπο ποσό 15.000 ευρώ, χρησιμοποιήθηκε για την καταβολή των μηνιαίων δόσεων προς την ως άνω τελευταία δανείστρια τράπεζα. Μετά βέβαια την υπογραφή του πιο πάνω προσυμφώνου δωρεάς, άλλαξε η στάση της εναγομένης, η οποία δεν έδινε λογαριασμό για την διαχείριση της ως άνω περιουσίας της ενάγουσας στους γονείς της και την ενάγουσα, ώστε οι τελευταίοι [οι γονείς της (Γ. Χ. και Ζ. Π.) και η ενάγουσα] να αποστείλουν στην εναγομένη την από 22.9.2009 εξώδικη πρόσκληση-δήλωση, προκειμένου να παράσχει λογοδοσία για την διαχείριση και εκμετάλλευση του ακινήτου, αναφορικά με το μερίδιο της ενάγουσας, δίχως βέβαια να έχει γίνει γνωστή σε αυτούς μέχρι τότε η ως άνω προσυμφωνημένη δικαιοπραξία δωρεάς. Για πρώτη φορά η ενάγουσα και οι γονείς της έλαβαν γνώση της σύνταξης της ως άνω συμβολαιογραφικής πράξης και του περιεχομένου της, τον Φεβρουάριο του 2010, οπότε και εξεπλάγησαν, ζητώντας να ακυρωθεί η άνω πράξη. Στη συνέχεια η ενάγουσα απέστειλε στην εναγομένη την από 21.6.2010 εξώδικη δήλωση με την οποία και ανακάλεσε την εντολή αυτοσύμβασης που περιεχόταν στην ως άνω προσυμφωνημένη δικαιοπραξία. Με βάση λοιπόν το περιεχόμενο της ως άνω προσυμφωνημένης δικαιοπραξίας δωρεάς, τον προεκτιθέμενο τρόπο σύναψης αυτής και γενικά από το σύνολο των συνθηκών και περιστάσεων που συνοδεύουν την ως άνω επιλήψιμη συμπεριφορά της εναγομένης, ως προς την κατάρτιση της επίδικης αυτής δικαιοπραξίας, προκύπτει ότι η σύναψη της προσυμφωνημένης δικαιοπραξίας δωρεάς από την ενάγουσα προς την εναγομένη είναι αντίθετη προς τα χρηστά ήθη και συνεπώς είναι άκυρη... Ενόψει των παραπάνω η κρινόμενη αγωγή πρέπει να γίνει δεκτή ως κατ' ουσίαν βάσιμη ως προς το επικουρικό της αίτημα και να αναγνωρισθεί η ακυρότητα του με αριθμό ...2008 προσυμφώνου σύστασης δωρεάς κατά πλήρη κυριότητα...".
Με τον πρώτο λόγο αναίρεσης, η αναιρεσείουσα αποδίδει στη προσβαλλομένη απόφαση την πλημμέλεια της ευθείας παράβασης της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 157 του ΑΚ, καθόσον αιτιάται, ότι το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, παρόλο που απέρριψε την ένδικη αγωγή ως απαράδεκτη εξ αιτίας παρέλευσης της αποσβεστικής προθεσμίας του άρθρου 157 του ΑΚ, η οποία επέφερε απόσβεση του δικαιώματος ακύρωσης της επίμαχης δικαιοπραξίας λόγω απάτης, ακολούθως και παρά την απόσβεση του δικαιώματος ακύρωσης, απαραδέκτως ερεύνησε την επικουρική βάση της αγωγής της αναγνώρισης της τελευταίας ως άκυρης, αντιβαίνουσας στα χρηστά ήθη. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, καθόσον η πάροδος της διετούς αποσβεστικής προθεσμίας αποκλείει την άσκηση του δικαιώματος ακύρωσης (τόσο με αγωγή, όσο και με ένσταση), δικαιοπραξίας που υπόκειται σε ακυρωσία, είναι δηλαδή ακυρώσιμη, πάσχουσα από πλάνη, απάτη ή απειλή και είναι συνεπώς, έγκυρη, διατηρούσα πλήρη νομική ενέργεια, παράγουσα πλήρη αποτελέσματα μέχρι να εκδοθεί η δικαστική απόφαση που κηρύσσει την ακυρότητα και καταστεί αυτή τελεσίδικη, οπότε, η ακυρώσιμη δικαιοπραξία μετά την δικαστική ακύρωσή της εξομοιώνεται με την εξ αρχής άκυρη. Δεν αφορά όμως, η εν λόγω αποσβεστική προθεσμία τις εναντίον των χρηστών ηθών καταρτιζόμενες δικαιοπραξίες, οι οποίες ως έννομη συνέπεια έχουν την απόλυτη ακυρότητα, που δεν επιδέχεται μετατροπή ή ίαση με επικύρωση και συνεπώς, υφισταμένης της ακυρότητος εξ υπαρχής, αυτή μόνον αναγνωρίζεται με δικαστική απόφαση, μη υπαγόμενη σε παραγραφή ή αποσβεστική προθεσμία. Με τον δεύτερο λόγο αναίρεσης η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλομένη ευθεία παράβαση της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 178 ΑΚ, για το λόγο ότι από το περιεχόμενο της προσυμφωνημένης δικαιοπραξίας δωρεάς, το οποίο περιλαμβάνει αναλυτικά στο αναιρετήριο δικόγραφο, ουδόλως προκύπτει αντίθεση αυτού στα χρηστά ήθη, ώστε το Εφετείο που με την προσβαλλομένη απόφασή του δέχθηκε, ότι η σύναψη της προσυμφωνημένης δωρεάς από την ενάγουσα προς την εναγομένη είναι αντίθετη προς τα χρηστά ήθη και συνεπώς είναι άκυρη, υπήγαγε εσφαλμένα το παραπάνω αναφερθέν πραγματικό, ιδίως το απολύτως κρίσιμο στοιχείο του περιεχομένου της δικαιοπραξίας στην διάταξη του άρθρου 178 ΑΚ. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, καθόσον σύμφωνα με τις ανωτέρω διαλαμβανόμενες παραδοχές της προσβαλλομένης, το Εφετείο δεν βασίστηκε μόνον στο περιεχόμενο της δικαιοπραξίας, αλλά στο σύνολο των συνθηκών και περιστάσεων που συνόδευσαν την αποδειχθείσα ως επιλήψιμη και εναντίον των χρηστών ηθών συμπεριφορά της αναιρεσείουσας, και συγκεκριμένα, τον σκοπό αυτής να υφαρπάσει άπαντα τα περιουσιακά στοιχεία της ετεροθαλούς αδελφής της προς ίδιον όφελος, την προσυμφωνία μεταβίβασής τους αιτία δωρεάς, ώστε η τελευταία να μη λάβει οιοδήποτε περιουσιακό αντάλλαγμα επί ζημία της, την εκμετάλλευση της νεαρότατης ηλικίας της αναιρεσίβλητης που μόλις είχε ενηλικιωθεί κατά το χρόνο κατάρτισης της επίμαχης δικαιοπραξίας και ως εκ τούτου στερείτο συναλλακτικής εμπειρίας και γνώσεων του είδους και της φύσεως των δικαιοπραξιών, την εκμετάλλευση των θερμών αδελφικών αισθημάτων, της κατά 12 έτη νεότερης της αναιρεσείουσας, αδελφής της, και της πλήρους εμπιστοσύνης που η τελευταία είχε στο πρόσωπο της αναιρεσείουσας, την ψευδή ενημέρωσή της συναφώς προς την οικονομική εκμετάλλευση των ακινήτων της αναιρεσίβλητης και τον κατά τον χρόνο κατάρτισης της επίμαχης δικαιοπραξίας αποπροσανατολισμό της προσοχής της τελευταίας προκειμένου να μην αντιληφθεί την φύση της καταρτιζόμενης δικαιοπραξίας. Με βάση δε, τα ανωτέρω το Εφετείο με ορθή ερμηνεία και εφαρμογή των άνω διατάξεων κατέληξε στο σαφές αποδεικτικό πόρισμά του υπάγοντας τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε, ανελέγκτως, ως αποδεδειγμένα στους ανωτέρω κανόνες δικαίου, που πράγματι ήταν εφαρμοστέοι και έπρεπε να εφαρμοστούν στην ένδικη περίπτωση. Τούτο δε, καθόσον, η ύπαρξη της διάταξης του άρθρου 179 ΑΚ, (η οποία αποτελεί ειδικότερη περίπτωση της διάταξης του άρθρου 178 ΑΚ, της απαγγέλλουσας γενικώς ακυρότητα οποιασδήποτε ανήθικης δικαιοπραξίας), η οποία απαγγέλλει ακυρότητα ειδικά της καταπλεονεκτικής σύμβασης, κατά την οποία κάποιος εκμεταλλευόμενος την κουφότητα ή την απειρία του αντισυμβαλλομένου του, συνομολογεί ή λαμβάνει δυσανάλογη παροχή, λογικώς, ουδόλως αποκλείει την εφαρμογή του άρθρου 178 ΑΚ, στις περιπτώσεις εκείνες, που ο εκμεταλλευόμενος την κουφότητα ή την απειρία του αντισυμβαλλομένου του, επιτυγχάνει την κατάρτιση επιβλαβούς για τον αντισυμβαλλόμενο σύμβασης, άνευ οιασδήποτε αντιπαροχής, ακόμη περισσότερο αφού, η έλλειψη έστω και δυσανάλογης αντιπαροχής με εκμετάλλευση της κουφότητας ή της απειρίας του αντισυμβαλλομένου μέρους, επιτείνει αντί να μηδενίζει την ανηθικότητα της σύμβασης.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, και μη υπάρχοντος άλλου λόγου προς έρευνα, πρέπει η ένδικη αίτηση αναίρεσης, να απορριφθεί στο σύνολό της, να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου που προκατέθεσε η αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο, και να καταδικασθεί η τελευταία, λόγω της ήττας της, στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης της αναιρεσίβλητης που κατέθεσε προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο αίτημά της (αρθ. 176,183, 189 παρ.1,191 παρ. 2 ΚΠολΔ) κατά τα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από …2022 αίτηση αναίρεσης κατά της με αριθμό 1049/2022 τελεσίδικης απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσε η αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης της αναιρεσίβλητης την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 27 Απριλίου 2026.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 4 Μαΐου 2026.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή